(1111 S. K. m. 37)
Davacı vekilleri 13 Nisan 2001 tarihinde kayda geçen dilekçelerinde özetle; müvekkilinin Temmuz 2000 döneminde silahaltına alındığını, 10.8.2000 tarihinde rahatsızlanarak hastaneye kaldırıldığını, yatış tarihinden sonra çok uzun tahlil ve incelemeler yapılarak Diabetus Mellitus teşhisi konulduğunu, 16.8.2000 tarihli raporla Askerliğe Elverişli Değildir kararı verilerek 17.8.2000 tarihinde taburcu edildiğini, bedelin iadesi için yaptıkları başvurunun raporun terhis tarihinden sonra olması nedeniyle reddedildiğini, hastalığı sonucu olan tedavi ve teşhisteki gecikmenin müvekkiline yüklenemeyeceğini belirterek yasal dayanaktan yoksun işlemin iptalini talep ve dava etmiştir.
Davalı idare süre itirazında bulunduğundan öncelikle davanın süresinde açılıp açılmadığı konusu incelenmiştir. Davacının yaptığı başvuruya verilen red cevabının 27.1.2001 tarihinde tebliğ edildiği, bunun üzerine ilk dava dilekçesinin 15.3.2001 tarihinde Mahkememizin kayıtlarına girdiği, ancak dilekçenin reddi kararı verilmesi üzerine ikinci dilekçenin 13 Nisan 2001 tarihinde kayıtlara girdiği anlaşılmakla 15 Mart 2001 tarihinde kayda geçen dilekçe ile açılan davanın süresinde olduğu sonuç ve kanaatine varılarak davanın esastan incelenmesine geçilmiştir.
Askerlik Kanunun 37 nci maddesi Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte her ne sebeple olursa olsun henüz fiili askerlik hizmetine başlamamış, 01 Ocak 1973 tarihinden önce doğan ve 1076 sayılı Yedek Subaylar ve Yedek Askeri Memurlar Kanuni ile 1111 sayılı Askerlik Kanununa tabi yükümlüler, istekleri halinde, bu kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren altı ay içinde askerlik şubelerine başvurmaları, 15.000 Alman Markı veya ödeme tarihindeki karşılığı konvertibi yabancı ülke parasını ya da Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden hesaplanacak Türk Lirası parayı ödemeleri ve Genelkurmay Başkanlığınca belirlenecek birlik ve kurumlarda temel askerlik eğitimini yapmaları şartıyla askerlik hizmetlerini yerine getirmiş sayılırlar. hükmünü amirdir.
Buna göre, bedelli askerlik hizmetinden yararlanmak isteyen yükümlülerin; başvuru, bedel ödeme, temel askerlik eğitimi, özlük hakları, terhis işlemleri, bedelin toplanması, iadesi ile diğer usul ve esaslar 12 Kasım 1999 gün ve 99/1384 sayılı Askerlik kanunun Geçici 37 nci maddesinin Uygulanmasına Dair Usul ve Esaslar. Hakkında Bakanlar Kurulu Kararı ile düzenlenmiştir. Bu kararın 4 ncü kısım 11 nci maddesinin b fıkrası 2 nci bendi Temel askerlik eğitimini tamamladıktan sonra ölen veya askerliğe elverişsiz hale gelenler ile bedel ödemelerini ve temel askerlik eğitimini tamamlayarak kesin terhise hak kazananlardan daha sonra bedelli askerlik hizmeti kapsamından çıkartılanlara geri ödeme yapılmaz. Temel askerlik eğitimini tamamladıktan sonra ölen veya askerliğe elverişsiz hale gelenlerin eksik ödemeleri kendilerinden veya kanuni mirasçılarından talep edilemez. hükmünü amirdir.
Dava dosyasında mevcut belgeler ile davacıya ait şube şahsi dosyasında mevcut belgelerin incelenmesinden; Davacının bedelli askerlik hizmetinden yararlanmak için 17.4.2000 tarihinde başvurduğu, 2.5.2000 ve 6.6.2000 tarihlerinde 5000'er Alman Markı olmak üzere 10.000 Alman Markını ödediği, 15.7.2000 tarihinde sevk edildiği Etimesgut Zh.Brl.Ok. ve Eğt.Tüm.K.lığına katıldığı, geçici terhis tarihinin 13.8.2000 olduğu, 10.8.2000 tarihinde rahatsızlanarak Etimesgut 600 yataklı Hava Hastanesine yatırıldığı, 600 Yataklı Hava Hastanesinin 16.8.2000 gün ve 2737 sayılı Sağlık Kurulu Raporu ile davacıya Diabetes Mellitus teşhisi konulup, davacı hakkında B/40 F2 Askerliğe Elverişli Değildir kararı verildiği, davacının 4.9.2000 tarihinde davalı idareye başvurup bedelli askerlik için ödediği 10.000 Alman Markının kendisine iade edilmesini talep ettiği, talebinin davalı idarenin 18.1.2001 tarihli yazısı ile reddedildiği anlaşılmaktadır.
15.7.2000 tarihinde bedelli askerlik statüsünde askere sevk edilen davacının temel askerlik hizmetine devam ederken rahatsızlığı nedeniyle Etimesgut Askeri Hastanesine başvurduğu, tetkik ve tedavisinin yapıldığı, ilk OGTT tetkikinin 03.08.2000 tarihinde yapıldığı, Açlık Kan Şekerinin ve karaciğer enzimlerinin yüksek olduğunun tespit edildiği, tekrarlanan tahlillerinde yüksekliğin devam etmesi üzerine 10.8.2000 tarihinde Askeri hastaneye yatırıldığı, bu rahatsızlığın davacıyı askerliğe elverişsiz hale getirdiği ve hakkında 16.08.2000 tarih ve 2732 sayılı B/40. F-2 Askerliğe elverişli değildir raporunun verildiği sabittir.
Davalı idare, her ne kadar davacının temel askerlik hizmetini 13 Temmuz 2000- 13 Ağustos 2000 tarihleri arasında yaptığını, askerliğe elverişsiz olduğuna ilişkin raporun ise terhisinden sonraki bir tarih olan 17 Ağustos 2000 tarihinde aldığını savunmuş ise de, gerçekte elverişsizlik durumunun temel askerlik eğitimi sırasında ortaya çıktığı, bunda bir duraksamanın bulunmadığı, sadece Sağlık kurulundan raporun çıkmasının terhisinden sonraya kaldığı, raporun düzenlenmesi tarihinin terhisinden sonraya, kalmasının davanın esasını değiştirmeyeceği, zira elverişsizlik halinin temel askerlik eğitimi esnasında saptanmış olduğu, raporun birkaç gün sonra imzalanmasının ağır olumsuzluğunun davacıya yüklenemeyeceği, elverişlik halinin terhisinden önce hastane kayıtlarıyla saptandığı vicdani kanaatine varılmış bulunmaktadır.
Bu itibarla;
Davacı ..........................'a bedelli askerlik için yatırdığı 10.000 Alman Markı'nın iade edilmemesi İŞLEMİNİN İPTALİNE,
KARŞI OY GEREKÇEM
Dava dosyasındaki bilgi ve belgelerden; davacının 13.8.2000 tarihinde terhise hak kazandığı, 600 yataklı Etimesgut Hava Hastanesi Baştabipliğinin 16.8.2000 gün ve 2737 sayılı raporu ile B/40 F 2 Askerliğe elverişli değildir, raporu aldığı anlaşılmaktadır.
Bakanlar Kurulunun 2 Kasım 1999 gün ve 99/13584 sayılı Askerlik Kanununun geçici 37 nci maddesinin uygulanmasına dair Usul ve Esas Hakkındaki Kararının 4 ncü kısım 11 nci maddesinin b fıkrası 2 nci bendi, Temel askerlik eğitimini tamamladıktan sonra ölen veya askerliğe elverişsiz hale gelenler ile bede ödemelerini ve temel askerlik eğitimini tamamlayarak kesin terhise hat kazananlardan daha sonra bedelli askerlik hizmeti kapsamından çıkartılanlara ger ödeme yapılmaz. Temel askerlik eğitimini tamamladıktan sonra ölen veya askerliğe elverişsiz hale gelenlerin eksik ödemeleri kendilerinden veya kanuni mirasçılarından talep edilemez hükmünü amirdir.
Davacının temel eğitimini tamamlayıp kesin terhise hak kazanmasından sonra Askerliğe elverişli değildir kararlı rapor alması nedeniyle mevcut mevzuat gereği davanın reddine karar verilmesi gerekirken aksi yöndeki çoğunluk görüşüne katılamadım. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy