(926 S. K. m. 109)
Davacı tarafından verilerek 05 Mayıs 1995 tarihinde kayda geçen dava ile idarenin savunması üzerine verilen ikinci dilekçeler ile duruşmada özetle; koşulları uygun olduğu için Kara Kuvvetleri Komutanlığınca astsubaylıktan subaylığa geçmek için başvuruda bulunduğunu, seçme sınavının 31 Mart 1995 tarihinde yapıldığını, sınav sonrasında yapılan değerlendirmede sınava giren 655 astsubaydan sadece 7 kişinin barajı geçebildiğini, kontenjanın dalmaması nedeniyle barajı geçenlerin miktarını artırmak için adayların %20'sinin ve daha azının doğru olarak cevaplandırdığı 100 sorudan 20 adedinin iptal edildiğini, kendisinin iptal edilen bu 20 sorudan 5'ini doğru yaptığını ve 20 sorudan 4'ünün yanlış olduğunu, buna göre 5 doğru yanıtı 4 yanlışı karşılığı 4 yanlışın bir doğruyu götürmesi sonucu geriye kalan 4 adet doğru cevabının değerlendirmeye alınmadığını ve bunların karşılığı olan 5 puanın nazara alınmadığı, 71.25 puan alması gerekirken sonuçta 66.27 puanla yazılı sınavı kazanamadığını, oysa sınava giren adayların cevap veremediği soruları yapmış olmasının lehine artı puan getirmesi gerektiğini, buna karşı aleyhine sonuç verdiğini, genel sıralamada 56 net doğrusu olan sınavı kazandığı halde kendisinin 57 net doğru ile yazılı sınavda başarısız sayıldığını, bunun yanında bazı soruların yürürlükten kaldırılırken yönergelerden sorulduğunu, bunlara verdiği cevaplar yürürlükteki yönergelere uygun olduğu halde yanlış olarak işlem gördüğünü, örneğin mehaz olarak verilen KKT 164-3 (53 21-26) Haritacılık Bilgisi Talimnamesinden sorulan (1). Hava fotoğraflarının hangi izdüşüme göre çekildiği (2) Poligonlar'la ilgili soruların cevaplarının Talimnamede bulunmadığını, keza 1989 basımlı KKY: 164-1 (50-1) KKK. Eğitim Öğretim Yönergesinde sorulan (1). 4 haftalık planlama ile ilgili (2). Avcı Birliklerinin tazeleme eğitimi hakkındaki ve sınırlandırma atışının ne olduğuna ilişkin soruların mehazda karşılıklarının bulunmadığını, bilirkişi incelemesi yaptırıldığında durumun anlaşılacağını yanlışlıkların ileri sürdüğü sorular için davalı idarenin yaptığı savunmanın çelişkili olduğunu örneğin hava fotoğrafları nasıl izdüşümüdür sorusu hakkında KKT. 164-3 Harita Bilgisi Kitabının 197-105 nci sayfalarında 7 çeşit hava fotoğrafı bulunduğunun belirtildiğini ve bunların bir kısmının eğik bir kısmının ise dik, bazılarının ise hem eğik ve hem de dik izdüşümü olduğunun belirtildiğini, bu durum sorunun yanlış seçildiğini gösterdiğini, Başlangıçta ve bitiş noktaları herhangi noktaları olmayıp, herhangi bir detayın başlayıp başka bir detay noktasına düştüğümüz poligon çeşidine ne ad verilir şeklindeki 78 nci sorunun cevabı olarak davalı idarenin bir ad veremediğini, zira soruda sorulan poligon çeşidinin kaynak kitapta yer almadığını, 52 nci soruyla ilgili olarak KKY: 164-1 KKK. lığı Eğitim Öğretim Yönergesinin 2-4 ve 2-5 nci sayfalarında, yıllık, 3 aylık, haftalık ve günlük olmak üzere 4 tür planlamadan söz edildiğini, davalı idarenin belirttiği gibi 4 haftalık planlamanın mevcut olmadığını bu sorunun, yanlış sorulduğunu, iptal edilen 5 adet doğru cevabının karşılığı olan 6.25 puanın aldığı 66.27 puana eklenmesi gerektiğini, yanlışlığını ortaya koyduğu 3 adet sorunun iptaliyle bunların karşılığında puanlamasının ona göre yapılmasını, işlemin hukuka aykırı olduğunu iddia ederek, iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
D26 Sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel kanununun 109 ncu maddesinde astsubaylıktan subay olmanın koşulları gösterilmiş, maddenin (d) bendinde, yapılacak meslek sınavlarını kazanmak bir diğer koşul olarak sayılmıştır. Kanunun 111 nci maddesinde de Yukarıda belirtilen hükümlerin tatbik şekli ve karşılığı bulunmayan sınıfların hangi sınıf ve meslek imtihanlarına tabi tutulacakları ve sicillerin ne şekilde verileceği, Subay Sicil Yönetmeliğinde gösterilir. denilmiştir.
Uyuşmazlığın konusunu, davacının yapılan meslek sınavında doğru cevapladığını ileri sürdüğü üç adet sorunun, iptal edilen 20 soru içine alınması ve bazı soruların yanlış sorulması, bazılarımın ise yanıtlarının kaynakça olarak gösterilen talimnamelerde bulunmaması, sonucu başarısız sayılması yolunda tesis edilen işlemin iptali istemi oluşturmaktadır. Bir diğer deyişle davacı salt meslek sınavında sorulan bazı soru ve iptal edilen sorularla ilgili olarak öne sürdüğü iddialar sonucunda yapılan değerlendirme ve tesis edilen işlemin hukuka aykırılığını dile getirmektedir. Bu nedenle Mahkememizce salt iddia çerçevesinde iddiaya bağlı kalınarak inceleme değerlendirme yapılıp hükme varılmıştır.
Astsubaylıktan subaylığa geçmek için mevzuatta öngörülen koşulları taşıyan ve başvuruda bulunan adayların meslek sınavına tabı tutulacakları 926 sayılı kanunun 109 ncu maddesinin (d) bendinin amir hükmü gereğidir. Bunun gibi Subay sicil Yönetmeliğinin 118 nci maddesinde de Subay olacak astsubaylar mesleki bilgi sınavına tabi tutulurlar.
Mesleki bilgi sınavları, Türk Silahlı Kuvvetleri İç Hizmet Kanunu ve Yönetmeliği Askeri Ceza Kanunu ve Disiplin cezaları ile ilgili mevzuattan ve Kuvvet Komutanlıklarınca (Jandarma Genel Komutanlığınca) geçirilecekleri subay sınıflarının özelliklerine göre lüzum görülecek diğer derslerden yapılır hükmüyle de sınavın yapılacağına değinilerek sınavın hangi konulardan yapılacağı belirtilmiştir.
Subay Sicil Yönetmeliğinin 120 nci maddesinin ikinci fıkrası Emsalleri arasında temayüz etmiş olan ve subay olmak için müracaat edenlerden yapılan mesleki bilgi sınavında (100) üzerinden (70) numara alanlar imtihanları başarmış sayılırlar... hükmünü içermektedir.
31 Mart 1995 günü yapılan meslek bilgisi yazılı sınavında, sınav cevap kağıtlarının komisyon tarafından ilk değerlendirmesi sonucu sınava katılan 655 adaydan sadece yedi adayın yetmiş baraj notu üzerinden puan alarak başarı sağladığı, yıllık ihtiyaç kontenjanının dolmaması üzerine, sınavı kazananların artmasını ve yıllık kontenjan miktarının karşılanmasını sağlamak amacıyla, sınava girenlerin yüzde ağırlığı gözetilerek cevap vermekte zorlanılan 20 sorunun iptal edildiği ve buna göre yapılan değerlendirme üzerinden başarılı olanların saptandığı maddi vakıa alarak sabittir, idarenin mevcut personel Temin Yetiştirme Planları doğrultusunda, kamu hizmetinin gereği olanak gereksinme duyduğu personeli, planlarda öngördüğü kaynaklardan sağlamak durumundadır. Astsubay kaynağından almayı planladığı ve yıllık kontenjan miktarını yayınladığı personeli o kaynaktan subay kaynağına geçirmek durumundadır. Aksi halde personel yönünden kamu hizmetini yürütmekte güçlüklerle karşılaşması, kamu hizmetinin sağlıklı ve yararlı biçimde yürütülmemesi gibi durumlarla yüzyüze gelebilir. Amaç kamu hizmetinin gereksinme duyduğu sayıdaki astsubayı, subay kaynağına geçirmek olduğuna göre, öngörülen kontenjan adedi kadarının geçişinin sağlanabilmesi için sınavdaki başarısı oranını yükselterek, hizmete yararlı olabilecek adayları bunlar arasından seçmenin amacıyla ve sınava girenlerin tamamı yönünden genel eşitliği ve objektifliği bozmayacak şekilde geneliyle adayların cevap vermekte zorlandığı saptanan 20 sorunun iptaline karar vermesinde hukuka aykırı bir yön olmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır. İdarenin soru bazında belirli kişi yada kişileri gözetmeksizin yapmış olduğu bu uygulamanın takdir yetkisi içinde kaldığı anlaşıldığından hukuka aykırı sayılması iddiası kabul edilemez. Kaldı ki, sınav cevap kağıtlarının ilk değerlendirmesinde davacının da sınavı kazanamayanlar arasında yer aldığı bir gerçektir.
Bazı soruların idarece verilen kaynakçalarda bulunmadığı, bazılarının ise yanlış olduğu iddiası, özü bakımından bilim ve teknik özellik taşıması nedeniyle, iddianın haklı olup olmadığının belirlenmesi amacıyla bu konuda bilirkişi incelemesi yaptırılması yoluna gidilmiştir.
Sınav yapılan konular gözetilerek bu alanlarda uzmanlaşmış Kara Harp Okulu öğretim üyelerinden resen seçilen üç kişilik bilirkişi kurulunca hazırlanan 21 Mayıs 1906 günlü bilirkişi raporunda özetle;
1. Sorularla İlgili İnceleme:
A. Yazılı sınavlarda sorulacak soruların konu ve kapsamları, KK. 66-12 Kara Kuvvetlerindeki Sınıf ve Teknisyen Astsubayların Subaylık Seçme Sınavlarına Giriş Yönetmeliğinin 3 ncü Bölüm 1 nci maddesinde belirtilmiştir. Soruların Yönergede belirtilen yüzde ağırlıkları dikkate alınarak, yürürlükte bulunan mevcut mehazlara uygun olarak hazırlanmış olduğu tesbit edilmiştir.
B. ... davacının ... incelemesini belirttiği 48, 52, 78, 79 ncu sorular ile genel kültür, genel askeri bilgiler ve meslek bilgisi (piyade) konuları ile ilgili sorular maddi yönden soru tekniği açısından incelenmiş, iptali gerektirecek bir durum tesbit edilememiştir.
2. Değerlendirme İle İlgili İnceleme:
E. Davacının cevap kartının iki alternatifli incelemesi neticesinde aşağıdaki sonuçlar tesbit edilmiştir:
(1) 100 soru üzerinden değerlendirme,
Doğru Sayısı: 60 Adet
Yanlış Sayısı: 12 Adet
Boş: 28 Adet olmaktadır.
Her dört yanlış bir doğruyu götürdüğüne göre (12/4=3) neticede doğru cevap sayısı 60-3=57 olmaktadır.
(2) Genel soru analizinde zorluk dereceleri ve ayırt edilecek özellikleri dikkate alınarak iptal edilen 20 soru çıktıktan sonra (33-34-48-50-55-58-61-67-68-72-74-76-77-80-81-86-87-82-92-94 üncü sorular) 80 üzerinden yapılan değerlendirme:
Doğru Sayısı: 55 Adet Yanlış Sayısı: 8 Adet Boş: 17 Adet olmaktadır.
Dört yanlış bir doğruyu götürdüğüne göre net doğru cevap (8/4=2 düşüldükten sonra) 55-2=53 kalmaktadır. Her bir soru 1.25 puan üstün den hesaplandığında 53x1.25=66.25 puan olmaktadır.
İkinci değerlendirmede puanı arttırmakta olup idarenin yaptığı işlem davacının lehine sonuç doğurmaktadır.
Davacı birinci değerlendirmede 70 barajını aşacak puan alıp da ikinci değerlendirmede daha düşük puan alarak tasnif dışı kalsaydı, kazanılmış bir haktan bahsetmek mümkün olabilirdi. Böyle bir durumda oluşmamıştır.
Diğer taraftan davacının düşüncesinde belirttiği gibi iptal edilmesine rağmen doğru olarak yaptığı 5 soruyu onun lehine hesaplamak ve puana ilave etmek objektif uygulamalara aykırı düşeceğinden mümkün görülmemektedir denilmiştir.
Taraflara tebliğ edilen bilirkişi raporuna davalı idarece itiraz edilmemiş, davacıya 3 Haziran 1996 günü bizzat tebliğ edildiği anlaşılan rapora karşı 12 Haziran 1996 tarihinde kayda geçen dilekçe ile itiraz ettiği anlaşılmakla birlikte, 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 283 ncü maddesinde, bilirkişi raporuna itirazın tebliğ tarihinden itibaren bir haftalık süre içinde yapılabileceğinin öngörülmesi, kanunda belirtilen sürenin kesin ve hakdüşürücü süre olması (Prof. Dr. Baki KURU, Hukuk Muhakemeleri Usulü, Dördüncü Baskı, Cilt II, An kara 1980, Sayfa: 1886) karşısında, davacının itirazları kabule değer görülmemiş, ilim ve fen'e uygun bulunan rapora göre karar kurulmuştur.
Mevcut belgeler ve bilirkişi raporu ile davacının meslek sınavında, sınav kağıtlarının gerek ilk değerlendirmesinde, gerek yirmi sorunun iptali üzerine yapılan ikinci değerlendirmede başarılı sayılması için gerekli olan En az yetmiş puan barajını geçemeyerek başarısız olduğu, soruların soruluş biçim ve tekniği açısından bir yanlışlık yapılmadığı, yirmi sorunun iptali ile kalan seksen soru üzerinden değerlendirmeye gidilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatiyle davacının ileri sürdüğü iddiaları kabul edilmeyerek, davanın reddi yolunda karar kurul muştur.
Açıklandığı üzere; davacının astsubaylıktan subaylığa geçme sınavında başarısız sayılması işlemi tüm unsurlarıyla hukuka uygun bulunduğundan, yasal dayanaktan yoksun davanın REDDİNE. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy