(2709 S. K. m. 125)
Davacı vekilleri, 12 Ocak 2000 tarihinde kayda geçen dava dilekçesinde özetle; davacının Kesikköprü 4 ncü Hd.Brl.1 nci Tnk.Tb.K.lığı emrinde askerlik hizmetini yaparken, 08 Temmuz 1998 tarihinde Tunceli/Ovacık Tornova Karakolunun operasyon ihtiyacını karşılamak amacıyla iki tank refakatinde erzak ve mühimmat götürme görevine katıldığını, görev dönüşü tanklardan birinin mayına basarak arızalanması üzerine araçtan inmek zorunda kalan davacının pusudaki teröristlerin açtığı ateşe maruz kaldığını, sol kulak arkasından ve sırtından yaralandığını, akciğeri parçalandığı için sağlığına kavuşamadığını, yaklaşık olarak %15-20 oranında çalışma işgücü kaybına uğrayan davacının zararının idarece karşılanması gerektiğini belirterek, 20.000.000.000 TL. maddi, 2.000.000.000 TL. manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesini, adli yardım taleplerinin kabulünü talep ve dava etmişlerdir. Davacının adli yardım isteği, AYİM 2 nci Dairesinin 26 Ocak 2000 gün ve E.2000/63 sayılı kararı ile reddedilmiştir.
Dava dosyasındaki bilgi ve belgelerin incelenmesinden; davacı ...................in, 4 ncü Zırhlı Tugay 1 nci Tank Tabur 1 nci Tank Bölük Komutanlığı emrinde askerlik hizmetini yaparken, 08 Temmuz 1998 tarihinde Tunceli İli Ovacık İlçesi Sarıtaş mevkiinde bölücü terör örgütü mensuplarıyla girişilen silahlı çatışma sonucu, sol akciğer ve sol kulak memesinden yaralandığı, yapılan tedavileri sonucunda en son GATA Sağlık Kurulunun 12 Mart 1999 gün ve 2639 sayılı raporu ile hakkında A/51 F1 Askerlik Görevini Yapar, Bu yaralanma Nedeniyle Hayati Tehlike Geçirilmiştir, 25 gün İş ve Gücüne Engeldir, Uzuv Tadili Yoktur kararı verildiği ve bu arada davacının hava değişimi sırasında 25 Kasım 1998 tarihinde terhis edildiği, Mahkememizce sakatlık derecesinin tespiti için GATA Sağlık Kuruluna sevk edilen davacı hakkında Sağlık Kurulunun 07 Şubat 2003 gün ve 1309 sayılı raporu ile Ateşli Silah Yaralanması nedeniyle sol torokotomi pnomotoraks kurşun ekstirpasyonu ameliyatlısı, Askerliğe Elverişlidir, Sakatlık derecesi %20dir kararı verildiği anlaşılmıştır.
Anayasanın 125 nci maddesine göre İdare kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlüdür. Bu suretle idarenin sorumluluğu Anayasa prensibi olarak kabul edilmiştir. Ancak Anayasada idarenin sorumluluğunun hangi esaslara göre belirleneceği belirtilmemiş, bu meselenin halli doktrin ve yargı kararlarına bırakılmıştır. Bu gün idarenin sorumluluğu hizmet kusuru ve kusursuz sorumluluk ilkelerine dayandırılmaktadır. İster hizmet kusuru, isterse kusursuz sorumluluk ilkelerine dayandırılsın genel olarak idarenin tazmin borcunun doğabilmesi için bir zararın mevcudiyeti, zarar yol açan eylemin idareye yüklenebilir nitelikte bulunması, zarar ile eylem arasında illiyet bağının bulunması zorunludur.
Davacının asayişle ilgili bir görevin ifası sırasında yaralandığı hususunda taraflar arasında bir ihtilaf bulunmamaktadır. Olayın meydana gelmesinde hizmetin kurulması ve işletilmesinden doğan idareye atfı kabil bir hizmet kusurunun varlığından söz edilemez. Zararın doğrudan doğruya idarenin bir eyleminden doğmayıp idarenin dışındaki bir olaydan kaynaklandığı açıktır. Ancak zararlı sonucu doğuran olay ile hizmet arasındaki illiyet bağı bulunduğundan, kusursuz sorumluluk ilkesine göre zararın zarar gören üzerinde bırakılmayarak topluma yayılması adalet, eşitlik, hakkaniyet esaslarına daha uygun düşeceğinden davacının zararlarının bu esaslara göre karşılanması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
Mahkememizin yerleşmiş içtihatları uyarınca T.C. Emekli Sandığı Genel Müdürlüğünce olay sebebiyle bağlanan maluliyet aylığı ve ödenen tütün ikramiyeleri davacının tespit edilen maddi zararlarından düşüldüğünden maddi tazminat isteyen davacıya aylık bağlanıp bağlanmadığı sorulmuş, T.C. Emekli Sandığı Genel Müdürlüğünün 08 Aralık 1999 gün ve B.07.1.EMS. 0.10.09.01/77.511.090 sayılı yazısından, askerliğe elverişli olarak terhis edilmesi nedeniyle davacıya vazife malullüğü aylığı bağlanmadığı ve tütün ikramiyesi ödenmediği anlaşılmıştır.
Davacıya 2330 Sayılı Kanun gereğince Milli Savunma Bakanlığı Nakdi Tazminat Komisyonunun 15 Temmuz 1999 gün ve 473 sayılı kararı ile 2.269.056.000 TL. nakdi tazminat ödendiği görülmektedir. Aynı Kanunun 6 ncı maddesi gereğince ödenen bu nakdi tazminatın, nakdi tazminatı alanın maddi ve manevi zararlarının karşılığı olduğu her türlü şüpheden varestedir.
GATA Sağlık Kurulunun 07 Şubat 2003 gün ve 1309 sayılı raporundaki sakatlık derecesi dikkate alınarak davacının maddi zararlarının tespiti için bilirkişi incelenmesi yaptırılmasına karar verilmiş, resen seçilen bilirkişi tarafından düzenlenerek Mahkememize ibraz edilen 30 Mayıs 2003 tarihli bilirkişi raporunda, davacının, (nakdi tazminat yararı mahsup edildikten sonra) maddi tazminat hak edişinin 19.340.913.018 TL.si olduğu bildirilmiştir.
Taraflara tebliğ edilen ve itiraz edilmeyen bilirkişi raporu Mahkememizin yerleşik içtihatlarına, kabul edilen kıstaslarına ve ilmi verilere uygun bulunduğundan, bilirkişi raporu doğrultusunda uygulama yapılmıştır.
Davacının yaralanması sebebiyle gerek olay anında duyduğu ve gerekse ömür boyu duyacağı acı ve ızdırabını kısmen de olsa karşılayabilmek amacıyla olayın meydana geliş şekli ve tarihi, paranın alım gücü ve işleyecek yasal faiz ile davacının sosyal durumu dikkate alınarak davacıya uygun miktarda manevi tazminat verilmesi kabul edilmiştir.
Açıklanan nedenlerle;
1. Bilirkişi raporu uyarınca davacı ....................a 19.340.000.000 TL. (ONDOKUZ MİLYARÜÇYÜZKIRKMİLYON TL.) MADDİ TAZMİNAT VERİLMESİNE, fazlaya ait isteminin REDDİNE,
2. Davacı ..........................a takdiren 500.000.000 TL. (BEŞYÜZMİLYON TL.) MANEVİ TAZMİNAT VERİLMESİNE, fazlaya ait isteminin REDDİNE,
3. Hükmedilen maddi tazminat miktarına davacının yeniden gelir elde edeceği kabul edilen 25 Ocak 1999 tarihinden 31 Aralık 1999 tarihine kadar yıllık %50 (YÜZDEELLİ), 01 Ocak 2000 tarihinden 31 Aralık 2002 tarihine kadar yıllık %60 (YÜZDEALTMIŞ), 01 Ocak 2003 tarihinden 31 Mart 2003 tarihine kadar yıllık %55 (YÜZDEELLIBEŞ), 01 Nisan 2003 tarihinden ödeme tarihine kadar yıllık %30 (YÜZDEOTUZ) yasal faiz YÜRÜTÜLMESİNE,
4. Hükmedilen manevi tazminat miktarına olay tarihi olan 08 Temmuz 1998 tarihinden 31 Aralık 1999 tarihine kadar yıllık %50 (YÜZDEELLİ), 01 Ocak 2000 tarihinden 31 Aralık 2002 tarihine kadar yıllık %60 (YÜZDEALTMIŞ), 01 Ocak 2003 tarihinden 31 Mart 2003 tarihine kadar yıllık %55 (YÜZDEELLİBEŞ), 01 Nisan 2003 tarihinden ödeme tarihine kadar yıllık %30 (YÜZDEOTUZ) yasal faiz YÜRÜTÜLMESİNE, ........................................
9. Hükmedilen maddi ve manevi tazminat miktarları üzerinden davanın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifeleri uyarınca nispi olarak hesap edilen 139.840.000 TL. (YÜZOTUZDOKUZMİLYONSEKİZYÜZKIRKBİN TL.) Avukatlık ücretinin davalı idareden alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
10. Dava duruşmalı görüldüğünden reddedilen maddi ve manevi tazminat miktarları üzerinden davanın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifeleri uyarınca (Tarifenin 11 nci maddesi de dikkate alınarak ) nispi olarak hesap edilen 107.600.00 TL. (YÜZYEDİMİLYONALTIYÜZBİN TL.) Avukatlık ücretinin davacıdan alınarak DAVALI İDAREYE VERİLMESİNE (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy