T.C.
BAKIRKÖY
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS İLİŞKİN NİHAİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2018/758 Esas
KARAR NO: 2019/745
DAVA: İpotek (Tescil İstemli)
DAVA TARİHİ: 07/08/2018
KARAR TARİHİ: 27/06/2019
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 05/07/2019
Mahkememizde görülmekte olan İpotek (Tescil İstemli)s davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, Müvekkili ile davalılardan ...arasında 05/07/2017 tarihli ... ... Yerleşkesi Binasına ait Mekanik Tesisat İşleri sözleşmesi imzalandığını, müvekkilinin mekanik tesisat işlerinin yapımını üstlendiğini, sözleşme uyarınca ...yüklenici, müvekkilinin alt yüklenici olduğunu, İntaş İnşaat ve ... binanın 1/2 oranında her ikisinin de maliki olduğunu, müvekkilinin işleri %99 oranında bitirmiş olmasına rağmen davalı ...ın müvekkilinin hak ediş bedellerinden haksız kesintiler yapmaya çalıştığını, Büyükçekmece ... Sulh Hukuk Mahkemesinin... D.iş sayılı dosyası ile alınan raporda imalat seviyesinin %96 olduğunu ve müvekkilinin davalı ...Peyzaj'dan 3.646.632,50 TL alacaklı olduğu kanaatine varıldığını, hakediş ödemelerinin tahsil edilememiş olması nedeniyle ve sözleşme hükümlerine uygun tutanak altına alınan bir geçici kabul yapılmadan şantiyeden çıkartıldıklarını, bu nedenle işin resmi teslimini yapamadan imalatların davalı ... uhdesinde bırakıldığını belirterek öncelikle...ili ... ilçesi .... Pafta, .... parselde kayıtlı taşınmazın tapu kaydına MK. 1011. Madde uyarınca müvekkili yararına inşaatçı ipoteği verilmesi ile ilgili geçici tescil şerhi işlenmesine, müvekkil ile davalılardan ...arasında imzalanan sözleşme gereğince alacak miktarının tespitine, yapı üzerindeki kanuni ipotek haklarının tapuda tesciline, bu hususun tapulara bildirilmesine ve yargılama gideri ile vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; görev itirazında bulunduklarını, görevli mahkemenin Büyükçekmece Asliye Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerektiğini, davacının ...Peyzaj'dan alacağının Büyükçekmece ... . Sulh Hukuk Mahkemesinin... D.iş sayılı dosyası ile alınan raporda tespit edildiğinin dava dilekçesinde belirtildiğini, tekrar tespit istenemeyeceğini, davacının kanuni ipotek hakkını 3 aylık sürenin dolduğu tarih olan en geç 04/08/2018 tarihinden evvel talep etmiş olması gerektiğini, ancak davacı 07/08/2018 tarihinde istemde bulunduğunu, bu nedenle istemin süre yönünden reddinin gerektiğini, müvekkili üniversite tarafından tanınmış bir alacağı bulunmadığından TMK 893/3 maddesi çerçevesinde kanuni ipoteğin tescilinin mümkün olmadığını belirterek davanın usulden ve esastan reddine karar veilmesini talep etmiştir.
Davalı ...vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava şartları, HMK. M. 114/I-h emredici hükmü uyarınca bulunmadığından huzurdaki davanın reddinin gerektiğini, davacının yerine getirdiği imalatların eksik, hatalı ve kusurla yerine getirildiğini, bu nedenle; AYS. çerçevesinde eksiklik, hata ve kusurlar davacı tarafından giderilmeden önce “geçici” ve dolayısıyla “kesin” hesabın yapılabilmesinin olanaksız olduğunu, öu nedenle; davacının huzurdaki davayı derdest etmekte hukuki yararı bulunmadığını, müvekkilinin keyfiyetli yapılmış kesintilers bulunmadığını, yapılan her bir itirazlarının dayanağının taraflar arasında akdedilmiş olan AYS olduğunu, davacının muacceliyet kazanmayan alacağını dava etmesinin dürüstlük ilkesine aykırı olduğunu belirterek davanın usulden ve esastan reddine,muacceliyet kazanmamış olan alacak yönünden hukuki yarar taşımayan kanun ipotek tescili isteminin reddine, yargılama giderleriyle birlikte avukatlık vekâlet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı...İnşaat vekilinin cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazın 1/2 sinin .... Üniversitesine satıldğıını, ardından müvekkili şirket üzerinde kalan 1/2 hissesi de 5+5 yıl süreli kira sözleşmesiyle ...ne boş bir şekilde kiraya verildiğini, müvekkilinin yarı hissesi üzerindeki mülkiyet hakkından başka hiçbir ilgisinin kalmadığını, davacı ile davalılardan ...ile ticari ilişkilerinin olmadığını, yapılan dava konusu sözleşmeden müvekkilinin haberi olmadığını bu nedenle öncelikle husumet itirazında bulunduklarını, bu nedenle müvekkili yönünden husumet yokluğu nedeniyle ve esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE YARGILAMANIN ÖZETİ:
Dava, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 893/3 ve 895. maddelerine dayanılarak açılmış yapı alacaklısı ipoteği (inşaatçı ipoteği) tesciline ilişkindir.
... Tapu Müdürlüğüne yazılan müzekkereye cevap verilmiş, dava konusu .... ili,... ilçesi, .... Mah. .... pafta, ..... parsel sayılı taşınmazın tapu kaydı ipotek akit tarihleri ile birlikte Uyap üzerinden gönderilmiştir.
Büyükçekmece .... .Sulh Hukuk Mahkemesi'nin... D.İş sayılı dosyası celp edilmiş, incelenmesinde; tespit talep eden .... .Tic.Ltd.Şti.tarafından karşı taraf ....... Ltd.Şti.aleyhine tespit istemli talep açıldığı, ... ili, ... ilçesi, ..... Mah. ... ...Caddesi No:.... adresindeki ... ... Yerleşkesi Binasına ait mekanik tesisat işleri kesin hakedişlerin tespit edildiği 30/05/2018 tarihli raporun dosyaya ibraz edildiği anlaşılmıştır.
Bakırköy .... .Asliye Ticaret Mahkemesinin .... D.İş sayılı dosyası celp edilmiş, incelenmesinde; tespit talep eden.... Ticaret Ltd.Şti.tarafından karşı taraf T.C.... aleyhine tespit istemli talep açıldığı, ... ili, ... ilçesi, .... Mah. .... ....Caddesi No:.... adresindeki ... ... Yerleşkesi Binasına ait ikmal, tadilat ve tamirat işlerine ilişkin tespit edildiği 12/09/2018 tarihli raporun dosyaya ibraz edildiği anlaşılmıştır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; taraflar arasındaki eser sözleşmesi kapsamında davacının alt yüklenicinin davalı yüklenici ve taşınmaz maliklerine karşı TMK'nun 893. ve devamı maddelerinde düzenlenen inşaatçı ipoteği ve hak ediş alacağının tespiti şartlarının oluşup oluşmadığından kaynaklandığı anlaşılmıştır.
Mahkememizce davalılara tebligat yapıldıktan sonra mahkememizce davacının sunduğu tedbir talepli dilekçe ekindeki davalılar ile aralarındaki sözleşme ve hak edişler davalıya ait tapu kaydı incelenmiş, iş bu eldeki davada davacı vekili dava delikçesinde ve taleplerinde tedbiren İnşaatçı ipoteğinin geçici tescilinde TMK 895/II hükmü gereğince ivedi olarak geçici tescile karar verilmesini talep etmiş, mahkememizin 23/01/2019 tarihli ara kararı ile davacının yerinde bulunmayan ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmiş, davacı vekilinin istinaf etmesi üzerine...Bölge Adliye Mahkemesi .....Hukuk Dairesinin 19/03/2019 tarihli .... Esas, .... Karar sayılı kararı ile mahkeme ara kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir durum bulunmadığından , davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince reddine karar verilmiştir.
... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası mahkememiz dosyasına gönderilmiş, mahkemenin 31/01/2019 tarih ... Esas .... Karar sayılı birleştirme kararında; açılan menfi tespit davasının mahkememizin ... Esas sayılı dava dosyası ile hukuki ve fiili irtibatı bulunduğu gerekçesiyle dosyanın mahkememizin ... Esas sayılı dava dosyası ile birleştirme kararı verilmiş, dosyanın birleştirme kararıyla birlikte fiziken gönderilmesi sonucu mahkememizce 01/04/2019 birleşen dosya yönünden ek tensip zaptı hazırlanmış ve asıl ve birleşen dosyalar yönünden yargılamaya devam olunmuş, ancak birleşen dosya yönünden yapılan inceleme sonucunda mahkememizin ... Esas sayılı dosyasındaki hüküm ile tefrik kararı verilmiş ve dosya yine mahkememizin ... Esasına kaydedilerek mahkememiz üye hakimi ...'e tevzi edilmiştir.
Yapılan yargılama, toplanan ve sunulan deliller, celp olunan dosyalar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;
Talep esas olarak davacı alt yüklenicinin davalı yüklenici ve taşınmaz maliklerine karşı TMK'nun 893. ve devamı maddelerinde düzenlenen inşaatçı ipoteğinin tescili şartlarının oluşup oluşmadığı noktasında olup davacı inşaatçı ipoteğinin ön meselesi olarak öncelikle alacağının tespit edilerek TTK 893.madde uyarınca tapuda tescil edilmesini talep etmiş ise de,
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu 893/3. maddeye göre; bir taşınmaz üzerinde yapılan yapı veya diğer işlerde malzeme vererek veya vermeden emek sarf ettikleri için malzeme ve emek karşılığı olarak malik veya yükleniciden alacaklı olan alt yüklenici veya zanaatkarlar kanuni ipotek hakkının tescilini isteyebilirler. Bu maddede düzenlenen yüklenici ipoteği, tescile tabi kanuni ipoteklerdendir. "Yüklenici ipoteklerinin tescilinde tapu kütüğünün rehin haklarına ait düşünceler kısmında “inşaatçı ipoteği olduğu belirtilmektedir (TST md. 35). Yüklenicinin kanuni ipotek hakları, eser sözleşmesine bağlı olarak çalışmayı veya malzeme vermeyi üstlendiği andan başlayarak tapu kütüğüne tescil olunabilir.
Tescilinde yüklenilen işin tamamlanmasından başlayarak üç ay içinde yapılmış olması gerekir (TMK md. 895/I,II). Bu süre, hak düşürücü nitelikte olup, üç ayın sonunda tescil isteme hakkı düşer. Ancak tescilin yapılması için alacağın taşınmaz maliki tarafından kabul edilmiş veya mahkemece karara bağlanmış olması şarttır (TMK md. 895/III).
Anılan maddelere göre yapı ipoteğinin yasal koşullarını,
a-Bir yapı alacağının mevcut olması,
b-Alacağın çekişmeli olmaması, yani alacağın taşınmaz maliki tarafından kabul edilmiş veya mahkemece karara bağlanmış olması,
c-Malik tarafından yeterli güvencenin gösterilmemiş olması,
d-Yüklenilen işin tamamlanmasından itibaren en geç 3 ay içinde tescil talebinde bulunulması olarak saymak mümkündür.
İşe başlarken genellikle yüklenici alacağının miktarı kesin olarak belli olmaması ve taşınmaz mal sahibince de kabul edilmemesi durumunda TMK'nın 1011 ve Tapu Sicil Tüzüğü'nün 48 ve 50. maddeleri hükümleri gereğince, inşaatçı ipoteğinin tescili ile ilgili geçici şerhin verilmesi istemi mahkemeye yapılır. Mahkeme, tarafları dinleyerek veya dosya üzerinden inceleme yaparak şerhe konu hakkın varlığının kabul edilebileceği kanısına varırsa; şerh kararı verir ve kararda şerhin etki bakımından süresi ve içeriği belirlenip; gerektiğinde mahkemeye başvurulması için bir süre verilir.
Türk Medeni Kanunu'nun 1022. maddesi uyarınca da ayni haklar tapu sicil kütüğüne tescil ile doğar; sıralarını ve tarihlerini tescile göre alır. Bu yasal nedenlerle geçici şerh, Türk Medeni Kanunu'nun 896 ve 897. maddelerine göre yüklenicinin, kanuni ipotekten yararlanma bakımından sıra almasını sağlar.
Açıklanan nedenlerle yüklenici ipoteğinin geçici şerhi de, tescili de yüklenici ve taşınmaz maliki arasında anlaşma olmadıkça dava yoluyla istenebilir. Taraflar yüklenici alacağının miktarında ve gösterilebilecek teminatta anlaşamazlar ise, yüklenici ipoteğinin tescili davasının görülmesi ve verilecek kararın kesinleşmesi sürecinin uzaması ihtimalini gözeterek geçici şerh davasını açabilirler ve bu davada geçici şerhe karar verilmesi sonucu yapılan geçici şerh, yukarıda açıklandığı üzere yüklenici ipoteğinin mahkemece ya da mal sahibince kabulü hallerinde geçici tescil tarihinden itibaren varlık kazanan ipoteğin kesin tescili, terkin olunacak geçici şerhin tarih ve yevmiye numarası ile yapılır ve sıra almasını sağlar. O halde geçici şerh davası, diğer koşullar bakımından yüklenici ipoteğinin tescili davası ile aynı koşulları taşımaktadır." Nitekim Yargıtay ...HD'nin 28.03.2016 tarihli ..... Esas, ....Karar sayılı kararı da bu yöndedir.
Yukarıda yapılan açıklama anılan ilke ve kurallarla birlikte somut olay değerlendirildiğinde; Davacı alt yüklenici ... ili ... ilçesi ...Pafta, ... parselde kayıtlı taşınmazın tapu kaydına MK. 1011. Madde uyarınca müvekkili yararına inşaatçı ipoteği verilmesi ile ilgili geçici tescil şerhi işlenmesine, müvekkil ile davalılardan ...arasında imzalanan sözleşme gereğince alacak miktarının tespitine karar verilmesini talep etmiş ise de Davacı taraf dava konusu somut olayda davalı maliklere ait taşınmazda diğer davalı iş sahibi ile aralarındaki eser sözleşmesi bulunan davacı, alt yüklenici durumundadır. Davacı yüklenicinin alacağı, davalılara ait taşınmazda diğer davalı şirket ile arasında yapılan sözleşme uyarınca yaptığı mekanik tesisat bedelinden kaynaklanmaktadır. Sözleşmeler ancak tarafları arasında hak ve borç doğururlar. Davacının sözleşmeden doğan bir alacağı varsa bu alacağın muhatabı ve borçlusu sözleşmenin tarafı olan davalı iş sahibidir. Davacı, borçtan sorumlu olan iş sahibi aleyhine dava açarak alacağını ilâma bağlatmadığı gibi davacının bu davalıdan olan alacağı, taşınmaz maliki davalılar tarafından kabul da edilmemiştir YARGITAY ... .HUKUK DAİRESİ .... esas .... karar sayılı içtihadından da belirtilmiş olduğu gibi Dava kanuni ipotek tescili istemi ile açılmış olup alacağın kabulüne ilişkin davalı maliklerin gelen cevaplara göre bu yönde beyanları olmadığı gibi başka mahkemece de ilama bağlanmadığından alacağın tespiti talebi de bu tescile yönelik olduğundan tespit talebi bakımından da hukuki yararı bulunmadığı anlaşıldığından koşullar oluşmayan davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
Tüm bu nedenlerle; asıl dosya yönünden davanın reddine, mahkememiz dosyası ile birleşen ... Esas sayılı dosyasının ayrı bir esasa tefrik edilerek mahkememizin üye hakimi ...'e tevzi edilmesine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuş, 27/06/2019 tarihli tefrik kararı ile birleşen ...Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dava dosyanın mahkememizin .... Esas sayılı dosyasından HMK.167 maddesi uyarınca tefrik edilmiş, ayrılan dosyanın mahkememizin ..... Esasına kaydı yapılmış ve 27/06/2019 tarihli tevziye ilişkin inceleme tutanağı ile mahkememiz üye hakimi ...'e tevzi edilmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Asıl dosya yönünden davanın REDDİNE,
2-Mahkememiz dosyası ile birleşen ... Esas sayılı dosyasının ayrı bir esasa tefrik edilerek mahkememizin üye hakimi'ne tevzi edilmesine,
3-Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gereken 44,40-TL maktu karar ve ilam harcının davacı tarafından peşin yatırılan 65.237,63-TL harçtan mahsubuna, artan 65.193,23 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davalı yararına özel dava şartı bakımından red edildiğinden 2.725,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
5-Davalı ... tarafından sarf edilen tebligat masrafından oluşan 65,00 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı ... Üniversitesine verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerinde bırakılmasına,
7-Kullanılmayan gider avansının HMK 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra davacıya iadesine,
8-HMK'nın uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine,
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 ila 360'ncı madde hükümleri uyarınca, mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye verilecek dilekçe ile kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde veya istinaf dilekçesi kendisine tebliğ edilen taraf başvuru hakkı bulunmasa veya başvuru süresini geçirmiş olsa bile mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye vereceği cevap dilekçesi ile iki hafta içerisinde İSTİNAF yolu açık olmak üzere hazır olan taraf vekillerinin yüzlerine karşı diğer tarafın yokluğunda oybirliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.27/06/2019
Başkan ...
¸
Üye ...
¸
Üye ...
¸
Katip ...
¸