(926 S. K. m. 68) (1402 S. K. m. 1)
Davacı vekili 26.03.2002 tarihinde kayda geçen dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin Trakya Üniversitesi iki yıllık Meslek Yüksek Okulu Kaynak Teknisyenliği Bölümünü bitirerek 2001-2002 öğretim yılında Jandarma Genel Komutanlığı Jandarma Okullar Komutanlığı Astsubay Okuluna öğrenci olarak girdiğini, başarılı bir öğrenci olduğunu, 20.03.2002 tarihinde-- sınıf okullarına giriş koşullarını taşımadığı nedeniyle okulla ilişiğinin kesildiğini, ilişik kesilme nedeninin müvekkilinin babasının ahlaki durumundan kaynaklandığını tahmin ettiklerini, müvekkilinin orta okul ikinci sınıfında iken annesi ile babasının boşandığını, annesinin yanında kaldığını, babası ile hiçbir ilişkisinin bulunmadığını, müvekkilinin hiçbir alakası olmayan babası yüzünden okuldan çıkarılmasının büyük haksızlık olduğunu, işlemin açıkça hukuka aykırı bulunduğunu, suçların şahsiliği ilkesinin hiç kimsenin inkar edemeyeceği evrensel bir ilke olduğunu, okuldan uzaklaştırılmasının ceza kanunları ve teknik anlamda ceza sayılmadığını ancak işsizliğin doruk noktada olduğu ülkemizde hapis cezasından daha ağır sonuçlar doğurduğunu işlemin iptaline ve yürütmenin durdurulmasına karar verilmesini dava ve talep ettiği anlaşılmaktadır.
Davacı vekilinin yürütmenin durdurulması istemi davalı idarenin ilk savunmasının alınmasından işleme mesnet bilgi ve belgelerin celp ve tetkikinden sonra Askeri Yüksek İdare Mahkemesi İkinci Dairesinin 12.06.2002 tarih ve 2002/217 Esas sayılı kararı ile reddedilmiştir.
Dava, davacının Jandarma Astsubay Sınıf Okulunda 2001-2002 Eğitim-Öğretim yılında öğrenim görmekte iken kendisi ve yakınları hakkında yaptırılan güvenlik soruşturmasının babası yönünden olumsuz sonuçlanması nedeniyle okulla ilişiğinin kesilmesi işleminin iptali istemiyle açılmıştır.
926 Sayılı TSK. Personel Kanununun 68 nci maddesinin (d) bendinde öğrencilik niteliğini kaybettiren haller düzenlenmiş (f) bendinde de öğrencilikle ilişiklerinin kesilmesi ile ilgili hususların yönetmelikle düzenleneceği öngörülmüştür. Bu hüküm gereğince düzenlenen TSK. Sınıf Okulları Yönetmeliğinin 19 ncu maddesinin B/4 ncü bendinde güvenlik soruşturması sonucu olumsuz çıkanların disiplin kurulan sevk edilmeden okulla ilişiğinin kesileceği belirtilmiştir. Yine aynı Yönetmeliğin 7 nci Bölüm 19 A.(2) maddesi de haklarında yapılacak güvenlik soruşturmaları olumsuz çıkanların askeri öğrencilikle ilişiğinin kesileceğini belirtmektedir.
4045 Sayılı Güvenlik Soruşturması, Bazı Nedenlerle Görevlerine Son Verilen Kamu Personeli ve Kamu Görevine Alınmayanların Haklarının Geri Verilmesine ve 1402 Numaralı Sıkıyönetim Kanununda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanunun 1 nci maddesi; Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması...askeri, emniyet ve istihbarat teşkilatlarında çalıştırılacak kamu personeli ve ceza infaz kurumları ve tutukevlerinde çalışacak personel hakkında yapılır. Devletin güvenliğini, ulusun varlığını ve bütünlüğünü iç ve dış menfaatlerinin zarar görebileceği ve tehlikeye düşebileceği bilgi ve belgeler ile gizlilik dereceli kamu personeli ile meslek gruplarının tespiti birim ve kısımlarının tanımlarının yapılması güvenlik soruşturmasının ve arşiv araştırmasının usul ve esasları ile bunu yapacak merciler ve üst kademe yöneticilerinin kimler olduğu Bakanlar Kurulu kararı ile yürürlüğe konulacak yönetmelik ile düzenlenir. hükmünü amirdir. Bu hükme istinaden çıkarılan Güvenlik Soruşturması Yönetmeliğinin 5 ve 7 nci maddesinde de; TSK. nin kadro ve kuruluşlarında yer alacak personelin güvenlik soruşturmaları G. Bşk.lığının MY 114-A (33-5) sayılı Silahlı Kuvvetler İstihbarata Karşı Koyma ve Koruyucu Güvenlik ve İşbirliği Yönergesi esaslarına göre yapılır şeklinde düzenleme mevcuttur.
Askeri öğrenciler hakkında yapılacak güvenlik soruşturmalarına ilişkin hükümler getiren ana mevzuat 4045 Sayılı Kanun ve bu kanuna göre çıkarılan yönetmeliğin atfı ile çıkarılan MY 114-A (33-5) Sayılı Silahlı Kuvvetler İstihbarata Karşı Koyma ve Koruyucu Güvenlik ve İşbirliği Yönergesidir. Askeri öğrencilerin güvenlik soruşturması ile ilgili olarak diğer mevzuat ile getirilen hükümlerin mutlaka bu ana mevzuat çerçevesinde değerlendirilmesi gerekmektedir. Hangi hallerde güvenlik soruşturmasının olumsuz kabulünün gerektiği de Silahlı Kuvvetler İstihbarata Karşı Koyma ve Koruyucu Güvenlik ve İşbirliği Yönergesinde ayrıntılı olarak düzenlenmiştir.
Türk Silahlı Kuvvetlerinde disiplinin muhafazası ve idamesi için bünyesine aldığı kişilerde farklı özelliklerin aranması ve öğrenci olarak alınacakların sadece kendisinin değil, yakın aile çevresinin de idari normlar uyarınca araştırılması, Silahlı Kuvvetlerin üstlendiği seçkin kamu hizmetinin bir gereğidir.
Yönergenin Askeri Öğrenci Olmayı Engelleyen Sakıncalı Halleri düzenlemeyen 9-d-12 nci maddesinde; öğrencinin kendisi, annesi, babası veya kardeşlerinden herhangi birisinin taammüden adam öldürme, hırsızlık, dolandırıcılık ve iflas gibi nedenlerden dolayı suç işlediklerine dair hüküm verilmiş olması ve yargılanmakta olması gibi hallerin askeri öğrenci olmaya engel teşkil ettiği hükme bağlanmıştır.
Davacının babasının hırsızlık suçundan binden fazla mahkumiyetinin bulunduğu, güvenlik soruşturmasının babası yönünden olumsuz sonuçlandığı sabit ise de davacının annesi ile babasının Bandırma 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 28.04.1993 tarihli ve E. 1993/35, K. 1993/117 sayılı ilamı ile boşandıkları ve davacının velayetinin anneye verildiği, davacının boşanma tarihinde henüz 13 yaşında olduğu ve babasının boşanma tarihine kadar da herhangi bir mahkumiyetinin bulunmadığı sabittir. On üç yaşından beri annesinin velayeti altında bulunan, babasından ayrı yaşayan, kendisi, annesi ve kardeşleri bakımından güvenlik soruşturması olumlu sonuçlanan davacının kendisini etkileme olanağı bulunmayan babasının suç teşkil eden eylemleri nedeniyle askere öğrenci olma niteliğini kaybettiğini kabul etmenin hukukun genel prensiplerinden olan hakkaniyet kuralı ile bağdaşmadığı Yönergenin 9/d-12 nci maddesi hükmünün davacı bakımından uygulanma kabiliyeti bulunmadığı sonuç ve kanaatine ulaşılmıştır.
Açıklanan nedenlerle; davacının Jandarma Astsubay Sınıf Okulundan çıkarılma işlemi sebep, konu ve maksat unsurlarıyla hukuka uyarlı bulunmadığından İPTALİNE,
KARŞI OY GEREKÇESİ
Davacının babasının Bandırma Sulh Ceza Mahkemesinin 13.07.1994 gün ve 1993/909 Esas 1994/344 sayılı kararı ile hırsızlık suçundan 600.000 TL. ağır para cezası ile cezalandırıldığı, Bandırma Sulh Ceza Mahkemesinin 26.05.1999 gün ve E.1991/783 K.1999/344 sayılı kararı ile 46 gün hapis cezası ile tecziye edildiği ve hapis cezasının paraya çevrildiği ayrıca muhtelif tarihlerde beş kez hırsızlık suçundan yargılanarak hüküm giydiği, dava dosyasında mevcut Bandırma Adli Sicil Bürosunun 06.11.2001 tarihli Adli Sicil Kaydı Sorgulama sonuçları belgesinde de toplam 7 kez hüküm giydiğinin açık olarak yazıldığı anlaşılmaktadır.
Mevcut mevzuata göre davacının, babası yönünden güvenlik soruşturmasının olumsuz çıkması nedeniyle okuldan ilişiğinin kesilmesi işleminin hukuken ve mevzuata uygun olduğu açıktır. Kararda davacının kendisini etkileme olanağı bulunmayan babasının suç teşkil eden eylemleri nedeniyle asker öğrenci olma niteliğini kaybetmesinin hukuka uygun olmayacağı ve mevzuatın ilgili maddelerinin davacıya uygulanma kabiliyeti olmadığı belirtilmiş ise de mevzuatta baba ve annenin boşanması, velayetin anneye verilmesi ve boşanma tarihe kadar mahkumiyetin bulunmaması durumlarında babadan etkilenilmez ve bu durum askeri öğrenciliği kaybettirmez diye bir hüküm bulunmamaktadır. Mevzuat hükümlerine davacının askeri öğrenci olma vasfını kaybettiği açık olarak görülmektedir. Yukarıda açıklanan nedenlerle davanın reddi gerekirken işleminin iptali yönünde oluşan çoğunluk oyuna katılmadık. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy