(1111 S. K. m. 35, 36)
Davacı 20.11.2003 tarihinde AYİM de kayda geçen dava dilekçesinde özetle; okumakta olduğu A.Ü. İkt. Fak. Kamu Ynt. Bölümünde ikinci sınıfta iki yıl üst üste kalması nedeniyle tecil hakkini kaybetmesi gerekçesiyle gönderilen yoklama çağrısına istinaden 17.11.2000 tarihinde son yoklamasını yaptırdığını, 2001 ÖSYM sonucu kazandığı iki yıllık H.Ü. Ank. Msl. Yük. Ok. Turizm ve Otel İşl. Bölümüne kaydını yaptırabilmek için yaptığı müracaat üzerine 10.09.2001 de Y. Mahalle As. S. tarafından yüksek okula kaydında sakınca yoktur seklinde bir belge verildiğini, buna istinaden 13.09.2001 tarihinde kaydını yaptırdığını, okulu terk etmesi nedeniyle hakkı olduğu için Kamu Yönetimi Bölümünden önlisans diploması aldığını, 6.11.2001 tarihinde aldığı Askerliğe sevk için çağrı pusulası üzerine yaptığı müracaatlarının, askerliğe karar alındığı tarihe göre sevk tehiri için askerlik şubesine talimat verilmiştir. Şeklinde cevap verildiğini, halen öğrenci olmasına rağmen (H. Ü. Ank. Yük. Mes. Ok. Tur. ve Otel İşl.) 21.2.2003 tarihi itibariyle celpten bakaya kaldığı belirtilerek sevkinin ertelenmediğini, tecil hakkinin tanınmasını, askerliğe sevkinin ve bakaya durumunun iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacının talebi neticesi AYIM 2. D.nin 21.01.2004 tarih ve Gn. Sek. No:2003/2974, E.No:2003/998 sayılı kararı ile yürütmenin durdurulmasına karar verilmiştir.
Dava dosyası ve davacının şube şahsi dosyasının incelenmesinden; davacının Sungurlu İdare Kurulunun 12.12.2000 tarih ve 2000/616 karar sayılı kararı ile askerliğine karar alındığı, davacının 10.09.2001 tarihli dilekçe ile H.Ü. Ankara Meslek Yüksek Okulu Turizm ve otelcilik bölümünü kazandığını belirterek askerlik durum belgesi verilmesi hususunda Yenimahalle As. Şubesine müracaat ettiği ve kendisine 10.9.2001 tarihli yazı ile 21.11.2001 tarihine kadar yüksekokul a kaydında sakınca olmadığına dair belge verildiği, sevk edileceği dönemin Kasım 2001 olarak belirtildiği, davacının daha önce kayıt yaptırdığı A.Ü. Açık öğretim Fakültesi İktisat Bölümünden 10.09.2001 tarihinde kaydının silindiği ve aynı tarihte fakültenin Kamu Yön. Bölümünden 2 yıllık öğrenimi tamamlayarak mezun olduğunun bildirildiği, davacı adına çıkartılan Kasım 2001 celbinde sevke tabi olduğuna dair askerliğe sevk için çağrı pusulasının 6.11.2001 tarihinde davacıya tebliğ edildiği, MSB. nin 7.2.2002 tarihli yazısı ile askerliğe karar alındığı tarihe göre 1111.K.nun 36 nci maddesi gereğince sevkinin tehirinin yapılmasının belirtildiği, buna göre de davacının 31.12.2002 tarihine kadar sevkinin ertelendiği, 21.2.2003 tarihindeki celpten bakaya kaldığının belirtilerek bitirdiği okul dengi ve daha aşağıda bir seviyedeki okula kayıt yaptıranların askerliklerinin ertesi yıla bırakılmayacağının davacıya bildirildiği anlaşılmaktadır.
Konuyla ilgili yasal mevzuat incelendiğinde; 1111 sayılı Askerlik Kanununun 35/c maddesi; Askeri mekteplerle nizamname ve talimatnamelerine göre devam mecburiyeti olan resmi ve yüksek mekteplerle liseler ve orta mekteplerde ve tali meslek mekteplerinde veya bu derecelerde olduğu Maarif Vekaleti tarafından veya müdürlerinden tasdik edilen hususi ecnebi mekteplerde ayni vasıfta bulundukları Maarif vekaletince tasdikli memleket harici mekteplerinde okumakta oldukları anlaşılanlar (Bunların ertesi seneye terki en çok 29 yasini bitinceye kadar uzar. Bu yasa kadar tahsillerini bitirmemiş olanlar, iki sene üst üste sınıf geçemeyenler, yüksek bir mektebi bitirdikten sonra diğer yüksek bir mektebe veya ihtisas şubelerince ayrılmış müesseselerin ve Üniversitelerinin bir şubesini bitirdikten sonra diğer şubesine girenler; ertesi seneye bırakılmayıp asker edilirler. İşbu talebenin derslerine muntazaman devam etmeleri şartıyla tahsil saatleri haricinde memuriyet, vazife, sanat ticaret ve ziraatla iştigalleri tecillerine mani teşkil etmez.)
Son yoklama sırasında orta veya yüksek bir mektebi bitirerek memleket içinde ve dışında daha yüksek mekteplere kabul zamanı olmadığından dolayı girmemiş olanlar o sene içinde girerek lazım gelen vesikaları gösterdikleri takdirde ertesi seneye bırakılır.
29 yaşına kadar ertesi seneye terk edilecek talebeler bir seferberlik halinde lüzum ve ihtiyaca göre, doğum sırasıyla asker edilir. hükmünü amirdir.
1111 sayılı Askerlik Kanununun 36 nci maddesi ise; Ertesi seneye bırakılanlar, erteleme süreleri dolmadan kendi istekleri ile veya ertesi seneye bırakılma sebeplerinin ortadan kalkması halinde o yıl askere sevk edilebilir. Ancak son yoklama sırasında lise veya lise dengi okulu bitirerek yurt içinde veya yurt dışında daha yüksek bir okula aynı yıl içerisinde giremediklerinden askerliklerine karar alınanların istekleri halinde askere celp ve sevkleri iki yıl geri bırakır. Üç yıl veya daha aşağı öğrenim veren yüksek okullardan mezun olanlarla, öğrenim gördükleri fakülte ve yüksek okulları bitiremeyerek ayrılanlardan, ayrıldıkları yıl askerliklerine karar alınanlardan öğrenime devam etmek isteyenlerin askere celp ve sevkleri bir yıl geri bırakılır.
İki ve üçüncü fıkralarda durumları açıklananlar müteakip yılın Aralık ayının son gününe kadar bir yüksek öğrenim kurumuna girdiklerine dair belge getirmeleri halinde haklarında alınan karar, askerlik meclisi toplu değilse idare kurullarınca ertesi seneye terk şeklinde değiştirilir.
Ertesi seneye terk edilenlerden mezun olanlar ile çeşitli nedenlerle okulları ile ilişiği kesilenlerin bu durumları fakülte ve yüksek okullar tarafından iki ay içinde kayıtlı bulundukları askerlik şubelerine bildirilir. Hükmüne amirdir.
1111 sayılı Askerlik Kanununun 35/c maddesi ve 36 nci maddeleri bir arada değerlendirildiğinde, Kanunun orta öğretim gurubundaki öğrenciler, 2 ve 3 yıllık statüde yüksek okul öğrencileri ve 4 yıl ve daha fazla statüdeki yüksek okul öğrencilerini farklı uygulamaya tabi tuttuğu görülecektir. Buna göre orta öğretim grubunda lise mezunu olan bir öğrenci liseden sonra tekrar bir liseye veya daha düşük seviyeli bir okulda öğrenime başlamış olursa bu öğrencilik 1111 sayılı Askerlik Kanununun 35/c maddesi uyarınca tanınmayacaktır. Davalı idarenin savunmasında dile getirdiği aynı seviyede veya düşük dereceli okul olması hali bu durumu kapsamaktadır. 1111 sayılı Askerlik Kanununun 36 nci maddesinin 3 ve 4 ncü fıkraları gereğince 2 veya 3 yıllık süreli yüksek okul mezunu yükümlüler ile daha yüksek süreli fakülte ve yüksek okulları bitirmeyerek ayrılanlar ise ayrıldıkları yıl askerliklerine karar alınmaları ve öğrenime devam etmek istemeleri halinde askere celp ve sevkleri 1 yıl geri bırakılmakta, bu süre zarfında bir yüksek okula girmeleri halinde haklarında alınan askerlik kararı, ertesi seneye terk seklinde değiştirilecektir. Görüldüğü gibi bu durumdaki yükümlüler için kanunda genel öğrencilik yaş sınırı olan 29 yas siniri dışında herhangi bir engelleme bulunmamaktadır. 4 yıl ve daha fazla süreli fakülte ve yüksek okul mezunlarının ise bu okulları bitirdikten sonra askerlik hizmetini tamamlamadan yeniden öğrencilik işlemine girmesi de anılan yasa maddeleri ışığında mümkün bulunmamaktadır.
Yukarıda yapılan değerlendirmelerden sonra 1979 yılı doğumlu olan davacının durumu incelendiğinde; davacının okumakta olduğu A.Ü. Açık öğretim Fakültesinde okuldan ilişiğinin kesildiği, bu okuldan ilişik kesilirken tamamlamış olduğu iki yılı sebebiyle ön lisans diplomasi da verildiği, müteakiben 13.09.2001 tarihinde Hacettepe Üniversitesi Turizm ve Otel İşletmeciliği bölümüne kayıt yaptırdığı, dosyada mevcut 11.11.2003 tarihli belgeye göre de halen bu okulun 2 nci sınıf 5 nci sömestre öğrencisi olduğu anlaşılmaktadır. Bu durumda 1111 sayılı Kanunun 36 nci maddesi hükümlerine göre davacının öğrencilik durumunun kabul edilmeyerek askere sevk edilmesi işlemi anılan yasaya aykırı görülerek işleminin iptal edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle;
Davacı
..in öğrenci işlemine tabi tutulması gerekirken askere sevki yönünde tesis edilen İŞLEMİN İPTALİNE.
KARŞI OY GEREKÇESİ
Davacının daha önce bitirmiş olduğu okul ile aynı seviyede bir okulda okuduğu anlaşıldığından 1111 sayılı Askerlik Kanunun 35/c maddesi gereğince askerliğinin ertesi yıla terk edilmesi hukuken mümkün olmadığından çoğunluk kararına katılmadık. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy