(926 S. K. m. 118, 119) (211 S. K. m. 74) (Türk Silahlı Kuvvetleri İç Hizmet Yönetmeliği m. 359) (Subay ve Astsubay Atama Yönetmeliği m. 5, 14, 15)
Davacı 21 Haziran 2006 tarihinde Askeri Yüksek İdare Mahkemesi kayıtlarına geçen dava dilekçesinde özetle; 2006 yılı genel atamalarında İstanbul GATA Haydarpaşa Eğitim Hastahanesi Baştabipliği emrine atanan J.Sağ.Astsb.(Biy.Kim.) Üçvş
..'un atamasından sarfınazar edilerek, kendisinin İstanbul GATA Haydarpaşa Eğitim Hastanesi Baştabipliği emrine atandırıldığını; J.Gn.K.lığı ile yapmış olduğu görüşmede, garnizon hizmeti süresini tamamlaması nedeniyle atandırıldığının ve 2006 yılı genel atamalarında bu hususun sehven gözden kaçırıldığının bildirildiğini, J.Sağ.Astsb.(Biy.Kim.)Üçvş.
ile yapmış olduğu telefon görüşmesinde ise, İstanbula gitmek istemediğini, Ankara'nın memleketine yakın olması nedeniyle atama işleminin iptal edilmesi için J.Gn.K.lığl ile görüşmesi neticesinde atamasından sarfınazar edilerek Ankara Jandarma Lojistik Komutanlığına atandırıldığını söylediğini, ayrıca İstanbul GATA Haydarpaşa Eğitim Hastahanesi Baştabipliği emrinde görevli J.Sağ.Astsb.(Biy.Kim.)Bçvş.
..'nun 2006 yılı genel atamalarında Anıttepe Jandarma Dispanseri Baştabipliği emrine atandırıldığı ve yerine Hava Kuvvetleri Komutanlığınca personel atandırıldığından İstanbul GATA Haydarpaşa Eğitim Hastanesi Baştabipliğine personel ataması yapılmasına gerek olmadığını, Beytepe Asker Hastanesi Baştabipliği emrinde görevli J.Sağ.Astsb.(Biy.Kim.)Bçvş
..'un Ankara garnizonunda onbir yılını doldurduğunu, İstanbul garnizonuna J.Sağ.Astsb.(Biy.Kim.)Üçvş.
.. veya J.Sağ.Astsb.(Biy.Kim.) Bçvş.
'un İstanbul garnizonuna atamasının daha uygun olacağını belirterek, genel atama döneminden bir ay sonra İstanbul garnizonuna özel bir atama şeklinde yapılan atama işleminin iptalini talep ve dava etmiştir.
Davacının yürütmenin durdurulması talebinin AYİM Nöb.dairesinin 09 Ağustos 2006 gün ve Gensek No:2006/2228, Esas No:2006/137 sayılı kararı ile kabul edildiği, davalı idarenin yürütmenin durdurulması kararının kaldırılması yönündeki talebinin ise AYİM 1. Dairesinin 26 Eylül 2006 gün ve Gensek No: 2006/2228, Esas No:2006/802 sayılı kararı ile reddedildiği görülmektedir.
926 Sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunun 118nci maddesinde; Subay ve astsubayların atama ve yer değiştirmelerinin hizmetin aksatılmadan yürütülmesi esasına bağlı olarak, sosyal, iklim ve ulaşım durumları ile kültür ve sağlık durumları ve bunlara benzer yer ve bölge şartları gözönünde tutularak tespit edilen bölge ve garnizonlara -(a) meslek programları, meslek içi ve kadro ihtiyacı-(b) Sağlık durumu- (c) İdari, asayiş ve zaruri sebepler -(d) istekte bulunduğu yerler dikkate alınarak sıra ile yapılacağı belirtilmektedir.
Aynı Kanunun 119 ncu maddesi de Yukarıdaki maddede yazılı esaslar dahilinde bölge ve garnizonların tespiti, bölgelerin ve garnizonların değişen şartlara göre yeniden tespiti, buralarda kalma süreleri, atanma ve yer değiştirmelerde dikkate alınacak sair hususlar Milli Savunma ve İçişleri Bakanlıklarınca hazırlanacak yönetmelik ile tespit edilir. şeklinde düzenlenmiştir.
926 sayılı TSK Personel Kanunun 119ncu maddesi uyarınca çıkarılan ve 01 Ocak 2006 tarihinde yürürlüğe giren Subay ve Astsubay Atama Yönetmeliğinin (18 Aralık 2005 tarih ve 26027 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır) 14ncü maddesinde; Subay ve astsubayların atamaları, hizmetin aksatılmadan yürütülmesi esasına ve hizmet ihtiyacı prensibine uygun olarak aşağıdaki kriterler dikkate alınarak Kuvvet Komutanlıkları, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı tarafından atama yönergelerinde belirtilen garnizonlar arasında sıra ile yapılır. a) Meslek programları ve meslek içi eğitim esasları, b) Kadro ihtiyaçları, c) Kıta hizmeti zorunluluğu, ç) Terfi durumu, d) Sınıf, branş ve ihtisasları, e) Kendisinin, eşinin ve bakmakla yükümlü olduğu çocuklarının atamaya esas hayati önemi haiz sağlık durumları, f) İdari, asayiş ve zaruri sebepler, g) Personelin atanma isteğinde belirttiği yerler. Subay ve astsubaylar, kendileriyle eşlerinin memleketleri ve daimi ikametgahlarının bulunduğu garnizonlar dahilinde, mümkün olduğu kadar, sıkıyönetim hizmetleri, sosyal tesis (orduevi, özel eğitim merkezi, askerî gazino, ve benzeri), levazım amirlikleri, ihale/muayene ve kabul komisyon üyelikleri, inşaat-emlak, asker alma ile jandarma (eğitim görevleri hariç) ve sahil güvenlik hizmetleri gibi halkla doğrudan ilişkili görevler veya mal ve hizmet alımı ile ilgili görevlere verilmez veya atandırılmazlar. Ancak, son genel nüfus sayımına göre büyükşehir belediye/belediye hudutları içindeki nüfusu 500.000'i aşan yerler için bu fıkra hükmü uygulanmaz. 5nci maddesi; Atamalarda kadro görev yerinin özellikleri esas alınır. Bu Yönetmelikte ve bu Yönetmeliğe dayalı olarak çıkarılan Kuvvet Komutanlıkları, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı atama yönergelerinde gösterilen istisnalar hariç olmak üzere, kadrosu olmayan bir görev yerine atama yapılmaz. Barışta kıta, karargâh ve kurumlara kadrolarda belirtilen rütbelerden ast rütbe ile asil olarak kimse atanamaz. düzenlemesi yer almaktadır.
Aynı Yönetmeliğin Garnizon Hizmet Süresinin Hesaplanması başlıklı 15 nci maddesinin 1 nci fıkrasında; Bulundukları garnizonlarda hizmet sürelerin katılışlarına göre 30 Eylül tarihine kadar dolduranlar, kendi isteği ve başka bir erteleme sebebi yoksa, o yılın atama planına alınırlar. düzenlemesi mevcuttur.
Dava dosyasındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi neticesinde; Ankara garnizonundaki görevine 04 Eylül 1998 tarihinde başlayan davacının, 8 yıl olan garnizon hizmet süresini 2006 yılında tamamladığı ancak 2006 yılı genel atamalarında planlamaya alınmadığı, davalı idare tarafından davacının 2006 genel atama planlamasına sehven alınmadığının belirtildiği, davacının J.Genel K.lığının 12 Haziran 2006 gün ve 2006/15 sayılı atama onayı ile İstanbul- GATA Haydarpaşa Eğitim Hastanesince Baştabipliği emrine atandığı, davacının atandığı ve dava konusu yapılan göreve, J.Gn.K.lığının 18 Mayıs 2006 gün ve PER:4031-27-06/ İd.Ynt.Ş.Per.İşl.(69058) sayılı genel atama emri ile Şırnak-23.J.Snr.Tüm.K.lığı emrinde görevli olan J.Sağ.Üçvş.
.. un atandığı ancak J.Gn.K.lığının 12 Haziran 2006 tarihli atama emri sonucu davacı ile J.Sağ.Üçvş.
un karşılıklı olarak yer değiştirdikleri söz konusu personelin davacı tarafından boşaltılan Ankara Jandarma Lojistik K.lığı emrine atandığı anlaşılmaktadır.
Görüldüğü üzere mevzuat hükümleri çerçevesinde, atamalarda planlı değişimin hizmetin aksatılmadan yürütülmesi ilkesinin ışığında, hizmet safahatı gözetilerek sıra esasına göre yapılacağı anafikri benimsenmiş bulunmaktadır.
İdarenin hiçbir davranışı hiçbir zaman hiçbir koşulla kamu yararı amacının dışında bir amaca yönelik olamayacağı gibi hukuka uygun bir sebebe dayalı olma zorunluluğu da bulunmaktadır. İdari işlemin finalist ve kozalist özelliği olarak ifade edilen bu nitelendirme çerçevesinde davalı idarenin atama işlemi tesis ederken yöneleceği kamu yararı hizmetin aksatılmadan yürütülmesi esası olmalıdır. Davalı idarenin atama işleminde kendisine tanınan yetkinin yöneldiği kamu yararı amacı dışında bir işlem tesis etmesi hukuken mümkün değildir. Davalı idarenin yöneldiği saik ile yakından ilgili olan amaç unsurunun somut göstergeleri olan sebep unsuruna bağlı olarak irdelenmesini zorunlu kılmaktadır.
Davalı idare tarafından hizmetin aksatılmasından yürütülmesi esası çerçevesinde davacı aleyhine herhangi bir husus ileri sürülemediği gibi J.Gn.K.lığının 18 Mayıs 2006 tarihli genel atama emri ile İstanbul garnizonuna atanan ve bu işlemden kısa bir süre sonra J.Gn.K.lığının 12 Haziran 2006 tarihli atama emri ile Ankara garnizonunda davacının boşaltıldığı görev yerine atanan J.Sağ.Üçvş.
un atama işlemi hakkında makul ve hukuki bir açıklama ve gerekçe ortaya konulamamaktadır. Davalı idare, davacının Ankara garnizon hizmet süresini tamamlamasını atama sebebi olarak ileri sürmüş ise de bu sebebin yukarıda belirtilen açıklamalarla birlikte ele alınması durumda tek ve yeterli bir hukuki gerekçeyi oluşturamayacağı açıktır.
211 Sayılı İç Hizmetler Kanununun 74 ncü maddesi ile İç Hizmet Yönetmeliğinin 359ncu maddesinde hangi rütbe sahibinin hangi birlik ve askeri kurumda ne gibi vazife alacağının standart kadrolarda gösterileceği belirtilmektedir. Subay ve Astsubay Atama Yönetmeliğinin İkinci bölümünde kadroya göre atama ilkesi ve üçüncü bölümde ise atamaya yetkili birimler belirtilmiştir. Bu bağlamda davacının doğrudan kadroya atanmadan emre atanması durumu da hukuka aykırılık teşkil etmektedir.
Yukarıda belirtilen açıklamalar ışığında, 2006 yılı genel atama emri ile planlamayı alınmayan ve atama işlemine tabi tutulmayan ancak yaklaşık bir ay gibi kısa bir süre sonra, başka bir personel ile görev yerleri karşılıkla olarak değiştirilmek suretiyle atamaya tabi tutulan davacı hakkında tesis edilen atama işleminin sebep ve amaç unsurları yönünden hukuka aykırı olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Açıklanan nedenlerle;
Hukuka aykırı olan atama işleminin İPTALİNE
KARŞI OY GEREKÇESİ
Dava dosyasında yer alan ve davacı ile ilgili belgeler muvacehesinde, kamu yararı ve hizmet gerekleri dikkate alınarak, idarece tesis edilen atama işleminde kanuni mevzuata aykırı bir husus görülmediğinden, işlemin iptali yönünde oy kullanan sayın çoğunluğun görüşüne katılamadık. 28.11.2006 (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy