(926 S. K. m. 118, 119)
Davacı Vekili, AYİMe gönderilmek üzere 21 Haziran 2002 tarihinde İstanbul 1nci İdare Mahkemesinde kayda geçen dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin Rize, Pazar 221 Nolu Hv.Rd.Kt.K.lığında görev yaparken, garnizon hizmet süresini doldurduğu için 2002 yılı genel atamalarında Kütahya Radar Mevzi Komutanlığı emrine atandığını, bu atama işleminin hukuka aykırı olduğunu zira; Atanma ve Yer Değiştirme Yönetmeliği ve Yönergesine göre radardan radara atama yapılmasının mümkün olmadığını, müvekkilinin eşinin genetik Reynaud hastası olduğunu, karasal iklimde hayatını sağlıklı olarak sürdürmesinin mümkün olmadığını, Kütahyada karasal iklim bulunduğunu, durumunun sağlık raporuyla kanıtlandığını, müvekkilinin Kütahyaya atanma istemediğini belirterek atanma işleminin iptalini, öncelikle de yürütmenin durdurulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacının yürütmeyi durdurma istemi AYİM 1nci Dairesinin 9 Temmuz 2002 tarih ve GENSEK NO: 2002/1665, ESAS NO: 2002/1255 sayılı kararı ile savunmadan sonra gözden geçirilmek üzere kabul edilmiş, davalı idarenin yürütmenin durdurulmasının kaldırılması talebi hakkında AYİM Nöbetçi Dairenin 28 Ağustos 2002 tarih ve GENSEK NO: 2002/1665, ESAS NO: 2002/1255 sayılı Kararı ile Ara Kararından sonra bir Karar verilmesine Karar verilmiş, yürütmeyi durdurma süresinin dolması üzerine davacı tarafından tekrar yürütmenin durdurulması istemi AYİM 1nci Dairesinin 22 Ekim 2002 tarih ve GENSEK NO: 2002/1655, ESAS NO: 2002/1255 sayılı Kararı ile yeniden kabul edilmiş, Ara Kararının cevabı geldikten sonra da davalı idarenin yürütmenin durdurulmasının kaldırılması talebi AYİM 1nci Dairesinin 4 Şubat 2002 tarih ve GENSEK NO: 2002/1655, ESAS NO: 2002/1255 sayılı Kararı ile ret edilmiştir.
Dava dosyasının incelenmesinden; davacının 1987- 1998 tarihleri arasında Etimesgut Hava Lojistik Komutanlığında, 1998- 2002 tarihleri arasında Rize- Pazar Hava Radar Komutanlığında görev yaptığı, davacının hemşire olan ve SSK. Hastanesinde çalışan eşi hakkında Karadeniz Tıp Fakültesi Dekanlığı Farabi Hastanesi Başhekimliğinin 14 Mayıs 2002 tarih ve Sayı: B.30.2. KTÜ. 0.1. H.00.00/14150 sayılı raporunda Konulan tanı: Reynaud Hastalığı, Diğer Hususlar: Soğuk iklimde yaşaması sakıncalıdır. yazılı olduğu, davacının bu raporu atama istek formuna eklemediği, sadece İzmir Güzelyalı, Gaziemir, Şirinyer ve İzmir olarak formu doldurduğu, davacının 2002 atamalarında Kütahya Hava Radar Mevzi Komutanlığı emrine atandığı, atama emrinin tebliğini müteakip 5 Haziran 2002 tarihli dilekçe ile eşinin sağlık durumunu belirterek soğuk iklim olmayan bir yere atanmasını istediği, kendisine olumsuz cevap verildiği, bu olumsuz işlemi 18 Haziran 2002 tarihinde tebellüğ eden davacının vekili marifetiyle 21 Haziran 2002 tarihinde süresinde işbu davayı ikame ettiği anlaşılmıştır.
Konuya ilişkin yasal durum incelendiğinde; 926 Sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanununun 118 nci maddesi; Subayların ve Astsubayların Atanma ve Yer Değiştirmelerinin hizmetin aksatılmadan yürütülmesi esasına bağlı olarak; memleketin ekonomik, sosyal, iklim ve ulaştırma durumları ile kültür ve sağlık durumları ve bunlara benzer yer ve bölge şartları göz önünde tutularak tespit edilecek bölgelere ve garnizonlara aşağıdaki esaslar da dikkat nazara alınarak sıra ile yapılır:
a) Meslek programları, meslek içi eğitim esasları ve kadro ihtiyacı,
b) Sağlık durumu,
c) İdari asayiş ve zaruri sebepler,
d) İstekli bulunduğu yerler. hükmünü içermektedir.
Aynı Kanunun 119ncu maddesinde ise, bölge ve garnizonların değişen şartlara göre yeniden tespiti, buralarda kalma süreleri, atanma ve yer değiştirmelerde dikkate alınacak sair hususların Milli Savunma ve İçişleri Bakanlıklarınca çıkarılacak yönetmelikte düzenleneceği ifade edilmiş olup; buna dayanılarak çıkartılan TSK. ne Mensup Subay ve Astsubayların Atanma ve Yer Değiştirmeleri Hakkındaki Yönetmeliğin 1nci maddesi ile; Subay ve Astsubayların meslek hayatları boyunca değişik bölge ve garnizonlara atamalarında Silahlı Kuvvetler hizmet ihtiyacı esas alınmak suretiyle vazife görecek şekilde atama ve yer değiştirme işlemine tabi tutulurlar, Yönetmeliğin 3ncü maddesi ile de, Subay ve Astsubayların atanma ve yer değiştirmeleri hizmetin aksatılmadan yürütülmesi esasına bağlı olarak, memleketin ekonomik, sosyal-iklim, ulaştırma, kültür ve sağlık durumlarıyla, bunlara benzer yer ve bölge şartları göz önüne alınarak tespit edilen bölge ve garnizonlara, aşağıdaki esaslar dahilinde sıra ile yapılır.
a) Meslek Programları, meslek içi eğitim esasları ve kadro ihtiyacı,
b) Kıta hizmeti zorunluluğu,
c) Terfi durumu,
d) Sınıf ve ihtisasları,
e) Kendisinin, eşinin ve çocuklarının hayati önemi haiz sağlık durumu,
f) İdari asayiş ve zaruri sebepler,
g) Atama istek kartlarında belirttikleri yerler. Hükmü getirilmiştir.
Anılan Kanunun 119 ncu maddesine istinaden çıkartılan Türk Silahlı Kuvvetlerine Mensup Subay ve Astsubayların Atanma ve Yer değiştirmeleri Hakkındaki Yönetmeliğin 3 ncü maddesinde de aynı paralelde bir düzenleme yapılmış olup, bu madde de, (Subay ve astsubayların atanma ve yer değiştirmeleri hizmetin aksatılmadan yürütülmesine bağlı olarak memleketin ekonomik, sosyal, iklim, ulaştırma, kültür ve sağlık durumlarıyla bunlara benzer yer ve bölge şartları göz önüne alınarak tespit edilen bölge ve garnizonlara aşağıdaki esaslar dahilinde sıra ile yapılır. a) Meslek programları, meslek içi eğitim esasları ve kadro ihtiyacı, b) Kıta hizmeti zorunluluğu, c) Terfi durumu, d) Sınıf ve ihtisasları, e) kendisinin, eşinin ve çocuklarının hayati önemi haiz sağlık durumları, g) Atanma istek kartlarında belirttikleri yerler denilmektedir. Yönetmeliğin 40 ncı maddesinin 1 nci fıkrasında; atanma (hazırlık) emrini tebellüğ eden personelin, kendisi veya bakmakla yükümlü olduğu eş ve çocukları için bulunduğu yere en yakın ve tam teşekküllü askeri hastaneden alacağı Hayati önemi haizdir, tedaviden yararlanır kayıtlı veya belirli uzmanları bulunan, hastalığın tedavi edileceği sağlık teşkilleri ile iklim, yer ve tedavi koşullarını öngören sağlık kurulu raporlarının yetkili makamlarca tasdik sekline göre bir yıl için bulunduğu garnizonda bırakılacağı veya ataması, sağlık raporunun uygun gördüğü garnizona yapılacağı, Aynı maddenin 3 ncü fıkrasında ise, ikinci yıl aynı mazereti ileri süren personelin atanmalarının bir yıl daha ertelenebilmesi için GATA, GATA Haydarpaşa, Mareşal Çakmak, Kasımpaşa (Deniz), İzmir (Kara) ve Eskişehir (Hava) askeri hastanelerinin birinden ayni nitelikte sağlık kurulu raporu almaları gerekeceği öngörülmüştür.
Diğer yandan, Hava Kuvvetleri Komutanlığınca çıkarılan Atanma ve Yer Değiştirme Yönergesinde de Görev yeri Radar Mevzi Komutanlığı olan sınıf ve ihtisaslar hariç, diğer personel zorunlu haller dışında eğer kendileri istemiyorsa bir radardan bir başka radara atanmayacaktır. hükmü yer almaktadır.
Yukarıda belirtilen yasal durum doğrultusunda dava konusu atama işlemi tekrar değerlendirildiğinde; uyuşmazlığın iki hususta düğümlendiği görülmektedir. Birincisi daha önce radarda görevli olan davacının isteği olmadığı halde tekrar radara görevlendirilip görevlendirilemeyeceği, diğeri ise GATAdan alınmayan sağlık raporuna dayanılarak tesis edilen atamanın hukuka uygun olup olmadığıdır. Davacının eşinin Reynaud hastası olduğu hakkında düzenlenen Karadeniz Tıp Fakültesi Dekanlığı Farabi Hastanesi Başhekimliğinin 14 Mayıs 2002 tarih ve Sayı: B.30.2. KTÜ. 0. 1. H.00.00/ 14150 sayılı sağlık raporundan anlaşılmaktadır. Bununla beraber Yönetmeliğin 40 ncı maddesi uyarınca davacı eşinin durumu Nöbetçi Dairece 28 Ağustos 2002 tarihli Ara Kararı ile GATAdan sorulmuş olup cevaben düzenlenen GATA Sağlık Kurulunun 14 Kasım 2002 gün ve 8312 sayılı Raporda da Reynaud Hastalığı nedeniyle soğuk ortamdan kaçınmasının uygun olacağı belirtilmiştir. Diğer yandan, sınıfı ve ihtisası olmadığı halde radarda görev yapan davacının isteği olmadan tekrar radara verilmesinin gerekçesi de davalı idarece ortaya konulamamıştır. Her iki husus birlikte değerlendirildiğinde; davacının, soğuk iklime ve yüksek rakıma sahip Kütahya Garnizonunda radar görevine atanmasının Türk Silahlı Kuvvetlerine Mensup Subay ve Astsubayların Atanma ve Yer Değiştirmeleri Hakkındaki Yönetmeliğin 3 ve 40 ncı maddelerine aykırı olduğu vicdani kanaatine varılmıştır.
Yukarıda açıklanan sebeplerle neden ve amaç yönünden hukuka aykırı bulunan radar görevinden diğer bir radar görevine atama işleminin İPTALİNE. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy