(AİHS m. 5, 29, 37)
Ahmet ÖZTEKİN ve Celal AYGEN ve diğerleri tarafından Türkiye aleyhine yapılan 21249/03 ve 24845/03 nolu başvurular
KARAR (Dostane Çözüm)
13 Ocak 2009
OLAYLAR
Ahmet Öztekin, Celal Aygen, Orhan Göçen, İdris Ertaş ve Ferhat Asık adlı başvuranlar Türk vatandaşı olup sırasıyla 1977, 1977, 1983, 1980 ve 1979 doğumludur ve Diyarbakırda yaşamaktadır. AİHM önünde Diyarbakır Barosu avukatlarından M. Z. Dündar tarafından temsil edilmişlerdir. Dava olayları, taraflarca sunulduğu şekliyle şöyle özetlenebilir:
25 Ekim 2002 tarihinde başvuranlar yasadışı Kürdistan İslami Devrim Hareketi adlı örgütün mensubu oldukları şüphesiyle yakalanıp gözaltına alınmıştır.
I Kasım 2002 tarihinde hakim önüne çıkarılmışlar, hakim başvuranların tutuklanmasına karar vermiştir.
II Aralık 2002 tarihinde Diyarbakır DGM savcısı başvuranlar ve 25 diğer sanığı sözkonusu yasadışı örgütü kurmak ve örgütün mensubu olmakla suçlayan bir iddianame sunmuştur.
ŞİKÂYET
Başvuranlar, 7 günlük gözaltı sürelerinin AİHSnin 5/3 maddesi ile güvence altına alınan hemen bir yargıç veya adli görev yapmaya yasayla yetkili kılınmış diğer bir görevli önüne çıkarılma haklarını ihlal etmesinden şikâyetçi olmuştur.
HUKUK
Mahkeme, Hükümetten aşağıdaki beyanı almıştır:
Türkiye Cumhuriyeti Hükümetinin yukarıda kaydedilen ve AİHM önünde devam etmekte olan davaların dostane çözüme kavuşturulması amacıyla, karşılıksız olarak başvuranların her birine 1,500 (bin beş yüz) Euro manevi tazminat ve ortaklaşa 500 (beş yüz) Euro yargılama masraf ve gideri ödemeyi teklif ettiğini bildiririm.
Manevi tazminatla birlikte yargılama masraf ve giderlerini de kapsayacak olan sözkonusu meblağlar, ödeme tarihinde uygulanabilir kur üzerinden Yeni Türk Lirasına çevrilecek ve başvuranlar ve/veya yasal temsilcileri tarafından belirtilen bir banka hesabına yatırılacaktır. AİHMnin AİHSnin 37/1 maddesi bağlamındaki kararının açıklandığı tarihten itibaren üç ay içerisinde ödenebilecektir. Sözkonusu toplamın, belirtilen üç ay içerisinde ödenmemesi durumunda Hükümet, ödeme gününe kadar Avrupa Merkez Bankasının uyguladığı faiz oranına üç puan eklemek suretiyle elde edilecek orana eşit bir oran üzerinden basit faiz ödeme yükümlülüğünü üstlenir. Ödeme, davaların nihai çözüme kavuşturulmasını teşkil edecektir.
Mahkeme, başvuranların temsilcisi imzalı aşağıdaki beyanı almıştır:
Türkiye Cumhuriyeti Hükümetinin yukarıda kaydedilen ve AİHM önünde devam etmekte olan davaların dostane çözüme kavuşturulması amacıyla, karşılıksız olarak başvuranların her birine 1,500 (bin beş yüz) Euro manevi tazminat ve ortaklaşa 500 (beş yüz) Euro yargılama masraf ve gideri ödemeyi teklif ettiğini bildiririm.
Manevi tazminatla birlikte yargılama masraf ve giderlerini de kapsayacak olan sözkonusu meblağlar, ödeme tarihinde uygulanabilir kur üzerinden Yeni Türk Lirasına çevrilecek ve başvuranlar ve/veya yasal temsilcileri tarafından belirtilen bir banka hesabına yatırılacaktır. AİHMnin AİHSnin 37/1 maddesi bağlamındaki kararının açıklandığı tarihten itibaren üç ay içerisinde ödenebilecektir. Sözkonusu toplamın, belirtilen üç ay içerisinde ödenmemesi durumunda Hükümet, ödeme gününe kadar Avrupa Merkez Bankasının uyguladığı faiz oranına üç puan eklemek suretiyle elde edilecek orana eşit bir oran üzerinden basit faiz ödeme yükümlülüğünü üstlenir. Ödeme, davaların nihai çözüme kavuşturulmasını teşkil edecektir.
Teklifi kabul eder ve sözkonusu başvurulara yol açan olaylar hususunda Türkiye aleyhindeki iddialardan vazgeçeriz. Bu şekilde, davaların nihai çözüme kavuşturulduğunu bildiririz.
AİHM, tarafların üzerinde uzlaştıkları dostane çözümü dikkate almaktadır. AİHM, bu çözümün Sözleşme ve Protokollerde tanımlanan insan haklarına saygı ilkesine uygun olduğu kanaatindedir ve başvurunun incelenmesine devam etmeyi haklı gösterecek kamu düzenine ilişkin hiçbir gerekçe görememektedir (AİHSnin in fine 37/1 maddesi). Sonuç olarak, AİHSnin 29/3 maddesinin uygulanmasına son verilmesi ve davaların kayıttan düşürülmesi uygun olacaktır.
Yukarıdaki gerekçelere dayanarak, AİHM oybirliğiyle
Başvuruların birleştirilmesine ve kayıttan düşürülmesine karar vermiştir. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy