(AİHS m. 5, 29, 37)
(Başvuru no:45047/04)
Kararın Özeti (Dostane Çözüm)
11 Aralık 2007
OLAYLAR
Türk vatandaşı olan başvuran, Şükrü Ay doğdu, 1963 yılı doğumludur ve Kırşehir'de ikamet etmektedir. Başvuran, İstanbul Barosu avukatlarından F.A. Tamer tarafından temsil edilmektedir.
Tarafların anlattığı şekilde dava olayları şu şekilde özetlenebilir:
12 Ekim 1992 tarihinde yasadışı örgüt olan THKP/C üyesi olduğu gerekçesiyle tutukluluk süreci başlamıştır
Belirtilmeyen bir tarihte, İstanbul Devlet Güvenlik Mahkemesi Savcısı, başvuranla birlikte on yedi sanığı Devlet'in Anayasal düzenine saldırıda bulunmak suçuyla itham etmiştir. Başvuran, özellikle örgüte atılı altmış dokuz suç arasından çoğunluğu bombalı ve silahlı saldırılardan oluşan onbir eyleme katılma suçuyla itham edilmiştir.
Başvuran, 1995 ve 2000 yıllarında açlık grevine başlamıştır. 18 Kasım 2002 tarihli bir rapor ile Adli Tıp Kurumu başvurana Wernicke-Korsakoff tanısı koymuş ve başvuranın tutuksuz yargılanmasını salık vermiştir. Adli Tıp Kurumu'nun bu tavsiyesi adli makamlar tarafından reddedilmiştir.
Devlet Güvenlik Mahkemesi tarafından verilen iki karar 1999 ve 2002 yıllarında Yargıtay tarafından bozulmuş ve başvuranın tutuklu yargılanmasına devam edilmiştir.
Devlet Güvenlik Mahkemeleri'nin kaldırılmasıyla yetkili merci olan İstanbul Ağır Ceza Mahkemesi, 26 Ocak 2005 tarihinde, Topluma Kazandırma Yasası uyarınca ve tutukluluk süresi göz önüne alındığında başvuranın tutuksuz yargılanmasına karar vermiştir.
2 Mayıs 2005 tarihinde, bu davaya ilişkin yetmiş üçüncü duruşma sırasında Ağır Ceza Mahkemesi, başvuranı üzerine atılı suçlardan dolayı on üç yıl dört ay ağır hapis cezasına çarptırmıştır.
ŞİKAYET
Başvuran, 26 Ocak 2005 tarihine kadar süren tutuklu yargılanma süresinden şikayetçi olmakta ve AİHS'nin 5/3. paragrafına atıfta bulunmaktadır.
HUKUK
AİHM, Hükümet'ten izleyen beyanı almıştır:
"Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti'nin AİHM önünde bulunan başvuruyu dostane çözüme kavuşturmak üzere, başvuran Şükrü Aydoğdu'ya karşılıksız olarak 11.000 Euro (on bir bin Euro) tutarında ödeme yapmayı önerdiğini bildiririm. Bu miktar maddi, manevi her türlü tazminat ile masraf ve harcamaları kapsamakta olup tüm vergilerden muaf olarak, Avrupa İnsan Haklan Mahkemesi'nin AİHS'nin 37/1 maddesi uyarınca verdiği kararın bildirilmesini müteakip üç ay içinde ödeme tarihindeki döviz kuru üzerinden Y.T.L.' ye çevrilmek suretiyle ödenecektir. Ödemenin öngörülen süre içerisinde yapılmaması durumunda, söz konusu sürenin bittiği tarihten itibaren ve ödemenin yapılmasına kadar geçecek süre için Avrupa Merkez Bankası'nın o dönem için geçerli faizinin üç puan fazlasına eşit oranda basit faiz uygulanacaktır. Bu tutarın ödenmesi, davanın nihai çözüme kavuşturulmasını teşkil edecektir."
AİHM, başvuran taraf tarafından imzalanan izleyen beyanı almıştır:
"Başvuranın avukatı F.A. Tamer olarak Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti'nin, AİHM'de görülmekte olan yukarıda belirtilen başvuru kaynaklı davanın dostane çözüme kavuşturulması amacıyla Şükrü Aydoğdu'ya karşılıksız olarak 11.000 Euro (on bir bin Euro) tutarım ödemeye hazır olduğunu not ediyorum. Bu miktar maddi, manevi her türlü tazminat ile masraf ve harcamaları kapsamakta olup tüm vergilerden muaf olarak, Avrupa İnsan Haklan Mahkemesi'nin AİHS'nin 37/1 maddesi uyarınca verdiği karamı bildirilmesini müteakip üç ay içinde ödeme tarihindeki döviz kuru üzerinden Y.T.L.' ye çevrilmek suretiyle ödenecektir. Ödemenin öngörülen süre içerisinde yapılmaması durumunda, söz konusu sürenin bittiği tarihten itibaren ve ödemenin yapılmasına kadar geçecek süre için Avrupa Merkez Bankası'nın o dönem için geçerli faizinin üç puan fazlasına eşit oranda basit faiz uygulanacaktır. Bu öneriyi kabul ediyor ve sözkonusu başvuruya yol açan olaylar hususunda Türkiye Cumhuriyeti aleyhindeki diğer tüm taleplerden vazgeçiyorum. Davanın nihai sonuca ulaştığım bildiririm."
AİHM, tarafların üzerinde uzlaştıkları dostane çözümü dikkate almaktadır. AİHM, bu çözümün Sözleşme ve Protokollerde tanımlanan insan haklarına saygı ilkesine uygun olduğu kanaatindedir ve başvurunun incelenmesine devam etmeyi haklı gösterecek kamu düzenine ilişkin hiçbir gerekçe görememektedir (AİHS'nin in fine 37/1. maddesi). Sonuç olarak, AİHS'nin 29/3. maddesinin uygulanmasına son verilmesi ve davanın kayıttan düşürülmesi uygun olacaktır.
BU GEREKÇELERE DAYALI OL ARAK AİHM, OYBİRLİĞİYLE,
Davanın kayıttan düşürülmesine karar vermiştir. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy