T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/760 Esas
KARAR NO: 2022/95
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 21/09/2021
KARAR TARİHİ: 03/02/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 03/02/2022
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ....İnşaat ve Tic.Ltd.Şti. Zemin etüdü ve sondaj hizmetleri yaptığını, müvekkili ... İnşaat ve Tic.Ltd.Şti. yaptığı hizmete tahakkuk eden alacağına karşılık olarak çekin keşidecisi .... Gayrimenkül Yatırım A.Ş. olan ve ilk hamili .... Ortak Girişimi 'den teslim alındığını, müvekkilin keşidecisi ... Gayrımenkul Yatırım A.ş. Olan, 20/10/2021 vade tarihli, ... ... Şubesinin, ... seri nolu, 72.500,00-TL tutarlı çeki, ... Ortak Girişimine Sondaj İşleri .... Ada ve ....parsel açıklamalı 14.07.2021 tarih ve .... numaralı 144.550,00 Ti'lik faturaya mahsuben aldığını, bu faturanın bakiye kalanı kısımlarının borçlu şirket tarafından 15.06.2021 tarihinde 25.000,00 TL 25.06.2021 tarihinde 25.000,00 TL, 20.08.2021 tarihinde 22.050,00 TL, olarak müvekkili şirketin .... numaralı hesabına havale olarak gönderildiğini, çeki ticari olarak çalıştığı .... Bankası .... Şubesine talep edeceği kredi teminatı olarak götürmek için işyerinden alıp yola çıktığını fakat yolda zayi ettiğini fark ettiğini, bu çekin müvekkilinin yedinde bulunduğu sırada kayıp olduğu tespit ettiğini ve tüm aramalara ragmen çeke ulaşılamadığını, çekin tahsilâtı mümkün olamayacağından bu durumun müvekkilinin mağduriyetine sebebiyet verdiğini, bu nedenlerle gerekli nakdi teminat alınarak çekin üzerine ödeme yasağı konulmasına, çekin yargılama sonunda iptaline, zayi nedeniyle zayi belgesi verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; TTK'nın 818/1-s maddesi atfıyla aynı yasanın 757 ve takip eden maddelerine göre açılan zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkin çekişmesiz yargı işidir.
Anılan yasa hükmü gereğince zayi nedeniyle çek iptali davası açma hakkı lehtar veya hamile tanınmış bir haktır. Keşidecinin bu hakkı yoktur. İlanı yaptırılan çek yönünden davacının lehtar sıfatında olması nedeniyle aktif husumet ehliyetinin varlığı kabul edilmiştir.
Çeklerde de kıyasen uygulanması gereken TTK.nın 759. maddesi uyarınca çeki eline geçiren bilinmiyorsa, çekin iptaline karar verilmesi istenebilir. İptal isteminde bulunan kişi, çek elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve çekin suretini ibraz etmek veya çekin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür.
Çek bedellerin % 15'i tutarı teminat karşılığında çek üzerine ödeme yasağı konulmuştur.
TTK 760 maddesine uygun olarak aynı yasanın 762 maddesi hükmünde öngörülen Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi'nde zayii olduğu iddia edilen çekle ilgili 3 defa ilan yapılmış, TTK 761 maddesi uyarınca 3 aylık yasal süre içinde yapılan ilanlara rağmen çeki bulan veya meşru hamili olduğunu iddia eden olmamış, çekin başkasının elinde haklı olarak bulunduğuna dair hiçbir beyan veya delil dosyaya sunulmamış, çekin ödeme için bankaya ibraz edilmediği görülmüştür.
Tüm dosya içeriğine göre; davacının adresi itibariyle mahkememizin yetkisinde bulunan ve ilanları yaptırılan dava konusu çekin belirlenip ilan olunan süresi içinde muhatap banka şubesine veya mahkememize sunulmaması nedeniyle iptaline karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Talep edenin, talebinin KABULÜ İLE,
...Bankası ... Şubesinin, .... seri numaralı, 20/10/2021 keşide tarihli, keşidecisi ... Gayrimenkul Yatırım Anonim Şirketi olan, 72.500,00-TL bedelli çekin zayi nedeniyle İPTALİNE,
2-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 80,70-TL harçtan davacı tarafça peşin yatırılan 59,30-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 21,40-TL harcın davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Kullanılmayan gider avansının HMK 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra DAVACIYA İADESİNE
5-Ödeme yasağının karar kesinleşinceye kadar DEVAMINA,
6-HMK 392/2 maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden itibaren bir ay içinde tazminat davası açılmadığı takdirde ve talep halinde teminatın DAVACIYA İADESİNE,
7-HMK'nın uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince davacının talebi halinde gerekçeli kararın TEBLİĞİNE,
Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde karar verildi. 03/02/2022
Katip ...
¸e-imza
Hakim ...
¸e-imza