(926 S. K. Ek m. 25, Ek Geç. m. 73)
Davacının 29 Ağustos 2002 tarihinde kayda geçen dava dilekçesinde davacı özetle: 30.08.1961 tarihinde Türk Silahlı Kuvvetlerinde göreve başladığını, 24.4.1989 tarihinde emeklilik işlemlerini başlatarak, 17.05.1989 tarihinde emekliye ayrıldığını, emekliye ayrıldığı tarihte 2 nci derecenin 6 ncı kademesinde olduğunu, emekli olana kadar düzenli olarak terfi ettiğini, hiçbir olumsuzluğunun olmadığını bu nedenle tüm sicillerinin ve özellikle son altı yıllık sicil notunun doksanın üzerinde olduğunu düşünerek, 926 sayılı TSK. Personel Kanunun Ek-25 ve Ek. Geçici 73 ncü maddeleri kapsamında birinci dereceye yükselme için idareye başvurduğunu, başvurusunun, gerekli şartları taşımadığı gerekçesiyle reddedildiğini, oysa kendisinin tüm şartları taşıdığını düşündüğünü belirterek öncelikle 90dan aşağı olan sicil notlarının iptalini ve akabinde birinci dereceye intibakının yapılmaması işleminin hukuka aykırı olduğunu belirterek işlemin iptalini talep ve dava etmiştir.
926 sayılı TSK. Personel Kanununun 3815 sayılı Kanunla eklenen Ek-25 nci maddesinde; Astsubaylardan Ek-VIII sayılı Aylık Gösterge Tablosunda 2 nci derece için öngörülen üçüncü ve daha sonraki kademeleri kazanılmış hak aylığı olarak alanlar; üçüncü kademede en az bir yılını tamamlamak veya daha sonraki kademelerde bulunmak, son 6 yıllık sicil notu ortalaması yüzde doksan ve daha yukarısı olmak ve kademe ilerlemesi yapma şartlarını taşımak kaydıyla, bulundukları aylık gösterge tablosunda 1 nci dereceye yükseltilirler. hükmü yer almaktadır. Ayrıca 4376 sayılı kanunla getirilen Ek-Geçici 73 ncü maddede ise Türk Silahlı Kuvvetlerinden 31.12.1984 tarihi ile 03.07.1992 tarihleri arasında emekli, adi malullük ve vazife malullüğü aylığına müstahak olarak ayrılan astsubaylar ile bunlardan dolayı kendilerine dul ve yetim aylığı bağlananların emekli aylıkları ve kanunun Ek 25 nci maddesinde öngörülen şartları haiz olmak kaydıyla aylık almakta oldukları gösterge rakamından az olmamak üzere 1 nci derecenin gösterge rakamlarına yükseltilir. Ancak bunlara geçmişe yönelik aylık ve ikramiye farkı ödenmez. düzenlemesi getirilerek ek madde 25teki imkandan maddede belirtilen dönemde emekli olan Astsubayların da yararlanmasına olanak verilmiştir.
Dava ve özlük dosyasındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi neticesinde; davacının 30.08.1961 tarihinde Astsubay Çvş. nasbedildiği, 30.08.1984 tarihinde 2 nci derecede 3 üncü kademede 1 yılını doldurarak 2 nci derecenin 4 üncü kademesine yükseldiği, hakkında TSK.de görev yapamaz kararı bulunan davacının 24.04.1989 tarihinde malulen emekli işlemlerinin başladığı ve 17.5.1989 tarihinde de emekli olduğu, 926 sayılı TSK.Personel Kanununun Ek-25 ve Ek-Geçici 73 maddeleri uyarınca birinci dereceye intibakının yapılması için 03.07.2002 tarihinde idareye başvurduğu, bu başvurusunun K.K.K.lığının 12 Temmuz 2002 tarih ve PER.:4126-556-02/Em.ve Arş.Şb.Astsb.Ks.-362370 sayılı yazısı ile Kanunda öngörülen şartları taşımadığından bahisle reddedildiği, redde ilişkin yazının 22.07.2002 tarihinde davacıya tebliğ edildiği ve davacının da 29.08.2002 tarihinde iş bu davayı açtığı anlaşılmaktadır.
926 sayılı TSK. Personel Kanununa Ek-25 nci madde ile getirilen düzenleme incelendiğinde; astsubayların 1 nci dereceye yükselebilmeleri için şu koşullara haiz olmaları gerekmektedir:
a) 2 nci derece için öngörülen üçüncü ve daha sonraki kademeleri kazanılmış hak aylığı olarak almak,
b) Üçüncü kademede en az bir yılını tamamlamak veya daha sonraki kademelerde bulunmak,
c) Son 6 yıllık sicil notu ortalamasının yüzde doksan ve daha yukarısı olmak,
d) Kademe ilerlemesi yapma şartlarını taşımak ölçütleri getirilmiştir.
Davacının kademe ilerleme şartlarını taşıdığı, 2 nci derece üçüncü kademe ve daha sonraki kademeleri kazanılmış hak aylığı olarak aldığı ve üçüncü kademede en az bir yılını tamamlayarak ikinci derecenin dördüncü kademesine yükseldiği ve aynı derecenin 6 ncı kademesinden emekli olduğundan şüphe bulunmamaktadır. Uyuşmazlık konusunu; davacının son altı yıllık sicil notlarının ortalamasının, sicil tam notunun %90 veya yukarısında olup olmadığı ve buna bağlı olarak son 6 yıllık sicil notlarının hangi 6 yıllık dönemi kapsayacağı noktası oluşturmaktadır.
926 sayılı kanunun Ek-25 nci maddesinde asgari yükselme şartı olarak 2 nci derecenin üçüncü kademesinde en az bir yıl beklemek yani en az 2 nci derecenin dördüncü kademesinde bulunmak koşulu belirtilmiştir. Son 6 yıllık sicil notu döneminin de bu şartın esas alınması ile oluşturulması kaçınılmazdır. Örneğin; görevde bulunan bir Astsubayın, diğer şartlar yanında derece ve kademe açısından asgari yükselme seviyesine (2 nci derece 4 ncü kademe) geldiğinde, bu derece ve kademeye yükselme tarihinden itibaren geriye doğru 6 yıllık sicil notları esas alınıp sicil notu ortalaması bulunacaktır. Eğer ilgilinin sicil notu ortalaması %90 veya üstünde ise bu kişi 1 nci dereceye yükseltilecektir. Sicil notu ortalaması % 90ın altında ise ilgilinin 2 nci derecedeki, devam eden süreçte diğer kademelere (5,6,vs.) yükselme tarihleri esas alınarak yine geriye doğru 6 yıllık sicil notu dikkate alınarak sicil notu ortalaması hesaplanacaktır. Yani 2 nci derecenin 4 üncü kademesine yükseldiği yıl 1 inci dereceye intibak edemeyen bir Astsubayın bu şansını tamamen yitirmesi söz konusu olmayacaktır. 2 nci derecede diğer kademelere yükseldiğinde 1 inci dereceye intibak şartları yeniden değerlendirilecek ve son 6 yıllık sicil notu ortalaması en son kademe tarihinden itibaren hesap edilecektir. Bu şekildeki yorum ve uygulama ile hem kanunun getiriliş amacına uygun davranılmış hem de Astsubayların görevlerindeki verimlilikleri ile ilgili motivasyon ve itici güç sağlanmış olacaktır. Yukarıda belirtildiği üzere görevde bulunan Astsubaylara kanunun uygulanmasının bu şekilde olması yanında Ek-Geçici 73. madde ile emekli Astsubaylara da aynı hakların tanındığı ve uygulamanın da farklı olamayacağı açıktır. Zira Ek-Geçici 73. madde uygulama konusunda bir ayrım yapmamış, doğrudan ek 25e atıf yaparak meseleyi halletmiştir.
Davacı 17.05.1989 tarihinde 2 nci derece 6 ncı kademede iken emekli olmuştur. Davalı idare bu tarihi esas alarak ve bu tarihten geriye doğru 6 yıllık sicil notlarının ortalanmasını hesap ederek ortalamanın yüzde doksanın altında kaldığından bahisle davacı hakkında 1 nci dereceye yükseltilmeme işlemini tesis etmiştir. Yukarıda da belirtildiği üzere davacının öncelikle 2 nci derece 4 ncü kademeye yükseldiği tarihten itibaren geriye doğru 6 yıllık sicil notu ortalamasının alınması gerekmektedir.
Davacı sicil notu ortalaması ile ilgili şartı bu derece ve kademede (2 nci derece 4 ncü kademe) sağlayamıyorsa müteakip aşamalarda 2 nci derece 5 nci kademeye yükseldiği yıldan itibaren geriye doğru altı yıllık döneme, daha sonra 2 nci derece 6 ncı kademeye yükseldiği yıldan itibaren geriye doğru 6 yıllık döneme bakılmasının gerektiği açıktır. Nitekim davacının 2 nci derece 4 ncü kademeye yükseldiği yıl olan 1984 yılından geriye doğru gidilerek, son 6 yıllık (1979, 1980, 1981, 1982, 1983, 1984) sicil notu ortalaması hesap edildiğinde sicil notu ortalamasının sicil tam notunun %90 nın üstünde olduğu görülmektedir. Bu nedenlerle, 1 nci dereceye yükselmenin diğer şartlarını da taşıyan davacının sicil notu ortalaması ile ilgili şartı da taşıdığı anlaşılmakla, davalı idare tarafından tesis edilen işlemin hukuka aykırı olduğu sonucuna varılmıştır.
Ayrıca davacının dava dilekçesinde, 1 nci dereceye yükseltilmesine engel olan 90 puanın altındaki sicil notlarının iptalini de talep ettiği anlaşılmakla birlikte 1.dereceye intibak edilmeme işleminin sebebi olduğundan davacının gerçek ve esas amacı olan 1 nci dereceye yükselmesine olanak veren sicil notu ortalamasının esasen yüzde doksanın üzerinde olması karşısında bu hususun incelenmesine gerek olmadığı anlaşılmıştır.
1) Açıklanan nedenlerle, davacının 1 nci dereceye intibak ettirilmemesine ilişkin işleminin İPTALİNE,
2) Davacının, 90 puanın altında olan sicillerinin iptaline ilişkin talebi hakkında bir karar vermeye YER OLMADIĞINA. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy