(Başvuru no: 59631/00)
DOSTANE ÇÖZÜM KARARININ ÖZET ÇEVİRİSİ
10 OCAK 2006
OLAYLAR
1961 doğumlu başvuran Hatice Özdemir, Türk vatandaşı olup Afyon'da ikamet etmektedir. Başvuran Avrupa İnsan Haklan Mahkemesi (AİHM) önünde, Afyon Barosu avukatlarından H. Kılınç tarafından temsil edilmektedir.
Tarafların sunduğu üzere dava koşulları aşağıdaki gibi özetlenebilir.
Bayındırlık ve İskan Bakanlığı (İdare), 1995 yılında Dinar'da meydana gelen depremin ardından, bölgenin yeniden iskana açılması amacıyla başvuranın gayrimenkulunu kamulaştırmıştır. İdare başvurana kamulaştırma bedelini ödemiştir.
İdarenin ödediği tutardan tatmin olmayan başvuran, Dinar Asliye Hukuk Mahkemesi'ne kamulaştırma bedelinin artırılması talebiyle başvuruda bulunmuştur.
2 Eylül 1997 tarihinde, Dinar Asliye Hukuk Mahkemesi, başvurana 1 Ağustos 1996 tarihinden itibaren işlemek üzere, yasal gecikme faizi ile birlikte 1.092.500.000 TL ek tazminat ödenmesine karar vermiştir.
23 Haziran 1997 tarihinde, Yargıtay ilk derece mahkemesinin kararını onamış ve İdare'nin yaptığı kararın düzeltilmesi talebini 10 Eylül 1997 tarihinde reddetmiştir.
İdare tazminat ödemesini iki taksitte yapmıştır. 19 Nisan 1999 tarihinde, İdare 1.092.500.000 TL tutarında, 19 Temmuz 1999 tarihinde ise 1.167.500.000 TL tutarında ödeme yapmıştır.
ŞİKAYETLER
Başvuran, 1 No'lu Ek Protokol'ün 1. maddesini ileri sürerek, İdare'nin kamulaştırma artırım bedelinin kendilerine geç ödemesinden ve Türkiye'deki yüksek enflasyon oranı karşısında yetersiz kalan gecikme faizi nedeniyle, mallarına saygı hakkının ihlal edilmesinden şikayetçi olmaktadır.
Başvuran aynı olaylara dayanarak, AİHS'nin 13. maddesinin ihlal edildiğini iddia etmektedir.
HUKUK AÇISINDAN
14 Ekim 2005 tarihinde imzalanan beyanla Hükümet izleyen açıklamayı yapmıştır:
AİHM'de görülmekte olan, Hatice Özdemir tarafından yapılan 59631/00 no'lu başvuru kaynaklı davanın dostane çözümü amacıyla Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti'nin, başvurana karşılıksız olarak 2.000 (iki bin) Amerikan Dolan tutannda ödeme yapmayı önerdiğini bildiririm.
Her türlü maddi ve manevi zararı, masraf ve harcamaları kapsayan bu miktar, uygun dönemdeki her türlü vergiden muaf tutulacak ve AİHS'nin 37 § 1 maddesine uygun olarak AİHM'nin verdiği kararın tebliğ edilmesine müteakip üç ay içerisinde ödenecektir. Bahsedilen süre zarfında ödeme yapılmadığı taktirde, Hükümet, söz konusu sürenin bittiği tarihten itibaren ve ödemenin yapılmasına kadar Avrupa Merkez Bankası'nın o dönem için geçerli faizinin üç puan fazlasına eşit oranda basit faiz ödemeyi taahhüt eder. Bu tutarın ödenmesi, davanın nihai çözüme kavuşturulmasını teşkil edecektir."
30 Eylül 2005 tarihinde başvuranların temsilcisi tarafından imzalanan beyanda izleyen açıklama yapılmıştır:
"AİHM'de görülmekte olan, 59631/00 no Tu başvuru kaynaklı davanın dostane çözümü amacıyla Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti'nin Hatice Özdemir'e, karşılıksız olarak 2.000 (iki bin) Amerikan Dolan tutarını ödemeye hazır olduğunu not ediyorum.
Her türlü maddi ve manevi zararı, masraf ve harcamaları kapsayan bu miktar, uygun dönemdeki her türlü vergiden muaf tutulacak ve AİHS'nin 37 § 1 maddesine uygun olarak AİHM'nin verdiği kararın tebliğ edilmesine müteakip üç ay içerisinde ödenecektir. Bahsedilen süre zarfında ödeme yapılmadığı taktirde, söz konusu sürenin bittiği tarihten itibaren ve ödemenin yapılmasına kadar Avrupa Merkez Bankası'nın o dönem için geçerli faizinin üç puan fazlasına eşit oranda basit faiz ödenecektir.
Başvuran, bu öneriyi kabul etmekte ve söz konusu başvuruya yol açan olaylar hususunda Türkiye Cumhuriyeti aleyhindeki diğer tüm taleplerden vazgeçmektedir. Davanın nihai sonuca ulaştığım bildirmektedir.
İşbu beyan, Hükümet ile başvuranın ulaşmış oldukları dostane çözüm çerçevesinde kayda geçmektedir."
AİHM, tarafların üzerinde uzlaştıkları dostane çözümü kaydeder. Bu çözümün Sözleşme ve Eki Protokoller'de tanımlanan insan haklarına saygı ilkesine uygun olduğu kanaatinde olup, diğer taraftan, başvurunun incelenmesine devam etmeyi haklı gösterecek kamu düzenine ilişkin hiçbir gerekçe görmemektedir (AİHS'nin in fine 37 § 1 maddesi). O halde, AİHS'nin 29 § 3 maddesinin uygulanmasına son verilmesi ve de davanın zabıtlardan düşürülmesi uygun olacaktır.
BU GEREKÇELERE DAYALI OLARAK MAHKEME OYBİRLİĞİYLE,
Başvurunun zabıtlardan düşürülmesine karar vermiştir. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy