T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/818 Esas
KARAR NO: 2023/151 Karar
DAVA: Menfi Tespit (Alım Satım)
DAVA TARİHİ: 26/10/2016
KARAR TARİHİ: 14/02/2023
GER. KARAR TARİHİ: 10/03/2023
Davacı tarafından mahkememizde açılan Menfi Tespit (Alım Satım) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili ile davalı ... arasında mal alım satım sözleşmesi imzalandığını, sözleşme gereği müvekkilinin davalı şirkete 25.000,00.TL ödeme yapacağını, davalı şirket malları teslim etmeden önce sözleşmesel ilişkiden kaynaklı müvekkilinin davalı şirkete 16/09/2008 tarihli 25.000,00.TL bedelli çek imzalayıp verdiğini, çek sırası ile davalı ...'a ardından davalı ...'ne ve sonrasında .. San ve Tic. Ltd. Şti'ne ciro edildiğini, müvekkilinin malları teslim almaması sonucu çeki vadesinde ödemediğini, çeki elinde bulunduran .... San ve Tic. Ltd. Şti'nin Büyükçekmece ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra takibi ile müvekkil ve diğer cirantalar aleyhine icra takibi başlattığını, müvekkilin davalı şirkete borcu olmadığından dolayı Büyükçekmece ....Noterliğinin 03/09/2008 tarihli ihtarnamesi ile çekin iadesini istediği, buna rağmen davalı ...'nin çeki ciro ettiğini, davalı şirketin kötü niyetli olduğunu beyanla müvekkil lehine takip konusu alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere davalı ... ve şirketin ortağı davalı ... aleyhine kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama harç ve giderlerinin ve vekalet ücretlerinin davalılara yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı .... vekili cevap dilekçesinde; Müvekkili şirketin, ...'ın Büyükçekmece ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyasından anapara 25.000,00 TL alacaklı olduğunu, alacağın tahsili için ...'ın miras bırakanı ....'dan kendisine ve diğer mirasçılara kalan taşınmazlar hakkında satışa gidilebilmesi için ortaklığın giderilmesi davası açıldığını, davacı tarafça 26/10/2016 tarihinde Büyükçekmece.. Asliye Hukuk Mahkemesi ... E. Numarası ile aleyhimize; icra takibinin haksız olarak başlatıldığı, dayanak olan çekin hükümsüz olması nedeniyle davacı müvekkili yönünden iptali ve davacı müvekkilin borçlu olmadığının tespitine yönelik menfi tespit davası açıldığını, bu çekin davalı .... San. Ve Tic. Ltd. Şti. ile davacı .... arasında mal alım satım sözleşmesinden kaynaklanan edimin ifası amacıyla düzenlendiğini daha sonrasında ... San. Ve Tic. Ltd. tarafından ciro edilerek müvekkil ...tarafından usulüne uygun olarak iktisap edildiğini, söz konusu çekin hükümsüzlüğünün müvekkili şirkete karşı öne sürülmesi bir anlam ifade etmemekte olduğunu, zira müvekkili şirket çekin ne maksatla düzenliğini ve taraflar arasındaki iç ilişkiyi bilecek durumda olmadığı gibi bilmesine de imkan bulunmadığını, neticede davanın reddine, yargılama harç ve giderleri ile vekâlet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememiz dosyasından 23/05/2022 tarihli tutulan tutanak ile davacı tarafça bilirkişi ücreti yatırılmadığından bilirkişi incelemesinin yapılamadığına ilişkin tutanak tutulduğu görülmüştür.
Büyükçekmece .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 09/09/2020 tarih, ... Esas, ... Karar sayılı görevsizlik kararı üzerine dosya mahkememize tevzi edilmiş olduğu anlaşıldı.
Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, taraf beyanları ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde;
Dava, menfi tespit isteminden ibarettir.
Dava konusunun; Büyükçekmece ... İcra Müdürlüğü'nün .... Esas sayılı icra dosyasına dayanak olan dava konusu ... Bankası A.Ş. ... Şubesine ait ... Seri Numaralı 16/09/2008 Keşide Tarihli, 25.000,00TL bedelli çek yönünden, alım - satım sözleşmesine dayalı edimlerin davalı ... şirketi tarafından yerine getirilmemesi, malların teslim edilmemesinden kaynaklı davacının davalılara borçlu olmadığının tespiti istemine yönelik olduğu anlaşılmıştır.
Dava konusu miktar 25.000,00 TL' dir.
Büyükçekmece .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; alacaklının davalı ... San. Ve Tic. Ltd. Şti., borçluların iş bu davanın davacısı ..., davalıları ... ve .... San. Ve Tic. Ltd. Şti. Olduğu, takibin kambiyo senetlerine özgü takip olduğu, takibe esas çekin dava konusu olan ... Bankası A.Ş. ... Şubesine ait ... Seri Numaralı 16/09/2008 Keşide Tarihli, 25.000,00TL bedelli çek olduğu, çekin hamiline şeklinde düzenlendiği, çekin keşidecinin davacı, cirantalarının ise davalılar olduğu görülmüştür.
Davacı, takip dayanağı çekten kaynaklı alım - satım sözleşmesine dayalı edimlerin davalı ... şirketi tarafından yerine getirilmemesi, malların teslim edilmemesinden dolayı borçlu olmadığını iddia etmektedir.
TTK'nun 825. maddesinde; *(1) Borçlu, emre yazılı bir senetten doğan alacağa karşı ancak senedin geçersizliğine ilişkin veya senet metninden anlaşılan def'ilerle alacaklı kim ise ona karşı, şahsen haiz bulunduğu def'ileri ileri sürebilir. (2) Borçlu ile önceki hamillerden biri veya senedi düzenleyen kişi arasında doğrudan doğruya varolan ilişkilere dayanan def'ilerin ileri sürülmesi. ancak senedi iktisap ederken hamilin bilerek borçlunun zararına hareket etmiş olması hâlinde caizdir” hükümleri yer almaktadır.
Buna göre. takip borçlusu, diğer senet alacaklıları (hamilleri) ile kendi arasındaki ilişkiden doğan kişisel (şahsi.nispi) delileri takip yapan yetkili hamile karşı ileri süremez. Fakat takip borçlusu, diğer senet alacaklıları (hamilleri) ile kendi arasındaki ilişkiden doğan kişisel (şahsi,nispi) def'ileri. takip yapan hamilin bildiğini İİK m.169/a-İ'deki belgelerden biri ile ispat ederse, bu def'i takip vapan vetkili hamile de ileri sürülebilir.
Tarafların iddia ve savunmaları, sundukları deliller, dosya kapsamı belgeler ve taraflara ait ticari defter ve kayıtlar incelenmek sureti ile takibe konu senedin davacı tarafça hangi sebeple verildiği bu sebebe binaen herhangi bir mal teslimi yapılıp yapılmadığı ve davalı tarafların defterlerinde bu senedin nasıl kaydedildiği konusunda bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verildiği, ancak davacı tarafça kesin süreye rağmen süresinde bilirkişi ücretinin yatırılmadığı görülmüştür.
Davacı tarafın 12/12/2022 tarihli yemin metni doğrultusunda davalı ... ve davalı ... tasfiye memuru ...' a (Aynı kişi) meşruhatlı davetiye çıkartılmış ve tebliğ olmuş olup, davalıların yemin eda etmek üzere mahkememiz celsesinde hazır bulunmadığı görülmüştür.
Bu haliyle artık davalılar ... ve ... yönünden; davacı tarafın icra takibindeki alacağa esas çekten kaynaklı borçlu olmadığının, çekten kaynaklı alım - satım sözleşmesine dayalı edimlerin davalılar ... ve ... tarafından yerine getirilmediği ve malların teslim edilmediği anlaşılmış, bu davalılar yönünden açılan davanın kabulüne karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Davalı ... San ve Tic. Ltd. Şti. yönünden; somut olayda davacı iddialarına konu eylemler açısından son meşru hamilin, senedi iktisap ederken bilerek borçlunun zararına hareket ettiği ispat edilememiştir. Borca konu malın teslim edilmediği iddiası, şahsi def'i niteliğinde olup, iyi niyetli olmadığı kanıtlanamayan 3.kişi alacaklıya karşı ileri sürülemez. İş bu son meşru hamil ile diğer davalılar arasında da herhangi bir muvazaa ilişkisinin de ispatlanamadığı; davacının tüm iddiaları hamilin, senedi iktisap ederken bilerek borçlunun zararına hareket ettiğini ispata yarar nitelikte de değildir. İİK m.169/a-1'deki belgelerle de desteklenmemiştir. Ayrıca, davacı taraf açıkça bu davalı yönünden yemin teklifi delili hakkını da kullanmamıştır. Yukarıda açıklanan nedenlerle davacının, bu davalı yönünden davasının ispat edemediği, ileri sürülen şahsi defilerden davalının sorumlu olmadığı anlaşılmış olup, aşağıdaki şekilde karar verilmiş ve hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının davalı ...yönünden açmış olduğu davasının sübut bulmadığından REDDİNE,
2-Davacının davalılar ... ve .... San. Tic. Ltd. Şti yönünden açmış olduğu menfi tespit davasının KABULÜ İLE,
-Davacının Büyükçekmece .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra dosyasına dayanak olan ... Bankası A.Ş. ... Şubesine ait ... Seri Numaralı 16/09/2008 Keşide Tarihli, 25.000,00TL bedelli çek yönünden davalılar ... ve ... San. Tic. Ltd. Şti'ye borçlu olmadığının TESPİTİNE,
-Davacı tarafın yasal şartları oluşmayan kötü niyet tazminatı talebinin REDDİNE,
3-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 1.707,75-TL harçtan davacı tarafça peşin yatırılan 426,94-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 1.280,81-TL harcın, davalılar ... ve ... San. Tic. Ltd. Şti' den müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat KAYDINA,
-Davacı tarafça sarf edilen toplam 460,44-TL harcın davalılar ... ve ... San. Tic. Ltd. Şti'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,
4-Davacı tarafından sarf edilen toplam 827,90-TL yargılama giderinin, davalılar ... ve ... San. Tic. Ltd. Şti'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,
-Davacı tarafça yatırılan gider avansından arta kalan miktarın karar kesinleştiğinde davacı tarafa İADESİNE, (Gerekçeli kararın tebliğe çıkarılma masraflarının kalan gider avansından karşılanmasına)
5- Davalılar ... ve ... San. Tic. Ltd. Şti. tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerilerinde BIRAKILMASINA,
- Davalı tarafça yatırılan gider avansından arta kalan miktarın yatıran tarafa İADESİNE,
6- Davalı ... tarafından sarf edilen toplam 30,00-TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı ...ye VERİLMESİNE,
- Davalı tarafça yatırılan gider avansından arta kalan miktarın yatıran tarafa İADESİNE,
7-Davanın ... Yönünden red miktarı dikkate alınarak, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin ve takdir olunan 9.200,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...'ye VERİLMESİNE,
Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere tarafların yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 14/02/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır