T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/536 Esas
KARAR NO: 2020/806
DAVALI: HASIMSIZ -
DAVA: İflas (Doğrudan Borçlu Tarafından Talep Edilen İflas (İİK 178))
DAVA TARİHİ: 02/07/2020
KARAR TARİHİ: 22/10/2020
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 27/10/2020
Mahkememizde görülmekte olan İflas (Doğrudan Borçlu Tarafından Talep Edilen İflas (İİK 178)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle; .......... ile müvekkili şirketin borçları nedeniyle ekonomik olarak batık düzeye geldiğini, son zamanlardaki ekonomik gerileme, alacakların tahsilinde yaşanan problemler ve kredi alma imkanının olmaması nedenleri ile taraflar borçlarını ödemeden acze düştüğünü ve işbu iflas davasının açılmasının zorunlu hale geldiğini, dava dilekçesi ile hem .......... hem de ........ Last. Teks. İnş. Oto. Plas. İç ve Dış Tic. A.Ş. Adına iflas talebinde bulunulduğunu, açıklanan nedenler ve tarafların borçlarını ödeyemeyecek şekilde acze düşmesi ve şirketin borçlarının, sermayesinin önemli miktarını geçmiş olması ve borca batık olması nedeniyle, taraflar aleyhine başlatılacak icra takipleri ile başlatılmış icra takipleri hakkında İİK 193/1 uyarınca durdurması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesi, yine İİK uyarınca alacaklıların haklarının korunması amacıyla tarafların tüm malvarlığı üzerine İİK 159 hükmü uyarınca ihtiyati tedbir konulması, .......... ve ........ Last. Teks. İnş. Oto. Plas. İç ve Dış Tic. A.Ş. Şirketinin bilgileri belirtilen çekleri ve bonoları hakkında ödemeden men yasağı konulması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesi, İİK 178 uyarınca .......... ve ........ Last. Teks. İnş. Oto. Plas. İç ve Dış Tic. A.Ş. Şirketinin iflasına karar verilmesi talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE YARGILAMANIN ÖZETİ:
Dava; 2004 sayılı İİK’nın 177/1-2 maddesi gereğince açılan Doğrudan Doğruya Borçlunun İflasına ilişkin karar verilmesi istemine ilişkindir.
Her ne kadar Hazro Asliye Hukuk Mahkemesince tanzim edilen 09/07/2020 tarihli tensip zaptında ilana dair ara kararlara hükmedilmiş ise de ; davanın açılış tarihi itibari ile ilanın yapıldığına dair dosyada mübrez evrakın bulunmadığı, Hazro Kaymakamlığı cevabi yazısında sicil kaydının ekli olduğu, davacı şirket adına kayıtlı araç bilgilerinin Uyap'tan çıkartılarak dosya arasına alındığı görülmüştür.
Uyuşmazlığın, davacı ve davacı şirketin İİK hükümleri nazara alınarak doğrudan doğruya iflas koşullarının oluşup oluşmadığı hususlarından kaynaklandığı anlaşılmıştır.
Beylikdüzü Vergi Dairesi Müdürlüğü'ne, Ağrı Sosyal Güvenlik Kurumu'na, Beylikdüzü İlçe Emniyet Müdürlüğü'ne yazılan müzekkerelere cevap verilmiş, istenen bilgi ve belgelerin gönderilmiştir.
Tensip zaptının 7.maddesi ile davacı yanın ihtiyati tedbir isteminin kısmen kabulüne; İİK 159 maddesi uyarınca mahkememizde aleyhine iflas davası açılan İstanbul Ticaret Sİcil Müdürlüğünün ........ Sicil Nosunda, ...... Mahallesi ....... Sokak Konut Apt. No:....... Beylikdüzü/İstanbul adresinde kayıtlı davacı ........ Lastik Tekstil İnşaat Otomotiv Plastik İç Ve Dış Ticaret Anonim Şirketi'ne ait menkul ve gayrimenkul malların defterinin tutulması konusunda ihtiyati tedbir kararı verilmesine, İİK 161.Maddesine göre defter tutma işleminin Bakırköy İflas Müdürlüğünce yerine getirilmesine, İflas Müdürlüğünce İİK 161. maddede belirtildiği şekilde gerektiğinde İİK 80 ve 81. maddeleri hükümleri uygulanmak suretiyle bizzat davalıya ait iş yerinde davalının ticari defter ve belgeleri üzerinde gerektiğinde bilirkişi yardımı almak suretiyle davalı şirketin mevcut mal varlığının ve defter tutma işleminin gerçekleştirilmesine, ihtiyati tedbir kararının infazı için Bakırköy ....... İcra ve İflas Müdürlüğüne müzekkere yazılmasına, davacı yanca İflas Müdürlüğünün işlemleri için şimdilik 1.000.-TL masrafın İflas Müdürlüğüne gönderilmek üzere mahkememiz dosyasına depo edilmesine, masraf depo edildikten sonra tedbir kararının infazı için iflas müdürlüğüne müzekkere yazılmasına karar verildiği, kararın iflas müdürlüğüne bildirildiği, yazı cevabında 5.000,00 TL masrafın yatırılması halinde tedbir kararının yerine getirileceğinin bildirildiği anlaşılmıştır.
Dosyada mübrez Diyarbakır Ticaret ve Sanayi Odası'ndan celp edilen sicil kaydının incelenmesinde; ....... sicil nolu ........ Lastik Tekstil İnşaat Otomotiv Plastik İç Ve Dış Ticaret Anonim Şirketi'nin ....... Mahallesi ........ Caddesi ....... Ap .... Apt. No:....... Hazro / Diyarbakır adresinde sicilde kayıtlı olduğu, Diyarbakır Ticaret Sicil Müdürlüğünün ....... ilan sıra nosu ile 15/04/2020 tarihli 4 sayılı yönetim kurulu kararı ile eski merkezi ....... Mahalleis ....... Sokak Konut Apt. No:....... Beylikdüzü/İstanbul adresinde bulunan şirketin ........ Mahallesi ....... Cad......... Ap ....... Apt. No:....... Hazro / Diyarbakır olarak değiştirildiğinin tescil ve ilan edildiğine dair 12/05/2020 tarihli 173 sayfa sırasında kayıtlı gazete suretinin gönderildiği anlaşılmıştır.
İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğünden sicil kayıtları celp edilmiş, incelenmesinde; ....... sicil nolu ........ Lastik Tekstil İnşaat Otomotiv Plastik İç Ve Dış Ticaret Anonim Şirketi'nin merkezinin Diyarbakır'a nakledildiği, Diyarbakır Ticaret Sicil Müdürlüğünce ........ ticaret sicil numarasıyla kayıt olduğu 14/07/2020 tarihinde tescil edildiğinden İTO'daki ticaret sicil kaydının re'sen terkin edildiği, şirketin son tescilini 14/07/2020 tarihinde yaptırdığının bildirildiği anlaşılmıştır.
Her ne kadar HAZRO Asliye Hukuk Mahkemesi şirketin fiilen muamele merkezinin İstanbul olduğu gerekçesiyle sicil adresinin Diyarbakır olmasına rağmen yetkisizlik kararı vermiş ise mahkememiz fiilen mualeme merkezinin tespiti işlemleri için vergi idaresine kolluğa ve SGK'ya ilgili yerlere müzekkere yazmıştır. Gelen müzekkere sonuçlarına göre kolluk cevabında gösterilen adreste davacı şirketin bulunmadığı yanında vergi dairesi yazı cevabında da airemizin ....... numarasında kayıtlı mükellefi ........ TEKSTİL İNŞAAT OTOMOTİV PLASTİK İÇ VE DIŞ TİC. A.Ş.'nin tarh dosyasının ve bilgisayar kayıtlarımızın tetkikinde; mükellef kurum 06/12/2019-08/05/2020 tarihleri arasında dairemiz mükellefi olduğu, 08/05/2020 tarihinden itibaren Hazro Mal Müdürlüğüne nakil gitmiş olduğunu beyan etmiştir. Gelen kolluk yazı cevabı ve dosya kapsamına göre şirket fiili anlamda da mualeme merkezini değiştirdiği mahkememiz yargı çevresinde gayrı faal olduğu sabit olup bu husu nakledilen sicil adresiyle bu durumun örtüştüğü dikkate alındığından İİK 154 .madde anlamında mahkememizin yetkili olmadığı sicil adresi olan HAzro mahkemelerinin yetkili olduğu anlaşılmıştır.
2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu (İİK)’nun “İflas Takiplerinde Yetkili Merci” başlığı altında düzenlenen 154/III. maddesinde, “… Şu kadar ki, iflas davaları için yetki sözleşmesi yapılamaz ve iflas davası mutlaka borçlunun muamele merkezinin bulunduğu yer ticaret mahkemesinde açılır.” Hükmü öngörülmüştür.
Bu açık hüküm karşısında, borçlunun muamele merkezinin bulunduğu yerdeki Ticaret Mahkemesi'nin yetkisi kamu düzenine ilişkin olup, kesindir.
Mahkememizce öncelikle dava şartları yönünden inceleme yapılmıştır. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu (İİK)’nun “İflas Takiplerinde Yetkili Merci” başlığı altında düzenlenen 154/III. maddesinde, “… Şu kadar ki, iflas davaları için yetki sözleşmesi yapılamaz ve iflas davası mutlaka borçlunun muamele merkezinin bulunduğu yer ticaret mahkemesinde açılır.” Hükmü öngörülmüştür.
Bu açık hüküm karşısında, borçlunun muamele merkezinin bulunduğu yerdeki Ticaret Mahkemesi'nin yetkisi kamu düzenine ilişkin olup, kesindir.
Mahkememizce öncelikle kesin yetki dava şartı yönünden inceleme yapılmıştır.
Bu noktada öncelikle HMK.114.maddesi gereği dava şartı olan kesin yetki hususunun değerlendirilmesi gerekmekte olup bu hususun dosya üzerinden irdelenmesi usulen mümkün görülmüştür.
HMK'nun 14.maddesine göre, şirket merkezinin bulunduğu yer mahkemesi yetkili olup, anılan yetki kuralı, kamu düzenine ilişkin ve kesin nitelikte olduğundan, davanın her aşamasında ileri sürülebileceği gibi, mahkemece re'sen dikkate alınması gerekir. TMK'nın 51.maddesine göre de tüzel kişinin ikametgâhı ana sözleşmede başka bir hüküm bulunmadıkça işlerinin yönetildiği yerdir. Bu yetki kesindir. Kesin yetkinin ise; 6100 sayılı HMK.nun 114/1-ç maddesinde dava şartı olarak sayıldığından mahkemece re'sen dikkate alınması gerekmektedir.
Somut olayda, davacı vekili dilekçesi ile, , İİK 178.maddesi uyarınca .......... ve ........ Last. Teks. İnş. Oto. Plas. İç ve Dış Tic. A.Ş. Şirketinin iflasına karar verilmesi talep ve dava etmiş ise de; HMK 'nın 14.maddesindeki kesin yetki kuralının uygulanması gerektiği, kesin yetkinin ise HMK 'nın 114/1-ç maddesi uyarınca dava şartı olduğu, sicil kayıtlarının incelenmesinde ; 35850 sicil nolu ........ Lastik Tekstil İnşaat Otomotiv Plastik İç Ve Dış Ticaret Anonim Şirketi'nin ....... Mahallesi ....... Caddesi ...... Ap ......Apt. No:........ Hazro / Diyarbakır adresinde sicilde kayıtlı olduğu, Diyarbakır Ticaret Sicil Müdürlüğünün ......... ilan sıra nosu ile 15/04/2020 tarihli 4 sayılı yönetim kurulu kararı ile eski merkezi ....... Mahalleis ....... Sokak ....... Apt. No:....... Beylikdüzü/İstanbul adresinde bulunan şirketin ....... Mahallesi ....... Cad. ....... Ap ........ Apt. No:........ Hazro / Diyarbakır olarak değiştirildiğinin tescil ve ilan edildiğine dair 12/05/2020 tarihli 173 sayfa sırasında kayıtlı gazete suretinin mübrez olduğu, davacı şirketin adresinin Diyarbakır İli olduğu ve şirketin adresinin dava tarihi itibariyle ....... Caddesi ....... Ap ....... Apt.No:....... Hazro/Diyarbakır ili olduğu, davacının adresinin mahkememiz yargı alanı içinde bulunmadığı anlaşıldığından HMK.320/1.maddesi de nazara alınarak dosya üzerinden kesin yetkiye ilişkin dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine, yetkili mahkemenin Hazro Asliye Hukuk (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) olduğuna karar verilmiştir.
HMK'nun 114/1-c maddesi uyarınca yetki dava şartıdır ve aynı kanunun 115.maddesine göre mahkemeler dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Bu durumda davaya bakmaya Hazro Asliye Hukuk (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) yetkili olması nedeniyle Hazro Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 22/07/2020 tarih ve ....... Esas, ....... Karar sayılı ilamı ile yetkisizlik kararı verilerek Büyükçekmece...... Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilen ve Büyükçekmece ....... Asliye Hukuk Mahkemesinin 19/08/2020 tarihli ........ Esas, ........ Karar sayılı görevsizlik kararı üzerine mahkememize tevzi edilen dava dosyasında mahkememizin karşı yetkisizliğine ve merci tayini için ilgili daireye gönderilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle:
1-Davacının açtığı davada, mahkememizin görevli olmadığı anlaşılmakla; açılan davanın, HMK'nun 115/2.maddasi uyarınca aynı kanunun 114/1-(c) maddesinde belirtilen KESİN YETKİ dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden REDDİNE, mahkememizin YETKİSİZLİĞİNE,
2- YETKİLİ mahkemenin HAZRO ASLİYE HUKUK (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) MAHKEMESİ olduğuna,
3-Mahkememiz kararının istinaf edilmeksizin kesinleşmesi halinde daha önceden hazr ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNCE YETKİSİZLİK kararı verildiğinden olumsuz YETKİ uyuşmazlığının halli merci tayini için dosyanın HMK 22/2 maddesi uyarınca İSTANBUL BAM Hukuk Dairesine GÖNDERİLMESİNE,
4-Mahkememizce verilen görevsizlik kararının kesinleşmesinden sonra dava yetkili ve görevli mahkemede devam edilmemesi ve talep halinde yargılama giderlerinin değerlendirilerek HMK' nun 331/2. maddesi gereğince bir karar verileceğinin İHTARATINA,
5-Harç ve masrafların YETKİLİ mahkemede nazara ALINMASINA,
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 ilâ 360'ncı madde hükümleri uyarınca,mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye verilecek dilekçe ile kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde veya istinaf dilekçesi kendisine tebliğ edilen taraf,başvuru hakkı bulunmasa veya başvuru süresini geçirmiş olsa bile, mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye vereceği cevap dilekçesi ile iki hafta içerisinde İSTİNAF yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 22/10/2020
Başkan ........
¸
Üye ........
Üye .......
¸
Katip .......
¸