T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/415 Esas
KARAR NO: 2023/77 Karar
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 12/05/2021
KARAR TARİHİ: 20/01/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 24/02/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin alacağının tahsili amacıyla, Bakırköy .... İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyası üzerinden ... hakkında cari hesaba dayanarak ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalının borçlu olmadığını iddia ederek borca itiraz ettiğini ve takibi durdurduğunu, işbu itirazın haksız ve mesnetsiz olduğunu, taraflarınca cari hesaptan kaynaklı icra takibine karşı itirazın kaldırılması amacıyla İstanbul Arabuluculık Bürosu'na başvuruda bulunularak ... arabuluculuk numaralı dosya ile arabuluculuk süreci işletilmiş olduğunu, bu süreçte karşı taraf ile anlaşılamadığını ve bu hususun 19.04.2021 tarihli arabuluculuk son tutanağında kayıt altına alındığını ve davacı ... haksız ve mesnetsiz itirazının kaldırılması amacıyla işbu davayı açma zorunluluğu doğduğunu, iş bu davaya ve icra takibine konu alacağın likit olduğunu, davalı borçlu aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerektiğini, müvekkili şirketin ...Belediyesi’ne ait özel hukuk tüzel kişiliğini haiz bir şirket olduğunu, davalı borçlunun, İstanbul Halk otobüsü işleticisi olduğunu, işletmekte olduğu araçlarına akaryakıt ikmallerini müvekkil şirketin işletmekte olduğu akaryakıt istasyonlarından taşıt tanıma sistemi ile sağladığını, bu kapsamda taraflar arasında bir cari hesap ilişkisi oluştuğunu, işbu ticari ilişki kapsamında müvekkili şirketin tüm edimlerini yerine getirdiğini, taraflar arasında bir ticari faaliyet yapılması dolayısıyla müvekkili şirketin, davalı borçludan akaryakıt fatura bedellerinin ödemesini de alamadığını, süregelen ticari ilişki içerisinde davalı borçlunun ödemesi gereken akaryakıt bedellerini ödemekte temerrüde düştüğünü, edimini ifa etmeyen davalı borçlunun bilinçli olarak müvekkilinin haklı alacağına kavuşmasını engellemeye çalıştığını ve ortada likit bir alacak mevcut olmasına karşın icra takibine itiraz ettiğini, her iki tarafın ticari defter ve kayıtları incelendiğinde müvekkili şirketin huzurdaki davaya ve icra takibine konu alacağının, davalı borçlu ile arasındaki cari hesap ilişkisinden kaynaklanmakta olduğunun tespit edilebileceğini, davalı borçlu aleyhine alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerektiğini, davalı her ne kadar borca itiraz etmiş olsa da müvekkili şirketin ticari defter ve kayıtları incelendiğinde davalının araçlarına ikmal edilen akaryakıt bedelleri dolayısıyla doğmuş bulunan 412.530,17-TL cari hesap alacaklarının mevcut olduğunun görüleceğini, davalı borçlu’nun yalnızca söz konusu borcunu ödemekten kaçınmak ve süreci uzatmak dışında bir amacı bulunmadığını, borçlunun itirazında haksız ve kötü niyetli olduğunu, faturaya süresi içerisinde davalı tarafından itiraz edilmediğini, alacağın mevcudiyetinin sübut bulmuş olduğunu, aksini ispatın karşı tarafa yüklendiğini, müvekkili şirketin, alacağını tahsil etmek için uğraşlarının nihayetinde olumlu bir sonuç alamadıklarını, bunun yanında borçlunun mal kaçırma ihtimalinin çok kuvvetli olduğuna dair duyumlar da aldıklarını, söz konusu alacak rehinle veya başkaca bir şekilde teminat altına alınmadığından, ihtiyati haciz isteme mecburiyeti doğduğunu, alacaklının zarar görmemesi için, borçlunun mal kaçırma riski mevcut olduğundan ihtiyati haciz kararı verilmesi gerektiğini, dilekçe ekinde sunulan faturalar ve cari hesaplardan da anlaşılacağı üzere müvekkili şirketin alacaklı sıfatını taşımakta olduğunu, ihtiyati haciz istenen alacak para alacağı olup muaccel hale gelmesine rağmen ödenmediğini, alacağın rehinle de temin edilmemiş olması dolayısıyla ihtiyati haciz kararı verilmesi gerektiğini iddia ederek; davanın kabulüne, fazlaya ilişkin hak ve alacak talep etme hakları saklı kalmak kaydı ile; davalının haksız ve mesnetsiz itirazının iptaline ve takibin takip tarihi itibariyle işleyecek faiz, vekalet ücreti ve tüm ferileri ile birlikte devamına, davalı aleyhine alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin karşı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava dilekçesi davalıya usulüne uygun tebliğ edilmiş, davalı tarafından davaya karşı yazılı cevap dilekçesi ibraz edilmemiş, davalı adına duruşmalara katılan olmamıştır.
YARGILAMANIN ÖZETİ, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, cari hesaba dayalı alacağın tahsili için girişilen icra takibine vaki itirazın İİK'nun 67.maddesi gereğince iptali ile takibin devamına ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.
Mahkememizce taraflara usulüne uygun davetiye tebliğleri yapılarak taraf teşkili sağlanmış ve davanın esasına başlanmıştır.
Uyuşmazlığın, taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında cari hesap alacağına dayalı olarak bşalatılan takibe davalının itirazının haklı olup olmadığı, davacının itirazın iptali ile icra inkar tazminatı taleplerinin kabul edilip edilemeyeceği hususlarından kaynaklandığı tespit edilmiştir.
İstanbul Ticaret Sicili Müdürlüğünden; davalı şirketin sicil kayıtları celp edilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır.
Siirt Vergi Dairesi Müdürlüğüne müzekkere yazılarak davalının vergi mükellefi olup olmadığı, hangi defterleri tuttuğu, işletme hesabına göre mi bilanço usulüne göre mi defter tuttuğu, Vergi Usul Kanunu'nun 176-177.maddeleri kapsamında esnaf mı yoksa tacir mi olduğu hususlarının araştırılarak mahkememize bu hususla ilgili bilgi verilmesi istenmiş, cevabi yazı dosyaya kazandırılmıştır.
Siirt Vergi Dairesi Müdürlüğüne yazılan müzekkereye verilen cevapta; davalının 13/04/2018 tarihi itibariyle "Halk Otobüsü/Otobüs ile yapılan şehir içi ve banliyö yolcu taşımacılığı" faaliyetinden dolayı faal mükellefiyet kaydının bulunduğu hususlarının bildirildiği görülmüştür.
Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası UYAP sistemi üzerinden celp edilmiş, incelenmesinde; davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine cari hesap alacağından kaynaklı 412.530,17-TL alacağın tahsili için icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalıya 21/12/2020 tarihinde tebliğ edildiği, davalı borçlu vekilinin 23/12/2020 tarihinde borca, faize ve borcun tüm ferilerine itiraz ettiği, davalı borçlunun itirazı üzerine 11/03/2021 icranın durdurulması kararı verildiği, işbu itirazın iptali davasının yasal 1 yıllık süre içerisinde açıldığı görülmüştür.
Mahkememiz dosyası, tarafların iddia ve savunmaları, sundukları deliller, dosya kapsamı belgeler, Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyası ve tüm dosya kapsamına göre; her iki tarafa ait ticari defter ve kayıtlar incelenmek sureti ile; takip tarihi itibari ile taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı, alacaklı ise ne miktarda alacaklı olduğu hususlarında rapor düzenlenmek üzere SMMM bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından düzenlenen rapor mahkememiz dosyasına ibraz edilmiş;
23/11/2021 tarihli bilirkişi raporunun incelenmesinde özetle; "... dava konusunun, davacının, davalı ile olan ticari ilişkisi dolayısıyla oluşan cari hesap ve fatura alacağının tahsili amacıyla yürüttüğü takibe yapılan itirazın iptali talebinden ibaret olduğu, davacı şirketin 2020 yılı ticari defterlerinin lehine delil niteliğinin bulunduğu, davacının ticari defterlerine göre; takip tarihi itibariyle davacının davalıdan 404.226,29 TL alacaklı olduğu, davalının ticari defterleri ile ilgili olarak davalının adresinin Merkez/Siirt olması nedeni ile ticari defter ve belgeleri üzerinde inceleme yapılamadığı, davalı tarafından Bakırköy ....İcra Dairesi'nin ... E. Sayılı dosyasına sunulan icra takibine itiraz dilekçesinde her ne kadar “müvekkilin alacaklı görünen ... Ticaret A.Ş. ile herhangi bir ilişkisi söz konusu değildir” şeklinde ifade edilse de, davacı şirket ticari defterleri ile sınırlı olarak yapılan incelemeler kapsamında davalı tarafından muhtelif tarihlerde ödeme yapıldığı, neticeten; davacı şirket ticari defterleri kapsamında takip tarihi itibariyle davacının davalıdan 404.226,29-TL alacaklı olduğu" değerlendirme ve tespitlerinin yapıldığı anlaşılmıştır.
Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, davacı vekili tarafından bilirkişi raporuna karşı itirazlarını içerir dilekçe dosyaya sunulmuştur.
Siirt ve Anadolu Kurumlar Vergi Dairesi Müdürlüklerinden; tarafların 2019, 2020 ve 2021 yıllarına ait BA/BS formları celp edilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır.
16/02/2022 tarihli ara karar gereğince; tarafların celp edilen BA/BS formları değerlendirilmek sureti ile ek rapor hazırlanmak üzere dosyanın bilirkişiye tevdine karar verilmiş, bilirkişi tarafından düzenlenen ek rapor mahkememiz dosyasına ibraz edilmiş;
19/09/2022 havale tarihli bilirkişi ek raporunun incelenmesinde özetle;"... davacı tarafın 2019 BS kayıtlarına göre toplam 21 adet fatura olmak üzere 519.458,42-TL tutarında satış yapıldığı, davalının 2019 BA kayıtlarına göre toplam 8 adet fatura olmak üzere 205.898,20-TL tutarında alım yapıldığı, 2020 BA kayıtlarına göre toplam 17 adet fatura olmak üzere 300.577,86-TL tutarında alım yapıldığının beyan edildiği, kök raporda davacının cari kayıtlarına göre takip tarihi itibariyle davacının davalıdan 404.226,29-TL alacaklı olduğu, kök raporda yapılan tespit ve değerlendirmeler ışığında varılan kanaati değiştirecek herhangi bir hususa rastlanılmadığı" değerlendirme ve tespitlerinin yapıldığı anlaşılmıştır.
Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, davacı vekili tarafından bilirkişi raporuna karşı itirazlarını içerir dilekçe dosyaya sunulmuştur.
İİK'nun 67. maddesinde "Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir." hükmüne yer verilmiştir.
İcra ve İflas Kanunu'un 67/2.maddesinde "Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir." hükmüne yer verilmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama, iddia, savunma, sunulan ve toplanan deliller, Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası, 23/11/2021 tarihli bilirkişi kök ve 19/09/2022 havale tarihli bilirkişi ek raporları kapsamında; tüm dosya birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında cari hesap şeklinde işleyen akaryakıt alım satımından kaynaklanan ticari bir ilişki bulunduğu, bu ilişki kapsamında davacı tarafından cari hesap bakiye alacaklı olduğu iddia edilerek davalı hakkında icra takibine girişildiği, davalı tarafça borca ve ferilerine itiraz edilmesi üzerine işbu itirazın iptali istemli davanın açıldığı, taraflar tacir sıfatına haiz olup uyuşmazlığın ticari nitelik arz ettiği, HMK'da yapılan değişiklik gereğince uyuşmazlık değeri 500.000,00 TL'nin altında olduğundan davada basit yargılama usulünün uygulandığı, delil olarak ticari defterlere dayanıldığından TTK'nun 83 ile 85 ve HMK'nun 222'nci maddeleri uyarınca tarafların ticari defter ve belgeleri üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verildiği, 23/11/2021 tarihli bilirkişi kök ve 19/09/2022 havale tarihli bilirkişi ek raporlarına göre; davacı şirketin 2020 yılı ticari defterlerinin lehine delil niteliğinin bulunduğu, davacının ticari defterlerine göre; takip tarihi itibariyle davacının davalıdan 404.226,29 TL alacaklı olduğu, davacı tarafın 2019 BS kayıtlarına göre toplam 21 adet fatura olmak üzere 519.458,42-TL tutarında satış yapıldığı, davalının 2019 BA kayıtlarına göre toplam 8 adet fatura olmak üzere 205.898,20-TL tutarında alım yapıldığı, 2020 BA kayıtlarına göre toplam 17 adet fatura olmak üzere 300.577,86-TL tutarında alım yapıldığının beyan edildiği, davacı şirket ticari defterleri ile sınırlı olarak yapılan incelemeler kapsamında davalı tarafından muhtelif tarihlerde ödeme yapıldığı, neticeten; davacı şirket ticari defterleri kapsamında takip tarihi itibariyle davacının davalıdan 404.226,29-TL alacaklı olduğu hususlarının tespit edildiği; davalının ticari defterlerini sunmayarak davacının ticari defter kayıtlarının HMK'nın 222/3. maddeye göre lehine delil oluşturup oluşturmadığının tam olarak incelenebilmesine 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu 2. maddesi ile 6100 sayılı HMK' nın 29. maddesi kapsamında dürüstlük-hakkaniyet ilkesine aykırı bir şekilde engel olduğu anlaşılmakla; her ne kadar davalı borçlu vekili tarafından icra takip dosyasına yaptığı itirazında "müvekkilin alacaklı görünen ... Ticaret A.Ş. ile herhangi bir ticari ilişkisi söz konusu değildir" şeklinde beyanda bulunulmuş ise de davalının davacı tarafça düzenlenen faturaları BA formunda bildirdiği ve davaya konu faturaların davalı kabulünde olduğu, davacının ticari defter kayıtları ve BA/BS formları ile alacağın varlığının ispatlandığı anlaşılmakla; denetime uygun ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi kök ve ek raporları da dikkate alınarak davanın kısmen kabulü ile; davalının Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın 404.226,29-TL alacak yönünden kısmen iptali ile; takibin bu miktar üzerinden davacının takip talebindeki miktarı aşılmamak üzere takip tarihinden itibaren avans faizi uygulanmak suretiyle devamına, hüküm altına alınan 404.226,29-TL asıl alacağın %20'sine tekabül eden 80.845,25-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde tüm hususları içerir hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
Davanın KISMEN KABULÜ ile,
1-Davalının Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın 404.226,29-TL alacak yönünden KISMEN İPTALİ ile; takibin bu miktar üzerinden davacının takip talebindeki miktarı aşılmamak üzere takip tarihinden itibaren avans faizi uygulanmak suretiyle DEVAMINA,
Hüküm altına alınan 404.226,29-TL asıl alacağın %20'sine tekabül eden 80.845,25-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak DAVACIYA ÖDENMESİNE,
Fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gerekli 27.612,69-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 4.982,34-TL harç ile icra dosyasına yatırılan 2.062,65-TL harcın mahsubu ile bakiye 20.567,70-TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
3-Arabuluculuk sonuç tutanağı tarihi itibariyle yürürlükte bulunan tarifeye göre tahakkuk eden 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinden davanın kabul ve red oranına göre hesaplanıp takdir olunan 1.280,40-TL'sinin davalıdan, 39,60-TL'sinin davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
4-Davacının kendisini bir vekil ile temsil ettirdiği anlaşıldığından ve davanın kabul miktarı dikkate alınarak karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin ve takdir olunan 59.591,68-TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-Davacı tarafından dava açılırken yatırılan 59,30-TL başvurma harcı, 4.982,34-TL peşin harç ve icra dosyasına yatırılan 2.062,65-TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 175,70-TL posta gideri ile 800,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 975,70-TL yargılama giderinden davanını kabul ve red oranına göre hesaplanıp takdir olunan 956,05-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, kalan miktarın davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Kullanılmayan gider avansının HMK 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra davacıya iadesine,
8-HMK'nın uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine,
Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 20/01/2023
Katip ...
¸
Hakim ...
¸