(211 S. K. m. 58, 59) (Türk Silahlı Kuvvetleri İç Hizmet Yön. 272)
Davacı vekili 18 Haziran 2001 tarihinde kayda geçen dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin kısa dönem olan askerliğini tamamlayarak 12.3.2001 tarihli terhis belgesini aldığını, Askerlik Şubesinin 22.5.2001 tarihli yazısı ile askerlik görevi sırasında aldığı raporun yetersiz olduğunu, bu raporun Askeri Hastaneden alınmadığını, bu nedenle 17 gün noksan askerlik hizmeti bulunduğundan eksik hizmetini tamamlamak üzere Askerlik şubesine başvurması istenmiş ise de;
Müvekkilinin vatani görevini eksiksiz yaptığını, verilen terhis belgesi ile kazanılmış hak elde ettiğini, şekil noksanlığı nedeniyle askere çağrılmasının hukuka uygun olmadığını, bu nedenle noksan hizmetini tamamlaması için tesis hukuka aykırı şekilde tesis edilen işlemin iptali, yürütmenin durdurulması talep ve dava edilmiştir.
Yürütmenin durdurulması istemi Dairemizin 17 Temmuz 2001 gün ve 2001/561 Esas sayılı kararı ile kabul edilmiştir.
Dava dosyası ile davacının özlük dosyasındaki bilgi ve belgelere göre; 95 nci Zh.Tug.Top.Tb.Kh. ve Srv.Bl.Komutanlığı (HAYRABOLU) emrinde 8 aylık kısa dönem olarak askerliğini yapmakta iken, .22 Aralık 2000 tarihinde 1-0 gün izinle memleketine gönderildiği, izinli iken rahatsızlığım beyan etmesi üzerine Mersin Merkez Komutanlığınca 3 Ocak 2001 tarihinde Garnizon Tabipliğine, buradan da Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesine sevk edildiği, 4 Aralık 2001 tarihinde hastaneye yatırıldığı, 1.5 Ocak 2001 günü sol hidroadenit süperative ameliyatı geçirdiği, 23 Ocak 2001 tarihinden geçerli olarak yirmi gün istirahatının uygun görüldüğü, raporun Garnizon Tabipliğine onaylatıldığı, istirahatının bitimine üç gün kala rahatsızlığının devam ettiğini ileri sürmesi üzerine Mersin merkez komutanlığına müracaatla 9 Şubat 2001 günü Garnizon Tabipliğine, oradan da yeniden Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesine sevk edildiği, 9 Şubat 2001 tarihinde "öpere sol hidradenitli hastada axiller abse saptandı, drene edildi" tanı ve tedavisi ile ikinci kez yirmi gün istirahatının uygun görüldüğü, anılan raporun da Garnizon Tabipliğine onaylatıldığı, ikinci yirmi günlük istirahatının Sağlık Kurulunca verilmesi gerekir iken buna uyulmadığı belirtilerek, davacının eksik 17 günlük askerlik hizmetinin tamamlatılmak üzere birliğine şevkine ilişkin işlemin iptali istemi ile işbu davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
1982 Anayasasının 72 nci maddesinde, vatan hizmetinin her Türk'ün hakkı ve ödevi olduğu, hizmetin Silahlı Kuvvetlerde ya da kamu kesiminde ne şekilde yerine getirileceğinin veya getirilmiş sayılacağının kanunla düzenleneceği belirtilmiştir.
Askerlik hizmetinin yerine getiriliş usul ve esasları, 1111 Sayılı Askerlik Kanunu ile 1076 sayılı Yedek subay ve Yedek Askeri Memurlar Kanununda düzenlenmiştir.
211 Sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri İç Hizmet Kanununun 58 nci maddesinde, hastalanan askerlerin muayene ve tedavilerinin kendi kıta ve kurumlarının kadrolarında gösterilen tabiplerce yapılacağı, kadroda gösterilen tabiplerin bulunmaması halinde oradaki diğer kıta veya askeri kurumların tabiplerinden biri, yoksa mahalli askeri hastane tabiplerinden biri, askeri hastane bulunmuyorsa sırası ile hükümet, belediye veya resmi vazifeli sivil tabiplerden biri, bunlar da mevcut değilse sivil tabiplerden birinin kıta veya kurum tabibi olarak görevlendirileceği belirtilmiştir.
Aynı Kanunun 59 ncu maddesinde ise, kıta veya askeri kurumun bulunduğu yerden başka bir yerde hastalanan askerlerin hastalıklarını oranın garnizon veya merkez komutanlığına haber verecekleri, askeri garnizon veya merkez kumandanlığı bulunmayan yerlerde hastalananların mahallin hükümet veya belediye tabibine müracaat edecekleri, bunların muayene ve tedavilerinin, icabediyorsa hastanın askeri hastaneye, buna imkan yoksa başka hastaneye şevklerinin bu tabipliklerce sağlanacağı, hasta raporlarının garnizon kumandanlıkları, yoksa mahalli mülki amirliklerince hastanın amirine gönderileceği öngörülmüştür.
Türk Silahlı Kuvvetleri İç Hizmet Yönetmeliğinin 272 ve müteakip maddelerinde de kanun hükmünle paralel düzenleme getirilmiştir.
TSK. Personel Sağlık Muayene Yönergesi (33-2(A)) Üçüncü Bölümünün 2 nci maddesinin (c) bendinde ilk yirmi güne kadar alınan raporlardan sonra alınacak tüm raporların geçerli olabilmesi için kesinlikle sağlık kurulundan alınması gerektiği açıklanmıştır.
Aynı Yönergenin devlet hastanelerinin rapor verme yetkilerini belirleyen 12 nci maddesinde, yatarak veya acil tedaviyi gerektiren trafik kazası, acil ameliyat veya müdahale ihtiyacı gibi durumlarda makul mesafe içinde hiçbir askeri sağlık kuruluşunun bulunmaması halinde devlet hastanesine başvurularak tedavi sonunda rapor alınabileceği, ancak bu sağlık kurul raporunun 15 gün içinde onaylatılması gerektiği, öte yandan garnizondaki askeri sağlık kuruluşlarında tetkik ve tedavi olanağı bulunmayan hastaların tetkik ve tedavileri için GATA'ya şevkleri esas olmakla birlikte, şayet hastanın tıbbi durumu, pratiklik, sürat ve maliyet gibi faktörlerin gerekli tetkik ve tedavinin garnizondaki bir sivil sağlık kuruluşunda devlet ve üniversite ya da sosyal sigortalar hastanelerinde yapılmasının daha kabili tatbik olacağı sonucunu vermesi halinde, hastanın başvurduğu hastane ve garnizon koordinatör baştabibi ile koordine edilerek sivil sağlık kuruluşlarına sevkedileceği, tedavi sonunda alınan raporun askeri hastanece onaylanacağı belirtilmiştir.
TSK. Personelinin Sağlık Muayene Yönergesinin Birinci Bölümünün 3 ncü maddesinin (o) bendinde, istirahat sürelerinin sağlık izin süresinden sayılacağı hükmüne yer verilmiştir.
Davanın konusu, davacının raporla belgelediği istirahat sürelerinin askerlik hizmetinden sayımlayarak terhis edilmemesine ilişkin işlemin iptali isteminden ibarettir.
Yukarıda açıklanan mevzuat hükümlerinden, Türkiye Cumhuriyeti tebası her erkek için bir yükümlülük olan askerlik hizmetinde asker kişilerin muayene ve tedavilerinin özel bir biçimde düzenlendiği görülmektedir.
İstirahat sürelerinin askerlik hizmetinden sayılabilmesi için, istirahatı gerektiren, rahatsızlığın gerçekten var olması, raporların kanunda öngörülen usul ve esaslara uygun olarak alınmış bulunması gereklidir.
Üniversite Hastanelerince dahi olsa asker kişiler hakkında peş peşe istirahat verilmesi TSK. İç Hizmet Kanunu, TSK. İç Hizmet Yönetmeliği ve TSK. Personelinin Sağlık Muayene Yönergesi hükümlerine aykırı bulunmaktadır.
Davacının 3.1.2000 tarihinde sevkedildiği Üniversite Hastanesinde yapılan operasyonu müteakip 23 Ocak 2001 tarihinden geçerli olarak verilen 20 günlük istirahatına ilişkin raporu usulüne uygun olarak alınmış bir rapor olması nedeniyle bu raporunun geçerliliği konusunda bir kuşku bulunmamakta ise de, 9 Şubat 2001 tarihinden itibaren aldığı ikinci 20 günlük istirahat raporunun sağlık kurulundan alınması gerekir iken mevzuatın öngördüğü prosedüre uyulmaması sonucunda istirahatlı olarak geçirilen 17 günün muvazzaf askerlik hizmetinden sayılmasına olanak bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle yasal dayanağı bulunmayan DAVANIN REDDİNE.
(¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy