(2709 S. K. m. 72)
Davacı 20.02.2006 tarihinde AYİM kaydına geçen dava dilekçesi ile özetle; muvazzaf askerlik hizmetini 28.Tüm.Muhabere bölüğü K.lığı emrinde 24 ay hizmet yaparak tamamladığını, bilahare 1973/1974 yıllarında İstanbul/Eminönü nüfus idaresindeki nüfus kütüğünü Muğla/Bodrum
.. Köyüne aldırdığını, nakil sırasında yanlışlıkla K harfinin G gibi telaffuz edilmesinden dolayı önceden K
.L olan soy isminin G
L olarak yazıldığını, bu nedenle ilgili kayıtlarda askerlik hizmeti yapmamış olarak göründüğünü öne sürerek askerlik hizmetini yapmamış sayılması işleminin iptaline ve yürütmenin durdurulmasına karar verilmesini iptalini talep ve dava etmiştir.
AYİM 2.D.nin 01.03.2006 tarih ve 2006/410-190 Gensek-Esas nolu kararı ile yürütmenin durdurulması isteminin kabulüne karar verilmiştir.
Dava dosyasında mevcut bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda; 1931 doğumlu İstanbul/Eminönü İlçesi
.Mahallesi nüfusuna
. K
..L olarak kayıtlı bulunan davacının 1979 yılında Muğla/Bordum İlçesi
.. Köyü nüfusuna nakil işlemi yaptırdığı, ancak söz konusu nakil işlemi sırasında davacının K
..L olan soyadının kayıtlara G
..L olarak geçtiği ve bu nedenle davacı tarafından G
..L soyadının kullanılmaya başlandığı, diğer taraftan bahse konu nakil işleminden önce davacının İstanbul/Eminönü As.Şb.Bşk.lığınca askerlik hizmetini yapmamış olduğu kabul edilerek yoklama kaçağı olarak aranmakta olduğu ve bu itibarla nakil işleminin yapıldığı Bodrum As.Şb.Bşk.lığınca da yoklama kaçağı olarak aranmaya devam edildiği; gerek Eminönü As.Şubesi gerekse Bodrum As.Şb.Bşk.lığı kayıtlarında, kütük defterinde ve şahsi dosyasında 1931 doğumlu olan davacının askere sevk edildiğine, askerlik hizmetini yaptığına ya da yapmadığına dair herhangi bir belge, bilgi ve kayıt bulunmadığı ve esasen davacının nüfus nakil işleminden Eminönü As.Şb.Bşk.lığı bünyesinde mevcut olmadığı; bilahare yoklama kaçağı olarak aranmakta iken yakalanarak 27.12.2005 tarihinde Bodrum As.Şb. Bşk.lığına getirilmesi üzerine askerlik hizmetini yapmış sayılmadığının davacıya bildirildiği, müteakiben davacı tarafından askerlik hizmetini yapmış sayılmama işleminin iptali istemiyle AYİMde bu davanın açılmış olduğu anlaşılmıştır.
Anayasanın 72 nci maddesinde vatan hizmeti, her Türk için hak ve ödev olarak kabul edilmiş, yükümlülerin sahip bulundukları niteliklere göre bu hak ve ödevlerini, hangi statü altında, nasıl yerine getirecekleri (geneli itibariyle) 1111 Sayılı Askerlik Kanunu ile 1076 sayılı Yedek Subay ve Yedek Askeri Memurlar Kanununda öngörülmüştür. Sözü edilen Kanunlar incelendiğinde askerlik çağına giren yükümlülerin, yoklama döneminden başlayarak, muvazzaflık hizmeti için çağrılmaları ve sevkleri, muvazzaflık hizmetini bitirenlerin terhisleri, kıtalarından izinli ayrılacaklar, cezalı askerlik ve firar ve izin tecavüzünü suçunu işleyenler hakkında yapılacak işlemlerin neler olduğu ayrıntılı biçimde düzenlemiştir. Askerlik hak ve ödevi idarenin hüküm ve tasarrufu altında kanunlarda belirtilen hallere uygun olarak belli süre kadar, belli bir yerde hizmet görmek suretiyle yerine getirilen bir kamu hizmetidir. Bu yönüyle de bir yükümlülüktür. İdarenin hüküm ve tasarruf alanında yerine getirilen bu hizmetle ilgili tüm kayıt ve kuyudatın idare tarafından tutulması ve kişi hak ve hallerine ilişkinliği nedeniylede sonuna dek saklanması korunması gerekir. Kişinin açıkça askerlik hizmeti yapmadığını, suçluluğu nedeniyle takipte olduğunu gösteren bir kanıt yoksa, yükümlüden askerlik yaptığını kanıtlayan belge istenmesi, herhalde düzenli idareden beklenen bir çözüm ve tavır olmamalıdır. Davacı yönünden idarenin hizmeti iyi kuramadığı, düzenli ve sağlıklı biçimde işletemediği görülmektedir. Usul hukukunda iddia eden, iddiasını kanıtlamak zorundadır kuralı ve kanıt yükünün olayına özgü olarak bu davada, davalı idareye ait olması gerektiği kabul edilmiştir. Zira bireylerin devlete, bir diğer deyişle idareye karşı olan yükümlüğünü ifa edip etmediğini kanıtlama külfeti, bu konuyla ilgili tüm kayıt ve kuyudatı tutmakla, muhafaza etmekle görevli olan idareye ait olmak gerekir. Her şeyden önce bu konuda bir bilgi ve belgeye gereksinme duyulduğunda, kişisel başvuruları karşılamak ve istenilen belgeleri kişilere vermek durumunda olan idarenin ta kendisi iken, açılan bu davada ispat yükünün olayın özelliği de esas alındığında davacıya ait olduğu düşünülemez ve böylesi bir iddia kabul edilemez.
Yapılan değerlendirmede; Davacının nakil işlemini yaptırmadan önce Eminönü As.Şb.Bşk.lığınca yoklama kaçağı olarak aranmakta olduğu ifade edilmekle birlikte; söz konusu suça ilişkin hiçbir kayıt, bilgi ve belgenin bulunmadığı, esasen yukarıda da işaret edildiği üzere davacının Eminönü As.Şb.Bşk.lığı şahsi dosyasında hiçbir belge bulunmadığı gibi kütük defterinde de mevcut olması gerekli kayıt ve bilgilerinin de vakti zamanında tutulmamış olduğu anlaşılmaktadır. Bu itibarla; askerlik şubesince davacının mücerret yoklama kaçağı olarak aranmakta olduğunun ifade edilmiş olması keyfiyetinin askerlik hizmetini yapmamış olduğunun kanıtı olarak kabul edilemeyeceği değerlendirilmiştir. Davacının askerlik yükümlülüğünü yapmadığı kanıtlanamadığına ve kanıt olarak da herhangi bir somut bilgi, belge ve kayıt da ileri sürülemediğine göre davacı tarafından mahkemeye ibraz edilen askerlik görevi sırasında çekilmiş olan ve güncel nüfus hürriyet cüzdanı üzerindeki fotoğrafına benzerlik arzeden 4 adet resmi kıyafetli fotoğrafın desteklediği davacı beyanına itibar edilmek suretiyle askerlik yükümlülüğünü yerine getirmiş olduğunun kabulü gerektiği, zira idarenin askerlik işlemi ile ilgili tüm kayıtları düzenli şekilde muhafaza yükümlülüğü bulunduğu, bu yükümlülüğü yerine getirilmemesinin davacı aleyhine bir hukuki durum yaratmasının hukuki açıdan mümkün olmadığı sonuç ve kanaatine varıldığından, davacının askerlik hizmeti yapmış sayılmaması işleminin hukuka uygun olmadığı kanaat ve sonucuna ulaşılmıştır.
Açıklanan nedenlerle;
. oğlu, 1931-299 doğumlu Muğla/Bodrum İlçesi
.. Köyü nüfusuna kayıtlı (TC. NO:
)
..ın 24 Aylık askerlik yükümlülüğünü 1951 - 1953 yılları arasında tamamladığı kabul edilerek askerlik hizmetini yapmış sayılmama şeklinde inşa edilen İŞLEMİN İPTALİNE, (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy