Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2010-1-249 (Önaraştırma)
Karar Sayısı : 10-65/ 1373-511
Karar Tarihi : 14.10.2010
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Doç. Dr. Mustafa ATEŞ (İkinci Başkan)
Üyeler : Mehmet Akif ERSİN, İsmail Hakkı KARAKELLE,
Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY, Murat ÇETİNKAYA
B. RAPORTÖRLER : Harun ULU, Harun GÜNDÜZ 10
C. BAŞVURAN : Azgınoğlu Petrol Ürünleri Nakliyat İnş.Zir. San. Tic. Ltd. Şti.
Temsilcisi: Av. Murat BAŞMAN
Hamambaşı Cad. Parma Apt. No:28 K:6 Beyoğlu/İstanbul
D. HAKKINDA ÖNARAŞTIRMA
YAPILAN : OPET Petrolcülük A.Ş.
Bulgurlu Mah. Sarıgazi Cad. No:47 Üsküdar/İstanbul
E. DOSYA KONUSU : Azgınoğlu Petrol Ürünleri Nakliyat İnş. Zir. San. ve Tic. Ltd.
Şti. ile OPET Petrolcülük A.Ş. (OPET) arasındaki dikey ilişkinin 4054 sayılı Kanun ve
2002/2 sayılı Tebliğ’e aykırı olduğu iddiası.
F. İDDİALARIN ÖZETİ: Başvuruda özetle; şikâyetçi ile OPET arasında 12.09.1995 20
tarihinde akaryakıt bayiliği tesis edildiği ve bu bayiliğe istinaden 12.09.1995 tarihinde
istasyonun bulunduğu gayrimenkul üzerinde dağıtıcı lehine 25 yıllık intifa hakkı tesis
edildiği ifade edilerek, söz konusu intifa hakkının 18.09.2010 tarihine kadar 2002/2 sayılı
Tebliğ kapsamında muafiyetten yararlandığına karar verilmesi talep edilmektedir.
G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 21.06.2010 tarih ve 4788 sayı ile giren başvuru
üzerine hazırlanan 18.08.2010 tarih ve 2010-1-249/İİ-10-264.HU sayılı İlk İnceleme
Raporu, Kurul toplantısında görüşülmüş ve soruşturma açılmasına gerek olup olmadığının
belirlenmesi amacıyla, Kanun'un 40/1. maddesi uyarınca önaraştırma yapılmasına karar
verilmiştir. Bunun üzerine düzenlenen 05.10.2010 tarih ve 2010-1-249/ÖA-10-264.HU
sayılı Önaraştırma Raporu 06.10.2010 tarih ve REK.0.05.00.00-110/390 sayılı Başkanlık 30
önergesi ile 10-65 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
H. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, şikâyet konusuna ilişkin olarak, OPET
hakkında soruşturma açılmasına gerek olmadığı ve şikâyetin reddedilmesi gerektiği
görüşüne yer verilmiştir.
I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
Rekabet Kurulunun ve Danıştay’ın konuyla ilgili olarak daha önce almış olduğu kararlar ile
de sabit olduğu üzere, bayilik sözleşmeleri ile bu sözleşmelerde yer alan rekabet etmeme
yükümlülüğü süresine etki eden intifa, tapuya şerh edilmiş kira veya benzer etkiye sahip
sözleşmelerin tamamı tek bir dikey anlaşma olarak kabul edilmektedir. Bu dikey
anlaşmalar ile bayiye 5 yıldan uzun süreli rekabet yasağı getirilmesi, söz konusu dikey 40
ilişkiyi grup muafiyeti kapsamı dışına çıkarmaktadır. Yine Rekabet Kurulunun akaryakıt
sektörüne yönelik olarak daha önce almış olduğu bu kararlar çerçevesinde, 18.09.2005
tarihinden önce yapılmış olan ve bu tarih itibarıyla kalan süreleri beş yılı aşan
10-65/ 1373-511
2
anlaşmaların, 18.09.2010 tarihine kadar 2002/2 sayılı Tebliğ ile tanınan grup
muafiyetinden yararlanma imkânı bulunmaktadır.
Başvuruda yer alan bilgilere göre, başvuru sahibi ile OPET arasındaki dikey ilişkinin
2002/2 sayılı Tebliğ’in 5. maddesinde öngörülen beş yıllık süreyi aşar nitelikte rekabet
etmeme yükümlülüğü içerdiği görülmektedir. Şöyle ki, 12.09.1995 tarihinde başvuru sahibi
tarafından OPET lehine 25 yıl süreli intifa hakkı tesis edilmiştir. Öte yandan önaraştırma
sürecinde raportörlerce talep edilen ek bilgilere ilişkin olarak OPET’den gelen cevabi 50
yazıda; taraflar arasındaki bayilik ilişkisinin 12.09.1995 tarihinde tesis edilen 25 yıl süreli
intifa hakkı ile başladığı, ayrıca taraflar arasında çeşitli tarihlerde (01.07.2003 ve
08.05.2006 tarihlerinde) bayilik sözleşmelerinin de akdedildiği ifade edilmektedir. Söz
konusu yazıda ayrıca; OPET ile bayi arasındaki sözleşmelerin 2002/2 sayılı Tebliğ ile
uyumlu hale getirmek amacıyla taraflar arasında karşılıklı anlaşmaya varıldığı ve
08.05.2006 tarihinde akdedilen bayilik sözleşmesinin feshedildiği, yine bu kapsamda
OPET lehine tanınmış olan intifa hakkının 18.09.2015 tarihinde sona erecek şekilde
kısaltıldığı ifade edilmektedir.
Anılan yazı ekinde yer alan belgeler incelendiğinde; taraflar arasında 18.08.2010 tarihinde
bir protokol yapıldığı görülmektedir. Bu protokolde, taraflar arasındaki anlaşmaları 2002/2 60
sayılı Tebliğ’e uygun hale getirmek amacıyla; mevcut bayilik anlaşmasını sona erdirmek,
5 yıl süreli yeni bir bayilik sözleşmesi yapmak ve OPET lehine tesisi edilmiş olan intifa
hakkının süresinin kısaltılması için tapuda gerekli işlemleri yapmak konusunda tarafların
serbest iradeleriyle mutabakata varıldığı hükme bağlanmaktadır. Söz konusu protokolün
düzenlenmesinin ardından taraflar arasında yeni bir bayilik sözleşmesi akdedildiği ve
24.08.2010 tarihinde ise tapuda yapılan işlem neticesinde intifa hakkının süresinin
kısaltıldığı görülmektedir.
Sonuç olarak, şikâyetçi ile hakkında önaraştırma yapılan OPET arasında, şikâyet
başvurusunun ardından yeni bir anlaşma yapılmış, başka bir ifadeyle şikâyetçi, yeni bir
dikey ilişki kurmaya yönelik irade beyanında bulunmuştur. Dolayısıyla şikâyet konusuna 70
ilişkin olarak OPET hakkında 4054 sayılı Kanun çerçevesinde bir soruşturma açılmasına
gerek olmadığı ve şikâyetin reddedilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.
J. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, dosya konusu iddialara yönelik
olarak 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi uyarınca soruşturma açılmasına gerek
olmadığına, şikâyetin reddine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy