T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/673 Esas
KARAR NO: 2022/293
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 19/08/2021
KARAR TARİHİ: 21/03/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 19/04/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi ile; Davalı şirket vekilince müvekkili aleyhine Bakırköy .... Asliye Ticaret mahkemesinin ... d.iş sayılı ihtiyati haciz kararına istinaden Bakırköy ... İcra Müd. ... Esas sayılı dosyası ile ihtiyati haciz takibi başlatıldığını, alacaklı vekilinin talebi gereği yazılan talimat neticesinde Küçükçekmece ... İcra müdürlüğünün .... talimat sayılı dosyası ile müvekkilinin adresinde haciz işlemi gerçekleştirildiğini, müvekkili ile davalı arasında 2018 yılında .... tezgahı alımına ilişkin 140.000 Euro (yüzkırkbin) sözleşme kurulduğunu, bağlanma parası (pey akçesi) olarak da ihtiyati hacze konu sözleşmenin %10 olan 14.000 Euro (ondörtbin) senet davalı tarafa teslim edildiğini, sözleşme ifa edilmediğini ve taraflarca yırtılıp atılmış olmasına rağmen davalı kötü niyetli olarak bağlanma parası (pey akçesi) olarak verilen senedi bugüne kadar iade etmediğini, yine herhangi bir alacağı olmamasına rağmen davaya konu ihtiyati haciz işlemini gerçekleştirdiğini, davalının da, müvekkili davacının da tacir olup ticari defterlerinin incelemesi esnasında ortaya çıkacağı üzere taraflar arasında söz konusu senede yönelik hiçbir şekilde alım satım vs hizmet ilişkisi bulunmadığını, davalı tarafından başlatılan işlem ve hacizler nedeni ile tacir müvekkilinin iş göremez ve oluşan maddi zararlarına yönelik tazminat hakkı saklı kalmak üzere, yapılmış işlem ve hacizlerin haksız ve kötüniyetli bulunduğundan davalının söz konusu icra dosyası alacağının tamamının %20 ‘sinden aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesini talep ettiklerini, müvekkilinin işyeri ve çevresindeki itibarının zedelendiğini, Bakırköy .... İcra Müd. .... Esas sayılı icra dosyası ile yürütülen ihtiyati haciz nedeni ile müvekkili üzerinde bulunan hacizlerin devam ettiğini, haciz tehdidi altında bulunan müvekkilinin geriye dönülemeyecek zararlar ile daha fazla zarara uğramaması için dava sonuna kadar haksızlığı aşikar ve kötüniyet ile yapılmış bulunan icra takibinin tedbiren durudurulmasını, müvekkilinin üzerinde cebri icra altında yapılacak olan ödemelerin alacaklıya ödenmemesi için icra dosaysına ihtiyati tedbir konulmasını, Davanın kabulü ile müvekkilinin davalıya borçlu olmadığının tespitine, cebri icra ile icra dosyasının yürütülmesinin ve icra dosyasına gelecek paranın davalıya ödenmemesi için dava sonuçlanıncaya kadar İhtiyati Tedbir kararı ile icra dosyasının durdurulmasına, dava sırasında cebri icra nedeni ile ödenecek bedellerin istirdadına ve müvekkiline ödenmesine, davalının kötü niyetli bulunmasından dolayı dosya alacağının tamamının %20’sinden az olmamak üzere tazminata hükmedilmesine, yargılama giderlerinin ve ücreti vekaletin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Kambiyo senedinde ihtiyati haczi veren görevli mahkeme asliye ticaret mahkemesi olduğunu, davacı borçlunun İKİTELLİ/KÜÇÜKÇEKMECE adresinin yetkili asliye ticaret mahkemesi BAKIRKÖY ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ olduğunu, İhtiyati haciz işlemi haciz mahiyetinde bir işlem olmayıp tedbir mahiyetinde ve kararı veren mahkemenin yetki çevresindeki icra daireleri ihtiyati haciz kararını yerine getirmekte yetkili olduğunu, Bakırköy asliye ticaret mahkemesinden alınan ihtiyati haciz kararı Bakırköy icra dairesi tarafından işleme konduğunu, borçlunun adresinin İKİTELLİ/KÜÇÜKÇEKMECE olup icra takibinde yetkili icra dairesi KÜÇÜKÇEKMECE İCRA DAİRELERİ olduğundan süresi içinde yetkili icra dairesinde icra takibinin esasına geçildiğini, yetkili ve görevli mahkeme/icra dairesi ile ilgili hukuka aykırılık bulunmayıp davacının bu talebinin hukuka aykırı olduğunu, takip konusu alacak kambiyo senedi olduğunu, soyut borç ikrarı taşıdığını, davacının iddia ettiği gibi taraflar arasında 2018 yılında cnc tezgahı alımına ilişkin 140.000 Euro (yüzkırkbin) sözleşme yapılmadığını, Bağlanma parası (pey akçesi) olarak da müvekkiline dava konusu senet verilmediğini, davacı şayet bu hususu iddia ediyorsa ispat etmekle mükellef olduğunu, davacı, borçlu olmadığını veya borcun itfa veya imhal edildiğini ancak resmi veya imzası alacaklı tarafından ikrar edilmiş bir belge ile ispat edebileceğini, bu nedenlerle haksız nedenle ve kötüniyetli olarak icrayı inkar eden davacı aleyhine icra dosyası senet alacağının %40 ‘ından aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına, alacağına hükmedilmesine, yargılama giderlerinin ve ücreti vekaletin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı alacaklı, davacı aleyhine Bakırköy .... ATM'nin ... D.iş sayılı dosyası ile ihtiyati haciz kararı alarak Bakırköy .... İcra müdürlüğünün ... E. sayılı dosyası ile ihtiyati haciz kararını uygulamış ve davacı borçlu hakkında talimat yoluyla ihtiyati haciz işlemi gerçekleştirilmiştir. Davacı borçlu da ihtiyati haciz kararının uygulanmasından sonra asıl takibi beklemeden mahkemeye menfi tespit davası açmış ve mahkemeden İİK 72/3 maddesi gereğince icra veznesine girecek paranın alacaklıya ödenmemesi yolunda ihtiyati tedbir kararı almıştır.
Mahkememizce 14/03/2022 tarihli ara karar ile Bakırköy ... ATM'nin ... D. İş sayılı dosyasında ihtiyati hacze itiraz edenin itirazının reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
Bakırköy .... Icra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası incelendiğinde; Alacaklı (davalı) .... Dış Tic. Ltd. Şti. vekili vasıtası ile 20.08.2021 tarihinde borçlu (davacı) ... San. Tic. Ltd. Şti. aleyhine Bakırköy .... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyası ile 14.000 Euro 07.08.2018 tanzim tarihli 10/09/2018 vadeli senet alacağını dayanak göstererek, 14.000,00 Euro asıl alacak, 6.976,70 Euro geçmiş gün faizi, 42,00 Euro komisyon olmak üzere 21.018,70 Euro toplam alacağın, takip tarihinden itibaren alacağa işleyecek yıllık faizi, masraf ve vekâlet ücreti, icra giderleri ile birlikte tahsili amacıyla takibe geçtiği anlaşılmıştır.
-Tarafların iddia ve savunmaları, sundukları deliller, dosya kapsamı belgeler ve her iki tarafa ait ticari defter ve kayıtlar incelenmek sureti uyuşmazlık konusu senedin sözleşme kapsamında olup olmadığı, taraf defterlerinde kaydının bulunup bulunmadığı, davacının ödemesinin bulunup bulunmadığı, ya da bedelsiz kalıp kalmadığı hususunda bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş olmakla, Mali Müşavir ...'ın 11/01/2022 tarihli raporunda özetle; Dava konusunun; davacının davalıya 14.000 Euro bedelli senet kapsamında davalıya borçlu olmadığının tespiti talebinden ibaret olduğu, davacının 2018, 2019, 2020 ve 2021 yılları ticari defterlerinin lehine delil niteliğinin bulunduğu, davacının ticari defterlerine göre; dava tarihi (19.08.2021) itibariyle davacının davalıya borcunun bulunmadığı, davalı şirket ticari defterleri ile ilgili olarak; davalı şirketin belirlenen incelemeye katılmadığı ve yerinde inceleme talebi bulunmadığından ticari defter ve belgeleri üzerinde inceleme yapılamadığı, uyuşmazlık konusu senedin sözleşme kapsamında olup olmadığı hususu ile ilgili olarak; dosya içerisinde herhangi bir sözleşme mevcut olmamakla birlikte her ne kadar dava dilekçesinde “2018 yılında .... tezgah alımına ilişkin 140.000 Euro sözleşme kurulduğu, bağlanma parası olarak da sözleşmenin %10 olan 14.000 Euro senedin davalı tarafa teslim edildiği” belirtilmişse de, devamında “sözleşme ifa edilmemiş ve taraflarca yırtılıp atılmış...” denildiği, bu nedenle dosyada mevcut sözleşme olmadığı ve davacı beyanları doğrultusunda uyuşmazlık konusu senedin sözleşme kapsamında olup olmadığının tespit edilemediği, uyuşmazlık konusu senedin taraf ticari defterlerinde kayıtlarının bulunup bulunmadığı hususu ile ilgili olarak; davacı şirket ticari defterlerinde uyuşmazlık konusu senede ilişkin kayıt bulunmadığı tespit edilmiş olmakla birlikte davalı şirket ticari defterleri ibraz edilmediğinden uyuşmazlık konusu senede ilişkin kayıt bulunup bulunmadığının tespit edilemediği, davacının ödemesinin bulunup bulunmadığı ya da uyuşmazlık konusu senedin bedelsiz kalıp kalmadığı hususu ile ilgili olarak; davacı şirket ticari defterleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme kapsamında davalı şirket tarafından davacı şirkete 2 adet fatura düzenlendiği ve faturalara istinaden muhtelif tarihlerde ödeme yapıldığı, senede ilişkin herhangi bir ödeme bulunmadığı, neticeten; davacı şirket ticari defterleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme kapsamında uyuşmazlık konusu senede istinaden kayda rastlanmadığı, senedin verilmesini gerektirecek sözleşmenin dosyada bulunmadığı veya taraflarca akdedilmediği ve senet kapsamında ödeme yapılmadığı, bu çerçevede takdirin mahkemede olduğu sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
TÜM DOSYA MUHTEVİYÂTI KÜLLÎYEN TETKÎK EDİLDİĞİNDE;
Dava, aleyhine yapılan icra takibine konu edilen senetten kaynaklı davacının davalıya borçlu olmadığına ilişkin açılan menfi tespit davasıdır.
Öncelikle ispat müessesesini açıklamakta fayda var. Bilindiği üzere, hakim, davada hangi vakıaların ispat edilmesini tespit ettikten sonra, bu vakıaların kimin tarafından ispat edilmesi gerektiği sorusuyla karşılaşır; buna ispat yükü denir. Kendisine ispat yükü düşen taraf için, bu bir yükümlülük(mükellefiyet) değil, sadece bir yüktür(külfettir). Taraf kendisinin ispat etmesi gerektiği vakıayı ispat edemezse karşı taraf ve mahkeme onu mutlaka ispat etmesini isteyemez, bilakis kendisine ispat yükü düşen taraf , o vakıayı ispat edememiş sayılır.(Kuru, Medeni Usul Hukuku, 2016, sy 319)
Menfi tespit davalarında ispat yükü alacaklı olduğunu iddia eden davalı üzerinde olsa da uyuşmazlık eğer kambiyo senedinden kaynaklanıyor ise bu halde ispat yükü uyuşmazlık konusu kambiyo senedinden ötürü borçlu olmadığını iddia eden davacı üzerinde olur. Nitekim olayımızda da ispat yükü uyuşmazlığın kambiyo senedinden kaynaklanamsı nedeniyle davacı üzerindedir. Tafların delilleri bu muvacehe ölçüsünde toplanıp yargılama sonuçlandırılmıştır.
Somut olayımızda kambiyo senedinin illetten mücerretlik ilkesi gereği davacı tarafından uyuşmazlık konusu kambiyo senedinden kaynaklı borcunu ödediğini veya borcun bir şekilde sona erdiğini ispat etmesi gerekmektedir. Konuya ilişkin mahkememizce bilirkişi incelemesi yaptırılmış, yapılan inceleme neticesinde davalı tarafça defter sunulmamış davacı defterlerinde ise uyuşmazlık konusu kambiyo senedinin kayıtlı olmadığı anlaşılmıştır.
Uyuşmazlık konusu senet üzerinde herhangi bir tahrifat bulunmadığı ve buna ilişkin bir iddia da bulunmadığı gibi teminat ibaresi de yer almamaktadır. Davacının, söz konusu senedin teminat senedi olduğu ve taraflarca sözleşme yapıldığı fakat sözleşmenin yine taraflarca yırtıldığı iddiasını yazılı delille ispatlaması gerekmektedir. Konuya ilişkin davacı tarafça yazılı delil dosyaya sunulamadığı gibi başkaca yasal delilinin de bulunmadığı, iddialarının soyut nitelikte kaldığı dikkate alınarak "tevehhüme itibâr yoktur" (Soyut beyana itibar edilemez-Mecelle-i Ahkâm-Adliyye) kuralı gereği hem davanın esası hakkında hem de ihtiyati tedbirin uygulanmış olması nedeniyle İİK madde 72/4 gereğince tazminat hakkında aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştr.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-DAVANIN REDDİNE,
-Mahkememizce verilen tedbir kararının uygulanmış olması sebebiyle 14.000,00-EURO'nun %20'sine tekabül eden 2.800,00-EURO'nun karar kesinleşince davacıdan alınarak DAVALIYA ÖDENMESİNE,
-Mahkememizce verilen tedbir kararının hükümle beraber KALDIRILMASINA,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gereken 80,70-TL maktu ilam ve karar harcının davacı tarafından peşin yatırılan 2.436,28-TL harçtan mahsubuna, artan 2.356,08-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talebi halinde DAVACIYA İADESİNE,
3-Davalı kendini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin ve takdir olunan 17.502,70 -TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak DAVALIYA VERİLMESİNE,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
5-Gider avansından artan olması halinde karar kesinleştiğinde ve talebi halinde ilgili tarafa İADESİNE,
Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 21/03/2022
Katip ...
¸e-imza
Hakim ...
¸e-imza