(1111 S. K. m. 5, 10)
Davacı 08 Ekim 2002 tarihinde Hatay 3 ncü Asliye Hukuk Mahkemesinde, 14 Ekim 2002 tarihinde AYİMde kayda geçen dava dilekçesinde özetle; altı erkek kardeş olduklarını, ağabeylerinden üçünün normal askerlik hizmetlerini yaparak terhis edildiklerini, ağabeyi .............in askerlik hizmetini yaparken bir arkadaşı tarafından vurularak şehit edildiğini, diğer ağabeyi ............in ise şehit olan ağabeyinden sonra 1 ay süreli bedelli askerlik yaptığını, nüfus kayıtları ve yas durumuna göre şehit olan ağabeyinden sonra gelen kardeşin kendisi olduğunu, bu nedenle 1111 sayılı Askerlik Kanununun 10 ncu maddesinin 9 ncu bendine göre askerlik hizmetinden muaf tutulması gerektiğini belirterek, askerlik hizmetinden muaf tutulmama işleminin iptalini talep ve dava etmiştir.
Dava dosyası ile, davacıya ve ağabeyi .............a ait şube şahsi dosyasında mevcut bilgi ve belgelerin incelenmesinden; davacının ağabeyi 1973 doğumlu ............in 26 Ağustos 1993 tarihinde askere sevk edildiği, Samsun Sahra Sıhhiye Okulunda askerlik hizmetini yaptığı sırada 05 Aralık 1994 tarihinde ayni birlikte görevli bir başka er tarafından vurularak vefat ettiği, davacının diğer ağabeyi 1969 doğumlu ...............in 15 Temmuz 2000 ile 13 Ağustos 2000 tarihleri arasında Kütahyada temel eğitimi de yaparak bedelli askerlik hizmetinden istifade ettiği ve terhis edildiği, 1977 doğumlu olan davacının 01 Ocak 1996 tarihinde askerlik çağına girdiği, 08 Ağustos 1996 tarihinde son yoklamasını yaptırdığı, askere sevkinin 31 Aralık 1999 tarihine kadar tehir edildiği, 08 Eylül 1998 tarihinde Dicle Üniversitesi Mardin Meslek Okuluna kayıt yaptırdığı, 30 Haziran 2000 tarihinde mezun olduğu, 25 Ağustos 2000 tarihinde yüksel okul mezunu olarak askerlik kararı aldırdığı, askere sevkinin 31 Aralık 2002 tarihine kadar tehir edilmiş olduğu, 22 Temmuz 2002 tarihinde Viranşehir As.Sb.Bşk.lığına dilekçe ile başvurup 1111 sayılı Kanununun 10/9 ncu maddesi gereğince askerlik hizmetinden muaf tutulmayı talep ettiği, Viranşehir As.Sb.Bşk.lığının 29 Temmuz 2002 tarihli yazısı ile talebinin reddedildiği, davacının 08 Temmuz 2002 tarihinde de ayni istemle Milli Savunma Bakanlığı Asker Alma Daire Başkanlığına başvurduğu, talebinin reddedildiği, ret cevabinin 26 Ağustos 2002 tarihinde davacıya tebliğ edildiği, davacının askerlik hizmetinden muaf tutulmama işleminin iptali için 08 Ekim 2002 tarihinde iş bu davayı açtığı anlaşılmıştır.
1111 sayılı Askerlik Kanununun 10 ncu maddesinin, 9 ncu bendi; Bir baba veya dul ananın oğullarından birisi, barışta veya savaşta askerlik hizmetini yerine getirmekte iken ölmüş veya görev sırasında ve kendilerine 5434 sayılı T.C.Emekli Sandığı Kanunu hükümlerine göre maluliyet aylığı bağlanmasını gerektirecek biçimde malul olmuş ve yahut savaşta akıbeti meçhul kalmış veya hakkında gaiplik kararı alınmışsa ondan sonra gelen ilk oğlu, istekli olmadıkça silah altına alınmaz hükmünü amirdir.
1111 sayılı Kanunun 10 ncu maddesinin 9 ncu bendiyle ilgili kanun gerekçesinde, gözetilen amacın askerlik mükellefiyetini yerine getirmekte iken vefat veya malul olmuşsa veya gaiplik kararı alınmışsa ondan sonra gelen ilk oğlunun istekli olmaması halinde, ailenin Silahlı Kuvvetlere bağlanması ve ikinci bir acı ihtimali korkusuna kapılmaması bakımından, silah altına alınmaması olduğu belirtilmiştir.
1111 sayılı Askerlik Kanununun 5 nci maddesi gereği askerlik hizmeti, askerlik şubesinden sevk tarihinden itibaren başlamaktadır. 1111 sayılı Kanunun 10 ncu maddesi 9 cu bendinde yer alan ilk oğlu ifadesi yaşça değil, askerlik hizmet sırası gelen ilk kardeşi ifade etmektedir. Dolayısıyla muafiyet işlemi ölen ya da malul olan yükümlüden sonra askere sevk edilen ilk kardeşe sevki esnasında uygulanmaktadır.
Somut olaya baktığımızda, 1973 doğumlu ................ 26 Ağustos 1993 tarihinde askere sevk edilmiş, Samsun Sahra Sıhhiye Okul Komutanlığında askerlik hizmetini yaparken 05 Aralık 1994 tarihinde ayni birlikte görevli bir başka er tarafından vurularak vefat etmiştir. 1969 doğumlu .............. Temmuz 2000 yedek subay celbinde sevke tabi iken 15 Temmuz 2000 ile 13 Ağustos 2000 tarihleri arasında Kütahya Hava Er Egt. Tug. K.lığında temel askerlik eğitimini yaparak bedelli askerlik hizmetinden yararlanmıştır. Askere sevk esnasında muafiyet talebinde bulunmamış ve askerlik hizmetini tamamlayarak terhis edilmiştir.
1111 sayılı Askerlik Kanununun 10/9 ncu maddesi gereği muafiyet hakkından yararlanma hakkinin .............da olduğu, ancak ............in muafiyet talebinde bulunmayarak askerlik hizmetini yapması karsısında davacı ...............in müteveffa ............ dan sonra askerlik sırası gelen ilk kardeş olmaması nedeniyle askerlik hizmetinden muaf tutulamayacağı anlaşıldığından davalı idare tarafından tesis edilen askerlik hizmetinden muaf tutulmama işleminin hukuka ve mevzuata uygun olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Bu itibarla;
Yasal dayanaktan yoksun bulunan DAVANIN REDDİNE. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy