(Başvuru no: 72503/01)
KARAR STRAZBURG
Osman Yıldırım/Türkiye davasında,
Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (Üçüncü Daire), Sn. BM. ZUPANCIC, Başkan, Sn. L. CAFLISCH, Sn. R. TÜRMEN, Sn. C. BÎRSAN
Sn. M. TSATSA-NIKOLOVSKA, Sn. V. ZAGREBELSKY,
Ve Bölüm Sekreteri Sn. V. BERGER'in katılımı ile 20 Ekim 2005 tarihinde Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi Heyeti olarak toplanmış,
6 Ocak 2000 tarihinde yapılan başvuruyu,
AİHS'nin 29 § 3. maddesini uygulamaya ve davanın esasları ile kabul edilebilirliğini birlikte incelemeye ilişkin kararı,
Davanın dostane çözümle sonuçlandırılmasını kabul eden resmi beyanları göz önünde tutarak,
Aşağıda kaydedilen karara varmıştır:
OLAYLAR
Başvuran, Osman Yıldırım, 1939 doğumlu bir Türk vatandaşıdır ve Antalya'da ikamet etmektedir. AIHM huzurunda, görevini Afyon'da ifa etmekte olan avukat E. Erkan tarafından temsil edilmiştir.
Dava olayları, taraflarca sunulduğu şekliyle, aşağıda kaydedildiği gibi özetlenebilir.
1996 senesinde Bayındırlık ve İskân Bakanlığı, 1 Ekim 1995 depremi ardından başvuranın Afyon'a bağlı bir kaza olan Dinar'daki bir parsel toprağını kamulaştırma emri çıkarmıştır. Bilirkişi komitesi, toprağın değerini tayin etmiş ve başvurana, uygun miktar ödenmiştir.
Başvuranın 12 Temmuz 1996 tarihindeki ek tazminat talebini müteakiben Dinar Asliye Hukuk Mahkemesi, başvurana belli miktarda tazminatla birlikte kanuni oranda faiz ödenmesine karar vermiştir.
16 Aralık 1996 tarihinde Yargıtay, Asliye Hukuk Mahkemesi'nin kararını feshetmiş ve Mahkeme'nin, ek bilirkişi raporlarını incelemesini istemiştir.
28 Nisan 1997 tarihinde, ek raporların incelenmesini müteakiben, Dinar Asliye Hukuk Mahkemesi, başvurana 882.500.000 Türk Lirası tazminat ve buna ek olarak, Mahkeme'nin karar gününde uygulanabilecek kanuni oran üzerinden ve davanın açıldığı 13 Mayıs 1996 tarihinden itibaren işleyecek faizin ödenmesine karar vermiştir.
23 Haziran 1997 tarihinde Yargıtay, Dinar Asliye Hukuk Mahkemesi'nin kararını onamıştır.
10 Eylül 1997 tarihinde Yargıtay, kararın düzeltilmesi talebini reddetmiştir.
20 Nisan ve 19 Temmuz 1999 tarihlerinde Bakanlık, başvurana faiz dâhil olmak üzere 1.623.800.000 Türk Lirası tazminat ödemiştir.
ŞİKÂYETLER
Başvuran, 1 No.lu Protokol'ün 1. maddesi uyarınca, söz konusu arsanın kamulaştırılmasını müteakiben aldığı ek tazminata ilişkin kendisine ödenen faizin yeterli olmadığı hususunda şikayette bulunmuştur. Ayrıca, aynı başlık altında, yetkili makamların kendisine ilgili miktarı ödemeyi geciktirdiklerini ileri sürmüştür.
HUKUK
Başvuran ve Hükümet temsilcileri arasındaki resmi olmayan görüşmeleri müteakiben Bölüm Sekreteri'nden, taraflara konu hakkında uzlaşmaya varmaları hususunda yardımcı olması istenmiştir. Bu nedenle Bölüm Sekreteri, taraflara bildiri taslakları sunmuştur.
AİHM, Hükümet'ten gelen ve aşağıda kaydedilen bildiriyi kabul etmiştir.
"Türk Hükümeti'nin, Osman Yıldırım'a, 72503/01 No.lu başvurunun dostane çözümüne gitmek amacıyla 2,460 ABD (iki bin dört yüz altmış Amerikan Doları) ex gratia ödemeyi teklif ettiğini bildiririm. Bu toplam, Mahkeme masrafları ile birlikte tüm maddi ve manevi zararı karşılayacaktır.
Bu toplam, AİHS'nin 37 § 1. maddesi uyarınca AİHM tarafından verilen karar tarihinden itibaren üç ay içerisinde ödenebilecektir. Uygulanabilecek her türlü vergi ve ücretten muaf ve ABD doları olarak başvuranın vereceği bir banka hesabına yatırılacaktır. Söz konusu ödeme, davanın nihai sonucunu teşkil edecektir. Toplam meblağın, söz konusu üç ay içerisinde ödenmemesi durumunda Hükümet, ödeme gününe kadar, Avrupa Merkez Bankası'nın uyguladığı faiz oranına üç puan eklemek suretiyle oluşacak faiz oram temel alarak basit faiz ödemeyi taahhüt eder.
Ankara, 28 Haziran 2005"
AİHM, başvuranın temsilcisi tarafından imzalanan ve aşağıda kaydedilen bildiriyi kabul etmiştir:
"Türk Hükümeti'nin, Osman Yıldırım'a, 72503/01 No.lu başvurunun dostane çözümüne gitmek amacıyla 2,460 ABD (iki bin dört yüz altmış Amerikan Dolan) ex gratia ödemeye hazırlandığım bildiririm. Bu toplam, Mahkeme masraftan ile birlikte tüm maddi ve manevi zararı karşılayacaktır.
Bu toplamın, AİHS'nin 37 § 1. maddesi uyarınca AİHM tarafından verilen karar tarihinden itibaren üç ay içerisinde ödenebileceğini de bildiririm. Yukarıda kaydedilen üç aylık sürenin bitiminden ödeme gününe kadar, Avrupa Merkez Bankası'nın uyguladığı faiz oranına üç puan eklemek suretiyle oluşacak faiz oram temel alarak basit faiz ödenecektir.
Teklifi kabul ediyor ve söz konusu başvuru hususunda Türkiye aleyhine öne sürülen iddialardan vazgeçiyorum. Bunun, davanın dostane çözümünü teşkil ettiğini bildiririm.
Bu bildiri, Hükümet'in ve başvuranın vardıkları bir dostane çözüm çerçevesinde yapılmıştır.
Dinar, 5 Temmuz 2005"
AİHM, taraflar arasında varılan dostane çözümü göz önünde bulundurmaktadır. Çözümün, AİHS ve protokollerinde tanımlanan insan haklarına saygı hususuna dayandığına ilişkin tatmin olmuştur ve başvurunun, yeniden incelenmesini haklı gösterecek kamu yararına ilişkin bir neden görmemektedir (AİHS'nin 37 § 1. maddesi in fine). Dolayısıyla, AİHS'nin 29 § 3. maddesi, davaya daha fazla uygulanmamalıdır ve listeden düşürülmelidir.
Yukarıdaki gerekçelere dayalı olarak, AİHM oybirliğiyle
Başvurunun, dava listesinden düşürülmesine karar vermiştir.
Full & Egal Universal Law Academy