T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/1115 Esas
KARAR NO: 2022/712 Karar
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 20/11/2018
KARAR TARİHİ: 05/07/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 05/08/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı borçlunun sahibi olduğu ..... plakalı aracın, 03/09/2016 tarihinde müvekkili şirket nezdinde sigortalı bulunan .... plakalı araç ile çarpışması sonucunda kaza meydana geldiğini, kazaya istinaden mağdur araç sahibi ..... adına 10.500,00-TL hasar tazminatı ödemesi yapıldığını, ancak yapılan incelemede kusur durumunun yanlış değerlendirilmesi sonucu davalı yana sehven fazla ödeme yapıldığının tespit edildiğini, müvekkili sigorta şirketi tarafından 5.250,00-TL sehven fazla ödeme yapıldığının tespit edilmesi üzerine davalı borçlu aleyhine Bakırköy .. İcra Müdürlüğünün ....esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, başlatılan icra takibinin davalının itirazı üzerine durduğunu, meydana gelen kazada kusur oranının yanlış değerlendirilmesi sonucu davalı yana müvekkili sigorta şirketi tarafından sehven fazla ödeme yapılmış olmasının hakkaniyete ve hukuka aykırı mevcut durumu oluşturduğunu, bu durumun mahkemece yapılacak bilirkişi incelemesiyle de ortaya çıkacağını, davalının itirazında haksız ve kötü niyetli olduğunu bildirerek, davalı borçlu tarafından Bakırköy .... İcra Müdürlüğünün ....esas sayılı dosyasına yapılan haksız ve mesnetsiz itirazın iptaline, takibin kaldığı yerden devamına, davalı borçlu aleyhine alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava dilekçesi davalıya usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş, davalı tarafça davaya karşı cevap dilekçesi sunulmamış, davalı 17/04/2019 tarihli duruşmada "Ben Ankara'da inşaat malzemesi üzerine esnafım, kazayı benim aracımla kardeşim yapmıştır, aracım perte çıktı, ödemeyi bana ... sigorta yaptı, sonrasında benden 10.500,00-TL'nin 5.250,00-TL'sini geri istediler, kazalı aracıma ben 9.500,00 TL'ye alıcı bulmuşken sigorta bu aracı 8.000,00-TL'ye kendi bulduğu kişiye satmak için beni yönlendirdi, şu aşamada aracım da olmadığından benim istedikleri parayı geri ödesem bile zararı karşılayacaklarını da kabul etmemektedirler, benim olay yerini terk eden ..... plakalı araçtan istemem gerektiğini söylüyorlar, bu araç da yine davalının ZMM'lisidir" şeklinde beyanda bulunmuştur.
YARGILAMANIN ÖZETİ, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle davacı sigorta şirketi tarafından davalıya yapılan fazla ödemenin sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca tahsiline ilişkin olarak yapılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
Mahkememizce taraflara usulüne uygun davetiye tebliğleri yapılarak taraf teşkili sağlanmış ve davanın esasına başlanmıştır.
Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ....esas sayılı takip dosyası celp edilmiş olmakla incelenmesinde; alacaklı davacı şirket tarafından borçlu davalı hakkında 5.250,00-TL asıl alacak, 69,90-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 5.319,90-TL alacağın tahsili istemiyle takip başlatıldığı, ödeme emrinin davalı borçluya 11/01/2017 tarihinde tebliğ edildiği, davalı borçlu tarafından 13/01/2017 tarihinde borca, faize ve ferilere itiraz edilmesi üzerine 26/01/2017 tarihinde takibin durdurulmasına karar verildiği, itirazın alacaklı vekiline tebliğ olunmadığı, iş bu itirazın iptali davasının yasal süre içerisinde açıldığı görülmüştür.
Ankara Ticaret Sicili Müdürlüğünden; davalının sicil kayıtları celp edilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır.
... Sigorta A.Ş.'den; .... numaralı sigorta poliçesinin ve ... sayılı hasar dosyasının bir sureti ile ..... plakalı araca ait sigorta ekspertiz raporu, aracın hasarlı durumunu gösterir fotoğraflar celp edilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır.
.. Polis Merkezi Amirliğinden; dava konusu trafik kazası nedeniyle düzenlenen 04/09/2016 tanzim tarihli .... kaza sıra nolu trafik kazası tespit tutanağı ile kaza nedeniyle açılan soruşturma dosyasının onaylı bir sureti celp edilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır.
04/09/2016 tarihinde tanzim edilen trafik kazası tespit tutanağına göre," ...Sürücü ..... sevk ve idaresindeki .... plakalı aracı ile 19 Mayıs Bulvarı Mamak istikametinden seyirle geldiği .... Sokak kavşağından sola dönerek depolamaya girip karşıya geçmek için hamle yaptığı esnada sağ tarafından gelen ..... plakalı araca ilk geçiş hakkını vermeyip çarpıştıkları kazada; 2918 Sayılı K.T.K.'nın 57/1-B maddesi kural ihlali ile ASLİ kusurlu görüleceği, olay yerinden ayrıldığı belirtilen ..... plakalı araç .... plakalı araç ile aynı istikamette gelip sağından gelen ..... plakalı araca yol vermeyip çarpıştıkları kazada; 2918 Sayılı K.T.K.'nın 57/1-B maddesi kural ihlali görüleceği, Sürücü .... sevk ve idaresindeki ..... plakalı aracı ile 19 Mayıs Bulvarı üzeri Mamak istikametine seyir ederken olay yeri .... Sokak kavşağında hızını ayarlayamayıp sol tarafından depolamadan .... Sokak istikametine giriş yapmakta olan ..... plakalı araç ile çarpışmış, daha sonra yine aynı istikamete depolamadan geçiş yapmakta olan .... plakalı araç ile çarpışarak savrulup, 19 Mayıs Bulvarına katılıp sağda önündeki aracın hareketini bekleyen ..... plakalı araç ile çarpıştığı kazada; 2918 Sayılı K.T.K.'nın 52/1-A maddesi kural ihlali görüleceği, ..... plakalı araç sürücüsü ... 244/1. Sokaktan sağa dönüp önünde bekleme yapan aracın hareket etmesini beklerken ..... plakalı araç ile çarpıştığı kazada kural ihlali görülemeyeceği" hususları tespit edilmiştir.
Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'nden; ..... plakalı araca ait tramer kayıtları celp edilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır.
Mahkememiz dosyası, tarafların iddia ve savunmaları ve tüm dosya kapsamına göre; davaya konu trafik kazasının meydana gelmesinde kazanın taraflarının kusur oranının ne olduğu, davalıya ait araçta meydana gelen hasar miktarının ne olduğu, davalıya fazla ödeme yapılıp yapılmadığı, fazla ödeme yapılmış ise davacının talep edebileceği miktarın tespiti hususlarında rapor düzenlenmek üzere hasar ve kusur konusunda uzman bilirkişi .... ve sigorta bilirkişisi ...'dan oluşan bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından 24/09/2020 tarihli ön rapor tanzim edilerek mahkememiz dosyasına ibraz edilmiştir.
24/09/2020 tarihli bilirkişi ön raporunun incelenmesinde özetle;"... olayın meskun mahalde, gece vakti, açık havada, yüzey kuru ve 4 şeritli asfalt kaplamalı tek yönlü yolda, kavşakta meydana geldiği, yolda trafik lambası, aydınlatma, trafik levhası, yol şerit çizgisi ve yaya kaldırımı olduğu, emniyet şeridinin bulunmadığı, dava konusu kazanın meydana gelişinde ve kusur dağılımında herhangi bir yanlışlığa düşmemek için kazaya karışan araç sürücülerinin varsa ifadelerinin, kazaya karışan araçların hasarlı durumunu gösterir fotoğrafların, ..... plaka sayılı araca ait sigorta ekspertiz raporu ve ZMMS poliçesinin sunulması gerektiği " değerlendirme ve tespitlerinin yapıldığı anlaşılmıştır.
Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, davacı vekili tarafından bilirkişi raporuna karşı beyan ve itirazlarını içerir dilekçe sunulmuştur.
16/02/2022 tarihli celse ara kararı gereğince kök raporda belirtilen eksikliklerin tamamlanması nedeniyle ek rapor hazırlanmak üzere dosyanın bilirkişilere tevdine karar verilmiş, bilirkişiler tarafından düzenlenen ek rapor mahkememiz dosyasına ibraz edilmiş;
11/05/2022 tarihli ek bilirkişi raporunun incelenmesinde özetle;"... Dava konusu kazanın meydana gelişinde; .... plaka sayılı aracın sürücüsü .....'in (davacı şirket tarafından ZMMS ile sigortalanan aracın sürücüsü) %37,5oranında ve ..... plaka sayılı aracın sürücüsünün (kaza sonrası olay yerini terk eden aracın sürücüsü) %37,5 oranında toplamda %75 oranında kusurlu olduğu, ..... plaka sayılı aracın sürücüsü ....'nın (davalının aracının sürücüsü) %25 oranında kusurlu olduğu, davalıya ait ..... plaka sayılı araçta meydana gelen hasar miktarının 14.000-TL olarak hesaplandığı, davacıya ZMMS ile sigortalı aracın sürücüsünün kusur durumu (%37,5 oranında) dikkate alındığında 14.000-TL x 0,375=5.250,00-TL'den davacı sigortanın sorumluluğu bulunduğu, davacı sigorta şirketi tarafından sehven kusur durumu %75 olarak hesaplanmış olduğundan davacıya 10.500,00-TL ödeme yapmış olduğu, bu nedenle 10.500-TL - 5.250-TL=5.250-TL davacı sigorta şirketinin davalıya fazla ödemesinden dolayı alacağının olduğu" değerlendirme ve tespitlerinin yapıldığı anlaşılmıştır.
Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, davacı vekili tarafından bilirkişi raporuna karşı beyan dilekçesi sunulmuş, davalı tarafça bilirkişi raporundaki tespit ve değerlendirmelere yazılı ya da sözlü itiraz edilmemiştir.
TBK'nın 77-82. maddeleri gereğince, haklı bir sebep olmaksızın, bir başkasının malvarlığından veya emeğinden zenginleşen bu zenginleşmeyi geri vermekle yükümlüdür.
Sebepsiz zenginleşme; geçerli olmayan veya tahakkuk etmemiş yahut varlığı sona ermiş bir nedene "ya da" borçlu olunmayan şeyin hataen verilmesine dayalı olarak gerçekleşebilir. Sebepsiz zenginleşme bunlardan hangisi yoluyla gerçekleşmiş olursa olsun, sebepsiz zenginleşen, aleyhine zenginleştiği tarafa karşı geri verme borcu altındadır.
İİK'nun 67. maddesinde "Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir." hükmüne yer verilmiştir.
İcra ve İflas Kanunu'un 67/2.maddesinde "Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir." hükmüne yer verilmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama, iddia, savunma, sunulan ve toplanan deliller, yukarıda açıklanan yasal düzenlemeler, Bakırköy .. İcra Müdürlüğünün ....Sayılı takip dosyası, 24/09/2020 tarihli kök ve 11/05/2022 tarihli ek bilirkişi raporları, 04/09/2016 tarihli maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağı kapsamında; tüm dosya birlikte değerlendirildiğinde; Davanın maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle sigorta şirketi tarafından davalıya yapılan fazla ödemenin sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca tahsiline ilişkin yapılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkin olduğu, 03/09/2016 tarihinde saat 23:00 sıralarında sürücü ..... sevk ve idaresindeki davacı sigorta şirketi nezdinde ZMMS ile sigortalı olan, dava dışı .....'in maliki olduğu .... plakalı aracı ile 19 Mayıs Bulvarından Mamak istikametine seyirle geldiği .... Sokak kavşağından sola dönüp kontrolsüz bir şekilde dönmek isterken, sağında bulunan yine aynı istikametten sola doğru dönmek isteyen ..... plaka sayılı aracın kontrolsüz olarak yola girdiğinde, 19 Mayıs Caddesinde Siteler istikametinden Mamak istikametine seyreden sürücü .... sevk ve idaresindeki davalıya ait ..... plaka sayılı aracın her iki araçla çarpışarak sağa doğru yönelerek yolun sağında önündeki aracın hareketini bekleyen ..... plaka sayılı araca çarpması neticesi maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği ve davalıya ait aracın hasar gördüğü, araçtaki hasar bedeli olarak davacı sigorta şirketi tarafından davalıya 10.500,00-TL hasar ödemesi yapıldığı, davacı tarafça kusur durumunun yanlış değerlendirilmesi sonucunda davalı tarafa sehven fazla ödeme yapıldığının tespiti üzerine fazla ödemenin tahsili için Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ..... esas sayılı dosyası ile davacının icra takibi başlattığı ve davalının itirazı üzerine takibin durduğu, bunun üzerine davacının işbu itirazın iptali davasını açtığı, kaza tespit tutanağı ve gerekçeli, denetime ve hüküm kurmaya elverişli kusur ve hasara ilişkin 24/09/2020 tarihli kök ve 11/05/2022 tarihli ek bilirkişi raporlarında belirtildiği üzere; kazanın meydana gelmesinde, dava dışı sigortalı araç sürücüsünün %37,5, davalının sahibi olduğu ..... plaka no'lu aracın sürücüsünün %25 oranında kusurlu olduğu ve kaza sonucu ..... plakalı araçta 14.000-TL'lik hasar meydana geldiği anlaşılmakla; davacıya ZMMS ile sigortalı aracın sürücüsünün kusur durumu (%37,5 oranında) dikkate alındığında 14.000-TL x 0,375=5.250,00-TL'den davacı sigortanın sorumluluğu bulunduğu, davacı sigorta şirketi tarafından sehven kusur durumu %75 olarak hesaplanmış olduğundan davacıya 10.500,00-TL ödeme yapmış olduğu, bu nedenle 10.500-TL - 5.250-TL=5.250-TL davacı sigorta şirketinin davalıya fazla ödemesinden dolayı alacağının olduğu sonuç ve vicdani kanaatine varılarak davanın kabulüne, talep yargılamayı gerektirdiğinden davacı tarafın talep ettiği icra inkar tazminatının reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde tüm hususları içerir hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davanın KABULÜ ile;
1-Davalının Bakırköy .. İcra Müdürlüğünün ....sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın 5.250,00-TL asıl alacak yönünden KISMEN İPTALİ ile; takibin bu miktar üzerinden takip tarihinden itibaren takipteki koşullar üzerinden faiz uygulanmak suretiyle DEVAMINA,
Alacağın miktarı yargılama ile belirlendiğinden ve likit sayılmadığından, davacının icra inkar tazminatı talebinin REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gerekli 358,62-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 89,66-TL harc, icra dosyasına yatırılan 26,60-TL harcın mahsubu ile bakiye 242,36-TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
3-Davacı tarafça başlangıçta yatırılan 89,66-TL peşin harç, 35,90-TL başvurma harcı ve 26,60-TL icra dosyasına yatırılan peşin harç, 188,20-TL posta gideri, 1.200,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.540,36-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T gereğince hesaplanıp takdir olunan 5.100,00-TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
5-Kalan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
6-HMK'nın uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda miktar itibari ile KESİN olarak verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.05/07/2022
Katip ...
¸
Hakim ....
¸