(1602 S. K. m. 20) (2709 S. K. m. 157) (818 S. K. m. 41, 43, 47, 49)
Davacı vekilinin, 20 Mart 1997 tarihinde kayda geçen dava dilekçesinde özetle; müvekkili Tuncay Çulha'nın VAN-Gürpınar İlçe Jandarma K.lığı emrinde askerlik hizmetini yaparken, 13 Mayıs 1995 tarihinde verilen bir emirle ilçe Değirmendüzü Amatör Küme futbol takımı ile Jandarma Bölük K.lığı takımı arasında yapılan futbol maçına götürüldüğünü, maçta meydana gelen kavga sonucu başından yaralanarak sakat kaldığını, GATA'nın 14 Haziran 1996 gün ve 7053 sayılı ön raporuyla "B/14 F-2 Askerliğe Elverişli Değildir" kararıyla terhis edildiğini, müvekkiline atfedilecek bir kusur bulunmamakla birlikte, talep edilen maddi ve manevi tazminatın davalı İçişleri Bakanlığı Nakdi Tazminat Komisyonunun 7 Ekim 1996 gün ve 1228 sayılı kararıyla reddedildiğini, müvekkil Tuncay Çulha'nın yaralanması sonucu üç kez ameliyat olduğunu ve tedavisinin halen sürdüğünü, evli ve çocuklu olan davacının hiçbir işte çalışmadığını, hiçbir kurum ve kuruluştan da yardım yapılmaması sonucu ailece maddi ve manevi çöküntü içine düştüklerini belirterek zararlarının karşılanabilmesi için müvekkilleri Tuncay Çulha için 300.000.000. TL. maddi 500.000.000. TL. manevi, eşi Zeynep Çulha için 150.000.000. TL. maddi, 250.000.000. TL. manevi oğlu Gökhan Çulha için 150.000.000. TL. maddi, 150.000.000. TL. manevi olmak üzere toplam 1.500.000.000.TL. tazminata hükmedilmesini talep ve dava etmişlerdir.
1602 Sayılı Askeri Yüksek İdare Mahkemesi kanununa göre; görev hususu kamu düzeni ile ilgili olup davanın her safhasında dikkate alınması hukuk alanında ihtilafsız kabul edilen bir keyfiyettir. Bu nedenle Kurulumuzca bu davada Askeri Yüksek İdare Mahkemesinin görevli olup olmadığı hususu öncelikle incelenmiştir.
Anayasanın 157., 1602 Sayılı AYİM Kanununun 20 nci maddeleri hükümlerine göre, Askeri Yüksek İdare Mahkemesinin bir davaya bakabilmesi için; dava konusu idari işlem veya eylemin Asker Kişiyi İlgilendirmesi ve Askeri Hizmete İlişkin bulunması şartlarının birlikte gerçekleşmiş olması gereklidir.
Davaya konu teşkil eden yaralanma olayının meydana geldiği tarihte davacılardan Tuncay Çulha'nın Jandarma Er olarak VAN - Gürpınar İlçe Jandarma K.lığı emrinde askerlik hizmetini yaptığı, haliyle 1602 Sayılı Kanunun 20 nci maddesinin son fıkrasında sayılan asker kişilerden olduğu ve davanın Askeri Yüksek İdare Mahkemesinde görüm ve çözümü yönünden eylemin Asker Kişiyi İlgilendirmesi koşulunun davada varolduğu görülmektedir.
Ancak eylemin asker kişiyi ilgilendirmesi koşulu yanında aynı zamanda Askeri Hizmete İlişkin olması şartını da taşıması gerekir. Zarara yol açan dava konusu yaralanma olayına ilişkin, dava dosyasında mevcut belge ve bilgiler incelendiğinde; davacının İlçe Jandarma K.lığı futbol takımında oyuncu olmadığı, güvenliği sağlamak için görevlendirilmediği, seyirci olarak maçı seyretmeye gittiği, dolayısıyla yaralanma olayının Askerlik Hizmetinin Tesiri ile meydana gelmediği, bu nedenle, davanın Askeri Yüksek İdare Mahkemesinde görüm ve çözümü yönünden eylemin Askeri Hizmete İlişkin olması koşulunun davada mevcut olmadığı görülmektedir.
Yukarıdaki açıklamaların ışığında, eylemin asker kişiyi ilgilendirdiği halde askeri hizmete ilişkin olmadığı, her iki şart birlikte gerçekleşmediğinden, davanın görüm ve çözümünün Askeri Yüksek İdare Mahkemesinin görev alanına girmediği, uyuşmazlığın adli yargının görev alanı içerisine girdiği anlaşılmakla, davanın görev yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Açıklandığı üzere; davaya bakma görevi adli yargı yerine ait bulunduğundan ve Askeri Yüksek İdare Mahkemesince bakılacak davalardan sayılamayacağından davanın görev yönünden REDDİNE. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy