T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/1126 Esas
KARAR NO: 2021/81
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 08/12/2017
KARAR TARİHİ: 27/01/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 01.02.2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının icra takibine itiraz ettiğini, 4.271,60 TL lik alacakları bulunduğunu, müvekkil şirketin davalıya arızalı fırınlarının tamiri konusunda hizmet verdiğini ve arızaları yerinde giderdiğini, buna ilişkin arıza giderim formlarının davalı çalışanına teslim edildiğini, davalıya sunulan hizmet için fatura keşide edilerek gönderildiğini, faturanın davalı tarafından teslim alındığını ve herhangi bir itiraz olmadığını, takibin borçlunun itirazı üzerine durdurulduğunu, bu nedenlerle haksız itirazın iptali ile takibin devamına, 4.271,60 TL lik alacağın takip tarihinden itibaren işleyecek ticari reeskont avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, davalının haksız itirazından dolayı %20 den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkil şirketin arızalı fırınların tamiri için davalıdan hizmet aldığını, davacının bu hizmet için fatura keşide ettiğini, müvekkil şirket tarafından ilk fatura bedelinin davacıya ödendiğini, davacı tarafından ikinci kez keşide edilen ve itiraza konu alacağın mükerrer olduğunu, böyle bir hizmetin alınmadığını, müvekkil şirketce de bundan dolayı kabul edilmediğini ve kargo kabul olmaksızın geri gönderildiğini, kayıtlar incelendiğinde davacının keşide edip gönderdiğini ve müvekkil şirketce de teslim alındığı iddia edilen faturanın müvekkil şirket kayıtlarında bulunmadığının görüleceğini, tarafların ticari defterleri incelenirse bu uyuşmazlığın daha net anlaşılacağını, dava konus uyuşmazlık için bilirkişi incelemesi gerektiğini, dolayısıyla alacağın likit olduğunu, icra inkar tazminatının istenmesinin mümkün olmadığını, davayı kabul etmediklerini, davanın esastan reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dava, davacının faturaya dayalı alacağının tahsili için davalı aleyhine giriştiği icra takibine vâki itirazın İİK'nun 67.maddesi gereğince iptali ile takibin devamına ve icra inkâr tazminatı istemine ilişkindir.
Büyükçekmece ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyası incelendiğinde; davacı şirketin davalı aleyhine 4.271,80 TL asıl alacağın tahsili için faturaya dayalı olarak ilamsız icra takibine geçildiği, borçluya ödeme emrinin tebliği üzerine borçlu vekilinin süresinde, borca yetkiye ve faize itiraz ettiğini bildirerek takibin durmasına sebebiyet verdiği anlaşılmıştır.
Davacı şirket adresinin Bursa olması nedeniyle davacı şirket ticari kayıt ve defterleri talimat yolu ile incelenmiş olup, bilirkişi ... in 06/09/2019 tarihli raporunda özetle; davacının ibraz etmiş olduğu 2017 yılı resmi defterlerindeki TTK ve VUK ilgili maddesi gereği açılış tasdiki ve kapanış onamasının zamanında yapıldığı ve defterlerin usulüne uygun kayıt edildiği, dava konusu olan 14/10/2017 tarihli ... sıra numaralı 4.271,80 TL 4.271,80 TL tutarlı faturanın davacı defterlerine kayıtlı olup davalının davacıya 4.271,80 TL borçlu olarak gözüktüğünü ve 25.05.2017 ve 05.06.2017 tarihlerinde iki kez hizmet verildiğini bildirmiştir.
Dosya kapsamı üzerinde davalının defterleri ile mukayeseli olarak davalı ticari defterleri üzerinde bilirkişiye inceleme yaptırılarak mali müşavir bilirkişiden rapor alınmıştır. Bilirkişi ...' tan alınan rapora göre, dava konusunun, davacının davalı ile olan ticari ilişkisi dolayısıyla oluşan fatura alacağını dayanak göstererek yapmış olduğu takibe yapılan itirazın iptali talebinden ibaret olduğunu, davalının 2017 yılları ticari defterlerinin lehine delil niteliğinin bulunduğu, davalının ticari defterlerine göre, takip tarihi itibariyle davalının davacı şirkete borcu olmadığı dava konusu14/10/2017 tarihli ... sıra numaralı 4.271,80 TL tutarlı faturanın davalı defterlerine kayıtlı olmadığını bu fatura nedeniyle davacının davalıdan alacaklı olduğu iddiasının ispata muhtaç olduğunu bildirmiştir.
Dava itirazın iptali davasıdır.Bilindiği üzere, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu (İİK)’nun 67.maddesi uyarınca itirazın iptali davası; alacaklının, icra takibine karşı borçlunun yaptığı itirazın iptali ile İİK’nun 66.maddesine göre itiraz üzerine duran takibin devamını sağlayan bir eda davası olup, itirazın tebliğinden itibaren bir yıllık süre içinde açılan davada borçlunun itirazında haksızlığının belirlenmesi ve alacağın likit olması halinde, istem varsa borçlu aleyhine icra inkar tazminatına da hükmedilebilir.(Baki Kuru, İcra ve İflas Hukuku, 2006, s.219,223) Öncelikle şunu belirtmek gerekir ki bir ticari ilişki ve bu ilişkiden kaynaklı alacağının olduğunu iddia eden taraf bunu usulü dairesinde ispat etmesi gerekir. İspatın konusu , ispat yükünün kimde olduğu ve ispat vasıtalarının neler olduğu 6100 sayılı HMK.nun 187 ,190 ve 200'ncü maddelerinde açıkça belirtilmiştir.
İspatın konusu HMK.nun 187'nci maddede “İspatın konusunu tarafların üzerinde anlaşamadıkları ve uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek çekişmeli vakıalar oluşturur ve bu vakıaların ispatı için delil gösterilir. Herkesçe bilinen vakıalarla, ikrar edilmiş vakıalar çekişmeli sayılmaz.” Şeklinde belirtilirken, ispat yükünün kimde olduğu ise HMK.nun 190'ncı maddesinde “İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. Kanuni bir karineye dayanan taraf, sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda öngörülen istisnalar dışında, karşı taraf, kanuni karinenin aksini ispat edebilir.”düzenlemesi ortaya konmuştur.
İspat vasıtaları ise HMK.nun 200'ncü maddesinde “Bir hakkın doğumu, düşürülmesi, devri, değiştirilmesi, yenilenmesi, ertelenmesi, ikrarı ve itfası amacıyla yapılan hukuki işlemlerin, yapıldıkları zamanki miktar veya değerleri ikibinbeşyüz Türk Lirasını geçtiği takdirde senetle ispat olunması gerekir.Bu hukuki işlemlerin miktar veya değeri ödeme veya borçtan kurtarma gibi bir nedenle ikibinbeşyüz Türk Lirasından aşağı düşse bile senetsiz ispat olunamaz. Bu madde uyarınca senetle ispatı gereken hususlarda birinci fıkradaki düzenleme hatırlatılarak karşı tarafın açık muvafakati hâlinde tanık dinlenebilir.”düzenlemesi ile ispatın nasıl yapılacağı gösterilmiştir.
Akdi ilişki taraflar arasında düzenlenen bir sözleşme ile , faturaya konu malların teslim edildiğine dair bir irsaliye , teslim fişi ve teslim alındığına dair yazılı bir belge ile ispat edilebilir.Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 13/07/2011 tarihli kararında “Hemen belirtmelidir ki, satılanın tesliminin “hukuki işlem” niteliğinde olup, buna ilişkin savunmanın hangi delillerle kanıtlanabileceğinin belirlenmesinde, hukuki işlemlerin varlığının kanıtlanmasına ilişkin genel usul hukuku kurallarının (1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 288 ve devamındaki hükümler) göz önünde tutulması gerekir.Bunun sonucu olarak ta; herhangi bir hukuki işlem gibi, teslim de anılan hükümdeki senetle (yazılı delille) ispat kuralı çerçevesinde, ilişkin bulunduğu malın miktar ve değerine göre belirlenmelidir. (Kuru Baki, Hukuk Muhakemeleri Usulü, İstanbul 1990 5.basım,C:2,S:1534, S:1603, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 06/11/2002 gün 2002/13-875 E., 2002/885 K. sayılı ilamı da bu yöndedir.).
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'na göre “faturanın onu teslim alan muhatabı borç altına sokabilmesi için her şeyden evvel borç doğurucu bir hukuki ilişkinin mevcudiyeti ve faturanın da bu ilişki nedeniyle düzenlenmiş olması gerekir. Borç münasebeti olmaksızın düzenlenen ve muhatabı tarafından her nasılsa teslim alınan faturaya 8 gün içinde itiraz edilmemiş olmasının onu borç altına sokacağı şeklinde görüş hem mantıki hem de hukuki dayanaktan yoksun olur. O halde öncelikle taraflar arasında böyle bir hukuki ilişkinin var olup olmadığının göz önünde tutulması zorunludur.”Akdi ilişki ispat edilemediği sürece davacının davalı adına fatura düzenlemesi ve ticari defterlerine göre bu faturalar nedeniyle alacaklı gözükmesinin davalıyı bağlayıcı bir yanı yoktur. "
Örneğin faturalara dayalı olarak karşı taraftan alacaklı olduğunu iddia eden taraf faturadaki mal ve hizmetin karşı tarafa teslim edildiğini belge ile ispat etmelidir.Tek taraflı düzenlenen faturalar hiçbir zaman bir akdi ilişkiyi ispat vasıtası olmayıp , akdi ilişkinin ifası aşamasında düzenlenen bir belgedir.Bu nedenle faturanın geçerli olabilmesi için teslime dair belge sunulamaması durumunda faturaların karşı tarafın defterlerinde de kayıtlı olması gerekir.
Davacı yan icra takibinde ödenmediğini iddia ettiği ¨14/10/2017 tarihli ... sıra numaralı 4.271,80 TL tutarındaki alacak için takibe girişmiştir. FATURA AÇIK FATURADIR. Taraflar arasında yazılı bir akit olmadığı sözlü olarak ticari ilişkiye girdikleri anlaşılmıştır. Davalı yan ise davacının faturaya konu malları ve faturayı kendisine teslim etmediğini belirtmiştir. Kendisi lehine bir olaydan hak çıkaran taraf ispat külfeti altındadır.Davacı yanın tek taraflı olarak tanzim ettiği fatura davalı yanca kabul edilmemiştir. Faturaya konu edilen malların davalıya teslim edildiği de yazılı belgeler ile ispat edilememiştir.Bunun üzerine davacı vekili delil listesinde açıkça yemin deliline dayandığından davacı vekiline yemin delili hatırlatılmış, davacı eldeki dosyada yemin deliline dayanmayacaklarını son celse bildirmişleri üzerine ispat edilemeyen davanın reddine karar verilmesi gerektiği sonucuna varılarak aşağıdaki gibi hüküm vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:
1-Davanın REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken maktu 59,30 TL ilam ve kara harcının davacı tarafından başlangıçta yatırılan 72,95 TL harcından mahsubuna, artan 13,65 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T gereğince hesaplanıp takdir olunan 4.080,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafça yapılan 327,20 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
6-Kalan gider avansının karar kesinleştiğinde talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair , miktar itibari ile kesin olarak verilen karar açıkça okunup taraf vekillerinin yüzüne karşı usulen anlatıldı. 27/01/2021
Katip ...
¸e-imza
Hakim ...
¸e-imza