(3269 S. K. m. 12) (Uzman Erbaş Yönetmeliği m. 12)
Davacı vekili 18.02.2004 tarihinde AYİM kayıtlarına geçen dava dilekçesinde özetle; TSKde uzman erbaş olarak görev yapmakta olan müvekkilinin sözleşmesinin sona ereceği 24.01.2004 tarihinden üç ay öncesinde, sözleşmesini yenilemek için başvurduğunu, hakkında düzenlenen ilk Sağlık Kurulu Raporunda sağ böbrek taşı tanısı ile Tnk. Uzman Erbaş Olamaz kararı verildiğini, rapora itiraz etmesi üzerine yapılan muayene sonucunda Tnk. Uzman Erbaş Olur. kararı verildiğini, iki rapor arasındaki farklılık nedeniyle hakem hastanesine sevk edildiğini, burada yapılan muayenesi sonucunda Tnk. Sınıfında Uzman Erbaş Olur. kararı verildiğini, fakat son raporun sözleşmesinin bitim tarihinden sonra (06.02.2004 tarihinde) düzenlendiğini, davalı idarenin sözleşmesinin bitim tarihi olan 24.01.2004 tarihinden önce sağlam raporu alamadığı gerekçesiyle sözleşmesini yenilemediğini, gecikmenin davalı idareden kaynaklanması nedeniyle işlemin hukuka aykırı olduğunu belirterek iptali ile statü dışında geçen sürelere ait aylıklarının yasal faizi ile ödenmesini talep ve dava etmiştir. AYİM. 1 nci D.nin 09.03.2004 gün ve Gensek.No.:2004/412, Esas No.: 2004/322 sayılı kararı ile yürütmenin durdurulmasına karar verilmiştir.
AYİM.1.D.nin 18.05.2004 gün ve Gensek.No.: 2004/412, Esas No.: 2004/322 sayı ile yürütmenin durdurulması kararının kaldırılması isteminin reddine karar verilmiştir.
Dava ve özlük dosyalarının incelenmesinden; davacının 31.12.1993 tarihli onayla Tnk. Uzm. Çavuş olarak atandığı, 24.04.1994 tarihinde atandığı birliğine katıldığı, en son sözleşmesinin 24.01.2002 tarihinde 2 yıl süreyle yenilendiği, yeniden sözleşmesinin yenilenmesi amacıyla sevk edildiği için Çorlu Asker Hastanesi Sağlık Kurulunca hakkında 10 Aralık 2003 tarihinde 53/A F-2, Tank Uzman Erbaş Olamaz tanı ve kararlı rapor düzenlendiği, davacının bu rapora yapmış olduğu itiraz nedeni ile sevk edildiği 600 Yataklı Gümüşsuyu Asker Hastanesi Sağlık Kurulunun 16.01.2004 gün ve 23 nolu raporu ile hakkında sağlam, Tank Sınıfında Uzman Erbaş Olur. kararı verildiği, iki rapor arasında tanı ve karar bakımından farklılık bulunması nedeni ile TSK. personelinin Sağlık Muayene Yönergesinin (MY 33-2 (a)) ikinci bölüm dördüncü madde gereğince hakem muayenesi için Kara Kuvvetleri Komutanlığının 20.01.2004 gün ve SAG.9029 -58-04/Rp. Ve Sağ. S.sayılı emri ile GATA Haydarpaşa Eğitim Hastanesi Baştabipliğine sevk edildiği, sözleşme bitim tarihine kadar ikinci kontrol muayene işlemleri sonuçlanmadığından, sözleşme yenileme şartlarını yerine getiremediği gerekçesiyle sözleşmesinin 8nci Mknz. P.Tuğ. K.lığının 27.01.2004 tarihli emri ile 24 Ocak 2004 tarihinden geçerli olarak feshedildiği, fesih işleminden sonra davacı hakkında GATA Haydarpaşa Eğitim Hastanesi Sağlık Kurulunca düzenlenen 06.02.2004 gün ve 48 sayılı raporla Sağlam, sınıfında uzman erbaş olur kararı verildiği görülmektedir.
3269 Sayılı Uzman Erbaş Kanununun, işlem tarihinde yürürlükte bulunan haliyle, 12 nci maddesinde; Görevde başarısız olanlarla kendilerinden istifade edilemeyeceği anlaşılan uzman erbaşların, barışta sözleşme sürelerine bakılmaksızın Türk Silahlı Kuvvetleri ile ilişikleri kesilir. Görevde başarısız olma, göreve intibak edememe ve kendilerinden istifade edilememe halleri ve bunlara yapılacak işlemler, çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir. hükmü yer almaktadır.
Uzman Erbaş Yönetmeliğinin Sözleşmenin Uzatılmasında Uygulanacak Esaslar başlıklı 12 nci maddesi (Değişik:4.2.1994-21839), Uzman erbaşlar, sözleşme süresinin bitiminde terhis edilirler. Bunlardan sözleşmelerinin yenilenmesini isteyenlerin istekleri, müteakip sözleşme süreleri bir yıldan az, beş yıldan fazla olmamak kaydıyla aşağıdaki şartlar altında kabul edilir:
1) Taahhüt ettiği sürenin bitimine üç ay kala hizmet süresini uzatmak istediğine dair bir dilekçe ile müracaat etmiş olmak,
2) Almış oldukları son sicil notu, sicil tam notunun % 60 ve daha yukarısında olmak,
3) Fiili kadroda münhal bulunmak,
4) İstihdam edildikleri/edilecekleri kadronun görev özelliklerine göre sınıf ve branşları ile ilgili sağlık niteliklerine sahip olmak. Bu suretle işlemleri tamamlanan uzman erbaşların sözleşmelerinin uzatılması, istihdam edildikleri bağımsız tugay, tümen (deniz ve havada eşidi) komutanlıklarınca veya eşidi kurum amirlerince; ordu ve kolordu (deniz ve havada eşidi) doğrudan bağlı birlikleri ile eşidi kurum amirlikleri için Kurmay Başkanlarınca ve Kuvvet Komutanlıkları, Jandarma Genel Komutanlığı, Sahil Güvenlik Komutanlığı, Millî Savunma Bakanlığı, Genelkurmay Başkanlığı doğrudan bağlı birlikleri için Personel Başkanlarınca tasdik edilir ve ilgili Kuvvet Komutanlığına, Jandarma Genel Komutanlığına ve Sahil Güvenlik Komutanlığına bildirilir. Bu şekilde sözleşmelerin uzatılması tasdik edilenler, yeni bir taahhütname imzalayarak göreve devam ederler. (Değişik son cümle:6.2.1992-21134) Uzatma suretiyle uzman çavuş ve uzman onbaşılar en fazla 45 yaşına kadar hizmete devam ettirilebilirler. hükmünü içermektedir.
Türk Silahlı Kuvvetleri Personelinin Sağlık Muayene Yönergesinin (MY:33-2(a)), Sorumluluklar başlıklı 2 nci bölümünün, kontrol muayenelerini düzenleyen 3 ncü maddesinin a fıkrası Onay makamları, sağlık kurullarının düzenlediği raporları yeterli bulmazsa veya ilgili kişi rapor kararına, kendisine bildirim tarihinden geçerli olmak üzere 30 gün içerisinde karşı girişimde bulunursa, ya da ilgili için bildirim (ihbar) yapılırsa, başka bir askeri hastanede kontrol muayenesi yaptırılır.; Hakem muayenelerini düzenleyen 4 ncü maddesinin b fıkrası İlk alınan sağlık kurulu raporu ile kontrol muayenesi sonucu alınan rapor arasında tanı ve karar bakımından uyumsuzluk bulunduğu durumlarda ilgili kişinin rapor kararına, raporun onaylanıp kendisine bildirim tarihinden geçerli olmak üzere 30 gün içinde karşı girişimde bulunması halinde, hükümlerine haizdir.
Belirtilen mevzuat hükümlerine göre ilgililerin istihdam edildikleri/edilecekleri kadronun görev özelliklerine göre sınıf ve branşları ile ilgili sağlık niteliklerine sahip olduklarını gösterir sağlık kurulu raporunun, olağan hal ve şartlarda müracaattan sonra, fakat sözleşmenin bitim tarihinden önce düzenlenmesinin gerektiği açıktır. Ancak sağlık kurul raporunun tek yanlı bir işlem olmadığı, davacıya hastaneye gitme, muayene olma, işlemlerini takip etme gibi ödevler yüklerken, idareye de sevk, muayene, rapor düzenleme konusunda yükümlülükler verdiği, gerektiğinde raporlara karşı itiraz hakkinin tanındığı ortadadır.
Yukarıda yapılan tespitler doğrultusunda dava konusu işlem değerlendirildiğinde; Tekirdağ 8 nci Mknz. P.Tuğ. K.lığı emrinde görev yapmakta olan davacının, 20.01.2004 tarihli emir ile hakem muayenesi için GATA Haydarpaşa Eğitim Hastanesi Baştabipliğine sevk edildiği; davacının, ulaşım, hastanelerdeki iş kapasitesi, sağlık kurullarının belirli günlerde toplanması gibi nedenlerle sevk tarihinden, ilişiğinin kesilmesi işleminin tesis edildiği 27.01.2004 tarihine kadar geçen 5 is gününde hastanedeki işlemlerini tamamlayarak sağlık raporunu alabilmesi hayatin olağan akışına uymamaktadır. Esasen sözleşme bitim tarihinden 3 ay öncesinde başvurma konusunda bir uyuşmazlık olmadığına göre 24.10.2003 tarihine kadar sözleşme yenilemek için dilekçe veren davacının; sağlık raporlarına itiraz edilebileceği, kontrol ve hakem muayenelerine sevkinin yapılabileceği düşünülerek, başvurusundan sonra makul bir süre içerisinde askeri hastaneye sevki gerekirken 02.12.2003 tarihinde, yaklaşık 1,5 aylık bir gecikme ile sevkedildigi görülmektedir. Davacının, araya hafta sonu ve kurban bayramı tatillerinin de girdiği dikkate alındığında 06.02.2004 tarihinde aldığı sağlık kurulu raporunun sözleşmesinin sona erdiği tarihte hazır olmamasında hiçbir kusuru bulunmadığından, dava konusu sözleşme yenilememe işleminin hukuka uyarlı olmadığı sonucuna varılmıştır.
Mali haklarla ile ilgili talebe gelince:
İptal kararı, tesis edilen işlemi tesis tarihinden itibaren ortadan kaldırdığından, iptal edilen işlem ile sıkı ilişkisi olan mali avantajların, başkaca bir hükme gerek olmaksızın idarece kendiliğinden karşılanması, belli bir görev ya da statü dışında geçirilen sürelerin görevde/statüde imiş gibi değerlendirilmesi ve bu göreve/statüye bağlı aylık haklarının, ilgilinin iptal kararı sonrasında yeniden eski göreve/statüye başlamasını takiben, idarece ayrıca herhangi bir yargı kararına gerek olmaksızın ödenmesi gerektiği idare hukuku öğretisi (Yıldırım ULER, İdari Yargıda İptal Kararlarının Sonuçları, Ankara 1970, s.43) ve kökleşmiş yargı içtihatları ile düzenli ve basiretli idare ilkelerinin tabii bir gereğidir. Talep gereği bu ödemelerin, tahakkuklarından ödeme tarihine kadar hesaplanacak yasal faizi ile yapılması da gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle;
Sebep ve maksat yönünden hukuka aykırı olan sözleşme yenilememe İŞLEMİN İPTALİNE. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy