(211 S. K. m. 34) (5434 S. K. m. 39) (Subay Sicil Yönetmeliği m. 33) (Türk Silahlı Kuvvetleri İç Hizmet Yönetmeliği m. 80)
Davacı vekilinin 17 Mart 1992 tarihinde kayda geçen dava dilekçesi ile savunmaya karşı verdiği ve 14.7.1992 tarihinde kayda geçen cevap layihasında; davacının 1945 yılı Harp Okulu mezunu olduğunu 20.4.1965 tarihinde Kd. Bnb. iken disiplinsizlik sebebiyle, sicil yoluyla re'sen emekli edildiğini, kendisine bu rütbeden emekli ikramiyesi verilerek emekli maaşı bağlandığını, kendisinin askerlik şubesine başvurusu üzerine emekli subay kimlik kartı verildiğini aradan 26 yıl kadar bir süre geçtikten sonra kapısına gelen bir inzibat subayı tarafından sağlık cüzdanı ile birlikte subay kimlik kartının geri alındığını, kanunda bu tarz emekliye sevk edilen bir subaya, subay kimlik kartı verilmeyeceği yollu bir hüküm yoksa 1965 yılında verilen kimlik kartının verilmesinin yasallığının tartışılamayacağım, ancak kanunda bu gibilere subay kimlik kartı verilmeyeceği belirtildiği halde, her nasılsa verilmiş ise bu durumda verilen kimlik kartının yasallığından bahsetmenin zor olduğunu, olayımızda ise idari istikrarın bulunduğunu 926 sayılı kanunun yürürlük tarihi ile mesnedi yönergelerin 1967 yılından sonra olduğunu, davacının 1965 yılında emekliye sevk edilmesi itibariyle o tarihteki mevzuatın uygulanmasının gerektiğini, sonradan yürürlüğe giren yönerge düzenlenmesinin bir yönetmeliğe, tüzüğe veya kanuna dayanmadığını, açıklanan nedenlerle 26 yıl önce verilmiş subay kimlik kartının geri alınması işleminin mevzuata hak ve nesafete aykırı olması nedeniyle öncelikle yürütmenin durdurulmasını ve işlemin iptaline karar verilmesi istemi ile işbu davanın açıldığı anlaşılmıştır.
Davacının yürütmenin durdurulması istemi Askeri Yüksek İdare Mahkemesi İkinci Dairesinin 17 Haziran 1992 gün ve Gensek. No: 1992/509, Esas No: 1992/205 sayılı kararı ile reddedilmiştir.
Davacının 20.4.1965 tarihinde 5434 Sayılı Kanunun Emekli aylığı bağlanacak haller başlıklı 39 ncu madde (e) bendindeki Subay ve askeri Memurlarla, Gedikli Subay ve gedikli erbaşların ahlak noktasından hüküm ile veya yetersizlik veya disiplin sebeplerinden dolayı sicilleri üzerine veyahut askeri mahkemelerce verilecek kararlar üzerine kurumlarınca re'sen hükmü ile 4273 sayılı Subaylar Heyyetine Mahsus Terfi Kanununa dayanılarak çıkarılan ve halen mülga olan Subay Sicil Yönetmeliğinin 33 ncu maddesinde yer alan ... Askerliğin temeli olan disipline aykırı hareket eden veya disiplin bozucu fiilleri işledikleri mucip sebep ve belgelerle sabit olanlar hakkında sıralı sicil üstlerince bir sicil süresi beklenmeksizin her zaman (orduda kalması caiz değildir) şeklinde sicil tanzim edilir... Kuvvet Komutanlıklarında yapılan inceleme sonucu...sicilin usulüne uygun olarak düzenlendiği sonucuna varılırsa bu gibiler hakkında 5434 sayılı kanunun 39 ncu maddesinin (e) fıkrası gereğince disiplinsizlik sebebiyle emeklilik işlemi yapılır hükmü gereğince davacı disiplinsizliğe dayalı olarak sicilen re'sen emekliye sevk edilmiştir. Kıdemli Binbaşı rütbesinde ve 25 fiili hizmet yılını tamamladığından, Emekli Sandığınca kendisine emekli aylığı bağlanmıştır.
Davacının emekli olduğu tarihte yürürlükte bulunan 211 sayılı İç Hizmet Kanununun 34/e ve İç Hizmet Yönetmeliğinin 80 nci maddelerinde subay ve astsubaylarda dahil olmak tüm TSKleri mensuplarının kendilerinin taşımak zorunda olduğu kimlik kartlarından söz etmekte, ancak bunların emeklileri ile ilgili bir düzenlemeye yer vermemektedir. Halen de adı geçen bu maddelerde bu konuyu düzenleyen bir değişiklik yapılmamıştır.
Bu nedenle davacının re'sen emekli edildiği 1965 yılında kendisine emekli subay kimlik kartı verilmemiştir. Ancak davacıya Gnkur. Bşk.lığının 29.5.1968 tarihli emrinde re'sen emekli edilen subay ve astsubaylara da emekli tanıtma kartı verileceği ifade edildiğinden bu emir gereğince emekli subay kimlik kartı verilmiştir.
Kimlik kartları ile ilgili hususların 211 Sayılı T.S.K. İç Hizmet Kanununun 34/e ve İç Hizmet Yönetmeliğinin 80/b maddelerinde düzenlendiği, ancak bu maddelerde emekli T.S.K.leri mensuplarına kimlik verileceğine dair bir hüküm bulunmadığı, sadece Silahlı Kuvvetler mensuplarına verilecek kimlik kartlarının veriliş biçim ve koşullarının yönerge ile tesbit edileceğinin belirtildiği, dikkate alınarak bu hususun yönerge ile düzenlenmesi yoluna gidilmiş ve M.S. B.Ilgınca çıkarılan 10.12.1987 tarih ve (30-8) sayılı T.S.K.leri Kimlik kartı Yönergesinde ise Silahlı Kuvvetler mensuplarına ve ailelerine ilaveten kapsamı genişletilerek emekli subay, astsubay, uzman jandarma çavuş ve uzman erbaşlarla bunların ailelerine de kimlik kartı verilmesinin kabul edildiği, kanun ve yönetmelikte bu konuyu düzenleyen açık bir hüküm bulunmamasına rağmen idare takdir hakkım kullanarak emekli personelin lehine bir uygulama getirdiği ve yine aynı yönergenin 3/f maddesi ile de disiplinsizlik veya ahlaki nedenlerle ayırma işlemine tabi tutulanlara kimlik kartı verilmeyeceği hükmünü getirmiştir. İdarenin bu son düzenlemeyi, yaparken Silahlı Kuvvetlerin disiplin gereklerini göz önünde bulundurmak suretiyle bir takım kriterler önermesi takdir yetkisinin doğal sonucudur. Yetkinin kullanımında Silahlı Kuvvetler bakımından çok önem arzeden disiplin esaslarının benimsenmesinde ve bir takım kısıtlamalar getirilmesinde hukuka aykırı bir cihet bulunmamaktadır. Haliyle T.S.K.lerinden disiplinsizliği nedeniyle re'sen emekli edildiğinde kuşku bulunmayan davacıya Gnkur. Bşk.lığının 29.5.1968 tarihli emirleri ile verilmiş olsa dahi bu konuyu daha sonra düzenleyen yönergenin 3/f maddesine dayanarak, idarenin daha önce atifet şeklinde verdiği kimlik kartını geri almasında ve takdir hakkını bu yönde kullanmasında hukuka aykırı bir yön bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle yasal dayanaktan yoksun DAVANIN REDDİNE. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy