T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/542 Esas
KARAR NO: 2021/1190
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 28/08/2020
KARAR TARİHİ: 08/12/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 07/01/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin 10-13 Haziran 2020 tarihinde düzenlenecek olan ancak Dünya genelindeki pandemi Corona-Covid 19 salgın hastalığı nedeni ile alınmış olan koruyucu tedbirler kapsamında gerçekleşmeyen ".... Fuarı" katılım bedeli olarak davalı şirkete 41.215,48 TL ödeme yaptığını, müvekkili şirketin işbu katılım ücretini davalı tarafa ekli çek çıkış bordrosu ve tahsilat makbuzu örneğinden görüleceği üzere 5 adet çek ile ödediğini, ancak anılı fuarın pandemi nedeni ile gerçekleşmemesine rağmen çek asıllarının müvekkili şirkete teslim edilmemesi üzerine davalı tarafa Karşıyaka .... Noterliğinin 12/06/2020 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile haksız olarak ellerinde bulundurdukları çek asıllarını teslim etmeleri için ihtarda bulunduklarını, davalı şirketin müvekkilinin ticari itibarını zedeleyecek şekilde ve sebepsiz zenginleşme kastı ile çekleri teslim etmediğini, davalı tarafın karşılığı alınmamış bir hizmete ilişkin olarak elinde tuttuğu ve bedelsiz kalmış çekleri teslim etmeyerek ticari açıdan tedavül etmek adına elinde tutması nedeniyle Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyası üzerinden anılı çeklerin muhatap bankaya ibraz edilmemesi, 3. Kişiler dahil olmak üzere icra takibine konu yapılmaması ve tahsil edilmemesi yönünde 6100 Sayılı HMK.nun 389 ve devamı maddeleri ile ilgili mevzuat gereği ihtiyati tedbir kararı verilmesi yönünde talepte bulunduklarını ve müvekkili şirket tarafından %15 teminat yatırılmasına müteakip işbu değişik iş sayılı dosya üzerinden ihtiyati tedbir kararı verildiğini, arabuluculuğa gidildiğini ve anlaşma sağlanamadığını, taraflar arasında imzalanmış olan 17/01/2020 tarihli fuar katılım sözleşmesinin genel işlem şartları içerdiğinin de tartışmasız olduğunu, bu nedenlerle davanın kabulüne, dünya genelindeki pandemi nedeni ile gerçekleşmeyen bir fuarın "katılım bedeli" ödemesi olarak davalı tarafça teslim alınmış olan ve müvekkili şirkete geri verilmeyen dava konusu 5 adet çek başta olmak üzere müvekkilinin fuar katılım sözleşmesi çerçevesinde borçlu olmadığının tespitine, çek bedellerinin davalı veya 3. kişi tarafından tahsili durumunda bu bedelin davalı şirketten istirdatına, sözleşmenin feshine, ihtiyati tedbir kararının karar kesinleşinceye kadar devamına, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili firmanın Türkiyenin en eski fuarcılık firması olan ... Holding A.Ş. ne bağlı şirket olduğunu, sektörlerin ihracatına yaklaşık %20 destek sağlayan ... Holdingin 17 grup şirketi ile ''....'' olarak nitelendirilen fuar endüstrisine pozitif güç kazandırmakta olduğunu, 5 kıtadan üreticileri, alıcı firmaları, distribütörleri ve tedarikçileri 50 fuar organizasyonunda bir araya getirmekte olduğunu, davacının iddialarını kabul etmediklerini, söz konusu .... Fuarının 03-06 Haziran 2020 tarihleri arasında gerçekleştirilmek üzere planlandığını, müvekkili şirket tarafından gerekli başvuruların yapılıp, fuarın belirtilen tarihte gerçekleştirilmesi için tüm hazırlıkların tamamlandığını, ancak covid pandemisinin ortaya çıkması ile birlikte ülkede alınan önlemlerin ilk başında fuarcılık faaliyetlerinin durdurulmasının geldiği, Ticaret Bakanlığı tarafından alınan karar ile ülke genelinde yapılacak olan tüm fuarların 16/03/2020 tarihinden 01/09/2020 tarihine kadar durdurulduğu, bu nedenle müvekkili şirketin ülkede faaliyet gösteren diğer tüm fuar firmaları gibi belirtilen tarihler arasında gerçekleştirecek olduğu tüm fuarlarını ertelemek zorunda kaldığını, bu tedbirlerin en başta müvekkilini mağdur ettiğini, davacı vekilinin dilekçesinde belirttiğinin aksine fuarın belirsiz bir tarihe ertelenmediğini, söz konusu fuarın sektör temsilcileri ile de mutabık kalınarak mücbir sebeple bir sonraki dönem olan 18-21 Kasım 2020 tarihine ertelendiğini, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin genel işlem koşulları içerdiğini iddiasının kabul edilemez olduğunu, genel işlem koşullarının B.K. 20. Maddesinde düzenlendiğini ve Borçlar Kanunu kapsamındaki iş ve işlemlere uygulanabileceğini, ancak taraflar arasındaki iş ve işlemlerin Ticaret Kanunu kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini, davacının genel işlem koşullarına dayanarak sözleşmedeki yükümlülüklerinden kurtulamayacağını, fuar katılım sözleşmesinin 2. Maddesi incelendiğinde müvekkili şirketin gerekli görmesi halinde fuar tarihini değiştirme hakkı olduğunu, bu durumun katılımcıya fesih hakkı vermediğinin görüleceğini, bu nedenlerle davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; taraflar arasında imzalanan fuar katılım sözleşmesinin feshi ve menfi tespit istemine ilişkindir.
Mahkememizce taraflara usulüne uygun davetiye tebliğleri yapılarak taraf teşkili sağlanmış ve davanın esasına başlanmıştır.
Taraf vekilleri tarafından dava ve cevap dilekçeleri ekinde "Fuar Katılım Sözleşmesi"nin bir sureti dosyaya ibraz edilmiştir.
Dava kapsamında taraf vekilleri tarafından delil olarak sunulan sözleşmenin 2. Maddesinde: "Fuar Katılım Sözleşmesini imzalayarak, iş bu Formda belirtilen DÜZENLEYİCİ'nin ... Fuar merkezinde ( kısaca ...) organize ettiği sergi veya fuara katılmayı kabul eden KATILIMCI, bu imzadan sonra, fuara katılmayı reddetse dahi KATILIMCI'nın maddi ve manevi yükümlülükleri devam eder. KATILIMCI, fuar katılım koşulları, sergi veya fuarın yeri, KATILIMCI'nın fuar alanındaki yeri, düzenleme tarihleri, ünvanı vb hususlarda, DÜZENLEYİCİ'nin sektörün talebi, ekonomik durumu, organizasyon gerekleri veya kendi takdiri ile yapacağı değişiklikleri ( Fuarın kısmen veya tamamen iptali dahil ) peşinen kabul eder. Bu durum sözleşmenin fesih sebebi değildir, KATILIMCl'nın ücret ödeme yükümlülüğü devam eder, KATILIMCI, ancak DÜZENLEYİCİ'nin yazılı teyidi ile fuardan çekilme hakkına sahiptir. DÜZENLEYİCİ, fuardan 3 gün öncesine kadar hiçbir sebep göstermeksizin yazılı bildirimde bulunarak Sözleşmeyi tek taraflı olarak feshedebilir ve KATILIMCI’yı fuardan çıkarabilir. DÜZENLEYİCİ, Fuar katılım bedelini fesih/çıkarma/fuar iptali bildirimlerinden itibaren 30 (otuz) gün içinde KATILIMCI'ya iade eder. Sözleşmenin bu şekilde feshi, Fuardan çıkarma ve Fuarın kısmen veya tamamen iptali durumunda KATILIMCI, fuar katılım bedelinden başka masraf, gecikme faizi ya da zarar ziyan adıyla bir talepte bulunma hakkına sahip olmadığını önceden beyan, kabul ve taahhüt eder." düzenlemesi yer almaktadır.
Yapılan yargılama, iddia, savunma, taraflar arasında akdedilen Fuar Katılım Sözleşmesi ve tüm dosya kapsamına göre; tacir olan her iki tarafın özgür iradeleri ile 17/01/2020 tarihinde sözleşme hükümleri konusunda anlaşmaya vararak Fuar Katılım Sözleşmesi imzaladıkları, sözleşme bedeli olarak davacı tarafça davalı yana toplam 41.215,48-TL bedelli 5 adet çek ile ödeme yapıldığı ancak koronavirüs(covid-19) salgını nedeniyle tüm ülke genelinde yetkili makamlarca tedbirler alındığı, bu kapsamda fuarcılık faaliyetlerinin durdurulması üzerine 10-13 Haziran 2020 tarihinde yapılması planlanan dava konusu ... Fuarının ertelendiği, taraflar arasında akdedilen Fuar Katılım Sözleşmesinin 2. Maddesi ile düzenleyici olan davalıya, fuarın düzenleme tarihini değiştirme de dahil olmak üzere çok geniş yetkiler tanındığı, davacı/katılımcının, bu madde ile düzenleme tarihinde davalı/düzenleyici tarafından yapılabilecek değişiklikleri ve bunun sözleşmenin fesih sebebi olmayacağını kabul ettiği, her iki tarafın tacir olup, davacı tarafından imzalanan sözleşmenin davacı şirket açısından bağlayıcı olduğu, bu nedenle davacının fuar tarihinin ertelenmesi nedeniyle sözleşmenin feshi ve menfi tespit taleplerinin haklı olmadığı kanaatine varılarak ve davacının yeniden belirlenen fuara katılmamakla varsa meydana gelen zarardan kendisinin sorumlu olacağı anlaşılmakla; açılan davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gereken 59,30-TL maktu ilam ve karar harcının davacı tarafından peşin yatırılan 703,86-TL harçtan mahsubuna, artan 644,56-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde DAVACIYA İADESİNE,
3-Arabuluculuk sonuç tutanağı tarihi itibariyle yürürlükte bulunan tarifeye göre tahakkuk eden 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin ve takdir olunan 6.158,01-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak DAVALIYA VERİLMESİNE,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerine BIRAKILMASINA,
6-Gider avansından artan avans var ise karar kesinleştiğinde DAVACIYA İADESİNE
Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 08/12/2021
Katip ...
¸e-imza
Hakim ...
¸e-imza