T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/347 Esas
KARAR NO: 2022/797 Karar
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 15/04/2021
KARAR TARİHİ: 14/09/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket aleyhine Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyası ile yapılan icra takibinin dayanağının ...bank ... Şubesinin 31/01/2021 vade tarihli, .... seri nolu ve 60.000,00 TL bedelli, keşidecisi .... San. Ltd. olan çek olduğunu, müvekkili şirkete dava konusu çekte ciranta olduğu gerekçesiyle kambiyo senetlerine özgü takip yoluna ilişkin örnek 10 ödeme emri tebliğ edildiğini, takibe dayanak çek fotokopisi incelendiğinde müvekkili şirketin takibe dayanak çeki bir önceki ciranta .... San. Tic. Ltd. Şti.'nden alacak ciro ettiği ve takip alacaklısına teslim ettiği sonucunun çıktığını, oysa müvekkilinin takip alacaklısı ya da ciro silsilesinde bir önceki ciro olan .... San. Tic. Ltd. Şti.ne herhangi bir borcu olmadığını, ayrıca bu şirket ve ... Ltd. Şti. İle devam eden bir ticari ilişkisi de olmadığını, takibe dayanak çek arkasındaki müvekkiline ait görünen kaşe ve kaşe üzerindeki imzanın sahte olduğunu, kaşe üzerindeki imzanın müvekkili şirket yetkilisine ait olmadığını, yapılacak bilirkişi incelemesinde imzanın müvekkili şirket yetkilisine ait olmadığının açıkça anlaşılacağını, müvekkili şirketin açık mağduriyetine neden olacak icra takibi nedeniyle söz konusu çeki keşide eden ve ciro eden tüm şirket yetkilileri hakkında Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulduğunu ve Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığının ....Sor. Numaralı dosyası ile soruşturma başlatıldığını, takibe konu çekin bankaya ibrazında Bursa ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ...E. Sayılı dosyasında verilen bir karar nedeniyle işlem görmeksizin iade edildiğinin çek arkasındaki şerhten anlaşıldığını, bu hususun çekin karşılıksız işlemi görmeden hamile iade edildiğini ortaya koyduğunu iddia ederek; açıkladığı nedenlerle öncelikle İİK 72/3. madde kapsamında icra veznesindeki paranın alacaklıya ödenmemesi yönünde tedbir kararı verilmesini, imzaya ve borca ilişkin itirazlarının kabulü ile Bakırköy .... İcra Müdürlüğünün ... Esas Sayılı icra dosyası ve icra takibine dayanak çek nedeniyle müvekkili şirketin davalıya borçlu olmadığının tespitine, İİK 72/5. Madde kapsamında davalının %20 den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava dilekçesi davalı şirkete usulüne uygun tebliğ edilmiş, davalı adına davaya karşı yazılı cevap dilekçesi ibraz edilmemiş, davalı adına duruşmalara katılan olmamıştır.
YARGILAMANIN ÖZETİ, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, imza inkarı sebebi ile İİK'nın 72. maddesine göre açılmış menfi tespit davasıdır.
Mahkememizce taraflara usulüne uygun davetiye tebliğleri yapılarak taraf teşkili sağlanmış ve davanın esasına başlanmıştır.
Uyuşmazlığın, Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasına konu çeke ilişkin olarak ciranta sıfatıyla davacı şirkete atfen atılan anılan çekteki imzanın davacı şirket yetkilisinin elinin ürünü olup olmadığı, çek üzerindeki imza ve kaşenin sahte olarak oluşturulup oluşturulmadığı, sonuçta davacının, davalı şirkete icra takibine konu çek ve takipten dolayı borcunun bulunup bulunmadığı hususlarından kaynaklandığı tespit edilmiştir.
Bakırköy .. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası UYAP sistemi üzerinden celp edilmiş incelenmesinde; alacaklısının .... Ltd. Şti, borçluların ... San. Ve Tic. Ltd. Şti., .... San. Ve Tic. Ltd. Şti., .... San. Tic. Ltd. Şti. Ve ... San. Ltd. olduğu, 31/01/2021 vade tarihli, ... seri nolu ve 60.000,00 TL bedelli çeke istinaden 60.000,00-TL asıl alacak, 1.073,84-TL işlemiş faiz, 6.000,00-TL çek tazminatı ve 180,00-TL çek komisyonu olmak üzere toplam 67.253,84-TL alacak için kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla takip yapıldığı, ödeme emrinin 24/03/2021 tarihinde davacı borçlu şirkete tebliğ edildiği, 25/03/2021 tarihinde davacı borçlu tarafından Bakırköy .... İcra Hukuk Mahkemesinin .... Esasına kayıtla imza inkarına dayalı takibin iptali talepli dava açıldığı, icra dosya borcunun 25/03/2021 tarihinde ödenerek dosyanın infaz edildiği görülmüştür.
Bakırköy ... İcra Hukuk Mahkemesinin .... Esas Sayılı dosyası celp edilmiş, incelenmesinde; davacısının ... San. Ve Tic. Ltd. Şti., davalısının .... Ltd. Şti. olduğu, imza inkarına dayalı takibin taliki veya iptali talepli dava olduğu, Mahkemenin 02/12/2021 tarih .... Esas .... Karar Sayılı ilamı ile "...İcra Müdürlüğüne yazılan müzekkere cevabında takip dosyasının kapatıldığı, çek aslının teslim edildiği, müdürlüklerinin kasasında çek aslının bulunmadığının bildirildiği görülmüştür. Her ne kadar takip dosyası kapatılmış ise de her dava açıldığı tarihteki şartlara göre değerlendirildiğinden ve davacı yargılamaya devam etmek istediğinden yargılamaya devam olunmuştur. İmza inkarına ilişkin olarak mukayese evraklar toplanılmış olup, ispat yükü üzerinde olan davalı vekiline takibe konu çek aslını bilirkişi incelemesine esas olmak üzere dosyamıza sunmak üzere kesin süre verilmiş, davalı alacaklı vekilince takibe konu çek dosyaya sunulmadığından davalı alacaklı tarafından aksi ispatlanamadığından " gerekçesiyle davanın kabulü ile Bakırköy .. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasında yürütülen takibin davacı-borçlu yönünden durdurulmasına karar verildiği görülmüştür.
Bursa .. Asliye Ticaret Mahkemesinin UYAP sistemi üzerinden celp edilen .. Esas Sayılı dosyasının incelenmesinde; davacısının ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. olduğu, ...bank A.Ş. ... Şubesine ait 31/01/2021 keşide tarihli, ... seri nolu ve 60.000,00 TL bedelli çekin iptali talepli dava olduğu, Mahkemenin 25/05/2021 tarih .. Esas .. Karar Sayılı ilamı ile "...Dava konusu çekin dava süresi içerisinde ortaya çıkmış olduğu " gerekçesiyle dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına karar verildiği, kararın İstinaf edilmemesi ile hükmün 30/06/2021 tarihinde kesinleştiği görülmüştür.
Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığının ... soruşturma sayılı dosyası UYAP sistemi üzerinden celp edilmiş olmakla incelenmesinde; müştekisinin ... San. Ve Tic. Ltd. Şti., şüphelilerin ..,..,..,... ve ... olduğu, Resmi Belgede Sahtecilik ve Dolandırıcılık suçlarından yürütülen soruşturmanın devam ettiği görülmüştür.
İstanbul Ticaret Sicili Müdürlüğünden; taraf şirketlerin sicil kayıtları celp edilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır.
...Bankası A.Ş.'ne müzekkere yazılarak; dava konusu keşidecisi ... San Ltd Şti olan, 31/01/2021 keşide tarihli, ... seri numaralı, 60.000,00 TL bedelli çekin kim tarafından ve hangi tarihte ibraz edildiğine dair gerekli bilgi ve belgeler ile çekin ibraz anındaki arkalı önlü okunaklı fotokopisinin gönderilmesi istenmiş, cevabi yazı ve ekleri dosyaya kazandırılmıştır.
Dava ve takibe konu çek aslı Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığının ... Sor. Sayılı dosyasından celp edilerek ... numarasına kayıtla Mahkememiz kasasına alınmıştır.
Davacı şirket yetkilisinin imzalarının bulunduğu belge asılları imza incelemesine esas olmak üzere celp edilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır.
Dava ve takip konusu edilen 31/01/2021 keşide tarihli, ... seri numaralı, 60.000,00 TL bedelli çek üzerindeki davacı şirket adına atılan imzanın davacı şirket yetkilisinin eli ürünü olup olmadığı hususunda dava konusu çek esas alınmak suretiyle rapor hazırlanması için dosyanın imza incelemesi yapılmak üzere Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Dairesine gönderilmesine karar verilmiş, Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Dairesi tarafından düzenlenen 14/04/2022 tarih ... sayılı raporunda; "...Tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından yapılan incelemede, inceleme konusu çekte arka yüzde "... ..." kaşe izi üzerinde atılı basit tersimli 3. ciro imzası ile ...ın mevcut mukayese imzaları arasında ilgi ve irtibat tespit edilemediği, dosya kapsamında "... ..." şirketine ait mukayeseye esas kaşe izi bulunmadığından kaşe hususunda değerlendirme yapılamadığı " değerlendirme ve tespitlerinin yapıldığı anlaşılmıştır.
ATK raporu taraflara tebliğ edilmiş, davacı vekili tarafından bilirkişi raporuna karşı beyanlarını içerir dilekçe sunulmuştur.
2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 72. maddesi gereğince borçlu icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu olmadığını ispat için menfî tespit davası açabilir. Kural olarak, bir vakıadan kendi lehine haklar çıkaran/iddia eden taraf, o vakıayı ispat etmeye mecburdur (4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 6. Maddesi).
Senede karşı mutlak defiler, senet hamili olan herkese karşı ileri sürülebilir. Gerek doktrinde ve gerekse uygulamada “imzanın sahte olması”, “senet metninde sahtekarlık (tahrifat) yapılmış olması”, “borçlunun borçlanma ehliyetinin bulunmaması”, “senette zorunlu şekil koşullarının bulunmaması”, “imza sahibinin temsil yetkisinin bulunmaması”, “senedin zamanaşımına uğramış bulunması” vb. defiler senedin hükümsüzlüğüne yönelik olup, her hamile (iyiniyetli olsa dahi) karşı ileri sürülebilen mutlak def’i olarak kabul edilmektedir. Borçlunun hamil/alacaklıya karşı senet metninde imzaya ilişkin iddiası mutlak def’idir.
İddia, savunma, sunulan ve toplanan deliller, yukarıda açıklanan yasal düzenlemeler, Bakırköy ..İcra Müdürlüğünün ... Sayılı takip dosyası, 14/04/2022 tarih ... sayılı ATK raporu ve tüm dosya kapsamının bir bütün olarak değerlendirilmesi sonucunda; Davacı tarafça, Bakırköy ..İcra Müdürlüğünün ... Sayılı dosyasında takibe konu 31/01/2021 keşide tarihli, ... seri numaralı, 60.000,00 TL bedelli çek üzerindeki 3. ciro imzanın davacı şirket yetkilisine ait olmadığından bahisle icra takibine konu çek nedeniyle borçlu olunmadığının tespiti talepli eldeki davanın açıldığı, davacı şirket yetkilisine ait imza incelemesine esas imzalarının bulunduğu belge asıllarının dosyaya getirtildiği, dosya kapsamında alınan davacı şirket yetkilisine ait imza örneklerinin bulunduğu belge asılları ile davaya konu çek üzerinden yapılan teknik inceleme sonucunda hüküm kurmaya elverişli 14/04/2022 tarih ... sayılı ATK raporunda; inceleme konusu çekte arka yüzde "... ..." kaşe izi üzerinde atılı basit tersimli 3. ciro imzası ile davacı şirket yetkilisi ...ın mevcut mukayese imzaları arasında ilgi ve irtibat tespit edilemediği anlaşılmakla; 14/04/2022 tarih ... sayılı ATK raporu dikkate alınarak davacının davalıya dava konusu çek nedeniyle borçlu kabul edilemeyeceği sonuç ve vicdani kanaatine varılarak; davanın kabulüne, davacının Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasından ve icra takip dosyasının dayanağı olan çek nedeniyle davalıya borçlu bulunmadığının tespitine, davacı adına olan 3. cirodan sonra davalı cirosunun bulunduğu, bu nedenle; çeki takibe koyan davalı cirantanın çek üzerindeki imzanın davacı şirket yetkilisinin eli ürünü olduğunu bilebilecek durumda olduğu, buna rağmen davaya konu çekin icra takibine konu edildiği, bu bağlamda davalı takip alacaklısının çeki icra takibine konu etmekte haksız ve kötüniyetli olduğu anlaşıldığından İİK.72/5 Md. uyarınca alacağın %20 si oranındaki (13.450,77 TL) tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde tüm hususları içerir hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının Bakırköy ..İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyası ve takibe konu çek nedeniyle davalıya borçlu olmadığının TESPİTİNE,
2-İİK.72/5 Md. uyarınca alacağın %20 si oranındaki (13.450,77 TL) tazminatın davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gerekli 4.594,10-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 1.148,53-TL harcın mahsubu ile bakiye 3.445,57-TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
4-Davacı tarafça başlangıçta yatırılan 1.148,53-TL peşin harç, 59,30-TL başvurma harcı, 251,90-TL posta gideri, 1.295,00-TL ATK rapor ücreti olmak üzere toplam 2.754,73-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T gereğince hesaplanıp takdir olunan 10.760,61-TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
6-Kullanılmayan gider avansının HMK 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra davacıya iadesine,
7-HMK'nın uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine,
Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.14/09/2022
Katip ...
¸
Hakim ...
¸