(1111 S. K. m. 35) (Türk Öğrencilerin Yabancı Ülkelerde Öğrenimleri Hakkında Yönetmelik m. 10)
Davacı vekili 12 Mart 1999 tarihinde kayda geçen dilekçesinde özetle; müvekkilinin 31 Mayıs 1976 doğumlu olduğunu, 1994 yılında liseyi bitirdikten sonra 1995- 1996 öğretim yılında ÖSS puanı ile Bilkent Üniversitesini kazandığını, bir yıl eğitim gördükten sonra 1996- 1997 yılında Gürcistan Cumhuriyetinde Tiflis İlia Çavçavadze Batı Dilleri ve Kültürü Devlet Enstitüsüne kayıt yaptırdığı, öğrenciliğinin tanınması için M.E. B.na yaptığı başvurunun reddedildiğini, bu nedenle de askerliğinin ertelenmediğini, M.E.B.işleminin iptali için Ankara İdare Mahkemesinde dava açtıklarını, tesis edilen işlemin hukuka ve mevzuata aykırı olduğunu belirterek öncelikle yürütmenin durdurulmasını ve işlemin iptalini talep ve dava etmiştir.
Davacının yürütmenin durdurulması yönündeki talebi AYİM.2.Dairesinin 21.4.1999 gün ve E.1999/208 sayılı kararı ile kabul edilmiştir.
Dava dosyasında mevcut belge ve bilgilerin tetkikinde; 1976 doğumlu olan davacının 1996-1997 öğretim yılında Gürcistan Cumhuriyeti Tiflis İlia Çavçavadze Batı Dilleri ve Kültürü Devlet Enstitüsüne kayıt yaptırdığı, aldığı öğrenci belgesi ile askerliğinin ertelenmesi için başvurduğu, kendisinden yurt dışı öğrenciliğinin M.E. B.ca tanındığına dair belge istendiği, M.E. B.ca yurt dışı öğrenciliğinin tanınmadığı, askerliğinin ertelenmesi yönündeki talebinin bu nedenle reddedilmesi üzerine iş bu davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Öğrencilerin askerliklerinin ertelenmesi işlemleri 1111 sayılı Askerlik Kanununun 35/C maddesinde düzenlenmiş olup, söz konusu madde; Askeri mekteplerle nizamname ve talimatnamelerine göre devam mecburiyeti olan resmi ve yüksek mekteplerle liseler ve orta mekteplerde ve tali meslek mekteplerinde veya bu derecelerde olduğu Maarif Vekaleti tarafından veya müdürlüklerinden tasdik edilen hukuki ecnebi mekteplerde ve aynı vasıfta bulundukları Maarif Vekaletince tasdikli memleket harici mekteplerde okumakta oldukları anlaşılanlar (Bunların ertesi seneye terki en çok 29 yaşını bitirinceye kadar uzar. Bu yaşa kadar tahsillerini bitirmemiş olanlar, iki sene üst üste sınıf geçemeyenler, yüksek bir mektebi bitirdikten sonra diğer yüksek bir mektebe veya ihtisas şubelerince ayrılmış müesseselerin veya üniversitenin bir şubesini bitirdikten sonra diğer şubesine girenler; ertesi seneye bırakılmayıp asker edilirler. İşbu talebinin derslerine muntazaman devam etmeleri şartıyla tahsil saatleri haricinde memuriyet, vazife, sanat ticaret ve ziraatla iştigalleri tecillerine mani teşkil etmez.)
Son yoklama sırasında orta veya yüksek bir mektebi bitirerek memleket içinde ve dışında daha yüksek mekteplere kabul tamam olmadığından dolayı girmemiş olanlar o sene içinde girerek lazım gelen vesikaları gösterdikleri takdirde ertesi seneye bırakılırlar.
29 yaşına kadar ertesi seneye terk edilecek talebeler bir seferberlik halinde lüzum ve ihtiyaca göre, doğum sırasıyla asker edilir hükmünü amirdir.
Yine 1416 sayılı Ecnebi Memleketlere Gönderilecek Talebe Hakkında Kanun ile 3797 sayılı Milli Eğitim Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanuna dayanarak Bakanlar Kurulunca çıkarılan ve 22.2.1993 tarihli ve 21504 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Türk Öğrencilerin Yabancı Ülkelerde Öğrenimleri Hakkında Yönetmelikte de lise mezunlarının yurt dışında öğrenim görmeleri ile ilgili düzenlemeler yapılmış ve öğrenciliklerin tanınması yetkisi Milli Eğitim Bakanlığına verilmiştir. Anılan Yönetmeliğin 10 ncu maddesine göre; Yurtdışında lisans veya lisansüstü seviyede öğrenim yapacakların öğrenciliklerinin tanınmasıyla ilgili işlemler, Yükseköğretim Genel Müdürlüğü ile bölgesi içinde bulundukları eğitim müşavirliği veya ataşeliğince bunların bulunmadığı yerlerde konsolosluklarca yapılır hükmünü getirmiştir.
Açıklanan mevzuat hükümleri çerçevesinde davacının askerliğinin ertelenmemesi yönünde tesis edilen işleminin sebebi, yurt dışı öğrenciliğinin Milli Eğitim Bakanlığı'nca tanınmaması yönünde tesis edilen işlemdir. Davacı vekili bu işlemin iptali istemiyle Ankara İdare Mahkemesinde dava açtıklarını belirttiğinden bu husus Ara Kararımızla sorulmuş, Ankara 4.İdare Mahkemesinin 29.6.1999 tarihli yazısının ekinde gönderilen 23.6.1999 tarih ve E. 1999/242,K. 1999/684 sayılı hükmün incelenmesinde; davacı hakkında tesis edilen yurt dışı öğrenciliğinin tanınmaması işleminin, idarenin kendisine tanınan yetkiyi Anayasa'da öngörülen eğitim öğrenim hakkını ihlal etmeyecek şekilde kullanması gerektiği, yurt dışında kendi imkanları ile öğrenim görenlerden ÖSS ve ÖYS sınavlarında asgari bir başarı düzeyinin aranması yönündeki koşulun Anayasa'da öngörülen eğitim öğrenim hakkı ile bağdaşamayacağı, öğrencinin bilgi seviyesinin kendisini kabul eden ülke veya okul tarafından yapılmasının gerektiği, yurt dışında öğrenim gördüğü okul tarafından böyle bir koşul aranmadığının anlaşıldığı belirtilerek yurt dışı öğrenciliğinin tanınmaması işleminin iptaline karar verildiği görülmüştür.
Bu itibarla ve yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davacı ............'in askerliğinin ertelenmemesi yönünde tesis edilen işlemin İPTALİNE. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy