(818 S. K. m. 41, 43, 47, 49) (2709 S. K. m. 125)
Davacılar Vekili, 10 Mayıs 1999 tarihinde kayda geçen dava Dilekçesinde özetle; Müvekkillerinin yakını Hv.Plt.Ütğm ..........'nün 25 Mart 1998 tarihinde görev uçuşu sırasında uçağının düşmesi sonucu şehit olduğunu, bu olay sebebiyle müvekkillerinin maddi ve manevi destekten yoksun kaldıklarını, şu ana kadar sağlanan hak ve yararların maddi ve manevi kayıplarını karşılamaktan çok uzak olduğunun, bu nedenle hiç değilse kayıplarını kısmen de olsa telafi etmek bakımından manevi tazminat talep etmek gereğinin hasıl olduğunu belirterek davacı anne ......... için 1.000.000.000 TL., Diğer davacılar ..........., ......... ve ......... için 400.000.000'ar TL. olmak üzere toplam 2.200.000.000 TL. tazminatın hüküm altına alınmasını talep ve dava etmiştir.
Bilahare davacılar vekili, 25 Nisan 2000 tarihinde kayda geçen dilekçe ile davacı anne .........'e ilişkin manevi tazminat isteminden feragat ettiğinden ve feragat kesin hükmün bütün sonuçlarını doğurduğundan dava diğer davacıların manevi tazminat istemlerine hasren görülmüş ve davacılar, ........... ve ............'nün manevi tazminat istemlerine hasren duruşma yapılmıştır.
Dava dosyasındaki bilgi ve belgelerden; davacıların yakını Hv.Plt.Ütğm. .........'nün 25 Mart 1998 tarihinde görev uçuşu esnasında, uçağın alçak irtifada anormal duruma girmesi ile zaman ve irtifaının da yeterli olmayışı nedeniyle araziye düşmesi sonucu hayatını kaybettiği anlaşılmıştır.
İdarenin eylemlerinden dolayı tazminle sorumlu tutulabilmesi için, bir zararın bulunması, zararı doğuran eylemin idareye yüklenebilir nitelikte olması, zararla eylem arasında nedensellik bağının bulunması gerekir. Nedensellik bağının kesilmiş sayılması içinde, zararın tümüyle idare tüzel kişiliğine ve hizmete yabancı unsurlardan doğması gerekmektedir.
Dava dosyasındaki bilgi ve belgelerin tetkikinden olayın meydana gelmesinde idareye yüklenebilecek bir hizmet kusuru bulunmamaktadır.
Ancak, olayın bir kamu hizmeti sırasında meydana geldiği göz önüne alındığında, hizmetle doğrudan doğruya ilgili olduğu, hizmetle zararlı sonuç arasında uygun illiyet bağının bulunduğu anlaşılmaktadır. Gerek öğretide ve gerekse yargı kararlarında kabul edildiği üzere, özellikle Silahlı Kuvvetler tarafından yerine getirilen bazı hizmetlerle, hizmetin ifasında kullanılan uçak, helikopter, silah, top, bomba, mayın gibi araç ve gereçler yapıları gereği hem ilgililer hem de üçüncü kişiler için tehlike arz ederler. Bunların taşıdığı tehlikelerin ne zaman ortaya çıkacağını tahmin edip önceden tedbir alarak önlemek mümkün olamaz, işte bu gibi tehlike taşıyan hizmetlerle araç ve gereçlerden sağlanan yararlar nasıl ki bunların sahibine ait oluyor ise, doğan zararlarda onların sahibine ait olmalıdır, şeklinde de ifa edilebilecek olan risk ilkesinin bir gereği olarak davacıların uğradığı zararların hizmetin sahibi idare tarafından karşılanması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
Davacı kardeşlere ağabeylerinin ölümü nedeniyle gerek olay anında duydukları gerekse ömür boyu duyacakları acı ve ızdırabı karşılayabilmek amacı ile kendilerine uygun miktarda manevi tazminat verilmesi kabul edilmiştir.
Açıklanan nedenlerle;
1- Feragat nedeniyle davacı anne ...........'ün manevi tazminat istemi hakkında bir karar verilmesine YER OLMADIĞINA,
2- Davacı kardeşler ............. ve ...........'ya takdiren ve ayrı ayrı 360.000.000'ar TL. (Yüzaltmışar milyon TL.) manevi tazminat VERİLMESİNE, fazlaya ait istemlerinin REDDİNE,
3- Hükmedilen manevi tazminat miktarlarına olay tarihi olan 25 Mart 1998 tarihinden 31 Aralık 1999 tarihine kadar %50 (yüzde elli), 1 Ocak 2000 tarihinden ödeme tarihine kadar %60 (yüzde altmış) yasal faiz yürütülmesine,
4- Davacılar tarafından peşin yatırılan 21.900.000 TL. (Yirmibir milyon dokuz yüz bin TL.) harcın istek halinde DAVACILARA İADESİNE,
5- Davalı idare 492 sayılı Kanunun 13/j maddesi uyarınca harçtan muaf olduğundan, davalı idare aleyhine harca hükmedilmesine yer olmadığına,
6- Davacılar tarafından peşin yatırılan ve sarf edilen 4.500.000 TL. (Dört milyon beş yüz bin TL.) posta masrafının davalı idareden alınarak DAVACILARA VERİLMESİNE,
7- Hüküm olunan manevi tazminat miktarları üzerinden davanın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifeleri gereğince hesap edilen 59.080.000 TL. (Elli Dokuz Milyon Seksen Bin TL.) Avukatlık Ücretinin davalı idareden alınarak DAVACILARA VERİLMESİNE,
8- Dava manevi tazminata hasren duruşmalı görüldüğünden reddedilen manevi tazminat miktarları üzerinden davanın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifeleri gereğince hesap edilen 12.000.000 TL. (On İki Milyon TL.) Avukatlık ücretinin davacılardan alınarak davalı İDAREYE VERİLMESİNE. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy