(1602 S. K. m. 21) (2577 S. K. m. 14) (2955 S. K. m. 22)
Davacı vekili 05 Temmuz 2006 tarihinde Askeri Yüksek İdare Mahkemesi kaydına geçen dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin halen GATA Mikrobiyoloji ve Klinik Ana Bilim Dalında doçent olarak görev yapmakta olduğunu, Mikrobiyoloji ve Klinik Mikrobiyoloji Kliniğinde boş olan profesörlük kadrosuna atama yapılacağının ilan edilmesi üzerine Genelkurmay Başkanlığına başvurduğunu, Profesörlüğe atama ile ilgili usul ve esaslar çerçevesinde Genelkurmay Başkanlığının müracaat eden doçentlerin bilimsel çalışmalarını değerlendirmek üzere GATA Komutanlığından, biri Dekan ve biride ilgili bölüm başkanı tarafından seçilecek üç profesörden oluşan ön değerlendirme komitesinin oluşturulmasını istediğini, GATA Komutanlığı tarafından 12.05.2006 tarihli emir ile GATA Kanununun 22 nci maddesi gereğince ön değerlendirme komitesinde görevli öğretim üyelerinin tesbit edilerek kimliklerinin adaylara tebliğ edildiğini, davacının bu emri 16.05.2006 tarihinde tebellüğ ettiğini, oluşturulan jüri üyelerinin adaylar hakkında ayrıntılı rapor hazırlayabilmeleri için tarafsız olmaları gerektiği, halde davacının aday olduğu boş profesörlük kadrosu ile ilgili oluşturulan komitede bu tarafsızlığın sağlanamadığını, komitede yer alan Prof. Dr. Tbp. Kd. Alb
... ile davacı arasında husumet bulunduğunu, adı geçenin müracaatı üzerine toplanan GATA Etik Kurulunca 12.07.2004 tarihinde davacının diğer arkadaşları ile birlikte bilimsel bir dergide yayınlanan çalışmalarının intihal olduğundan bahisle etik açıdan uygun bulunmadığı na dair rapor düzenlendiğini, haklarında Fikir ve Sanat Eserleri Kanununa muhalefet suçunu işlediklerinden bahisle dava açıldığını, tüm bu aşamalarda açılan davalarda davacı ve davalı, şikayetçi ve şikayet olunan şeklinde taraf olan Prof. Dr
..nun davacı hakkında objektif bir değerlendirme yapabilmesinin imkansız olduğunu belirterek ön değerlendirme komitesinin oluşturulması işleminin iptaline, öncelikle yürütmenin durdurulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava dosyası AYİM Genel Sekreterliğinin 11 Temmuz 2006 tarih ve Gensek:2006/2423/ İd. Ks. sayılı yazının ekinde, davacının yürütmenin durdurulması istemi hakkında bir karar verilmek üzere Dairemize gönderilmiş ise de; öncelikle iptali istemiyle dava edilen işlemin, iptal davasına konu yapılabilecek bir idari işlem olup olmadığı hususu değerlendirilmiştir.
Dava dosyasının incelenmesinde; GATA Komutanlığını da boş bulunan profesör kadrolarının, Genel Kurmay Başkanlığının 09 Mart 2006 gün ve PER.:4033-12-06 /Per.D.Ynt.Ş.(7) sayılı emri ile ilan edildiği, davacının da GATF Mikrobiyoloji ve Klinik Mikr. Ana Bilim Dalı Başkanlığında boş olan profesörlük kadrosuna atamasının yapılması için müracaat ettiği, bu müracaatı müteakip 2955 sayılı GATA Kanununun 22 nci maddesinin 3 ncü bendi gereğince müracaat eden adayların bilimsel çalışmalarının incelenebilmesi için ön değerlendirme komitesinin oluşturulduğu, davacının aday olduğu boş profesörlük kadrosu ile ilgili olarak oluşturulan ön değerlendirme komitesinin Prof. Dr. Tbp. Kd. Alb
, Prof. Hv. Tbp. Kd. Alb
ve Prof. Diş. Tbp. Kd. Alb.
.dan oluşturulduğu, Genelkurmay Başkanlığı Gülhane Askeri Tıp Akademisi Komutanlığının 12 Mayıs 2006 gün ve Pl.Eğt. Öğt.Ş.:4033-75-06/Öğt.Üye (1511) 2013 sayılı emri ile oluşturulan ön değerlendirme komitesinin adaylar hakkında hazırlayacakları mütalaalarını 26 Mayıs 2006 tarihine kadar Akademi Komutanlığında hazır bulundurmalarının istendiği anlaşılmıştır.
2955 sayılı GATA Kanununun 22 nci maddesinin (b) fıkrası gereğince profesörlük kadrosuna atama ile ilgili usul ve esaslar şunlardır;
(1) Gülhane Askeri Tıp Akademisi profesörlük kadrosu boşaldığında Genelkurmay Başkanlığı; boş kadroları, bilim dallarını ve adaylarda aranan nitelikleri ilan eder.
(2) Birinci fıkranın (a) bendinde öngörülen şartları haiz adaylar Genelkurmay Başkanlığına başvurur.
(3) Genelkurmay Başkanlığı, müracaat eden doçentlerin bilimsel çalışmalarının: Gülhane Askeri Tıp Akademisi Komutanı, biri Dekan ve biri de ilgili bölüm başkanı tarafından seçilecek üç profesörden oluşan ve çalışma esasları yönetmelikte belirtilecek olan Ön Değerlendirme Komitesi tarafından incelenmesini Gülhane Askeri Tıp Akademisi Komutanlığından ister.
(4) Ön Değerlendirme Komitesi; adayın müracaat ettiği kadroya asgari uygunluğunu, araştırma yönünü, ders verme deneyimini ve başarısını, akademik, idari ve mesleki hizmetleri konularındaki yeterliliğini değerlendirerek ayrıntılı bir rapor hazırlar. Fakülte Dekanı, eğitim hastahanesi komutanı, yüksekokul müdürü ve enstitü müdürü Komite raporuna kendi görüşünü de ekleyerek Gülhane Askeri Tıp Akademisi Komutanına gönderir. Gülhane Askeri Tıp Akademisi Komutanı; bu görüşleri dikkate alarak kendi mütalaasını hazırlar ve bu mütalaası ile birlikte Komite raporunu Genelkurmay Başkanlığına gönderir.
(5) Genelkurmay Başkanlığı; başvuruda bulunan doçentlerin durumlarını incelemek üzere, biri profesör kadrosunun açık olduğu birimden, biri o birimin dışından, üçü de Yükseköğretim Kurulunca görevlendirilecek beş profesörü tespit eder ve adayların bilimsel araştırmalarını içeren dosyalarını göndererek yazılı mütalaa ister. Bu profesörler, adayların eserlerini bilimsel açıdan inceleyerek rapor yazar ve kadroya atanacak birden fazla aday varsa tercihlerini bildirirler.
(6) Genelkurmay Başkanlığı, bu profesörlerin adaylar hakkındaki mütalaalarını ve adayın bilimsel araştırmalarını içeren diğer dosyasını Yükseköğretim Kuruluna gönderir. Yükseköğretim Kurulunun olumlu görüşü üzerine atamayı yapar. Profesör kadrosuna atamada asker doçentlere öncelik verilir.
(7) Gülhane Askeri Tıp Akademisi ve bağlı birimlerindeki boş profesörlük kadrolarına, yönetmelikte belirtilen esaslar dahilinde, sivil profesörler de atanabilir. şeklinde düzenleme yapılmıştır.
Yasanın bu düzenlenmesinden de anlaşılacağı gibi ön değerlenme komitesinin oluşturulması tek başına bir idari işlem olmayıp Profesörlük kadrosuna atandırılma ya da atandırılmama şeklinde tesis edilecek idari işlemin hazırlayıcısı niteliğinde ki hazırlık işlemi dir. İdare tarafından yapılan her işlem hazırlık, karar ve icra olmak üzere üç aşamadan oluşmaktadır. Bir idari işleminin iptal davasına konu yapılabilmesi için bu işlemin aynı zamanda etkili icrai bir başka deyimle yürütülmesi gereken bir işlem olması gerektiği bilinen bir keyfiyettir. Bir icrai kararın alınmasını hazırlayıcı nitelikteki işlemler ise genellikle icrai nitelikte olmazlar. Mütalaa, rapor hazırlamak, araştırma ve inceleme yapmak olarak görev hudutları çizilen ve sırf bunun için teşekkül ettirilen bir komitenin ve hazırlayacağı raporun hukuk aleminde kişinin durumunda bir değişiklik yapmayacağı için etkili, icrai bir idari işlemin varlığından da söz edilemez.
Dava konumuza baktığımızda; davacının, hukuk aleminde durumunda bir değişiklik yaratacak ve nihai işlem olarak tesis edilecek olan işlem profesörlük kadrosuna atandırılması ya da atandırılmamasıdır.
Ön değerlendirme komitesinin oluşturulmasını bir an için davacının da kabulü gibi etkili, icrai bir idari işlem olarak kabul etsek dahi, bu komitenin davacı hakkında bir takım varsayımlara dayanarak ve peşin olarak menfi görüş bildirebilecek olmasının kabulü ile ön değerlendirme komitesinin yeniden teşekkül ettirilmesinin teminini sağlayacak nitelikte bir yargı kararın idari yargı yetkisi, idari işlem ve eylemlerinin hukuka uygunluğunun denetimi ile sınırlıdır. Yerindelik denetimi yapılamaz şeklinde düzenlenen 1602 sayılı AYİM Kanununun 21 nci maddesine aykırı olacağından, tesis edilebilmesi mümkün değildir.
Görüldüğü üzere Askeri Yüksek İdare Mahkemesinin yargı görev ve yetkisi Yasada öngörülen idari işlem ve eylemlerin hukuka uygunluğunun denetimi ile sınırlıdır.
Yasada belirtilen iptal davasına konu olacak dolayısıyla hukuka uygunluğunun denetimi yapılacak idari işlem, öğreti ve uygulamadaki baskın görüşe göre, işlem tesis etmeye yetkili makamca alınan kesin, uygulanabilir (yürütülebilir), idare hukuku bakımından hüküm ve sonuçlar doğuran niteliklere haiz olmalıdır. Hakkında dava açılan işlem, belirtilen nitelikleri taşımıyorsa iptal davasına konu yapılamayacağından açılan dava incelenmeden reddedilmelidir. Bu bağlamda, idarenin belli bir konuda kesin işlem tesisinden önce araştırma, inceleme yapmak, düzenlemelerde öngörülen durumların varit bulunup bulunmadığını aydınlatmak, belli konularda bilgi vermek ve bilgi almak amacıyla tesis ettiği işlemlerin iptal davasına konu yapılamayacağı öne sürülmektedir. Nitekim 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 14/3-d maddesinde, idari davaya konu olacak kesin ve yürütülmesi gereken bir işlem olup olmadığı ilk incelemede değerlendirilecek hususlardan sayılmıştır. Kurulumuzca da, hukuk aleminde kesin ve yürütülebilir işlem olarak kabul görmeyen bu nevi idari işlemlerin idari davaya konu yapılamayacağı görüşene iştirak edilmektedir.
Yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde davacının iptalini talep ettiği idari işlem incelendiğinde; söz konusu işlemin davacının profesörlük kadrosuna atandırılması için yapmış olduğu müracaatın neticesinde tesis edilecek profesörlük kadrosuna atandırılma veya atandırılmama işleminin hazırlayıcısı olarak nitelendirilebilecek hazırlık işlemlerinden olduğu, davacının hukuki menfaatine aykırı kesin yürütülebilir, idare hukuku bakımından hüküm ve sonuçlar doğurabilecek nitelikte bir işlem olmadığı, dolayısıyla iptal davasına konu olabilecek ve hukuka uygunluk denetimi yapılabilecek bir işlemin bulunmadığı anlaşılmakla, davanın reddine karar verilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
Açıklanan nedenlerle;
Davacı
ın işlemin iptali istemine yönelik davanın REDDİNE. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy