(1111 S. K. Geç. m. 37)
Davacı vekili 21 Haziran 2002 tarihinde kayda geçen dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin 1973 yılından beri ikamet ettiği Almanyadan turist olarak gittiği Tunusta işlediği bir suç nedeniyle 08.03.1996 tarihinde tutuklanarak 6 yıl cezaevinde kaldığı, 08.03.2002 tarihinde cezaevinden çıktığı, 13.03.2002 tarihinde Türkiyeye gönderildiği, bedelli askerlik hizmetinden istifade etmek istediğini beyan ederek 15.04.2002 tarihinde Milli Savunma Bakanlığına başvurduğu ancak başvurunun süresi geçirildiği gerekçesiyle talebinin reddolunduğunu belirterek, bedelli askerlik hizmetine kabul edilmeme işleminin iptalini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekilinin yürütmenin durdurulması talebi AYİM Nöb.D.nin 2.8.2002 tarih ve Gensek No:2002/1588 Esas 2002/98 sayılı kararı ile reddedilmiş, davacı vekilinin yeniden yürütmenin durdurulması isteminde AYİM 2 nci Dairesinin 8.1.2003 tarih ve Gensek No:2002/1588 Esas No: 2002/545 sayılı kararı ile reddedilmiştir.
Dosyadaki bilgi ve belgelerin incelenmesinde; 1 Ocak 1980 tarihinde askerlik çağına girmiş, müteaddit tarihlerde T.C.Hannover Başkonsolosluğu tarafından düzenlenen erteleme belgelerine istinaden askerliği 1111 sayılı Askerlik Kanununun 35/G maddesi gereğince 31 Aralık 1999 tarihine kadar ertelendiği, erteleme bitim tarihine kadar dövizle askerlik hizmetinden yararlanmak üzere başvurmamış olan davacı, yoklama kaçağı olarak aranmakta iken tabi olduğu statüde silah altına alınmak üzere 14 Mart 2002 tarihinde Mebs. Ok.ve Egt. Mrk. K.(Mamak/ANKARA)na sevk edilmiş, ancak birliğine katılmadığı için bakaya olarak aranmaya başlandığı sırada davacı Tunusta cezaevinde bulunduğundan bedelli askerlik hizmetinden yararlandırılmasına imkan sağlanmasını 15.4.2002 tarihli dilekçe ile talep etmiş ancak idare davacının 4 Mayıs 2000 tarihine kadar başvuru işlemlerini tamamlamadığı için bedelli askerlik hizmetinden yararlanmasının mümkün olmadığı, 19.4.2002 tarihli yazısı ile bildirilmesi üzerine davacı bu işlemin iptali istemi ile dava açtığı anlaşılmaktadır.
1111 sayılı Askerlik Kanununun Geçici 37 nci maddesinin birinci fıkrasında Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte her ne sebeple olursa olsun henüz fiili askerlik hizmetine başlamamış, 1 Ocak 1973 tarihinden önce doğan ve 1076 sayılı Yedek Subaylar ve Yedek Askerî memurlar kanunu ile 1111 sayılı Askerlik Kanununa tabi yükümlüler, istekleri halinde bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren altı ay içinde askerlik şubelerine başvurmaları, 15.000 Alman Marki veya ödeme tarihindeki karşılığı konvertibl yabancı ülke parasını ya da Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden hesaplanacak Türk Lirası parayı ödemeleri ve Genelkurmay Başkanlığınca belirlenecek birlik ve kurumlarda temel askerlik eğitimlerini yapmaları şartıyla askerlik hizmetlerini yerine getirmiş sayılırlar. hükmünü amir olup ayni maddede; bedelin ödenme usul ve esasları ve uygulama ile ilgili diğer hususların Bakanlar Kurulu Kararı ile düzenleneceği belirtilmiştir.
12 Kasım 1999 gün ve 99/13584 sayılı Askerlik Kanununun Geçici 37 nci maddesinin Uygulanmasına Dair Usul ve Esaslar hakkındaki Bakanlar Kurulu Kararının 2 nci kısım 6 nci maddesi; Bedelli askerlikten yararlanmak isteyen yükümlüler bizzat; - a. Yurt içinde askerlik şubesi başkanlıklarına, - b. Yabancı ülkelerde Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluklarına, - c. Hükümlü, tutuklu veya gözetim altında bulunanlar, bulundukları yer Cumhuriyet Savcılıklarına başvurabilirler. Yapılan başvuruların geçerli olabilmesi için müracaat esnasında öngörülen bedelin tamamının veya bedelin ödenme esaslarında açıklanan asgari miktarın banka hesabına yatırılmış ve alınacak makbuz veya dekont aslının başvuru sırasında yukarıdaki makamlara teslimi gerekir. hükmünü taşımaktadır.
MSB.lığının 15 Kasım 2000 gün ve MIY.:0913-289-99/ASAL/ASAL.D.Er Isl.S.Iht.Faz.As.Ks. sayılı Özel Yönergenin 3 ncü bölüm 1/a maddesinde; Kanun kapsamına giren yükümlüler, bulunduğu yer askerlik şubesi başkanlığına, konsolosluğa, Cumhuriyet Başsavcılığına en geç 04 Mayıs 2000 (Dahil) tarihine kadar başvuruda bulunacaklardır. Aynı Yönergenin 3 ncü bölüm 1/(e) maddesinde; Cezaevinde bulunanlar ise Cumhuriyet Başsavcılıklarınca tanzim edilen cezaevinde bulunduklarını gösterir belgeye istinaden avukatları, vasileri veya kanuni yakınları aracılığı ile askerlik şubesi başkanlıklarına başvurarak, ödemeleri gereken bedel miktarını bankaya yatırılmasını sağlayarak, dekont veya makbuz aslini askerlik şubelerine teslim ettireceklerdir. Askerlik şubelerince tanzim edilecek başvuru formları, avukat, vasi veya kanuni yakınları tarafından cezaevi müdürlüklerine teslim edilecektir. Başvuru formu yükümlü tarafından imzalanacak, imzanın yükümlüye ait olduğuna dair cezaevi müdürlüklerince serh verilecek ve müteakip, askerlik şubelerine teslim edilecektir. Yine aynı Yönergenin 3 ncü bölüm 4/ (a) ve (b) maddesinde; Bedelli askerlik hizmetinden yararlanmak isteyenlerin, avukatları, vasileri veya kanuni yakınları aracılığı ile işlemlerini yürütebilmeleri için askerlik şubelerine ibraz edilmek üzere yükümlünün cezaevinde olduğuna dair yazılı vereceklerdir. Askerlik şubesi başkanlıklarınca tanzim edilen başvuru formunun cezaevi idaresinin huzurunda imzalatılmasını müteakip şubesine iadesi için avukatları, vasileri veya kanuni yakınlarına teslim edilmesini sağlayacaklardır. hükümleri öngörülmüştür.
1111 Sayılı Askerlik Kanununun Geçici 37 nci Maddesinin Uygulanmasına Dair Usul ve Esaslarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Usul ve Esaslar in Geçici 2 nci maddesi ise; 1111 sayılı Askerlik Kanununun Geçici 37 nci maddesi kapsamında olup da, 4.5.2000 tarihine kadar bu Kararın 6 ncı maddesinde belirtildiği şekilde müracaat ederek bedelin ödenme esaslarında açıklanan asgari miktarı banka hesabına yatıran yükümlülerden her ne sebeple olursa olsun bedel ödemeye ilişkin yükümlülüklerini tamamlayamayanlar, üç ay içerisinde geri kalan bedel miktarını defaten ödemeleri halinde, 1111 sayılı Askerlik Kanununun Geçici 37 nci maddesi hükümlerinden aynen faydalandırılırlar. hükmünü amirdir.
Belirtilen mevzuat hükümleri gereğince davacının durumu degerlendirildiginde; 8.3.1996 tarihinde turist olarak gittiği Tunusta tutuklanarak 6 yıl cezaevinde kaldıktan sonra 13.03.2002 tarihinde Türkiyeye gönderildiği ve 15.4.2002 tarihinde bedelli askerlik hizmetinden yararlanmak için Milli Savunma Bakanlığına müracaatta bulunan davacının müracaatının yasal süre içerisinde yapılmadığı, Tunusta tutuklu kaldığı süre içersinde 12 Kasım 1999 gün ve 99/13584 sayılı Askerlik Kanununun Geçici 37 nci maddesinin Uygulanmasına Dair Usul ve Esaslar hakkındaki Bakanlar Kurulu Kararının 2 nci kısım 6 ncı ve Geçici 2 nci maddeleri gereğince yabancı ülkelerde Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluklarına, yurt içinde de askerlik şubesi başkanlıklarına 4 Mayıs 2000 tarihine kadar, müracaat edip, bedelin ödenme esaslarında açıklanan asgari miktarı banka hesabına yatırma şartını yerine getirmediğinden bedelli askerlik hizmetinden yararlanma hakkının tanınmaması işleminin hukuka ve mevzuata uygun olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Davacı vekili tarafından emsal gösterilen Dairemizin 04 Temmuz 2001 tarih ve 2001/196 Esas, 2001/590 sayılı kararında, ceza evinde hükümlü bulunan davacı mevzuatta öngörülen sürenin bitiminden önce 06 Aralık 1999 tarihinde başvuruda bulunmuş olup davacıların durumlarında benzerlik bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle;
Davacı ....................in bedelli askerlik hizmetinden yararlandırılmama işleminde hukuka aykırılık bulunmadığından davanın REDDİNE. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy