(2709 S. K. m. 41) (926 S. K. m. 118, 119)
Davacı 20.05.2005 tarihinde Askeri Yüksek İdare Mahkemesi kaydına geçen dava dilekçesi ile özetle; 2003 yılında garnizon hizmet süresini doldurduğunu, eşinin istisnai memur olarak TBMM Bşk.lığı bünyesinde görev yaptığını ve sadece Ankara ve İstanbul garnizonlarında çalışabileceğini, 2003 yılında Ankara Yenikent garnizonuna atama istemesine rağmen atandırılmadığını, 2004 yılı atamalarında ise atama istemediğini fakat yine de eşinin İstanbul garnizonu dışında görev yapabileceği tek yer olan Ankara garnizonunu tercih ettiğini, zaten atama yerlerinde Ankara Yenikent bölgesi gibi Ankara garnizonu içinde atanabileceği birçok uygun kadro olmasına rağmen atanmasının 2004 yılında yapılmadığını ve kendisinden kıdemsiz olan birinin Ankara Yenikent garnizonuna atandırıldığını, aile bütünlüğünün bozulmaması ve eşinin görevine devam edebilmesi için atama taleplerini bu doğrultuda yapmasına rağmen bu durumun hiç dikkate alınmadığını, 2005 yılı genel atamaları ile Balıkesir garnizonuna atandırıldığını, Balıkesir garnizonunu tercih etmediğini, istisnai devlet memuru eşinin bağlı bulunduğu kurumun teşkilatı olmayan bir garnizon olduğunu ve dolayısıyla çalışmasının mümkün olmayacağını, eşinin devlet memurluk sınavını birincilikle kazanarak girdiği TBMM Genel Sekreterliği Personel ve Muhasebe D.Bşk.lığına bağlı bir istisnai devlet memuru olarak 1988 yılından beri çalıştığını, 4 yıl sonra bu kurumdan emeklilik hakkını elde edeceğini, eşinin gerek çalışırken gerekse emeklilik döneminde özel bazı ekonomik ve sosyal ilave haklara sahip olduğunu, bu nedenle emekliliğine 4 yıl gibi kısa bir süre kalmışken kurum değiştirmesinin telafisi mümkün olmayan ücret ve sosyal hak kaybına neden olacağını, eşinin çalışmakta olduğu devlet kurumunun İstanbul garnizonu dışında başka bir taşra teşkilatı bulunmadığını, eşinin görevini yapabileceği ve aile bütünlüğünü devam ettirebileceği yerlerin İstanbul ya da Ankara bölgesi atama yerleri olduğunu, bu hususu 2003 ve 2004 yılı atama istek formunda eşinin kurumundan aldığı belgelerle idareye bildirdiğini, bu sebeple 1991 den beri süren aile bütünlüğünün bozulmaması, eşinin TBMM istisnai memurluğu nedeniyle elde ettiği haklarının kaybedilmemesi ve ilköğrenim çağındaki çocuklarına karşı görevlerini eşi ile birlikte yerine getirmek maksadıyla eşinin İstanbul dışında görev yapabileceği tek yer olan ve atama yerlerinde boş olan Ankara Yenikent garnizonuna atamasının yapılmayarak, Balıkesir garnizonuna atanmasının yapılmasının gerek hukuka, gerekse aile birliği menfaatlerine açıkça aykırı olduğunu, idarenin hakkında verdiği atama kararında aile bütünlüğünün korunması ilkesini göz ardı ettiği gibi takdir hakkını objektif olarak kullanmadığını, bu sebeple idarenin atama işleminin yürütülmesinin durdurulmasını ve iptalini talep ve dava etmiştir.
AYİM 1 nci Dairesinin 31.05.2005 gün ve Gensek.No.:2005/1397, 2005/649 Esas sayılı kararı ile yürütmenin durdurulması talebinin reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
Dava dosyasının incelenmesinde sonucunda; halen Ordudonatım sınıfında binbaşı olarak görev yapmakta olan davacının 1985-1986 yılları arasında 1 yıl süreyle (sınıf okulu) Balıkesir (1/B), 1986-1994 yılları arasında Ankara (1/A), 1994-1996 yılları arasında Diyarbakır/Ergani (2/E) ve 1996-2005 yılları arasında İSTANBUL(1/A) garnizonunda görev yaptıktan sonra 2005 yılı genel atamaları ile İstanbul 1 nci Or.Loj.Des.K.lığı Bkm. Mrk. Tek. Md. Tek. Md. Kh. İd. Ks. Tek.Md. lüğünden Balıkesir(1/B) Ord. Okl. ve Eğt. Mrk. Ord. Okl. Öğt. Bşk. Doktrin Ş. Btym. ve Dok. Ks. Bil. Top. Yyn. ve Dok. Sb. Vekilliği görevine atandığı, davacının 2005 yılı genel atamaları için doldurduğu 24.12.2004 tarihli atanma istek formunda atam istemediğini belirtmekle birlikte Ankara/Yenikent (1/B) garnizonu tercihinde bulunmadığı sadece Ankara garnizonu (1/A) tercihinde bulunmuş olduğu, davacının eşinin İstanbul TBMM Milli Saraylar Daire Başkanlığında 657 sayılı Kanuna tabi devlet memuru statüsünde (sekreter-daktilo) görev yapmakta olduğu ve görev yapabileceği TBMM.nin Ankara/Bakanlıklar ile İstanbul Milli Saraylar Daire Başkanlığı dışında taşra teşkilatının bulunmadığı, bu durumu da davacının 2005 yılı atanma istek formu ile davalı idareye bildirmiş olduğu görülmektedir.
Taraflar arasındaki uyuşmalık, eşinin çalıştığı TBMMnin Ankara ve İstanbul dışında teşkilatının bulunmaması davacının Ankara garnizonuna atanma isteğinin davalı idare tarafından gerçekleştirilmemesine ilişkindir.
926 Sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanununun 118 nci maddesinde; Subayların ve astsubayların atanma ve yer değiştirmeleri, hizmetin aksatılmadan yürütülmesi esasına bağlı olarak; memleketin ekonomik, sosyal, iklim ve ulaştırma durumları ile kültür ve sağlık durumları ve bunlara benzer yer ve bölge şartları göz önüne alınarak tespit edilecek bölgelere ve garnizonlara aşağıdaki esaslar da dikkat nazara alınarak sıra ile yapılır:
a) Meslek programları, meslek içi eğitim esasları ve kadro ihtiyacı,
b) Sağlık durumu,
c) İdari, asayiş ve zaruri sebepler,
d) İstekte bulunduğu yerler denmektedir.
Aynı kanunun 119 ncu maddesine dayalı olarak çıkartılan TSK.ne Mensup Subay ve Astsubayların Atanma ve Yer Değiştirmeleri Hakkındaki Yönetmeliğin 3 ncü maddesinde de benzer hükümler yer almaktadır.
Aynı Yönetmeliğin 16 ncı maddesi de; Subay ve Astsubaylarla evli bayan subaylar hizmet ve kadro imkanları nisbetinde eşleri ile aynı garnizona atandırılırlar.
Eşleri Devlet kuruluşlarında görevli subay ve astsubayların atanmalarında eşlerinin memuriyet görevi gözönünde tutulur. Talep ettikleri garnizonlara atanmaları; muvazene kadro ve ihtiyaç durumu ile bölge hizmet sırası dikkate alınarak öncelikle yapılabilir. hükmünü içermektedir.
KKY 52-3 (A) Kara Kuvvetleri Subay ve Astsubay Atanma ve Yer Değiştirme Esasları Yönergesinin 10 ncu Bölüm 2.madde a fıkrasında Eşleri Devlet Kuruluşlarında görevli subay ve astsubayların atamalarında eşlerinin memuriyet görevi göz önünde tutulur. Talep ettikleri garnizonlara atamaları, muvazene, kadro ve ihtiyaç durumu ile bölge hizmet sırası dikkate alınarak öncelikle yapılmaya çalışılır., c fıkrasında Çalışan eşlerinin görev yerleri nedeniyle yapılan atamalarda ayrıcalık yaratmayacak ve personelin emsaline nazaran bir avantaj elde etmesine neden olmayacak çözümler aranır. hükmü yer almaktadır.
Yukarıda belirtilen mevzuat ve açıklamalar doğrultusunda idarenin, idari, asayiş ve zaruri sebepler ve hizmetin aksatılmadan yürütülmesini temine yönelik olarak yapacağı atamalarda takdir hakkının bulunduğu tartışılmaz bir olgudur. Ancak burada takdir hakkının objektif olarak kullanılıp kullanılmadığı önemlidir.
Eşleri devlet kuruluşlarında görevli subay ve astsubayların atanmalarında aile bütünlüğünün korunması açısından eşlerinin memuriyet görevinin de göz önünde tutulması gerekmektedir. Ancak bu uygulama yine mevzuat hükümlerine nazaran muvazene, kadro ve ihtiyaç durumu ile bölge hizmet sırası dikkate alınarak gerçekleştirilebilecektir
Yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde dava konusu işlem değerlendirildiğinde; Davacının 20 yıllık meslek hayatı boyunca 1/A garnizonunda toplam 17 yıl süreyle görev yaptığı, emsali 1985 neşetli subaylar incelendiğinde (sınıf okulunda geçen eğitim süresi ve fabrika stajı dikkate alınmadığında) 29 personel içerisinde 9 personelin, tüm binbaşı rütbesindeki personeller içerisinde de 68 personelin bugüne kadar hiç 1/A garnizonunda görev yapmamış olduğu, davacının tekrar Ankara garnizonuna atanmasının yaş haddi, kadrosuzluk nedeniyle emekli oluncaya kadar veya 2 nci bölge sırası tekrar gelinceye kadar 1/A garnizonunda (17+8) toplam 25 yıl süreyle görev yapması anlamına geleceği ve bu durumun garnizonlara sıra ile atama yapılacağı ilkesine ters düşeceği ve diğer personel aleyhine giderilmesi mümkün olmayan dengesizlik yaratacağı açıkça görülmektedir Davacı dava dilekçesinde Ankara/Yenikent (1/B) garnizonuna atandırılması gerektiğini öne sürmüş ise de, 2005 yılı genel atamaları için doldurduğu 24.12.2004 tarihli atanma istek formunda Ankara/Yenikent (1/B) garnizonu tercihinde bulunmadığı sadece Ankara garnizonu (1/A) tercihinde bulunmuş olduğu, 2005 yılı genel atamaları ile söz konusu Ankara/Yenikent (1/B) garnizona muvazene, kadro ve ihtiyaç durumu ile sıra esasına göre sadece 1(bir) binbaşı personelin atandığı ve bu personelin de 19 yıllık meslek hayatı süresince sadece 6 yıl süreli Ankara (1/A) garnizon hizmetinin bulunmakta olduğu, hususları hep birlikte göz önüne alındığında davacının Ankara/Yenikent (1/B) garnizonuna atandırılmayıp Balıkesir (1/B) garnizonuna atandırılması işleminin yetki, şekil, konu, sebep ve amaç unsurları yönünden hukuka uygun olduğu sonucuna varılmıştır.
Kamu hizmetinin aksatılmadan ve sıra ile yapılarak eşitliğin sağlanması ilkesine dayalı olarak yapılan ve yasal kurallar çerçevesinde sürdürülen atama işleminin Anayasanın 41 nci maddesindeki ailenin korunması ile ilgilendirilmesi bu çerçeve dahilinde olanaklı görülmemiştir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle yasal dayanaktan yoksun bulunan davanın REDDİNE, (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy