(2709 S. K. m. 125) (5434 S. K. m. 12) (926 S. K. m. 82) (205 S. K. m. 12)
Davacı vekilleri, 20 Ekim 2003 tarihinde kayda geçen dava dilekçesinde özetle; davacının 1998 yılında Balıkesir Çok Programlı Astsubay Hazırlama Okulunda askeri öğrenci olarak öğrenimine başladığını, 23 Ağustos 1999 tarihinde güvenlik soruşturmasının olumsuz çıkması nedeniyle okulla ilişiğinin kesildiğini, bu işlemin iptali istemiyle açılan davanın, AYİM İkinci Dairesinin 21 Haziran 2000 gün ve E.1999/514, K.2000/446 sayılı kararıyla kabul edilmesi üzerine okula dönenen davacının, emsallerinden bir yıl sonra astsubay çavuş nasbedildiğini ve zarara uğradığını belirterek, davacının emsallerinden bir yıl geri kalması nedeniyle 30 Ağustos 2002-30 Ağustos 2003 tarihleri arasında mahrum kaldığı maaşlarının ve sair özlük haklarının ödenmemesi, OYAK ve benzeri kurum keseneklerinin ilgili kurumlara gönderilmemesi işlemlerinin iptalini, aylıklarına normal olarak tahakkuk etmeleri gereken tarihlerden ödeme tarihine kadar yasal faiz işletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava dosyasında mevcut bilgi ve belgelerin incelenmesinden; 1998 yılında Balıkesir Çok Programlı Astsubay Hazırlama Okuluna kaydolarak eğitim ve öğrenimine başlayan davacının, ikinci sınıf öğrencisi iken güvenlik soruşturmasının olumsuz çıktığı gerekçesiyle 23 Ağustos 1999 tarihinde okuldan çıkarıldığı, bu işlemin iptali istemiyle açılan davada, AYİM İkinci Dairesinin 21 Haziran 2000 gün ve E.1999/514, K.2000/446 sayılı kararıyla, tesis edilen okuldan çıkarılma işleminin iptaline karar verildiği, iptal kararı üzerine tekrar öğrenciliğe kabul edilen davacının emsallerinde bir yıl sonra 30 Ağustos 2003 tarihinde astsubay çavuşluğa nasbedildiği, astsubay çavuşluk nasbının 30 Ağustos 2002 tarihine götürülmemesi işleminin iptali istemiyle davacı tarafından açılan davanın AYİM Birinci Dairesinin 27 Nisan 2004 gün ve E.2003/1399, K.2004/606 sayılı kararıyla reddedildiği anlaşılmıştır.
T.C. Anayasasının 125 nci maddesine göre, idare kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararları ödemekle yükümlüdür. Bu suretle idarenin sorumluluğu Anayasa prensibi olarak kabul edilmiştir. Ancak idarenin sorumluluğunun hangi esaslara göre belirleneceği Anayasada belirtilmemiş bu meselenin halli doktrin ve yargı kararlarına bırakılmıştır. Bugün idarenin sorumluluğu hizmet kusuru veya kusursuz sorumluluk ilkelerine dayandırılmaktadır. İster hizmet kusuru isterse kusursuz sorumluluk ilkelerine dayandırılsın genel olarak idarenin tazmin borcunun doğabilmesi için bir zararın mevcudiyeti, zarara yol açan eylemin idareye yüklenebilir nitelikte olması ve zarar ile eylem arasında illiyet bağının bulunması zorunludur.
Davacının, hukuka aykırılığı Mahkememizin kararıyla saptanan bir idari tasarrufla astsubay hazırlama okulundan çıkarıldığı ve emsallerinden bir yıl sonra göreve başladığı maddi bir vakıadır. İdare ajanlarının hukuka aykırı güvenlik soruşturması sonucunu esas alarak tesis ettikleri okuldan çıkarılma işlemi, idarenin hizmet kusurunu ortaya koymaktadır. Davacının hukuka aykırı olarak hakkında tesis edilen okuldan çıkarılma işlemi nedeniyle emsali arkadaşlarından daha sonra astsubay nasbedilmek ve göreve başlamak suretiyle statü dışında kalmak suretiyle uğradığı maddi zararlarının idarece hizmet kusuru esaslarına göre giderilmesi gerekmektedir.
Davacı vekilinin istemi, maddi tazminat istenmesi yönünde olmayıp davacının statü dışında geçen 30 Ağustos 2002 - 30 Ağustos 2003 tarihleri arasında mahrum kaldığı maaşlarının tahakkuk ettirilmemesi, Emekli Sandığı ile OYAK kesintilerinin yapılıp ilgili kurumlara aktarılmaması ve kanuni kesintiden sonraki net itasının tahakkuku tarihinden itibaren ödeme tarihine kadar işleyecek yasal faizleri ile birlikte ödenmemesi işleminin iptali yönündedir. 5434 sayılı Emekli Sandığı Kanununun 12 nci maddesinde, sandığın iştirakçileri ve tanınan haklardan kimlerin yararlanabileceği sayılmıştır. Bunlar arasında Astsubay Hazırlama Okulu öğrencileri bulunmayıp, Astsubaylar bulunmaktadır. Astsubay statüsü ise, ancak Astsubay Çavuş nasbedilmekle başlar. 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanununun 82 nci maddesine göre, Astsubay nasbedilmek için Astsubay Sınıf Okulundaki eğitim ve öğretimin başarıyla bitirilmesi gerekir. Davacı Astsubay Sınıf Okulundan 2003 yılında mezun olmuş ve 30 Ağustos 2003 tarihinde astsubay nasbedilmiştir. Dolayısıyla nasıp tarihi olan 30 Ağustos 2003 tarihinden itibaren Emekli Sandığı kesintisi yapılabilecektir. Emekli Sandığı iştirakçiliği ancak Astsubay Çavuş nasbedildikten sonra başlayacağından davacının öğrencilikte fazladan geçirdiği süreye ilişkin olarak Emekli Sandığı kesintisi yapılarak Kuruma gönderilmesine yasal olanak bulunmamaktadır.
Diğer taraftan 205 sayılı OYAK Kanununun 12 nci maddesine göre, Astsubaylar kurumun daimi üyesidir. Astsubay Hazırlama Okulu öğrencilerinin kurumun üyesi olduklarına ve bunlardan aidat kesileceğine ilişkin bir hüküm 205 sayılı Kanunda yer almamaktadır. Dolayısıyla davacının OYAK üyeliği Astsubay nasbedildiği tarihten itibaren başlayacağından OYAK kesintileri de ancak bu tarihten itibaren yapılabilecektir.
Davacının geç mezun olduğu döneme ilişkin olarak tahakkuk ettirilmesi gereken aylıklardan Emekli Sandığı ve OYAK kesintisi yapılmayacağı buna göre davacının maddi zararı, ilk aylığı hak ettiği 30 Ağustos 2002 tarihi ile kendisine ilk aylığın verildiği, 30 Ağustos 2003 tarihleri arasında alması gereken yasal kesintiler hariç fakat OYAK ve Emekli Sandığı kesintileri dahil brüt aylıklarının, her bir aylık için ayrı ayrı, tahakkuk tarihlerinden itibaren 31 Mart 2003 tarihine kadar yıllık %55, 01 Nisan 2003 tarihinden 31 Aralık 2003 tarihine kadar yıllık %30, 01 Ocak 2004 tarihinden ödeme tarihine kadar yıllık %15 yasal faiz yürütülmek suretiyle tespit edilecek toplam miktardan ibarettir. Bu nedenle, hukuka aykırılığı Mahkememizce tespit edilen okuldan çıkarma işlemi nedeniyle emsallerinden geç mezun olan davacının emsallerine göre mahrum kaldığı aylıkların kendisine ödenmemesi yönündeki işlemin iptaline karar verilmesi sonucuna ulaşılmıştır.
Açıklanan nedenlerle;
Davacı
.nın Çok Programlı Astsubay Hazırlama Okulundan çıkarılması işleminin mevzuata ve hukuka aykırı görülerek iptal edilmesi nedeniyle yeniden okula kabul edilerek emsallerine göre geç mezun olmasından dolayı atandırıldığı görev yeri dikkate alınarak emsallerine göre statü dışında geçirdiği 30 Ağustos 2002 tarihinden 30 Ağustos 2003 tarihine kadar mahrum kaldığı emsalleri için her ay tahakkuk ettirilen (Emekli Sandığı kesenekleri ve OYAK aidatları dahil) brüt aylıklarından diğer kanuni kesintiler yapıldıktan sonra her bir aylık için ayrı ayrı tahakkuk tarihlerinden itibaren 31 Mart 2003 tarihine kadar yılık %55 (yüzdeellibeş), 01 Nisan 2003 tarihinden 31 Aralık 2003 tarihine kadar yıllık %30 (yüzdeotuz), 01 Ocak 2004 tarihinden ödeme tarihine kadar yıllık %15 (yüzdeonbeş) yasal faiz yürütülerek davacıya ödenmemesi İŞLEMİNİN İPTALİNE. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy