(6245 S. K. m. 3, 5, 44, 45) (926 S. K. m. 153, 157)
Davacının 29 Eylül 2006 tarihinde kayda geçen dilekçesinde özetle; büyük oğlu
.ın 2005 yılında Deniz Lisesine askeri öğrenci olarak kabul edildiğini, 2006 yılı genel atamaları nedeni ile harcırah için beyanda bulunurken, oğlu
ı da beyan etmesine rağmen, oğlu için harcırah tahakkuk ettirilmediğini, yer değiştirme esnasında oğlu
..ın da yaz tatili nedeniyle yanlarında bulunduğunu, 25 Temmuz 2006da ilişik keserek Doğubeyazıttan İstanbula taşındıklarını, bu oğlu için de masraflarda bulunduğunu bu sebeple oğlunun askeri öğrenci olması sebebi ile harcırah tahakkuk ettirilmemesinin hukuka aykırı olduğunu belirterek oğlu
. için harcırah tahakkuk ettirilmesini talep ve dava etmiştir.
Dosyada mevcut bilgi ve belgelerden; davacının 2006 yılı genel atamaları ile Ağrı Garnizonundan İstanbul Garnizonuna atandığı, atama esnasında kendisine harcırah ödenmediği; davacının 28 Temmuz 2006 tarihinde önceki birliğine oğlu
için harcırah ödenmesi talebi ile müracaat ettiği, Doğubeyazıt 1.Mknz.P.Tug.K.lığının 10 Ağustos 2006 tarihli yazısı ile davacının oğlunun yılın büyük bölümünü İstanbulda geçirdiğini ve devletçe okutulduğu için aile yardımına müstahak olmadığını gerekçe göstererek talebini reddettiği anlaşılmıştır.
6245 sayılı Harcırah Kanunun 3 ncü maddesinin E bendinde Bu Kanunda geçen;
E. Aile fertleri: Memur ve hizmetlinin, harcırah verilmesini gerektiren olay sırasında evlilik bağıyla bağlı olduğu eşi ile bakmakla yükümlü olduğu usul ve füruu ve erkek ve kız kardeşlerini tanımı bulunmaktadır.
Aynı Kanunun 5 nci maddesi Harcırah; yol masrafı, yevmiye, aile masrafı ve yer değiştirme masrafını ihtiva eder. İlgili, bu kanun hükümlerine göre bunlardan bine, birkaçına veya tamamına müstahak olabilir. hükmünü,
Aynı Kanunun 44 ncü maddesi Aile masrafı, aile fertlerinden her biri memur veya hizmetlilerin bu Kanuna göre müstahak oldukları taşıt ücreti ile gündeliklerinden oluşur. Ancak, özel taşıt kiralanması suretiyle gidilmesi zorunlu olan yerlere memur veya hizmetli ile birlikte seyahat eden aile ferleri için ayrıca taşıt ücreti ödenmez. hükmünü,
45 nci maddesinde Yurtiçinde yer değiştirme masrafı memur veya hizmetlinin;
A. Kendisi için yurtiçi gündeliğinin yirmi katı,
B. Harcıraha müstahak aile fertlerinin her biri için yurtiçi gündeliğinin on katı (Bu miktar yurtiçi gündeliğinin kırk katını aşamaz),
C. Her kilometre veya deniz mili başına, yalnız kendisi için yurtiçi gündeliğinin yüzde beşi olarak hesaplanır. 13, 15, 16 ve 17 nci maddelerde yazılı olup aile fertlerinin memur veya hizmetli ile birlikte olmaksızın başka bir mahalle gitmeleri veya bu mahalden dönüşleri dolayısıyla harcırah verilmesi kabul edilen hallerde, aile fertlerine verilecek yer değiştirme masrafı, bunlardan birisinin memur veya hizmetli olarak nazarı itibara alınması suretiyle hesaplanır. Bu maddeye göre harcıraha müstahak memur veya hizmetlinin eski görev mahallinden yeni görev mahalline atanan memur veya hizmetli eşine (c) bendi uyarınca hesaplanacak miktarın yarısı ödenir. hükmüne amir bulunmaktadır.
926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanununun 157 nci maddesi Aşağıdaki hallerde çocuklar için aile yardımı ödeneği verilmez:
A) Evlenen çocuklar.
B) 25 yaşını dolduran çocuklar (25 yaşını bitirdiği halde evlenmemiş kız çocukları ile çalışamayacak derecede malûllükleri resmi sağlık kurulu raporuyla tespit edilenler için süresiz olarak ödeneğin verilmesine devam olunur.).
C) Kendileri hesabına ticaret yapan veya gerçek veya tüzel kişiler yanında her ne şekilde olursa olsun menfaat karşılığı çalışan çocuklar (öğrenim yapmakta iken tatil devresinde çalışanlar hariç).
Ç) Burs alan veya Devletçe okutulan çocuklar. hükmünü,
Aynı Kanunun 153 ncü maddesi Evli bulunan subaylara ve astsubaylara her ne şekilde olursa olsun menfaat karşılığı çalışmayan veya herhangi bir sosyal güvenlik kuruluşundan aylık almayan eşi ve çocukları için devlet memurlarına ödenen miktarda aile yardımı ödeneği ödenir. Dul subay ve astsubayların çocukları için yukarı ki fıkralar hükmü uygulanır. Boşanma veya ayrılık vukuunda mahkeme, bu yardımın hangi tarafa ve ne oranda verileceğini de kararında belirtir. Subay ve astsubayın geçimini sağladığı üvey çocukları ve evlat edindikleri çocukları için de bu ödenek verilir. hükmünü,
151 nci maddesi Subay ve astsubaylardan, görevin ifası için sürekli veya geçici olarak görev yerinden ayrılanların yolluk giderleri ve gündelikleri özel kanun hükümlerine göre ödenir. hükmünü amir bulunmaktadır.
Davacının talep ettiği ödenmeyen harcırah, Harcırah Kanununda sayılan harcırah unsurlarından aile masrafı kapsamındadır. Aile masrafı kanunun 44 ncü maddesine göre aile fertleri için sarfı gerekecek olan taşıt ücreti ile gündeliklerinden oluşmaktadır. Dava konusu uyuşmazlığın çözümü, davacının oğlu Doğukan Çalışkanın Devlet tarafından okutulmasına rağmen, Harcırah Kanunu kapsamında yurt içi genel atama nedeni ile taşıt ücreti ve gündelik ödenmesi gereken aile fertlerinden olup olmadığının tespiti ve yorumuna bağlıdır. Davacıya oğlu Doğukan için aile masrafı ödenmemesine gerekçe gösterilen 926 sayılı Kanunda geçen aile yardımı ise tayin gibi sebeplerle ihtiyaç duyulan yolluk kanununa değil, aile ferdine bakım yükümlülüğüne yardımı düzenlemektedir. Bu itibarla dava konusu uyuşmazlığın çözümünde esaslı hukuki sebep ve kural niteliği taşımamaktadır. Bu personelin yurtiçi sürekli göreve atanması nedeniyle aile masrafı harcırahına hak kazanmasının sebebi, personelin aile fertlerinin zorunlu atama nedeni ile daimi ikametgâhlarının değişmesidir.
Her ne kadar davacının oğlu Deniz Lisesinde yatılı olarak okumakta ise babasının ikametgâhının aynı zamanda oğlunun da ikametgahı olması, davacı tarafından ilişik kestiği tarihte oğlunun da yaz tatili nedeniyle yanlarında bulunması, aynı masrafları onun için de yaptığını iddia etmesi ve davalının bu konuda hiçbir savunma yapmayarak davacının oğlunun da ilişik kesme tarihinde davacıyla birlikte bulunduğunu dolaylı kabulü nedeniyle davacının aile fertlerinden olan ve bakmakla yükümlü olduğu oğlu için de 6245 Sayılı Harcırah Kanununun 3 ncü maddesince yararlanması gerektiği sonuç ve kanaatine ulaşılmıştır.
Yukarıda açıklanan sebeplerle; Davacıya deniz lisesinde okuyan oğlundan dolayı harcırahın eksik ödenmesi işleminin İPTALİNE, (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy