(657 S. K. m. 68, 76) (Milli Savunma Bakanlığı, Genelkurmay Başkanlığı ve Kuvvet Komutanlıklarında Görevli Devlet Memurlarının Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği m. 9, 18)
Davacı vekili, 12 Eylül 2006 tarihinde Askeri Yüksek İdare Mahkemesinde kayda geçen dava dilekçesinde özetle; davacının 20.09.1990 tarihinde Davacı vekili, 12.09.2006 tarihinde AYİMde kayda geçen dava dilekçesinde; müvekkilinin 20.09.1990 tarihinde Deniz Kuvvetleri Komutanlığı Astsb.Atm.ve Kd.Şube Müdürlüğünde göreve başladığını, 2001 yılında uzmanlık için yapılan sınava girdiğini ve bu sınavı kazanarak Özlük İşleri Uzmanı sıfatı ile Astsb.Atm.ve Kd.Şube Müdürlüğüne atamasının yapıldığını ve çalışmaya devam ettiğini, evlendikten sonra müvekkilinin eşinin görev yeri olan Marmarise eş durumu nedeniyle tayin istediğini, müvekkilinin izinde iken atamasının Aksaz Özel Eğitim Merkezi Komutanlığı emrine Veri Hazırlama ve Kontrol İşletmeni olarak yapıldığını, müvekkiline yanlışlığın düzeltileceği söylenmesine rağmen bir türlü bu yanlışlığın düzeltilmediğini, müvekkilinin 2002 yılında çocuğu doğunca bir yıl ücretsiz izin aldığını, yine izindeyken atamasının Aksaz Özel Eğitim Merkezi Komutanlığı Harekat ve Muhabere Şube Müdürlüğüne Veri Hazırlama ve Kontrol İşletmeni olarak yapıldığını, müvekkiline yine aynı tarzda sözler verilerek kadrosuna atamasının yapılacağı beyan edilmesine rağmen bu düzeltmenin yapılmadığını, müvekkilinin 11.05.2006 tarihili dilekçesiyle kadrosuna atamasının yapılması talebiyle davalı idareye müracaat ettiğini, bu talebinin 1 nci ve 2 nci sicil amirlerince uygun bulunmasına rağmen davalı idarece, halen bulunduğu yerde kendisine ihtiyaç duyulması ve atanma talebinde bulunduğu kadronun öğrenim durumu ile ilgili niteliğe sahip olmaması nedeni ile reddedildiğini, müvekkilinin davalı idarenin yapmış olduğu uzmanlık sınavına girdiğini, bu sınavı kazanarak Özlük İşleri Uzmanı olduğunu ve atamasının bu kadroya yapıldığını, daha sonra idarenin müvekkilini tek taraflı ve hiçbir hukuki dayanağı olmayan ve müvekkilinin kazanılmış hakları ile özlük haklarını hiçe sayan, tenzili rütbe niteliğindeki daha düşük ünvanlı bir kadroya ataması ve bu şekilde özlük hakları ve parasal haklarını ihlal etmesinin kabul edilemez olduğunu, memurların kazanılmış hak ve özlük haklarının Anayasa ve Devlet Memurları Kanunu ile güvence altına alındığını, DKY 52-3(A)da 4ncü bölüm 3ncü maddenin (f) fıkrasında yönergenin 8 nci bölüm 2 nci kısmında belirtilen esaslara göre müdür, yazı işleri müdürü ve uzman kadrolu unvanlara atandırılan devlet memurlarından, kadrolarının söndürülmesi, eş durumu vb. nedenlerle bu ünvanların dışına atandırılanların yeniden aynı ünvanda atanma talebinde bulunması durumunda hizmet ihtiyacı çerçevesinde yönergenin 8 nci bölüm 2 nci kısmında belirtilen esaslar dikkate alınmaksızın atamalarının yapılabileceği amir hükmü karşısında dava konusu işlemde hukuka uyarlı olmadığı, tesis edilen işlemin sebep ve maksat unsurları itibarıyla hukuka aykırı olduğunu belirterek davacının atanma talebinin reddine ilişkin işlemin iptaline, öncelikle yürütmenin durdurulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacının yürütmenin durdurulması istemi, AYİM İkinci Dairesinin 29.11.2006 gün ve Gensek No:2006/2999, Esas No:2006/1092 sayılı kararı ile reddedilmiştir.
Dava dosyasında bulunan bilgi ve belgelerin incelenmesinden, davacının, memuriyet görevine lise mezunu olarak memur/daktilo unvanı ile 20.09.1990 tarihinde başladığı, kadro unvanının Veri Hazırlama ve Kontrol İşletmenine dönüştürülmesi, eğitim durumu ile bilgisayar kurs belgesinin de bulunması nedeniyle 28.03.1991 tarihinde belirtilen unvanlı kadroya intibak atamasının yapıldığı, 30.06.1999 tarihinde Anadolu Üniversitesi İktisat Fakültesi Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Bölümündeki öğrenimini tamamlaması sonucunda 19.08.1999 tarihinde hakkında öğrenim değişikliği onayının alındığı, Dz.K.K.lığı Devlet Memurları Personel İşlemleri Yönergesi (DKY52-3(A)) kapsamında 2001 yılı içinde açılan görevde yükselme sınavlarına , öğrenim şartını sağladığı Özlük İşleri Uzmanı unvanlı kadro görev yeri için girdiği, bu sınavlarda başarılı olması sonucu Dz.K.K.lığının 15 Haziran 2001 gün ve PER:4313-1222-01/Svl.Me.Ş.(Atm.İşl.)sayılı atama emri ile özlük işleri uzmanı unvanlı kadroya atamasının yapıldığı ve 18.06.2001 tarihli dilekçesiyle 06.10.2001 tarihinde evleneceğini ve müstakbel eşinin Marmaris bölgesinde çalıştığını belirterek Aksaz Deniz Üs Komutanlığında uygun kadro/görev yerine atanma talebinde bulunduğu, bu dilekçesine istinaden Aksaz Özel Eğitim Merkezi Komutanlığı emrine Veri Hazırlama ve Kontrol İşletmeni olarak atandığı, atandığı birliğin ikametgahına uzak olması nedeniyle bebeğinin bakım problemleri hakkında atamaya yetkili amire yapmış olduğu şifai müracaatı üzerine halen bulunduğu kadro görev yerine 13.08.2003 tarihinde atandığı, 11.05.2006 tarihli dilekçesiyle Aksaz Özel Eğitim Merkezi Komutanlığı Genel Hizmetler Uzman Memur kadrosuna atamasının yapılması talebiyle davalı idareye müracaat ettiği, davalı idarece bitirmiş olduğu okul ve bugüne kadar çalıştığı görevler, kazanmış olduğu tecrübelerin istediği kadronun niteliklerini sağlamaması ve halen bulunduğu görev yerindeki hizmet ihtiyacı nedenleriyle bu talebin reddedilmesi üzerine işbu davanın açıldığı anlaşılmıştır.
657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 76 ncı maddesi; Kurumlar, görev ve unvan eşitliği gözetmeden kazanılmış hak aylık dereceleriyle memurları bulundukları kadro derecelerine eşit veya 68 inci maddedeki esaslar çerçevesinde daha üst, kurum içinde aynı veya başka yerlerdeki diğer kadrolara naklen atayabilirler. Memurlar istekleri ile, kurumlarında kazanılmış hak derecelerinin en çok üç derece altında aynı veya başka yerlerdeki kadrolara atanabilirler. Aşağı dereceye atananların 68 inci maddede yazılı süre kaydı aranmaksızın eski derecelerine tekrar atanmaları mümkündür. Kazanılmış hak derecelerinden aşağı derecelere atananların aylık derece ve kademeleri genel hükümlere göre tespit edilmekle beraber, atandıkları bu derecelerde geçirdikleri süreler (kesenek ve karşılık farklarının kendileri tarafından her ay T.C. Emekli Sandığına gönderilmesini kabul etmeleri şartiyle) emeklilik yönünden eski derecelerinde değerlendirilir. hükmüne,
Milli Savunma Bakanlığı, Genel Kurmay Başkanlığı ve Kuvvet Komutanlıklarında Görevli Devlet Memurlarının Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğinin 9 ncu maddesi; Kurum tarafından ihtiyaç duyulan söz konusu kadroların öncelikle boş olması ve fiili kadronun bulunması halinde;
a) Bir sonraki atama yapılacak kadroların birimi, unvanı ve adedi ile ilgili görev tanım formlarında açıklanan niteliklerine göre başvuru şartları Kurum tarafından eğitim tarihinden iki ay önce Birlik ve Kurumlara duyurulur.
b) Yapılacak duyuru üzerine Karargâh, Birlik ve Kurum Amirliklerince belirtilen şartları taşıyanların azami beş kadroyu belirten dilekçesi alınarak, varsa nitelikler için aranan belgeler ve Birlik ve Kurum Amirleri tarafından doldurulacak görevde yükselme nitelik belgesi, bir üst yazı ile birlikte duyurudan itibaren bir ay içinde Millî Savunma Bakanlığı, Genelkurmay Başkanlığı ve Kuvvet Komutanlıkları Personel Başkanlığına gönderilir. hükmüne,
Anılan Yönetmeliğin 18nci maddesi; Görevde yükselme niteliğindeki atama yapılacak kadrolar için görevde yükselme eğitimine çağrılan ve eğitimi tamamlayarak yapılan sınavlarda başarılı olan adayların atanmasında aşağıdaki usul ve esaslar uygulanır:
a) Atamalar, boş olan ve fiili kadrosu alınan miktara göre, bu kadro için eğitime tabi tutulan ve sınavda başarılı olan adayların başarı sıraları esas alınarak üç ay içinde yapılır.
b) Sınavda başarılı oldukları halde, başarı sıralamasında kendisinden önce gelen personelin atanması nedeniyle atanmaları yapılamayan personel, müteakip sınav yapılıncaya kadar boşalacak kadrolara başarı sırasıyla atanır.
c) Atamaları yapılanlardan, geçerli mazeretleri olmadan süresi içerisinde görevine başlamayanların veya atama isteğinden vazgeçenlerin atamaları ve sınavın bunlara ilişkin sonuçları iptal edilir. Bu durumda olanlar aynı görev için açılan sonraki ilk sınava katılamazlar.
ç) Haklarında memuriyete atama şartlarının kaybedilmesini gerektirecek nitelikteki eylemlerinden dolayı adli ve idari bir kovuşturma veya soruşturma bulunanların haklarında yapılan kovuşturma veya soruşturma neticeleninceye kadar ataması yapılmaz. hükmüne amirdir.
Dz.K.K.lığı Devlet Memurları Personel İşlemleri Yönergesinin 8 nci Bölüm İkinci Kısım 4 ncü maddesinde; Devlet Memurlarının Dz.K.K.lığında açık bulunan uzman unvanlı kadrolarda atanmaların talep edebilmek için atanmak istedikleri kadro görev yeri için aranan nitelik ve belgelere sahip olmasının, en az iki yıllık yüksek okul mezunu olmasının, dört yıllık fakülte ve yüksek okul mezunlarının asgari dört yıl Dz.K.K.lığında olmak üzere toplam sekiz yıl, iki yıllık yüksek okul mezunlarının asgari beş yılı Dz.K.K.lığında olmak üzere toplam 10 yıl mezuniyet hizmeti bulunmasının gerektiği belirtilmiştir.
Dz.K.K.lığı Devlet Memurları Personel İşlemleri Yönergesi (DKY52-3A)nın 4ncü bölüm 3 ncü maddesinin (f) fıkrasında; Yönergenin 8 nci Bölüm 2 nci Kısımda belirtilen esaslara göre Müdür, Yazı İşleri Müdürü ve Uzman unvanlı kadrolara atandırılan devlet memurlarından, kadrolarının söndürülmesi,eş durumu vb. nedenlerle bu unvanların dışına atandırılanların yeniden aynı unvanda atanma talebinde bulunması durumunda, hizmet ihtiyacı çerçevesinde,Yönergenin 8nci Bölüm 2nci Kısımda belirtilen esaslar dikkate alınmaksızın atamaları yapılabilir hükmüne yer verilmek suretiyle müdür, yazı işleri müdürü ve uzman unvanlı kadrolara atandırılan devlet memurlarından, kadrolarının söndürülmesi, eş durumu vb nedenlerle ve bu unvanların dışına atandırılanların yeniden aynı unvanda atanma talebinde bulunmaları halinde, hizmet ihtiyacı çerçevesinde bu atamaların yapılabileceği belirtilerek bu hususta idareye takdir yetkisi tanındığı anlaşılmaktadır.
İdareye takdir yetkisinin tanınması kaçınılmaz ise de, tanınan takdir yetkisi hiçbir zaman mutlak ve sınırsız değildir. Kamu hizmetinin verimliliği, etkinliği ve kamu yararı ile kişi yararı arasında bir denge kurması zorunluluğu, bu hak ve yetkinin sınırını oluşturmaktadır. Takdir yetkisinin idarece talep edilen amaca uygun olarak kullanıldığı, duygusal değerlendirilmeden kaçınıldığı, objektif ve gerçek kıstaslara bağlı kalındığı sürece hukuka uygun olarak kullanıldığından söz edilebilecektir.
Her ne kadar davacı 15.06 2001 tarihli atama emri ile özlük işleri uzmanı unvanlı kadroya atanmış ve daha sonra eş durumu nedeniyle bu unvan dışındaki bir kadroya atandıktan sonra 11.05.2006 tarihli dilekçesiyle Dz.K.K. Aksaz Özel Eğitim Merkezi Komutanlığında münhal bulunan genel idari hizmetler sınıfında uzman unvanlı kadroya atanma talebinde bulunmuş ise de;dört yıllık yüksek okullardan Turizm İşletmeciliği ve Otelcilik Yüksek Okulu, Turizm ve Otel İşletmeciliği bölümü mezunlarının istihdam edilebileceği Motel İşletme Amirliği bünyesinde Subay Motel Kısmında 1, Astsubay Motel Kısmında 2 olmak üzere toplam üç uzman kadrosu dışında Özel Eğitim Merkezinde başka bir uzman kadrosunun bulunmadığı, kamu hizmetinin etkin ve verimli bir şekilde yürütülmesinden sorumlu olan ve söz konusu hizmeti ajanları eliyle yürütmekte olan idarenin, bu hizmeti hizmetin nitelik ve şartlarına uygun ajanları eliyle yürütmesi ve yürütmek istemesi tabii olduğundan; Anadolu Üniversitesi İktisat Fakültesi Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkiler Bölümü mezunu olan davacının, öğrenim şartını sağlayamadığı, diğer yandan memuriyet hayatı boyunca sosyal tesislerin motel kısmında benzer bir görevde çalışmaması nedeniyle gerekli bilgi ve tecrübeye de sahip olmadığı dikkate alınarak ve halen görev yaptığı Veri Hazırlama ve Kontrol İşletmeni unvanlı kadroda, her ne kadar birinci ve ikinci sicil amirlerince davacının atama talebi uygun görülmüş ise de hizmet ihtiyacı bulunduğundan, davacının Dz.K.K. Aksaz Özel Eğitim Merkezi Komutanlığı bünyesindeki genel hizmetler sınıfında uzman unvanlı kadroya atanma talebinin reddedilmesi işleminde, hizmet ihtiyacı çerçevesinde idarece takdir yetkisinin talep edilen amaca (kamu yararı) uygun,objektif ve gerçek kıstaslara bağlı kalınarak kullanıldığı, bu nedenle tesis edilen işlemde herhangi bir hukuka aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle; Davacının uzmanlık kadrosuna atanma talebinin reddine ilişkin işlemin iptaline yönelik DAVANIN REDDİNE, (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy