T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/670 Esas
KARAR NO: 2022/751 Karar
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 18/08/2021
KARAR TARİHİ: 06/09/2022
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde; .... Anayolu No:... Gazimağusa/Kıbrıs adresinde bulunan Gazimağusa Vergi dairesi, ... vergi numaralı, ... Elektronik Ltd. Şti. Ve müvekkili şirket arasında ticari iş ilişkisi mevcut olduğunu, ... Elektronik Ltd. Şti. Tarafından müvekkili şirkete ödeme yapmak amacıyla kargoyla çekin gönderildiğini, müvekkili şirket ile keşideci şirket arasında gerçekleştirilen ticari iş ilişkisi sonucu Keşidecisi ... Elektronik Ltd. Şti. olan .. Bankası A.Ş. ... Şubesine ait 30.09.2021 keşide tarihli ve 490.877,55 TL bedelli (dört yüz doksan bin sekiz yüz yetmiş yedi Türk Lirası elli beş kuruş) ... seri nolu çekin müvekkili şirkete gönderildiğini, ancak söz konusu çekin içinde bulunduğu kargo paketi müvekkili şirket çalışanları tarafından şirket içinde bulunamamış olması sebebi ile müvekkili şirket yetkilileri tarafından teslim alınamadığını, çek kaybolduğundan müvekkili şirketin alacağının tahsili müvekkili şirketçe sağlanamamakta olduğunu, ilgi çekin haksız bir şekilde paraya çevrilmemesi adına, öncelikle teminatsız olarak, olmadığı takdirde teminat karşılığı çekin ödenmemesi için ihtiyati tedbir kararı verilerek ilgi çek için ödeme yasağı konulmasına karar verilmesini, çekin zayii olması nedeni ile iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; TTK'nın 818/1-s maddesi atfıyla aynı yasanın 757 ve takip eden maddelerine göre açılan zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkin çekişmesiz yargı işidir.
Anılan yasa hükmü gereğince zayi nedeniyle çek iptali davası açma hakkı lehtar veya hamile tanınmış bir haktır. Keşidecinin ve meşru hamil olmayanın bu hakkı yoktur.
Çeklerde de kıyasen uygulanması gereken TTK.nın 759. maddesi uyarınca çeki eline geçiren bilinmiyorsa, çekin iptaline karar verilmesi istenebilir. İptal isteminde bulunan kişi, çek elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve çekin suretini ibraz etmek veya çekin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür.
Çek üzerine ödeme yasağı konulmuştur.
TTK 760 maddesine uygun olarak aynı yasanın 762 maddesi hükmünde öngörülen Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi'nde zayii olduğu iddia edilen çekle ilgili 3 defa ilan yapılmıştır.
Her ne kadar davacı mahkememize açmış olduğu dava ile dava dilekçesinde belirttiği çekin zayi nedeniyle iptalini talep etmiş ise de;
Yargılamaya konu çekin, KKTC' de kurulu ... Bankasının ... şubesindeki hesaba ait olduğu; çeki keşide eden şirketin KKTC' de kurulmuş olduğu; bu haliyle bu çekten kaynaklı uyuşmazlıkların KKTC mahkemelerinde ve KKTC yasal hükümleri kapsamında çözülmesi gerektiği, Türk mahkemelerinin dava konusu talep yönünden yargı hakkının bulunmadığı anlaşılarak, açılan davanın aşağıdaki şekilde reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının davasının 6100 sayılı HMK'nın 114/1-a (Türk Mahkemelerinin Yargı Hakkının bulunmaması) maddesi kapsamında dava şartı yokluğu sebebiyle usulden REDDİNE,
2-Mahkememizce konulan tedbirin derhal kaldırılmasına, tedbirin kaldırıldığının ve 19.01.2022 tarihli mahkememiz müzekkeresinin konusuz kaldığının LEFKOŞA BÜYÜKELÇİLİĞİ' ne bildirilmesine,
3-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 80,70 TL harçtan davacı tarafça peşin yatırılan 59,30 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 21,40 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irat KAYDINA,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerinde bırakılmasına,
5-Kullanılmayan gider avansının HMK 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra davacıya iadesine,
6-HMK 392/2 maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden itibaren bir ay içinde tazminat davası açılmadığı takdirde ve talep halinde teminatın davacıya iadesine,
7-HMK'nın uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine,
Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.06/09/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır