T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/309 Esas
KARAR NO: 2022/343
DAVA: Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 07/05/2019
KARAR TARİHİ: 28/03/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 28/04/2022
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ile davalı arasında tekstil ürünlerin fason olarak üretilmesi üzerine bir ticari iş ilişkisi olduğunu, davalı firmanın sipariş verdiği ürünlerin müvekkili firma üretmekte ve kendilerine teslim etmekte olduğunu, müvekkili şirket ile davalı şirket arasındaki söz konusu iş ilişkileri aralarındaki ticari teamül gereği cari hesap ekstresi tululmak suretiyle yürütüldüğünü, müvekkili şirket ile davalı arasında 2015 yılı sonunda yürütülen mutabakat görüşmeleri sonunda 2015 yılı için davalının müvekkiline 123.325,00 TL borçlu olduğunun karşılıklı tespit edildiğini, bu konuda davalı şirket adına bu görüşmeleri gerçekleştiren ..., ... ve ... müvekkili firmada bu görüşmelerden yetkili ... ve müvekkili firmanın muhasebe departmanına 2015 yılı sonunda mailler göndererek mutabakat mektubunun içeriğindeki müvekkili firmaya 123.325,00- TL borçlu olduklarının ve buna ilişkin cari hesap ekstresi konusunda mutabakat sağladıklarını, davalı firmanın müvekkiline toplam 122.039,50- TL borçlu olduğunu, bu nedenlerle 123.325,00 TL cari hesap alacağının davalının mutabakat mektubu gönderip borçlu olduğunu kabul ettiği 2015 yılı Aralık ayı sonundan itibaren işleyecek reeskont avans faizi ile birlikte davacıya ödenmesine, dava masrufları ile vekalet ücretinin de davalıya yüklelilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın 14/09/2015 tarihli maili ile ayıplı üretim yaptığını kabul ettiğini ve yeniden üreteceklerinde dahi çok az ayıp çıkacağını belirttiğini, davacının ayıplı üretimi nedeni ile müvekkili şirket zarara uğramış olmakla davacı tarafından üretilen dantellerin kullanılamadığını , davacıya iade alması için 27/11/2015 tarihli mail ve Beşiktaş .... noterliği 08/01/2016 tarih ve .. yevmiye nolu ihtarname ile bildirildiğini ancak davacı tarafından iade alınmamış olup halen müvekkili şirkette durduğunu, davacı tarafından teslim edilen ürünlerdeki ayıpların tespiti için Bakırköy ... Sulh Hukuk mahkemesi ... D.iş dosyası ile talepte bulunulmuşsa da mahkeme dantellerdeki ayıbın tespitinin eda davası konusu yapılabilecek olduğu gerekçesi ile reddedildiğini, taraflar arasında herhangi bir mutabakat formu imzalanmamış olduğunu, davacının bu yöndeki iddialarını kabul etmediklerini, davacı tarafından yasal süre içerisinde ayıp ihbarının yapılmadığı iddiasının kabulünün mümkün olmadığını, zira davacı ile yapılan mail yazışmaları ile sabit olduğu üzere ayıp ihbarı yapıldığını ve davacı tarafça önce kabul edildiğini, sonrasında kabul edilmediğini, bu nedenlerle davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Usulüne uygun duruşma açılmış, ön inceleme aşamasında uyuşmazlık konuları re'sen belirlenerek taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.
Mahkememizce tarafların ticari defter ve belgeleri üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş, bilirkişi ...'in 27/02/2020 tarihli raporunda özetle; Davacı, Müvekkil şirket ile davalı arasında tekstil ürünlerin fason olarak üretilmesi üzerine bir ticari iş ilişkisi söz konusu olduğu, davalı şirket bu iki faturaya konu ürün için Bakırköy ... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D. İş sayılı dosyası ile delil tespiti için başvurduğunu ancak Mahkemece bu talebin de reddedildiği, davalının 122.039,50 TL borçlu olduğu ve tutarın davalıdan tahsili talep etmekte, davalı taraf ise “Davacı tarafın 14.09.2015 tarihli maili ile ayıp üretim yaptığını kabul ettiğini ve yeniden üreteceklerinden dahi çok az ayıp çıkacağının belirtildiği, davacının ayıplı üretimi nedeniyle müvekkil şirketi zarara uğratmış olmakla, davacı tarafından üretilen dantellerin kullanılmamış olduğundan davacının iade alması için 27.11.2015 tarihli mail ve Beşiktaş ... Noterliği 08.01.2016 tarih ve ... yevmiye no'lu ihtarname ile bildirildiği ancak davacı tarafından iade alınmamış olduğundan halen bu ürünlerin müvekkili şirkette durmakta olduğu” hususları iddia ettiğini, ayrıca, gerek davalı gerekse davacı tarafın delilleri arasında taraflar arasındaki fason tekstil ticareti ve hizmeti konusunda e-mailler bulunduğunu, bu nedenle, öncelikle mahkemenin de uygun bulması halinde, taraflar arasındaki fason tekstil ticareti ve hizmeti konusunun fayıplı olduğu iddia edilen malların) sunulup sunulmadığı ve söz konusu maillerin çözümlenmesi için, dosyaya sektör (tekstil) uzmanı bilirkişiye ihtiyaç duyulduğu, ayrıca, her bir taraf şirketin bağlı oldukları vergi dairelerinden 2015 yılı aylık Dönemlerine Ait (1) ve (2) No'lu Katma Değer Vergisi (KDV) beyannameleriyle, aynı yıla ait her bir taraf şirketin BA-BS bildirim formlarını dosyaya celbinin gerektiği, görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Mahkememizin 27/12/2021 tarihli celsesinde ve 28/12/2021 tarihli ara kararı ile dava dosyamıza rapor sunan Tekstil konusundaki uzman bilirkişiye kendisine denk gelen kısımla ilgili raporun hüküm kurmaya elverişli olmadığı anlaşılmakla, dava dosyamıza rapor sunan bilirkişi heyetine dava dosyamızın itirazlar konusunda ek rapor sunmaları için aynı zamanda mali müşavir bilirkişinin davalının itirazları doğrultusunda sunulacak ek rapora değerlendirmelerini eklemesinin istenmesi ve inceleme günü itibariyle itiraza esas olacak şekilde hem taraf defterlerinin hem de ayıplı olduğu iddia edilen ürünlerin bilirkişilerin ek incelemesine sunulmasına karar verilmiş ve incelemenin 21/01/2022 günü saat 14:20'da bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş olmakla; Bilirkişi S. M.M.M ...., bilirkişi Tekstil Mühendisi ...., bilirkişi Tekstil Mühendisi ...ve Dr. Öğr. Üyesi ... 'un raporunda özetle; Tarafların 11.11.2021 tarihli Bilirkişi 2. Ek Raporuna yapılan itirazların değerlendirmesi sonucunda, Davacı firma yetkilisinin "Bu dantellerle ilgili çok çok az çıkacaktır bunlar çöpe atılmasın size fazla mal yapıyoruz bu bozukların miktarından iade alacağız sizden" şeklindeki mailinde belirtmiş olduğu üzere, davacı tarafından fazla mal önderildiği ve ayıplı malları iade alacaklarını ifade ettikleri ve bu sevkiyatlarla ilgili sipariş miktarının çok üzerinde mal gönderildiği, davacı tarafından fazla üretilen dava konusu dantellerin iade alınması gerektiği, 11 Şubat 2022 tarihinde davalı taraf deposunda yapılan yerinde inceleme sonucunda ürünlerin ayıplı olduğu, davacı tarafın fazla sevkiyat sonucu artan ürünlerin miktarının 22.017,85 metre ve 21.180,57 TL bedelinin olduğu, Davalı tarafın elinde kalmış olan dava konusu dantellere 21.180,57 * %8 KDV iade faturası keserek davacıya iade edip, davacı alacağından mahsup edilmesi gerektiği, taleple bağlı kalınarak, 123.325,00 TL - (21.180,57 TL * (*68 KDV) 22.875,02 TL| —100.450,00 TL DAVACI DAVALIADN ALACAKLI olabileceği, Davacı taraf işlemiş faiz talep ettiği, davacı taraf alacağını tahsil etmek için davalı tarafa dava tarihine kadar herhangi bir ihtarname göndermediğini, davalı yana temerrüde düşürdüğüne dair ihtarname ve tebliği şerhi olmadığı anlaşıldığı, diğer yandan süresinde ödenmeyen alacaklarla ilgili olarak faiz talep edileceği konusunda taraflar arasında düzenlenmiş herhangi bir sözleşme veya taraflar arasında bu konuda oluşmuş bir teamül de bulunmadığını, ancak davacı tarafça davalıya kesilen fatura 6102 sayılı TTK nın yürürlüğe girdiği tarihten sonra olduğundan işlemiş faiz talebiyle ilgili olarak 6102 sayılı TTK nın 1530/4-b maddesi uyarınca işlemiş faiz talebinin takdiri ve değerlendirmesinin mahkemeye ait olduğu olduğu kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
TÜM DOSYA MUHTEVİYÂTI KÜLLÎYEN TETKÎK EDİLDİĞİNDE;
Dava, ticari satımdan kaynaklanan alacak davası istemlidir.
Öncelikle ispat müessesesini açıklamakta fayda var. Bilindiği üzere, hakim, davada hangi vakıaların ispat edilmesini tespit ettikten sonra, bu vakıaların kimin tarafından ispat edilmesi gerektiği sorusuyla karşılaşır; buna ispat yükü denir. Kendisine ispat yükü düşen taraf için, bu bir yükümlülük(mükellefiyet) değil, sadece bir yüktür(külfettir). Taraf kendisinin ispat etmesi gerektiği vakıayı ispat edemezse karşı taraf ve mahkeme onu mutlaka ispat etmesini isteyemez, bilakis kendisine ispat yükü düşen taraf , o vakıayı ispat edememiş sayılır.(Kuru, Medeni Usul Hukuku, 2016, sy 319)
Dava dosyamızda alacak iddiası yönünden ispat yükü davacı üzerinde, satıma konu malların ayıplı olduğu ve ihbar sürelerine uyulduğu yönündeki ispat yükü davalı üzerinde olup taraf delilleri bu muvacehe ölçüsünde değerlendirilmiştir.
Taraf iddiaları doğrultusunda hem taraf defterleri üzerinde hem de satıma konu mallar üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış yapılan inceleme neticesinde taraf defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, davacı defterlerine göre davalıdan 123.646,67 TL alacaklı göründüğü, davalı defterlerine göre ise davalının davacıya 122.039,50 TL borçlu göründüğü aradaki farkın davalı tarafından kesine iade faturasından kaynaklandığı anlaşılmış, davalı tarafından kesine iade faturasından davacı defterlerinde kayıtlı bulunmaması, ayrıca iade faturasına konu malların davacıya teslim edildiği hususu ispatlanamadığından taleple bağlılık kuralı gereği alacak kaydı olarak mahkememizce 123.325,00 TL davacının davalıdan alacaklı odluğu kanaatine varılmıştır.
Bu aşamadan sonra davalının ayıp iddiasının irdelenmesi gerekmekte olup, yapılan 3'lü tekstil mühendislerinin incelemesinde taraflar arasındaki satıma konu bir kısım malların ayıplı olduğu, ayıp ihbarının süresinde yapıldığı, ayıba denk gelen zarar miktarının KDV dahil toplamda 22.875,02 TL olduğu, bu bedelin yukarıda davacı alacağı olarak tespit edilen miktardan mahsubunun gerektiği, mahsuplaşma neticesinde davacı alacağının 100.450,00 TL olduğu anlaşılmakla dava hakkında aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE,
A)100.450,00-TL alacağın, dava tarihinden itibaren işleyecek reeskont avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile DAVACIYA ÖDENMESİNE,
B)Fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gerekli 6.861,74- TL karar ve ilam harcından peşin alınan 2.106,09-TL harcın mahsubu ile bakiye 4.755,65-TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
3-Arabuluculuk sonuç tutanağı tarihi itibariyle yürürlükte bulunan tarifeye göre tahakkuk eden 1.320,00- TL arabuluculuk ücretinin red ve kabul oranları dikkate alınarak 1.075,14-TL'sinin davalıdan tahsili ile geri kalan 244,86-TL'sinin davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
4-Davacının kendisini bir vekil ile temsil ettirdiği anlaşıldığından karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin ve takdir olunan 13.492,75-TL ücreti vekaletin davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
5-Davalının kendisini bir vekil ile temsil ettirdiği anlaşıldığından karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davanın red miktarına göre tayin ve takdir olunan 5.100,00-TL ücreti vekaletin davacıdan tahsili ile davalıya VERİLMESİNE,
6-Davacı tarafından ödenen 44,40-TL başvurma harcı, 2.106,90-TL peşin harç, 3.510,00-TL tebligat ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 5.661,30-TL yargılama giderinin davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan 4.611,12-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, geri kalan miktarın davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Gider avansından artan olur ise karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,
Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 28/03/2022
Katip ...
¸e-imza
Hakim ...
¸e-imza