T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2014/625 Esas
KARAR NO: 2019/1399
DAVA: İtirazın İptali (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 19/11/2012
KARAR TARİHİ: 26/12/2019
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 14/01/2020
Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu'nun 11/06/2013 gün ve 1130 sayılı kararı ile;Bakırköy ...'uncu Asliye Ticaret Mahkemesinin faaliyete geçirilmesine, Hâkim ... ...'ın uhdesinde bulunan (...'uncu Asliye Ticaret 1/2 müstemir yetkisine istinaden) dava ve işlerin ....'uncu Asliye Ticaret Mahkemesine devrine, bu dava ve işlere Hâkim .... ....'ın ...'uncu Asliye Ticaret Mahkemesi Hâkimi sıfatıyla bakmasına,karar verildiği ve anılan hâkim üzerindeki dosyaların yeni kurulan Bakırköy ....'uncu Asliye Ticaret Mahkemesi'ne aktarıldığı ve .... Esas numarasını aldığı, Bakırköy ....'ncu Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .... Esas sayılı dosyasının mahkemenin faaliyetinin durdurulması üzerine Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu .... nci Dairesi'nin 08/09/2014 tarih 1945 Sayılı Kararı uyarınca yapılan devir işlemi nedeniyle, Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas numarasını aldığı anlaşılmakla mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı-karşı davalı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin 30/04/2011 tarihinden beri davalı-karşı davacı şirkete metal boyama işi yapmakta yani makine iç yüzey boyama hizmeti verdiğini, müvekkili şirketin davalıya verdiği hizmetlerin tüm faturalarını keşide ettiğini, kendisine gönderdiğini, şirketin anılan hizmetten dolayı davalıdan 26.03.2012 tarihi itibariyle faturaya dayalı bakiye cari hesap alacağının 6.474,58 TL olduğunu, şirketin defalarca davalıdan talepte bulunmasına rağmen alacağını tahsil edemediğini, davalının borcunu ödememek için müvekkili şirkete Sarıyer ... Noterliği kanalıyla 30.05.2012 tarih ve .... yevmiye nolu ihtarnamesini keşide ettiğini, "makine iç yüzey boyama hizmetinin" ayıplı olduğunu iddia edip ve boyamanın yenilenmesinin talep ettiğini, şirketin davalıya Büyükçekmece ... Noterliği kanalıyla 05.06.2012 tarih ve .... yevmiye nolu cevabi ihtarnamesini keşide ederek davalı taleplerinin yersiz olduğunu, davalının borcunu ödememesi üzerine müvekkili şirket tarafından davalı hakkında Büyükçekmece .... İcra Müdürlüğü'nün .... Esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalının icra takibine itiraz ederek takibi durdurduğunu, ayıp ihbarının yasal sürede yapılmadığını, davalının ayıp iddiasını ispatlayamadığını belirterek öncelikle davalının Büyükçekmece ... İcra Müdürlüğünün .... Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptaline, icra takibinin devamına, davalının %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet ve inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı karşı davacı vekili karşı dava ve cevap dilekçesinde; esas dava açısından; müvekkili aleyhine açılan haksız ve mesnetsiz itirazın iptali davasının reddine, haklı olarak icra takibine itiraz edilmiş olduğundan ve taraflar arasındaki ihtilaf yargılamayı gerektirdiğinden davacının % 20 kötü niyet ve icra inkar tazminatının reddine, haksız ve mesnetsiz icra takibi nedeniyle alacağın % 20 sinden aşağı olmamak üzere davacı/karşı davalı aleyhine kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, karşı dava açısından; davacı/karşı davalının yapılan iş, verilen hizmet gereği gibi ifa edilmeyip kötü ifa edildiğinden ve mallardaki ayıplar sebebiyle, ayıp oranında bedelden indirim yapılmasına, müvekkil şirketin davacı/karşı davalıya Büyükçekmece .... İcra Müdürlüğünün .... Esas sayılı dosyasından ve cari hesaptan borçlu olmadığının tespitine, fazlaya ilişkin talep ve dava haklarımız saklı kalmak üzere, gereği gibi ifa edilmeyen ayıplı iş ve hizmet nedeniyle müvekkilin uğradığı kazanç kaybı ile ödemek zorunda kalınan toplam 16.370.75 TL uğranılan zararın doğum tarihinden itibaren işleyecek bankalarca mevduata uygulanan en yüksek reeskont avans faizi ile birlikte davacı/ karşı davalıdan tazminine, her bir kalem için fazlaya ilişkin talep ve dava haklarımız saklı kalmak üzere, HMK madde 107 uyarınca belirsiz alacak davası çerçevesinde olmak üzere; gereği gibi ifa edilmeyen ayıplı iş ve hizmet nedeniyle, müvekkili tarafından boyaması yaptırılan makinalarla ilgili makinaların yeniden sökülüp, tekrar montajına kadar müvekkil tarafından yapılan işçilik gider ve maliyetlerinin tespiti ile tahkikat sonucunda müvekkilimizin zararının değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesînîn mümkün olduğu anda arttırılmak üzere şimdilik 2.000,00TL ntn davacı/karşı davalıdan tahsiline, İsrail'deki müşteriye ayıplı mal karşılığında gönderilen yenisinin bedeli 30.000,00 €(2,35TL) = 70.500,00 TL ve boyanan eski parçanın hurda bedeli de dikkate alınarak müvekkili tarafından uğrandan zararın tespiti ile tahkikat sonucunda müvekkilinin zararının değerinin lam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda arttırılmak üzere davacı/karşı davalıdan şimdilik 1.000,00 TL'nin tahsiline, gereği gibi ifa edilmeyen ayıplı iş ve hizmet nedeniyle, Fas'ta bulunan makine ile İstanbul'da müvekkilinin müşterisi ... Ltd.Şti.nde bulunan toplam 2 adet makinelerdeki ayıpların giderilme masraflarının taşınma giderlerinin, sökülüp boyandıktan sonra yeniden montajının yapılması giderleri, ayıplı boyaların sökülmesi, zemin temizlenmesi, boyalarının yeniden yapılması giderleri, işçilik maliyetlerinin, ayrıca bu süreçte müvekkilin ve müşterisinin makineyi kullanmamadan dolayı her güne ilişkin iş kaybının vesair hertürlü giderlerin ve oluşacak tüm müspet ve menfi zararların tespiti ile tahkikat sonucunda müvekkilnin zararının değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesînîn mümkün olduğu anda arttırılmak üzere şimdilik 1.000,00 TL'nin davacı/karşı davacıdan tahsiline, her bir talep için doğum tarihinden itibaren işleyecek bankalarca mevduata uygulanan en yüksek reeskont avans faizinin uygulanmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE YARGILAMANIN ÖZETİ:
Asıl Dava; sözleşmeden kaynaklı alacağın tahsili için girişilen icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. Kaşı dava ise ayıp nedeniyle uğranılan zararın tahsili talebine ilişkindir.
Büyükçekmeçe ... İcra Müdürlüğünün .... Esas sayılı takip dosyası celp edilmiş, incelenmesinde; davacı-alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine 6.474,58 TL alacağın tahsili için 06/06/2012tarihinde ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalı borçluya 13/07/2012 tarihinde tebliğ edildiği, borçlunun vekili aracılığıyla 17/07/2012 tarihinde borcun tamamına, faiz ve fer'ilerine itiraz ettiği, itirazın yasal 7 günlük sürede yapıldığı görülmüştür.
Bakırköy ... Sulh Hukuk Mahkemesinin .... Değişik iş sayılı dosyası celp edilmiş, incelenmesinde; davalı borçlu tarafından davacı aleyhine makinalar üzerinde yapılan işlerdeki ayıpların ve giderilmesi mahiyetinin tespiti talebini içerdiği, makine mühendisi .... ve kimyager .... tarafından tanzim edilen bilirkişi heyeti raporunda yapılan işin verilen hizmetin ayıplı ve gizli ayıplı olduğu tespit edilmiştir.
13/12/2013 tarihli raporda; taraflarca ibraz edilen yasal defterlerin sahipleri lehine delil niteliklerinin bulunduğu, ibraz edilen yasat defter kayıtlarında 06.06.2012 takip tarihi itibari ile 6.474,66 TL'lik davacı-karsı davalı alacağı konusunda tam mutabakatın bulunduğu, taraflar arasındaki uyuşmazlığın davacı- karşı davalı tarafça makinalara yapılan boyamalarda ayıp ve gizli ayıp iddialarından kaynaklandığı, davalı karşı davacı tarafça iddia ve dava konusu yapılan ayıp iddiaları ve eksik ifa, kötü ifa ile ilgili değerlendirmelerin mahkemenin 13.12.2013 tarihinde yapacağı keşif ve sonrasında alınacak bilirkişi heyeti raporu ve mahkemenin kararları doğrultusunda yapılabileceği, mahkemenin ayıp ve eksik ifa ile değerlendirmelreri saklı kalmak kaydı ile taraf yasal defterlerine göre davacı-karşı davalı tarafın 06.06.2012 takip tarihi itibari ile 6.474,58 TL'si alacaklı olacağı, davalının takip öncesi temerrüde düştüğüne dair herhangi bir vesaikin dosya içeriğinde bulunmadığı nazara alındığında işlemiş faiz talep edilemeyeceği, davalı tarafın 11.06.2012 icra ödeme emri tebliğ tarihi itibari ile mütemerrit olduğu, 06/06/2012 tarihli 6.474,58 TL'lik takip miktarı ile karşılaştırıldığında fazla talebin söz konusu olmadığı, bu itibarla takibin 6.474.55 TL.sı üzerinden devamı ile tarafların tacir ve davalının mütemerdiü olduğu nazara alınmak suretiyle 11.06.2012 icra ödeme emri tebliğ tarihinden itibaren ispatlanmış davacı-karşı davalı asıl alacağı 6.474,56 TL.sine 3095 Sy.K.nun 4489 Sy.K.nun ile değişik 2.Maddesi gereğince T.C Merkez Bankası tarafından dönemde Kısa Vadeli Avans Kredilerine uygulanan faiz oranları (01/01/2012-31/12/2012 arası %17,75 ve 01/01/2013 sonrası %13,75) üzerinden basit usulde(3095 Sy.K.m3)temerrüt faizi tahakkukunun uygun olacağı, taraflarca talep edilen icra inkar tazminatının mahkemenin takdirinde bulunduğu, davalı karşı davacının 15/02/2012 tarihindeki karşı davasında talep ettiği 16.370,75 TL'lik işlemlerle ilgili davalı karşı davacı yasal defterlerinde toplam 15.847,50 TL kaytlı olduğu, ayrıca davalı-karşı davacı tarafça dosyaya ibraz edilen 24.05 2012 tarih ..... nolu 30.000,00 Euro tutarındaki ... firması adına tanzim edilen ve Ambarlı Gümrük Müdürlüğünden aynı tarih .... Gümrük Çıkış Beyannamesi ile ihraç edilen faturanın Gümrük için düzenlendiği ancak bedelsiz olduğundan davalı- karşı davacı yasal defterlerinde olmadığı, davalı-karşı davacı faturalarının yasal defter kayııtlarının bulunduğu ancak davalı- karşı davacı tarafça iddia edilen ayıp ve eksik ifa ile ilgisinin bulunup bulunmadığına ve ayıp ve eksik ifa dolayısı ile davalı karşı davacı alacağının tespitine ilişkin değerlendirmenin 18/12/2013 tarihinde keşif yapacak bilirkişi heyeti tarafından yapılabileceği bildirilmiştir.
22/01/2014 tarihli raporda; davacı yüklenici tarafından yapılan boyamanın ayıplı olduğu, davacı yüklenicinin güven ilkesi uyarınca normal bir esere uygun olacak şekilde boyama yapmadığı, eserde yer alan ayıbın gizli olduğu, muayene ve ihbar külfetlerinin davalı iş sahibi tarafından yerine getirilmiş olduğu, davacı yüklenicinin ayıba karşı tekeffülden dolayı sorumlu olduğu kanaati bildirilmiştir.
29/04/2014 tarihli ek raporda; 5 adet makinenin keşif mahalline getirilmediği için görülemediği bu nedenle incelenemediği, dava dosyasında yer alan bilgi ve belgelerden makinelerde ayıba ilişkin net bir tespit yapılamadığı, .... firmasındaki (keşfe gidilen) boyaları kabaran 1 adet makinanın boyalarının sökülüp, yeniden boyanması, tüm bu bahsi geçen makinaların, tamamen boyanın temizlenmesi işlemi, yeniden elektrostatik toz boyama işlemi yapılması maliyetlerinin gözününde tutulması gerektiği, toplam maliyetin bu sebeple 6.750,00 TL olarak öngörüldüğü, fabrikada müşterisini bekleyen iki adet makine keşfi yapılan makine ile özdeş nitelikte ise kök raporda ayıba ilişkin belirtilenler bu makineler için de geçerli olacağı, diğer hususlar bakımından kök rapordaki görüşten ayrılmayı gerektiren bir husus bulunmadığı kanaati bildirilmiştir.
30/09/2014 tarihli ek raporda; davalı karşı davacının boya hizmet alımlarını sadece davacı karşı davalı ... Boyama Ltd.Şti.'den temin ettiğinin belirlendiği, davacı karşı davalının davacı taraflarca ibraz edilen 2012 ve 15/05/2014 tarihli beyanında adı geçen .... Boya ve .... Boya'dan mal ve hizmet aldığına dair herhangi bir tespit yapılamadığı, davacı karşı davalının 15/05/2014 tarihli beyanından boya hizmetlerinin gayri resmi yoldan alındığına ilişkin iddiaları ile ilgili değerlendirme yapılmasının mümkün olmadığı bildirilmiştir.
16/03/2015 tarihli raporda; makinalarda gerçekleştirilen boya işleminin gizi ayıp vasfında değerlendirilebileceği, makine boya hatasından kaynaklanan zararın defter kayıtları vasıtası ile bilirkişi incelemesi ile tespit edilen değerler esas alınarak gerçek zarar olarak belirlenebileceği, yurt dışındaki makinalardan kaynaklı kayıp ve zararların bilirkişi heyeti uzmanlık konusu dışında kalması nedeni ile kanaat bildirilmesinin mümkün olmayacağı bildirilmiştir.
22/12/2015 tarihli ek raporda; kök raporda belirtilen kanaat olna "makinalarda gerçekleştirilen boya işlemini gizli ayıp vasfında değerlendirilmesi gerektiği, makina boya hatasından kaynaklanan zararın defter kayıtları vasıtası ile bilirkişi incelemesi ile tespit edilen değerler esas alınarak gerçek zarar olarak belirlenmesi gerektiği, yurt dışındaki makinalardan kaynaklı kayıp ve zararların bilirkişi heyeti uzmanlık konusu dışında kalması nedeni ile kanaat bildirilmesinin mümkün olmadığı, dosyaya ekli belge ve itirazların kök rapordaki kanaatin değiştirilmesini gerektirecek herhangi bir somut belge, bilgi içermediği, dolayısı ile kanaatin muhafazasının uygun olduğu bildirilmiştir.
14/10/2016 tarihli raporda;yapılacak işin niteliğinin belirtildiği yazılı sözleşme ve teknik şartnamenin bulunmadığı anlaşılmakta, ancak her ne suretle olursa olsun işi yapan firma boyama işlemini en uygun yöntemle ve belli standartlarda yapması gerektiği, davalı/karşı davacı şirketin boyama işlerini yalnızca davacı/karşı davalı şirkete yaptırdığı anlaşıldığı, yapılacak değerlendirmelerde bu durumun dikkate alınmasının uygun olacağı, ayıplı hizmet ihbar süresinin 2 ya da 8 gün olarak belirlendiğinden bahsedilmiş ise de, dava konusu yapılan ayıplı boya tespitinin/ayıplı durumun ilk günlerde ortaya çıkmayabileceği ve zamanla ortaya çıkabileceğinin dikkate alınması gerektiği, davalı/karşı davacı şirketin ayıplı hizmet ihbarının 3 adet makinanın boyası ile sınırlı olduğu, İsrail'deki 1 ve Fas'taki 2 makine olmak üzere toplam 3 adet makinanın dosyaya sonradan eklendiği ve değerlendirilmeye alınmaması gerektiği, makinalara vurulan boyadaki kabarmanın nedeninin yüzey temizliğinin gerektiği gibi yapılmamış olmasından ve boyama işleminin gereken standartlarda (malzemenin topraklanması, fırın ısısı, işlem süresi vb,) olmamasından kaynaklanabileceği göz önünde bulundurulması gerektiği, boyaların kabarmasının temizliğin yanlış temizlik maddesinin (..... vb.) kullanılması sonucu olabilecek bir durum olmadığı ve daha çok boyama öncesi yüzey temizleme, ön hazırlık ve boyamanın standartlara uygun yapılmamış olduğu, ayıplı hizmet ihbarına konu olan 3 adet makinanm boyalarının kabaran kısmının rötuşu değil tamamının boyama için gerekli tüm ön işlemlerin yapılarak tekrar boyanmasının uygun olacağı veya bu işin farktı bir şirkete yaptırılması durumunda gerekti masrafların davacı/karşı davalı ... Boyama İşleme San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından karşılanmasının gerektiği, mahkemenin 29.06.2016 tarihli ara kararının 4.maddesinde, HMK'nın 278/Son maddesi gereğince, bilirkişi heyetine verilen yetki dahilinde olarak, dava dışı ..... Matbaacılık San. ve Tic, Ltd. Şti.’nin ... Mah. ... Sokak, .... ... Sitesi No:....... f 1 No: ... adresindeki işyerinde bulunan ... marka. .... Tek Yüzlü Otomatik Laminasyon Makinası üzerinde yapılan tespit ve incelemeler sonucunda, Bilirkişi heyetimizce 3 adet olduğu kanaatine varılan ayıplı boyanmış makinalann boyanması gereken yüzeylerin yaklaşık 12 m2 / Adet olduğu tespit edilmiş ve 3 adet ayıplı boyalı makinanın komple boyama maliyetinin; (4.000,00-TL/m2. x 12 m2/ Adet Makine = 36.000,00 TL/ Adet Makine x 3 Adet Boyalı Ayıplı Makina = Toplam 144,000,00,-TL) olarak piyasa rayiç değerlerine uygun olacağı kanaati bildirilmiştir.
03/05/2017 tarihli ek raporda; bilirkişi raporlarında ve yapılan tespitlerde; makinelerde hatalı boyama hizmeti verildiği, boyalardaki dökülme ve kabarmaların sebebinin ise boya yapılacak yüzeyin gerektiği şekilde temizlenmemesinden kaynaklandığı ve davalı taraf yahut müşteri tarafından uygulanan temizlik maddelerinin yol açtığı bir dökülme ve kabarmanın bulunmadığı, boyamadan kaynaklı ayıbın ise zamanla ortaya çıkan gizli ayıp olduğu hususunda tereddüt bulunmadığı, ticari defterler üzerinde yapılan mali incelemelerin yanı sıra, dosya muhteviyatı bir bütün olarak incelendiğinde, gerek dosyada bulunan faturalar ve gerekse tanık ifadeleri dikkate alındığında, davalının, davacıdan başka firmalarla da iş yaptığı ancak bu işlerin davalı ticari defter ve kayıtlarına geçirilmediği, yani kayıt dışı yaptırılmış olabileceği, bu durumda önceki bilirkişi raporlarında belirtildiği şekliyle, davalının, ilgili dönemde davacıdan başkasıyla çalışmadığının kesin olarak söylenemeyeceği ve kayıt dışı çalışmak suretiyle başka firmalarla da boya işi yapılmış olabileceği kanaatine ulaşıldığından, 6 adet makinenin parçalarının davacı tarafından boyandığının kesin olarak tespit edilemediği, davalı tarafından gönderilen Sarıyer .... Noterliği'nin 30-05.2012 tarih ve .... yevmiye no,lu ihtarnamesinde, hangi makinanın boyasında hangi tarihlerde dökülmeler veya kabarmalar olduğunun açık bir şekilde belirtilmesi gerekirken, davacı tarafından verilen hizmetin ayıplı olduğu, makinalarda bir müddet sonra kabarmalar ve dökülmeler olduğu şeklinde genel ifadeler kullanıldığı, 6 adet makinanın açıklanmadığının görüldüğü, davacının, bu şekilde yapılan ayıp bildiriminin içeriğinden hangi makinadaki boyada kusur meydana geldiğini, ne zaman geldiğini, kaç tane makinada sorun olduğunu anlamasının mümkün görünmediği, bu nedenle davalı tarafından yapılan ayıp ihbarının, yüklenicinin anlayabileceği şekilde açık ve yeterli bir şekilde yapılmamış olması nedeniyle, ihtarnamede açıkça belirtilmeyen 5 adet makine hakkında ayıba karşı tekeffül hükümlerine dayanma ve tazminat isteme koşullarının oluşmadığı, ..... firması tarafından satın alınan makinadaki boyalarda kabarma ve dökülmenin meydana geldiğine ilişkin beyanların, davacı yüklenicinin anlayabileceği ve bilebileceği açıklıkta olduğu ve söz konusu makine bakımından davalının usulüne uygun ayıp bildiriminde bulunduğu kabul edilerek bu makinadaki ayıplı boyama hizmeti nedeniyle davalı iş sahibi tarafından ayıba karşı tekeffül hükümlerine başvurmak suretiyle tazminat veya bedelde indirim talep koşullarının oluştuğu, davalının, boyama işi için kararlaştırılan bedelden 6,474,58-TL eksik ödeme yaptığı tarafların kabulünde olduğundan, davacının bu bedel tutarında alacaklı olduğu, karşı dava bakımından, Sayın Mahkeme tarafından tazminat yerine bedelde indirime hükmedilirse, davacının alacağından davalının zararının mahsup edilmesinin gündeme gelebileceği, davalı tarafından .... firmasına satılan ..... Tek Yüz Otomatik Laminasyon Makittast'nda ayıplı boyama hizmetinin ifası nedeniyle davalının uğradığı zararın 36.000,00-TL olarak tespit edildiği bildirilmiştir.
01/06/2018 tarihli ek raporda ; bilirkişi heyeti teknik üyeleri tarafından yapılan piyasa araştırmasında ... Tek Yüzlü Otomatik Laminasyon Makinasının elektrostatik toz boyama ücreti, makinanın demontajı, parçaların temizliği, boyanacak yüzeylerin temizliği, yüzey hazırlık işlemlerinin yapılması, boyanmıs ve sonrasında tekrar montajı dahil olmak üzere birim fiyat olarak her bir m² için 4.000,00 TL'lik bir ücret karşılığı yaptırılabileceği sonucuna varıldığı bildirilmiştir.
10/07/2019 tarihli bilirikişi heyeti 3.ek raporunda; dava konusu .... TP Tek Yüzle Otomatik Laminasyon Makinasının Elektrostatik Toz Boyama ücretinin, makinanın demontajı, parçaların temizliği, boyanacak yüzeylerin temizliği, yüzey hazırlık işlemlerinin yapılması, boyanması ve tekrar montajı dahil olmak üzere birim fiyat olarak bir m² için 4.000,00 TLx(12m² alan)=48.000,00 TL tutarında bir ücret karşılığı yaptırılabileceği kanaati bildirilmiştir.
DELİLLER VE YARGILAMANIN ÖZETİ;
Toplanan tüm deliller, tarafların beyanları ve yaptırılan bilirkişi incelemeleri neticesinde, özetle davacı/karşı davalının, davalı/karşı davacı için 2011 yılından bu yana metal boyama işi yaptığı, davacının bu ticari ilişkiye istinaden cari alacağının tahsili için icra takibi başlattığı ve takibin itirazen durması neticesinde huzurdaki davayı ikame ettiği, davalı/karşı davacının ise almış olduğu ayıplı iş ve hizmet nedeniyle uğramış olduğu zararın tahsilini talep ve dava etmiş olduğu anlaşılmıştır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık esasen davalı/karşı davacının 1 adet Temiz-iş firmasındaki, 2 adet İsrail'deki, 1 adet Fas'taki ve 2 adet davalı fabrikasındaki toplamda 6 adet makinaya ilişkin almış olduğu boyama hizmetinin kusurlu olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.
6098 sayılı TBK'nın 475. maddesine göre: eserin ayıplı veya sözleşmeye aykırı bulunması ileri derecede öneme sahip değilse, eserin reddini gerektirmiyorsa, iş sahibi ayıpların giderim bedelini, eserin ücretsiz onarımını, aynı oranda bedelin tenzilini isteyebilir.
Eser sözleşmesi, karşılıklı edimleri içeren bir iş görme akdîdir. Yüklenicinin edimi, eseri meydana getirmek ve iş sahibine teslim etmek, iş sahibinin karşı edimi ise teslim edilen eserin bedelini ödemektir. İş sahibi ısmarladığı eserin belli nitelikler taşımasını, amacını karşılamasını arzu eder. Şayet ısmarlanan eser iş sahibinin beklentisini karşılamıyorsa sözleşmenin yararlar dengesi iş sahibi aleyhine bozulur. Bu bakımdan eser, fen ve sanat kurallarına uygun ve iş sahibinin amacını karşılar nitelikte imâl edilmelidir. Aksi halde eser ayıplıdır ve yüklenicinin ayıba karşı zararlı sonuçtan sorumluluğu ortaya çıkar, bu da: yüklenicinin eseri teslim borcunun tamamlayıcısı olarak, meydana getirdiği eserde ortaya çıkan ayıp ve eksiklikleri üstlenme borcudur. Asıl dava davalısı iş sahibinin bu halde sözleşme tarihinde yürürlükte bulunan 818 sayılı Borçlar Yasası'nın 360. maddesinden doğan hakları; eserdeki ayıpların giderilmesini talep, ayıplı eserden ötürü ücretten indirimi istemek ve eseri kabulden kaçınmaktır.(Yargıtay 15.H.D.2016/2152 E. 2017/2329 K. sayılı içt.)
Dosyada mübrez bilirkişi raporları değerlendirildiğinde, 22.01.2014, 16.03.2015, 22.12.2015, 14.10.2016 tarihli raporlarda boyama hizmetinin ayıplı olduğu tespit edilmiş ise de, 03.05.2017 tarihli raporda açıklandığı üzere, yaptırılan defter incelemesi neticesinde davalı/karşı davacının davacıdan başka firmalarla da iş yaptığı kanaatine varılmış, ihtilaf konusu 6 adet makinenin bazılarının parçalarının davacı tarafından boyandığı kesin ve net olarak tespit edilememiş, ..... firmasındaki makine dışında makineler üzerinde inceleme yapılması mümkün olmamıştır.
Ayıplı boyama iddisası bakımından HMK'nın 266. maddesinde değinilen şekilde, konusunda uzman üçüncü bir teknik bilirkişi kurulundan yeniden rapor alınıp mevcut delillerle ve dosya kapsamına göre, ayıbın niteliği ve ağırlığı, yani ayıbın eserin reddini gerektirip gerektirmeyeceği, ayıbın eserin reddini gerektirecek ağırlıkta olmadığının anlaşılması halinde ise bedelin tenzilini gerektirip gerektirmediği ve onarımın mümkün olup olmadığı ile tenzili gereken bedel ve onarım masrafları konusunda gerekçeli ve denetime elverişli rapor alınıp birlikte değerlendirilmesi gerektiği dikkate alındığında iş bu eldeki dava 2012 yılında açılmış olup geçen yargılama süresi boyunca bir kez tekli,dosya üç kez heyet ve altı kez ek rapor olmak üzere toplamda on adet rapor bulunmakta olup makul yargılama süresi ve usule ekonomisi gereği davanın en az giderle yütürlmesi gerektiği dikkate alınarak dosyada yeniden rapor alınmasına gerek görülmemiş olup mecvut raprolar değerlendirielrek sonuca ulaşılmasına karar verilmiştir.
Davamnın esası bakımından ayıplı olduğu iddia edilen 6 adet makinadan İsrail'deki 2 adet makinanın sadece belli parçaları sökülerek Türkiye'ye nakledilmiş, bu parçalar usulüne uygun olarak burada yeniden boyanmış ve bu işleme ilişkin belge ve evraklar davalı/karşı davacı kayıtlarına yansımıştır. Bu işleme ilişkin nakliye ve gümrük masrafları da dahil çeşitli giderler davalı defterlerinde yer alan kayıtlarla sabittir. Dava konusu makinalardan Fas'taki makina yeniden mahallinde boyanmış olup, yurtdışında olan bu makinaya ilişkin Türkiye'de herhangi bir değerlendirme yapılması söz konusu değildir. Fabrikada müşterisini bekleyen 2 adet makina üzerinde de herhangi bir inceleme yaptırılamamış, bilirkişi incelemesinde dosyaya ibraz edilen fotoğraflar üzerinden ayıba ilişkin net bir tespit yapılamamış ve bu makinaların ayıplı olduğuna ilişkin kesin kanaate de varılamamıştır.Sadece 1 makine için keşfen inceleme yapılmış olup Diğer 5 adet makine üzerinde inceleme yapılmamıştır. Buna rağmen 5 adet makina için boyama bedeli talep edilmesi, 1 makinenin parça değişimi için 70.500,00 TL talep edilmiş olup değişimi yapıldığı iddia edilen makine parçasının bedelinin neye göre tespit edildiği, iade edilen parçanın bedelinin mahsup edilip edilmediği, değişen parçanın hurdaya çıkıp çıkmadığı husularını davalı ispata yarar şekilde tespit ettireemiştir. Parçanın boyanma imkanı olup olmadığını değştirilmesi gereken husus olup olmadığını davalı karşı davacı ispat edemediğinden parça değişim bedel talebi yerinde görülememiştir.Bu durumda davalı/karşı davacının, davacı/karşı davalıdan aldığı ayıplı hizmete ilişkin somut delillerle kesin olarak kanıtlanabilen zarar kalemleri Bakırköy .... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin .... D.iş sayılı dosyasından tespit edilen .... firmasındaki makina ile İsrail'deki 2 adet makinanın sökülerek Türkiye'ye nakledilmiş ve yeniden boyama işlemine tabi tutularak geri gönderilmiş parçalarına ilişkin faturalı ve belgeli zarar kalemleridir.
Kanun'da aksine özel bir düzenleme olmadıkça; taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlü olması (TMK 6), diğer bir ifadeyle, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafın ispat yükü altında olması (HMK 190) nedeniyle, sözleşme dışı fazla iş yapılması olgusundan lehine hak çıkaracak taraf olan yüklenici; sözleşme dışı fazla işler yaptığını kanıtlamak zorundadır. Davalı/karşı davacının delilleri arasında belgelerine yer verilen ve defter ve kayıtları üzerinde yaptırılan inceleme neticesinde davalı defterlerinde kayıtlı olduğu 13.12.2013 tarihli rapor ile aynen tespit edilen İsrail'deki makinanın ayıplı parçalarının Türkiye'ye gelişi ve yeniden boyanarak İsrail'e gönderilişi ile ilgili yapılan toplam 16.370,75 TL'lik giderin zarar kalemi olarak kabul edilebileceği kanaati edinilmiştir.
Bununla birlikte boyma bedeli yönünden yurt içinde olan 4 adet makina yönünden davalı/karşı davacı 3 adet makineyi dava dışı ..... boya firmasına yeniden boyattığını ve bu yeniden boyama işlemi için 11.328,00 TL bedel ödediğini beyan ettiği halde ve faturasını da sunduğu halde,bu aşamada gerekçesiz çelişkili olarak tespit edilen rapora dayanarak her bir makine için 48.000,00 TL bedel talep etmesi yerinde görülmediğinden fahiş hayatın olağan akışına gerçeklere ve iligli odalardan gelen yazı cevaplarıyla çelişkili ve tarafalr arasındaki daha önceki boyama bedellerine aykırı 10.07.2019 tarihli bilirkişi heyet raporunda belirlenen bedel mahkememizce yerinde bulunmamış olup teknik birlikişi heyetinin 29.4.2014 tarihli raporunda, ..... firmasındaki boyaları kabaran 1 adet makinanın boyalarının sökülüp, yeniden boyanması, tüm bu bahsi geçen makinaların tamamen boyanın temizlenmesi ve yeniden elektrostatik toz boyama işleme yapılmasının maliyetinin 6.750,00 TL olduğu tespit edilmiş ve bu tespit rayice hakkaniyete ve taralar qarasındaki öceki boyma bedeli ve davalının dava dışı firmaya yaptırdığı boyma bedelleyile uyumlu olduğundan bir adet makina yönünden bu rapor hükme esas alınarak karar verilmesi gerekmiştir.
Tarafların defter ve belgelerinin incelenmesi neticesinde, 06.06.2012 takip tarihi itibariyle davacı/karşı davalının 6.474.52 TL alacağı bulunduğu konusunda tam mutabakat sağlandığı sabit olup, 13.12.2013 tarihli bilirkişi raporu ile de bu husus tespit edilmiştir. Davacı karşı davalı aynı zamanda takas mahsup talebinde de bulunduğundan mahkememizce,ayıpı iş bedlenin davacının yaptığı iş bedelinden mahsup eidlerek asıl davada davacı/karşı davalının 6.474,52 TL alacağı, davalının ..... firmasındaki makinedeki gizli ayıptan kaynaklanan 6.750,00 TL zararından mahsup edilmiş, buradan kalan bakiye 275,42 TL alacak ile karşı dava yönünden de gelen belge ve kayıtlarla ispat ediliği üzere İsrail'deki makinaların sökülerek Türkiye'ye nakledilmesi ve yeniden boyanmasından kaynaklanan belgeli giderlere ilişkin 16.370,75 TL'nin davacı/karşı davalıdan alınarak davalı/karşı davacı'ya verilmesine karar verilmiştir.Davalının spat edemediği ve yerinde görülmeyen bakiye alacak kalemleri yönünde de yukarıda anılan sebeplerle reddine karar vermek geremiştir.
Tüm bu nedenlerle; asıl davanın reddine, davacının takipte kötüniyetli olduğu kanıtlanamadığından davalı yanın kötüniyet tazminatı talebinin de reddine, karşı davanın kısmen kabulüne, talebe konu alacak kalemlerinden 16.370,75 TL'nin ve 275,42 TL'nin dava tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davacı-karşı davalıdan alınarak davalı-karşı davacıya verilmesine, davalı-karşı davacının fazlaya ilişkin diğer taleplerinin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-ASIL DAVANIN REDDİNE
-Davacının takipte kötüniyetli olduğu kanıtlanamadığından davalı yanın kötüniyet tazminatı talebinin de reddine,
2-KARŞI DAVANIN KISMEN KABULÜNE,
Talebe konu alacak kalemlerinden 16.370,75 TL'nin ve 275,42 TL'nin dava tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davacı-karşı davalıdan alınarak davalı-karşı davacıya verilmesine
-Davalı-karşı davacının fazlaya ilişkin diğer taleplerinin reddine,
ASIL DAVA YÖNÜNDEN;
3-Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gereken 44,40-TL maktu karar ve ilam harcının davacı tarafından peşin yatırılan 96,15-TL harçtan mahsubuna, artan 51,75 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13.maddesi uyarınca davalı yararına tayin ve takdir olunan 2.725,00 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
KARŞI DAVA YÖNÜNDEN;
5-a)-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 1.137,10 TL karar ve ilam harcından davacı tarafından peşin yatırılan 442,00 TL harç ile 5.425,00 TL ıslah harcın mahsubuna, artan 4.729,90 TL harcın karar keşinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
b)-Davacı tarafından yatırılan 24,30-TL başvurma harcı, 442,00 TL peşin harç ile ıslah harcından mahsup edilen 1.137,10 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
c)Davanın kabul edilen miktarı gözetilerek karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 13/1.maddesi uyarınca davacı yararına tayin ve takdir olunan 2.725,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
d)Davanın red edilen miktarı gözetilerek karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davalılar yararına tayin ve takdir olunan 24.186,36 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Karşı dava yönünden davacı tarafından sarf edilen 170,80-TL keşif harcı, 18,10 TL tebligat ve müzekkeer gideri, 1.450,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.638,90 TL yargılama giderinin davanın kabul oranı dikkate alınarak takdiren 85,10 TL 'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Karşı dava yönünden davalı tarafından sarf edilen 3.000,00 TL bilirkişi ücreti, 41,20-TL tebligat, müzekkere giderinden oluşan toplam 3.041,20 TL yargılama giderinin davanın red oranı dikkate alınarak takdiren 2.883,28 TL 'sinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine, kalan kısmın davalılar üzerinde bırakılmasına,
8-Asıl dava yönünden davanın reddine karar verildiğinden yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
9-Kullanılmayan gider avansının HMK 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra davacıya iadesine,
10-HMK'nın uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine,
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 ila 360'ncı madde hükümleri uyarınca, mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye verilecek dilekçe ile kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde veya istinaf dilekçesi kendisine tebliğ edilen taraf başvuru hakkı bulunmasa veya başvuru süresini geçirmiş olsa bile mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye vereceği cevap dilekçesi ile iki hafta içerisinde İSTİNAF yolu açık olmak üzere taraf vekillerinin yüzlerine karşı oybirliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.26/12/2019
Başkan ...
¸
Üye ...
¸
Üye ...
¸
Katip ...
¸