(Türk Silahlı Kuvvetlerine Mensup Subay Ve Astsubayların Atanma Ve Yer Değiştirmeleri Hakkındaki Yönetmelik m. 34, 81)
Davacı 19.12.1997 tarihinde Mersin 3. Asliye Hukuk Mahkemesi kayıtlarına, 22 Aralık 1997 tarihinde de AYİM kayıtlarına geçen dava dilekçesinde özetle; ikinci bölgede geçirdiği yedi yılı aşan hizmet süresi içerisinde görev yaptığı garnizonların dışında geçici görevli olarak görevlendirildiğini, 1987-1988 yılları arasında Mardin İli, Kızıltepe İlçesinin üç yıl süreli olmasına karşılık 1990-1991 yılları arasında iki yıl süreli Şırnak İli, İdil İlçesinde bölüğü ile geçici görevli olarak görevlendirildiğini, 1993-1997 yılları arasında Van J.Komd.Tb. da görev yaptığı süre içerisinde bir aydan fazla süreler içerisinde geçici görevlerle 2 yıllık garnizon hizmet süresine tabi bulunan Çatak-Başkale İlçesinde geçici görevli olarak görevlendirildiğini, 3 ve 4 yıllık görev süreli bölgelere atanmamasına rağmen geçici görevle iki yıllık bölgelerde kaldığı sürelerin göz önünde bulundurulması ve 3 ncü defa ikinci bölge hizmetinden sayılması ile ilgili dilekçesini 14.8.1997 tarihinde J.Gn. Komutanlığına gönderdiğini, bu yazıya karşı kendisine 20.10.1997 tarihinde olumsuz cevap verildiğini, 1988-1991 yılları arasında atandığı ikinci bölge hizmeti olan ve TSK. lerine Mensup Subay Ve Astsubayların Atanma Ve Yer Değiştirmeleri Hakkındaki Yönetmeliğinde gösterilen ve 3 yıla tabi olan Mardin-Kızıltepe'de görev yapmakta iken geçici görevle toplam 1 yıl, 1 ay, 20 gün, iki yıllık hizmete tabi bulunan Şırnak İli, İdil İlçesinde kaldığını bu sürelere ilişkin görev yaptığına dair emirlerin idarenin elinde bulunduğunu, 1993-1997 yılları arasında Van J.Komd.Tb.K.lığına atanması nedeniyle, görevli olduğu sürede çeşitli şekillerde iki yıllık hizmete tabi garnizonlarda 1 yıl, 3 ay, 9 gün görevli kaldığını, buna ilişkin belgelerin dava dosyasında bulunduğunu, 19.5.1985-1.9.1985 tarihleri arasında Siirt İl. J.A.K.lığı emrinde Tim Komutanı olarak 3 ay, 17 gün görev yaptığını, böylece toplam olarak 2 yıl, 8 ay, 16 gün iki yıllık süreye tabi bölgelerde hizmet sunduğunu, Atama Ve Yer Değiştirme Yönetmeliğine göre 3 ncü defa 2 nci bölge hizmetini yapmış sayılması gerektiğini bu nedenle bunun aksine tesis olunan TC. İçişleri Bakanlığı J.Gn.K.lığının 13.10.1997 gün ve PER:4031-534-97/PER: D.TYN.Ş.Sb. (258215) sayılı işlemin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Süre kamu düzenine ilişkin olup yargılamanın her aşamasında gerek tarafların istemi üzerine ve gerekse resen yüksek yargı yerince dikkate alınmak gerekmektedir.
1602 Sayılı Kanunun 40 ncı maddesi uyarınca dava konusu işlemin tebliğini takiben 60 gün içerisinde dava açmak gerekmektedir.
Öncelikle davacının geçici görevli olarak 2 yıllık bölgelerde kaldığı sürelerin değerlendirilerek, 3 ncü Şark hizmetinden sayılması istemini içeren dilekçesini 14.8.1997 tarihinde J.Gn.K.lığına gönderdiği ve buna 13 Kasım 1997 tarihinde verilen olumsuz cevabın davacıya 18 Kasım 1997 tarihinde tebliğ edildiği ve davacının 19 Aralık 1997 tarihinde AYİM'de açtığı davada surenin varlığından sözetmek mümkün değildir.
Davacı özetle; 1988 ile 1991 yılları arasında atandığı Mardin-Kızıltepe garnizonunda görev yaptığı sırada ikinci bölge (E) garnizonu olan İdil'de toplam 1 yıl, 1 ay, 20 gün süre ile görev yaptığını, aynı şekilde ikinci defa atandığı Van garnizonundan da değişik zamanlarda geçici görevlerle 2 yıl hizmet süreli garnizonlara gönderildiğini, bunların toplamının da 1 yıl, 3 ay, 17 gün olduğunu bunun yanında 19.5.1985 ile 1.9.1985 tarihleri arasında Siirt İl J.A.K.lığı emrinde Tim Komutanı olarak 3 ay, 17 günlük hizmetinin bulunduğunu, toplam 2 yıl, 8 ay, 16 gün olan bu hizmetlerin ikinci bölge hizmetinden sayılarak üçüncü defa 2 nci bölge hizmetine gönderilmemesi gerektiğini belirterek, bu konuda yaptığı başvurunun kabul edilmemesine ilişkin işlemin iptaline karar verilmesi isteminde bulunmuştur.
Davacının 2 nci Coğrafi bölgedeki 1 nci hizmetini 6.6.1988 ve 17.7.1991 tarihleri arasında sırasıyla Kızıltepe ve İdil garnizonlarında geçirdiği, davacının 2 nci bölge hizmeti için atandırıldığı ve 6.6.1988 ile 12.4.1991 tarihleri arasında görevlendirildiği 2/117 nci Sınır Tb. 8 nci Bl.K.lığının bu tarihlerde Kızıltepe'de konuşlu olduğu ve Kızıltepe garnizonunun (C) dereceli ve 3 yıllık hizmet süresine tabi bulunduğu, davacının Kızıltepe garnizonundan sonra (E) dereceli ve 2 yıllık hizmet süresine tabi İdil garnizonunda konuşlu 3/4 ncü Hudut Tb.12 nci Bl.K.lığı görevine atandırıldığı, 2 nci Coğrafi bölgeye 2 nci hizmet için atandığı (A) dereceli ve (4) yıllık hizmet süresine tabi Van garnizonunda 19.7.1993-22.8.1997 tarihleri arasında görev yaptığı, 19.5.1985-20.5.1985 tarihleri arasında da C garnizon dereceli Siirt İl J.A.K.lığı emrinde görevlendirildiği, böylece davacının Mardin-Kızıltepe garnizonunda görev yaptığı sürenin yaklaşık 1 yıl, 1 ay, 10 günlük bölümünün Şırnak-İdil garnizonunda geçici görevli olarak; gene aynı şekilde Van garnizonundaki hizmet süresinin bir kısmının (E) garnizonu olan Çatak ve Başkale İlçelerinde geçtiği ve bu süreninde 1 yıl, 3 ay olduğu, ayrıca 1985 yılında Siirt garnizonunda 3 ay, 12 günlük bir hizmetinin bulunduğu konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmamaktadır.
Sorun, davacının iki defa görevlendirildiği ikinci bölgede sunduğu hizmetler sırasında geçici görevli olarak (E) garnizonlarında geçen hizmet sürelerinin davacının üçüncü defa 2 nci bölge hizmetini yapmış sayılmasına yeterli olup olmadığının araştırılması sorunudur.
Bu arada davacının ikinci bölgede görev yapmakta iken geçici olarak görevlendirildiği (E) dereceli hizmet yerleri ve süreleri aşağıya çıkarılmış bulunmaktadır.
İlk olarak davacının 2 nci Coğrafi bölge olan Kızıltepe'de görev yapmakta iken, yaptığı geçici görevler;
a. 8 Mayıs 1990 - 13 Ağustos 1990 tarihleri arası 3 ay - 5 gün,
b. 2 Eylül 1990-12 Mart 1991 tarihleri arası 6 ay - 10 gün,
c. 22 Mart 1991 - 17 Temmuz 1991 tarihleri arası 3 ay - 25 gün, olarak gerçekleşmiştir.
Davacının ikinci defa atandırıldığı Van garnizonunda bulunduğu geçici görevler ise;
a. 6 Temmuz 1993 - 16 Kasım 1993 tarihleri arasında 4 ay - 10 gün,
b. 10 Mart 1995 - 6 Mayıs 1995 tarihleri arasında 1 ay - 24 gün,
c. 4 Haziran 1995 - 4 Eylül 1995 tarihleri arasında 3 ay,
d. 19 Haziran 1996 20 Kasım 1996 tarihleri arası 5 ay - 1 gün,
e. 12 Mayıs 1997 - 16 Haziran 1997 tarihleri arası 1 ay - 4 gün olarak tesbit edilmiştir.
Böylece davacının 2 nci bölgede görev yaptığı süreç içerisinde geçici görevli olarak (E) bölgesinde bulunduğu hizmetleri toplamı 13 ay 10 gün + 15 ay 9 gün = 28 ay, 19 gün olarak belirlenmiştir.
Ayrıca davacının Tuzla Piyade Okulunda yaptığı temel eğitim kursunu tamamlamasını takiben görevlendirildiği ve ikinci bölge kapsamında değerlendirilen Siirt garnizonunda geçen 3 ay, 12 gün süreli hizmet süresinin de eklenmesi halinde davacının toplam 3 ncü bölge E garnizonunda geçen hizmet süresi 32 ay olup seneye dönüştürdüğümüzde 2 yıl 8 ay olarak gerçekleşmiş bulunmaktadır.
Konuya ilişkin, Türk Silahlı Kuvvetlerine Mensup Subay ve Astsubayların Atanma ve Yer Değiştirmeleri Hakkındaki Yönetmeliğin 14.4.1990 tarih ve 20492 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Yönetmelikle eklenen 34 ncü maddesi, 2 nci fıkrasında Geçici olarak ikinci bölgede kıt'a ile her defasında devamlı şekilde 30 günden fazla bulunan personelin burada kalış süreleri, o bölge ve garnizon hizmetinden sayılır. Ancak her defasında 15 gün ve daha fazla süre ile Güvenlik Harekat Bölgesinde yani (OHAL) bölgesinde bulunan personelinde buralarda geçen hizmet süreleri toplamı o bölge garnizon hizmetinden sayılır denilmektedir.
Aynı yönetmeliğin 81 nci maddesinde ise; Subay Ve Astsubayların ikinci bölgedeki görev yerleri ... değiştiği hallerde atamaları değişmeden önceki garnizonda kaldıkları sürenin kalınması icap eden sürenin üçte ikisi veya fazlası ise evvelki garnizon aksi takdirde (daha az ise) yeni garnizon hizmet süresine göre hesaplandığı öngörülmüş bulunmaktadır.
Yukarıda açıklandığı üzere davacının ilk ikinci bölge hizmetine atandığı Kızıltepe'de bulunduğu sırada (E) garnizonunda görev yaptığı süre 1 yıl, 1 ay, 10 gün olup, Kızıltepe garnizonu 2 nci bölge olarak (D) garnizonu olup, Jandarma subayları için (D) garnizonunda hizmet süresi 3 yıl olduğuna bunun 2/3'ü 2 yıl olup davacının 2 yıllık hizmet süresi dolmadan görevlendirildiği ve (E) garnizonu olan İdil garnizonunda hizmet süresi 1 yıl, 1 ay, 10 günü tamamladığı, 3 yıl süreli garnizon hizmet suresinin 2/3'ünü tamamlamadan görevlendirildiği İdil garnizonu hizmet süresine (2 yıl) tabi olan davacının ilk ikinci bölge hizmetinden 1 yıl, 1 ay, 10 günlük bir hizmet fazlalığı bulunmaktadır.
Davacının 1993 yılında atandığı Van garnizonu hizmet süresi Atama Ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinin 79 ncu maddesinde 4 yıl olarak belirlenmiş bulunmaktadır. Davacı buraya 1993 yılında atanmış olup, anılan Yönetmeliğin (yeni) 15 nci maddesi ile Yönetmeliğin 3 ncü maddesine eklenen hüküm uyarınca eskiden olduğu gibi, 2 nci bölge A garnizonu sayılan Van garnizonu hizmet süresi davacı için gene 4 yıl olarak uygulanmak gerekmektedir.
Bu kabul karşısında Van garnizonu hizmet süresi 4 yıl olduğuna göre bunun 2/3'ü 32 ay olup, bu süre tamamlandıktan sonra, davacı 1 yıl, 2 ay, 9 gün E garnizonunda görev yaptığına ve bu süreninde davacının 2 yıl süreli 2 nci bölge (E) garnizonunda hizmet yapmış gibi değerlendirilmesine yetmeyeceğinden, davacının Van garnizonunda 4 yıl kaldığı dikkate alındığında bu garnizonda hizmet fazlalığının bulunduğundan söz etmek mümkün değildir.
Davacının daha öncede açıklandığı üzere Mardin garnizonu (İdil) dışında Siirt garnizonunda 3 ay, 17 günlük bir hizmet fazlalığı bulunmakta olup, Mardin garnizonunda yani gene 2 nci bölgede fazladan geçen hizmet sürelerine bu sürenin eklenmesi halinde davacının 1 yıl, 4 ay, 27 günlük bir hizmet fazlalığı bulunmaktadır.
Dava konusu, davacının 2 nci Coğrafi bölgede geçici görevle bulunduğu sürelerin gözönüne alınması suretiyle, 3 ncü defa 2 nci bölge hizmetini yapmış sayılmama işleminin iptali istemi olarak belirlendiğine göre, davacının 3 ncü defa 2 nci bölge hizmetini yapmış sayılabilmesi için atanacağı garnizon kategorisine süre en az iki en fazla da 4 yıl süreyle 2 nci bölgede geçmiş sayılacak fazla (artık) hizmet süresinin bulunması gerekmektedir.
Davacının 2 nci bölgede geçen fazla (artık) hizmet süresi 1 yıl, 4 ay 27 gün olduğuna göre, bu süre 3 ncü defa atanılan 2 nci bölge hizmetinde değerlendirmeye alınması gerekmesine rağmen 3 ncü defa 2 nci bölge hizmetinin yapılmış olmasına yetmemektedir.
Bu durumda davacının 2 nci bölgede geçen fazla hizmet süreleri 3 ncü defa 2 nci bölge hizmetini yapmış sayılmasında yeterli bir süre olmadığından davacı hakkında tesis olunan dava konusu işlem hukuka ve mevzuata uygun bulunmaktadır.
Netice olarak yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere; 2 nci Coğrafi bölgede geçici görevle bulunduğu sürelerin 3 ncü defa 2 nci bölge hizmetinden sayılmamasına ilişkin dava konusu işlem hukuka ve mevzuata uygun bulunduğundan yasal dayanaktan yoksun DAVANIN REDDİNE. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy