T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/1208 Esas
KARAR NO: 2020/24
DAVA: İTİRAZIN İPTALİ (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 12/12/2018
KARAR TARİHİ: 15/01/2020
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 14/02/2020
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Davacının; dava dışı .... Tekstil Turizm ve Dış Tic San ve Tic Ltd Şti firmasını ... nolu Nakliyat Emtia Sigorta Poliçesi ile sigortaladığı işbu poliçe kapsamında ... Tekstil Turizö ve Dış Tic San ve Tic Ltd Şti firmasına ait emtiaların nakliye süresince sigortalı olduğu, Dava dışı sigortalıya ödenen hasar (eksiklik) bedelinin sorumluulardan rücuen tahsil edilmesi amacıyla CMR'nin 32/2 maddesi gereği davalı borçluya rücu ihtarnameisi gönderildiği, rücu ihtarnamesinin 05/08/2016 tarihinde davalı borçlu tarafından tebellüğ edildiği, ihtarnameye olumsuz cevap vermesi üzerine Bakırköy ... icra müdürlüğü .... E sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığı, davalının yaptığı haksız ve hukuka aykırı itirazı ile takibin durduğunu, itirazın iptali ile davanın devamına reeskont faizi ile %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatı ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Firmalarına iletilen rücu taleplerinin sigortalayan firmaya ihbar edildiği, dava sonunda davalı taşıyıcı firmanın sorumluluğuna karar verilmesi halinde bu firmasının CMR sigortasını yapn ... Sigorta A.ş firmasına rücu hakkının mevcut olduğu, davanın ... Sigorta şirketine ihbarına, davanın reddine, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava,karayolu ile eşya taşımasından kaynaklanan rücuen tazminat istemine ilişkindir.
Davacının sigortalısına ait emtianın hasarlandığı olayda taşıyıcı olan davalının kusurunun bulunup bulunmadığı,taşımanın tam ve gereği gibi yerine getirilip getirilmediği, CMR hükümleri uyarınca taşıma sırasında meydana gelen hasar nedeniyle ortaya çıkan gerçek zararın miktarının ne olduğu,sınırlı sorumluluk hükümlerinin somut olayda uygulanma yerinin bulunup bulunmadığı,bulunuyorsa bunun miktarının ne olduğu,meydana gelen hasarın sigorta poliçesi teminatı içinde kalıp kalmadığı,yapılan ödemenin hatır ödemesi olup olmadığı,hasar ihbarının yapılıp yapılmadığı,yapılmış ise süresinde olup olmadığı noktalarında bilirkişi incelemesi yaptırılmış, bilirkişiler ...., ...., ... tarafından düzenlenen 09/12/2019 havale tarihli bilirkişi raporunda; uyuşmazlık konusu taşımanın CMR hükümlerine tabi olduğu, Poliçedeki Hırsızlık Rizikosu başlığı altında yapılan açıklamaya göre hasarın, aşırmak suretiyle mi yoksa zorla ve/veya zor kulanılarak bedeni çeviklik ya da haksız yere elde edilen anahtar ve benzeri cisim temin edilip girilerek mi meydana geldiğinin anlaşılmadığı, toplam hasar bedelinin 3.198,78 TL olduğu, diğer taraftan dava dosyasındaki vaki hasarın .... nolu poliçedeki hırsızlık rizikosu teminatı kapsamında meydana geldiğini destekler nitelikte bir delil olmaması sebebiyle dava dışı sigortalısına 28/01/2016 tarihinde yaptığı 3.198,78 TL'lik hasar tazminat ödemesinin ex-gratia ödemesi olarak yaptığı, ancak ex-gratia ödemesinin rücu imkanı olmadığı sonuç ve kanaatine varıldığının bildirildiği görülmüştür.
Dava, emtia sigorta poliçesinden kaynaklanan tazminatın rücuan tahsili istemine ilişkin olup, sigorta şirketi ancak sigorta poliçesi hükümleri çerçevesinde ödeme yapmakla yükümlü olduğu tazminatı ödedikten sonra bunu TTK'nun 1301. maddesi gereğince rizikonun gerçekleşmesine neden olan kimseye rücu edebilir. Bunun dışında poliçede teminat dışında kalan hallerde yapılan ödemelerden dolayı sigortacının rücu davası açması mümkün değildir. Bu durumda, sigorta şirketi tarafından yapılan ödemenin poliçe teminatı kapsamında yapılan bir ödeme mi, yoksa bir lütuf ödemesi mi (ex gratia) olduğunun belirlenmesi, yapılan ödemenin poliçe teminatı kapsamında bir ödeme olduğunun anlaşılması halinde davacının dava açma hakkının varlığının kabulü, lütuf ödemesi olduğunun anlaşılması halinde varsa ibraname getirtilip devir ve temlik beyanının varlığı da araştırılarak sonucuna göre bir hüküm kurulması gerekir. Halefiyet ilişkisine dayalı olarak açılan bu davada, halef sıfatının mevcut olup olmadığının belirlenmesi dava ehliyetine ilişkin olmakla davalı tarafından her zaman ileri sürülebileceği gibi, mahkeme tarafından da re'sen dikkate alınması zorunlu bulunmaktadır.
Tüm dosya kapsamında yapılan değerlendirme sonucu ... numaralı poliçeye göre hırsızlık rizikosu gerçekleştiğine ilişkin ispata yarar delil sunmadığı anlaşılmakla, davacının poliçe teminatı içerisinde olmadığı halde dava dışı sigortalısına ex-gratia (hatır ödemesi) yapmış olduğu ve bu sebeple TTK m.1472 kapsamından halef sıfatını kazanmamış olduğundan yapılan ödemenin rücuan talep edilmesinin mümkün olmadığı yönünde kesin kanaat oluştuğundan davasının reddi yoluna gidilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının davasının REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gereken 54,40-TL maktu ilam ve karar harcının davacı tarafından peşin yatırılan 130,56-TL harçtan mahsubuna, artan bakiye 76,16-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerine BIRAKILMASINA,
4-Gider avansından artan olur ise karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,
Dair; taraf vekillerinin yüzlerine karşı davanın miktarı itibariyle KESİN olarak verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.15/01/2020
Katip ...
¸e-imza
Hakim ...
¸e-imza