(2690 S. K. m. 18) (2709 S. K. m. 125) (Radyasyon Güvenliği Yönetmeliği m. 44, 50,51) (1602 S. K. m. 71)
Davacı vekilleri 19 Aralık 2000 tarihinde kayda geçen dava dilekçesinde özetle; müvekkillerinin Aralık 1996 tarihinden 2000 yılı Ağustos -ayına kadar Erzurum Mareşal Çakmak Askeri Hastanesi Radyoloji ünitesinde uzman tabip olarak çalıştığını, çalıştığı ünitenin radyasyon gibi tehlikeli, ölümcül ve gelecek nesilleri etkileyen bir ortam olduğunu, bu nedenle ilgili kanun ve mevzuatın radyoloji ünite ve servislerinde çalışan personelin sağlıkları açısından özel düzenlemeler öngördüğünü, müvekkillerinin çalıştığı mezkur hastanenin, yani davalı idarenin kanun ve ilgili mevzuatı uygulamayıp açıkça çiğnediğini, dava konusu hastanede ilgili komutanlıkların yayınladıkları emirlerin uygulanmadığını, davalı idarenin tayin ettiği başhekimin görevini ihmal, hatta suiistimal ettiğini, Müvekkillerinin çalıştığı ünitenin radyasyonla iç içe olduğu ve davalı idarece gerekli tedbirler alınmadığından radyasyona maruz kaldığını ve kan değerlerinde bozulmalar olduğunu, davalı idarenin kanunlara aykırı olarak lisansız ve gerekli tıbbi ve teknik şartları taşımayan radyoloji ünitesinde çalıştırdığı müvekkilin sağlığının bozulmasına neden olduğunu, idarenin açık ve ağır kusuru bulunduğunu ileri sürerek 13.000.000.000.TL. maddi, 7.000.000.000.TL. manevi tazminat istemi ile işbu davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Davacının Aralık 1996 tarihinden Ağustos 2000 tarihine kadar Erzurum Mareşal Çakmak Askeri Hastanesinde radyoloji uzmanı olarak görev yaptığı, davalı kurum tarafından hastanenin bu servisinde sağlık açısından gerekli önlemlerin alınmamasına bağlı olarak davacının ve bu serviste çalışan birçok erin radyasyondan zarar gördükleri, yapılan tetkiklere göre kan değerlerinde bozulma meydana geldiği ve radyasyona maruz kalındığı, lisanssız cihazların çalıştırılması ve gerekli tıbbi ve teknik şartların sağlanmadığı radyoloji ünitesinde çalıştırılmakla davacının sağlığının bozulduğu ve radyasyona maruz kalındığı Bileri sürülerek maddi ve manevi tazminat istemiyle işbu davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Dava dosyası ile davalı idare tarafından gönderilen belge ve bilgilere göre; 2690 sayılı Atom Enerjisi Kurumu Kanununun 18 nci maddesine dayanılarak çıkarılan 7.9.1985 tarih ve 18861 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan "Radyasyon Güvenliği Tüzüğü" ve 6 Eylül 1991 tarih ve 20983 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan "Radyasyon. Güvenliği Yönetmeliği"nin 44 ncü maddesi uyarınca, Tüzük ve Yönetmelik kapsamına giren radyasyon kaynaklarının bulundurulması, kullanılması, imal, ithal ve ihracı, alınması, satılması, taşınması, depolanması, radyasyon kaynaklarıyla çalışabilmesinin kurum tarafından verilecek lisansa bağlı olduğu, lisans başvurusu yapılan kaynakların kurumca onaylanan kişilerin sorumluluğu altında ve başvuruda belirtilen adresteki faaliyetlerini kapsayacağı, 51 nci madde de ise verilen lisansların beş yıl için geçerli olduğu, lisansın yenilenmesi için lisans süresinin bitiminden 6 ay önce ilgili belgelerin eklenerek kuruma başvurulması gerektiği, keza radyasyon kullanıldığı veya bulunduğu yerde herhangi bir değişiklik olduğu takdirde yeniden lisans almak üzere keyfiyetin kuruma bildirilmesi (md.50) gerektiği belirtilmektedir.
İdare hukuku ilkelerine göre ve Anayasanın 125/7 nci maddesine göre, idarenin tazminle sorumlu tutulabilmesi için bir zararın varlığı, zararı doğuran eylemin idareye yüklenebilir olması, zararlı sonuçla eylem arasında doğrudan doğruya bir nedensellik bağının bulunması, zarara yol açan eylemin bir hizmet kusuru teşkil etmesi veya kusursuz sorumluluk kuram ve ilkelerinin uygulanmasına elverir olması şartlarının birlikte gerçekleşmesi zorunludur.
Yukarıda belirtildiği üzere davacı Mareşal Çakmak Hastanesinde Aralık 1996 tarihinden, Ağustos 2000 tarihine kadar radyoloji uzman olarak görev yapmıştır. 2.4.1996 tarihinde Radyasyon Güvenliği Tüzüğü uyarınca yapılan kontrol sonucu, cihazların lisanslanmasında bir sakınca olmadığı tespit edilmiştir. Lisanslama ücreti ödenmediği için lisans alınmamasına rağmen bu tespite ilişkin raporun 5 yıl süre ile geçerli olduğu ve lisans alınmamış olmasının, cihazların sakıncalı olduğunu ortaya koymadığı kuşkusuzdur.
Diğer taraftan 15 Ocak 2000 tarihinden itibaren Mareşal Çakmak Hastanesinin yeni binasına taşınmasının kararlaştırıldığı, taşıma işlemlerinin tamamlanarak yeni binanın 12 Temmuz 2000 tarihinde hizmete açıldığı, Radyoloji servisine ait röntgen cihazlarının taşınma işinin de Kasım 2000 tarihine kadar tamamlanmasının planlandığı, Mareşal ÇAKMAK Askeri Hastanesi Baştabipliğinin 31.10.2000 gün ve 913-6/3084 sayılı yazısında; davacının dava dilekçesinde ileri sürdüğü nedenlerden dolayı hastane idaresine hiçbir müracaat veya uyarısının bulunmadığı, aksine bu şartların mevcut olmadığını bildiği için olmalı ki 2 nci bölgedeki dört yıllık çalışma süresi dolduğunda hizmet süresini uzatmak için temdit dilekçesi verdiği, bununda sağlıksız koşullar bulunmadığına delalet ettiği bildirilmiştir. Ayrıca serviste radyasyona maruz kalma tehlikesi bulunan tüm personel için Türkiye Atom Enerjisi Kurumundan temin edilen DOZİMETRE cihazı kullanıldığı, ilgili personelin ne kadar radyasyona maruz kaldığının 2 ayda bir TAEK tarafından ölçülmekte olup normalin üstünde radyasyona maruz kalındığına dair bir bulguya rastlanmadığı, davacı tarafından ibraz edilen belgelere göre tahlil değerlerinden bazılarının yüksekliğinin mutlaka alınan radyasyonla izah edilemeyeceği, dolayısı ile davacının radyasyondan kaynaklanan somut bir rahatsızlığının, binnetice zararının bulunduğunun ve bu zararın idarenin bir eyleminden kaynaklandığının ortaya konulamadığı, bu nedenledir ki idarenin tazminle sorumlu tutulmasının hukuken mümkün olmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle hukuki dayanağı bulunmayan davanın REDDİNE, yargılama giderlerinin 1602 sayılı Kanunun 71 nci maddesi uyarınca davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
Davacı tarafından peşin yatırılan 228.550.000 TL. harçtan, davanın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu hükümleri uyarınca 4.920.000 TL. başvurma, 6.610.000 TL. ilam harcının toplamının mahsubu ile arta kalan 217.020.000 TL. (ikiyüzonyedimilyonyirmibin TL.) harcın İSTEK halinde davacıya İADESİNE,
Dava duruşmalı görüldüğünden reddedilen maddi ve manevi tazminat miktarları bakımından davanın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan Avukatlık Ücret Tarifeleri gereğince hesabedilen 288.000.000.TL.
(ikiyüzseksensekizmilyon TL.) vekalet ücretinin DAVACIDAN ALINARAK DAVALI İDAREYE VERİLMESİNE.
(¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy