(1076 S. K. m. 3)
Davacı 7 Eylül 2001 tarihinde İskenderun 1nci Asliye Hukuk Mahkemesine müracaatla ve bu kanalla gönderilerek 10 Eylül 2001 tarihinde kayda geçen dava dilekçesinde özetle; Yd.Tek.Atğm olarak görev yapmakta iken 02.12.1972 tarihinde emekli olduğunu ve kendisine emekli subay kimlik kartı verildiğini, kartını yenilemek istediğinde TSK Kimlik Kartı Yönergesi hükümlerine göre; 6137 Sayılı Yasayla Yedek Asteğmenliğe nasbedilmiş bulunan emekli astsubaylara emekli subay kimlik kartı verilemeyeceği gerekçesiyle talebinin reddedildiğini, oysa kendisinin emekli olduğu tarihte değil, 30.08.1989 tarihinde Yedek Asteğmenliğe nasbedilip bu rütbede üç yıl hizmet ettikten sonra emekliye ayrıldığını belirterek emekli subay kimlik kartı verilmemesi işleminin iptalini talep ve dava etmiştir.
Davacıya ait özlük ve sicil dosyasının incelenmesi neticesinde; 1950-1951 Eylül döneminde Antakya Erkek Sanat Enstitüsünden mezun olan davacının Ordu Donatım Okulunda gördüğü 6 ncı Dönem Atış Kontrol ve Optik kursunu bitirerek 5802 Sayılı Kanun gereğince 27.09.1952 tarihinde Astsb.Çvş. nasbedildiği, düzenli olarak kademe ilerlemesi ve rütbe terfii yaptığı, 30.08.1969 tarihinde 3 ncü Kad.Kd.Bçvş, rütbesine nasbedilen davacının 1970 yılında 5/2, 1971 yılında S/3, 1972 yılında 4ncü derecenin 1 nci kademesine ilerlediği ve 4 ncü Kad.Kd.Bçvş. rütbesinde İken 28.09.1972 tarihinde emeklilik talebinde bulunması üzerine MSB' lığının 03.11.1972 tarihli onayı ile emekliye sevk edilip 6137 Sayılı Kanuna göre sınıfı karşılığı Yedek Asteğmenliğe geçirilmesi uygun görülerek 02.12.1972 tarihinde ilişiğinin kesildiği emekli olduktan sonra davacıya emekli subay kimlik kartı verildiği ancak kimlik kartının yenilenmesi için talepte bulunduğunda TSK Kimlik Kartı Yönergesi gereği emekli subay kimlik kartının verilemeyeceğinin kendisine bildirildiği bu durum üzerine davacının 23.05.2001 tarihlî dilekçe ile Adana Askerlik Şubesine müracaatta bulunduğu, MSB. lığının 31 Temmuz 2001 gün ve ASAL: 4044-521501/Per.Ş.Sb.Astsb.Ks. sayılı yazısı ile olumsuz cevap verildiği, söz konusu bu yazının iptali istemiyle iş bu davanın açıldığı anlaşılmıştır.
6137 sayılı Kanunun 1nci maddesi; ilkokul üzerine en az beş yıl tahsil süresi olan mesleki ve teknik öğretim müesseseleri mezunları 1076 saydı Yedek Subay ve Yedek Askeri Memurlar Kanununun 3923 sayılı Kanunla muaddel üçüncü maddesine göre yedek subay yetiştirilir, aynı Kanunun geçici 4 ncü maddesinin birinci fıkrası ise; Bu Kanunun kabulü tarihinde orduda görevli olup 5802 sayılı Astsubay Kanununa göre yetiştirilen sanat enstitüleri mezunu astsubaylar ve astsubay adayı bulunanlar bu Kanunun hükümlerinden faydalanamazlar, ancak, 5802 sayılı Kanunda tayin edilen mecburi hizmetlerini ikmalden sonra ordudan ayrılanlar sınıfları yedek asteğmenliğine veya sekizinci sınıf yedek askeri memurluğa nasbolunurlar. hükmünü amirdir,
TSK. Kimlik Kartı Yönergesinin (MSY 52-7 (A) Kimlik kartı verilmeyecek başlığı altında düzenlenen 6ncı maddesinin f bendinde; 6137 sayılı yasa ile yedek asteğmenliğe nasbedilmiş bulunan emekli astsubaylara emekli subay kimlik kartı verilmez (emekli subay kimlik kartı verilir) hükmüne yer verilmiştir.
Davacı, dava dilekçesinde 30.08.1969 tarihinde yedek Asteğmenliğe nasbedildiğini, 16.11.1872 tarihinde emeklilik talebinde bulunduğunu bu tarihte birliğinde yedek Asteğmen olarak görev yapmakta olduğunu, 02.12.1972 tarihinde ilişiğinin kesilerek 952-27 sicil numarası ile emekli olduğunu, ve kendisine emekli subay kimlik kartı verildiğini, bunun kazanılmış bir hak olduğunu iddia etmektedir.
Davalı idare tarafından gönderilen bilgi ve belgeler ile davacının özlük dosyasında yapılan incelemeden; 3 Kasım 1972 tarihinde Milli Savunma Bakanı tarafından onaylanan 57 sayılı Karar Sureti belgesinde; 3 ncü Ordu Komutanlığı 1012nci Ord.Ağ.Bak.Tam.Fb.Md. lüğünde görevli Op.Tek.Kd.Bşçvş. .................. 'nın isteği üzerine 1101, 1425 ve 42 sayılı Kanuna göre emekliye şevki ile 8137 sayılı Kanuna göre sınıf karşılığa yedek Asteğmenliğe geçirilmesinin uygun olduğu hususunun yazılı olduğu, T.C. Emekli Sandığı Genel Müdürlüğünün 06.01.1973 gün ve Sayı:20.2/33.651.06 sayılı yazısında; KKK, 3ncü Ordu K.hğı Ağ. Bkm.Tam. Fb. Md, Opt. Tek, Kd.Bşçvş. .........'ya. 01.01.1973 tarihinden itibaren 1987 lira aylık bağlandığı ifadelerinin yazılı olduğu, davacıya ait 28 Eylül 1972 tarihli emeklilik işleminin yapılması hakkındaki dilekçesinin nasbi hanesinde, 30 Ağustos 1969 tarihi, sınıf ve rütbesi hanesinde Op. Tek.Kd. Bşçvş, yazılı olduğu ve dilekçenin ......................... tarafından imzalanmış olduğu, Kademe ilerlemesi onay çizelgesinde Op.Tak.Kd.Bşçvş. ........................ nın 30.08.1972 tarihinden itibaren 5nci Derece 4ncü Kademeye yükseltildiğinin belirtildiği, 1972 tarihli KKK. lığı; Genel Atama üstesinde davacının Op.Tek. Kd. Bşçvş. Sınıf ve rütbesi ile atama gördüğü, 1968, 1970, 1971 ve 1972 yılı Astsubay sicil belgelerinde, davacının rütbesi hanesinde Kd. Bşçvş, yazılı olduğu, 3 ncü Ordu K. lığının 26 Ocak 1973 tarih ve Mrk: 4001/30-72 Kd. Sayılı ve şahsi dosya Konulu yazısı ile Op.Tek.Kd.Bşçvş ..........................' nın ilişiğinin kesilerek şahsi ve dosya muhteviyatının K.K.K, lığına gönderildiği anlaşılmakla davacının 1969 yılında yedek Asteğmenliğe nasbedildiği şeklinde iddialarına itibar edilememiştir. Davacı kendisine verilen ve dava dilekçesine eklenen hizmet belgesinin rütbesi hanesinde Yd.Tek. Atğm. yazdığını iddia etmektedir İddiası doğru olmakla birlikte aynı belgenin içeriğindeki konu bölümünde; Emekliye Ayrılan Astsb. hakkında ifadesinin yazılı olduğu, Emekli veya istifa emrinin tarih ve numarası bölümünde; KK.Pin.Ynt.D.Bşk. nın 16.11.1972 gün Per; 4184-31-72 Em. Ş, Asb. Ks. 1665-3971 sayılı emri yazılı olduğu yani işlemin Astsubay Kısmınca yapıldığı,
Davacının diğer bir iddiası da, emekli olduktan sonra emekli subay kimlik kartı verildiği yönündedir. Dava konusu olayda İdarenin kimlik kartı konusunda çıkardığı yönergede 6137 sayılı yasa ile yedek Asteğmenliğe nasbedilmiş bulunan emekli Astsubaylara emekli subay kimlik kartı vermemek (emekli Astsubay kimlik kartı verilir) yolunu tercih ettiği görülmektedir. İdare, hizmetin gereği olarak ve kimlik kartının işlevini dikkate alarak bu alanı her zaman düzenleme yetkisine sahiptir.
İşbu dava konusu ihtilafın çözümünde öncelikle, 6137 sayılı Kanunun geçici 4 ncü maddesinin konuluş amacının bir başka ifadeyle; yedekte yapılan tenlinin amacının belirlenmesi gerekmektedir. Bu doğrultuda Kanunda öngörülen amacın, Türk Silahlı Kuvvetlerinden emekli olanların ileride yedek hizmete çağrıldıkları takdirde rütbeleri belirlemek olduğu görülmektedir. Kişilere bu şekilde verilen rütbenin, kişilerin emekli olmadan önceki unvanları olmadığı ve emeklilik bu unvanın esas alınmamış olduğu da açıktır. Dolayısıyla, sadece hizmetine çağrılma halinde görev yapılacak rütbeyi belirlemekten başka bir amacı olmayan anılan Kanun hükmünün, K.K.K. lığı Emekli Şube Müdürlüğünün 22.12.1972 gün ve PER:4184-11-72/Emk,-2-Astsb, Ks. (665) sayılı yazısı ile T.C. Emekli Sandığı Genel Müdürlüğüne gönderilen hizmet belgesinde en son görev unvanı Tek.Kd.Başçavuş olan davacı hakkında uygulanmış olması emekti subay kimlik kartının verilmesini gerektirmemektedir.
Davacıya, her ne kadar 6137 sayılı Kanunun geçici 4ncü maddesi çerçevesinde emekliye sevk olunurken, sınıfı. karşılığı Yedek Asteğmen olarak nasbedilmiş ve daha önce kendisine subay kimlik kartı verilmiş ise de; TSK. personeline kimlik kartı verilmesine ilişkin usul ve esasları belirleyen ve özel nitelikteki düzenlemeleri içeren Yönergenin anıları hükmü uyarınca, davacının emekli subay kimlik kartının yenilenmesi talebinin hukuka ve mevzuata uygun olmadığı görülmektedir.
Yasal düzenlemelerde emekli TSK. Personeline ailelerine kimlik kartı verileceğine ilişkin bir hüküm bulunmadığından, bu konuda idarenin tekdir yetkisinin olduğu kuşkusuzdur. İdare bu takdir yetkisini çıkardığı yönerge ile belirlemiştir, Anılan yönergede 6137 yasa ile yedek Asteğmenliğe nasbedilmiş bulunan emekli Astsubaylara kimlik kartı verilmeyeceği öngörülmüştür. İdari yargı yetkisi, idari işlem ve eylemlerin hukuka uygunluğunun denetimi ile sınırlı olup idari işlem niteliğinde veya idarenin takdir yetkisini kaldıracak biçimde yargı kararı verilemez. Kd.Bçvş. rütbesiyle astsubay olarak emekliye ayrıldığı sabit olan davacıya, daha önce verilen emekli subay kimlik karnın geri alınması ve emekli subay kimlik kartı verilmemesi işleminde hukuka ve mevzuata aykırılık olmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Bu itibarla;
1. Davacı .........................'nın emekli subay kimlik kartı verilmemesi işleminin iptali istemiyle açtığı davanın REDDİNE, (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy