T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/826 Esas
KARAR NO: 2022/432
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 11/10/2021
KARAR TARİHİ: 19/04/2022
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket dava dışı ...San ve Tic A.Ş firması ile ticari alışverişi sebebi ile satın aldığı ürün bedeline mahsuben Keşidecisi ...(Keşideci Vkn :... ,.... seri no'lu muhatabı ...bank A.Ş .... şubesi 26/05/2020 keşide tarihli,20.000TL bedelli bir adet çeki teslim ettiğini , ancak yapılan kontrollerde çekte şekil şartı bozukluğu olması sebebi ile çek dava dışı .... SAN A.Ş tarafından iade edilmek üzere .... Kargo A.Ş Vasıtası ile iade ve başka çek ile değiştirilmek üzerine kargolandığını, bahse konu kargolama sonrasında çek firmaya ulaşmadığında yapılan araştırma neticesinde çekin bulunduğu kargo gönderisinin nakil esnasında kargo firması tarafından kayıp edildiğinin tespit edildiğini, bahse konu çek firmamız tarafından ... şirketine alım satıma konu ürün bedeline mahsuben verilmek üzere ciro edilerek tevdi edildiğini, ,bahsettiğimiz üzere şekil şartı eksikliğinin .... firması tarafından fark edilmesi üzerine tarafımıza iade edilerek yeni bir çek ile değiştirilmek üzere cirolanmaksızın kargo vasıtası ile gönderilmek istendiğini ancak çek kargo sevkiyatı sırasında kaybedildiğinden müvekkili firmaya teslim edilemediğini ileri sürerek, öncelikle tedbir talebimizin kabulü ile müvekkilinin telafisi güç zararlarının ÖNLENMESİ için ödeme yasağı konulmasına ,Keşidecisi ..., muhatabı ....bank A.Ş .... şubesi,256/05/2020 keşide tarihli 20.000,00TL bedelli çekin İPTALİNE karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; TTK'nın 818/1-s maddesi atfıyla aynı yasanın 757 ve takip eden maddelerine göre açılan zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkin çekişmesiz yargı işidir.
Anılan yasa hükmü gereğince zayi nedeniyle çek iptali davası açma hakkı lehtar veya hamile tanınmış bir haktır. Keşidecinin bu hakkı yoktur. İlanı yaptırılan çekler yönünden davacının lehtar sıfatında olması nedeniyle aktif husumet ehliyetinin varlığı kabul edilmiştir.
Çeklerde de kıyasen uygulanması gereken TTK.nın 759. maddesi uyarınca çeki eline geçiren bilinmiyorsa, çekin iptaline karar verilmesi istenebilir. İptal isteminde bulunan kişi, çek elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve çekin suretini ibraz etmek veya çekin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür.
Çek bedelinin % 15'i tutarı teminat karşılığında çek üzerine ödeme yasağı konulmuştur.
TTK 760 maddesine uygun olarak aynı yasanın 762 maddesi hükmünde öngörülen Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi'nde zayii olduğu iddia edilen çekle ilgili 3 defa ilan yapılmış, TTK 761 maddesi uyarınca 3 aylık yasal süre içinde yapılan ilanlara rağmen çeki bulan veya meşru hamili olduğunu iddia eden olmamış, çekin başkasının elinde haklı olarak bulunduğuna dair hiçbir beyan veya delil dosyaya sunulmamış, çeklerin ödeme için bankaya ibraz edilmediği görülmüştür.
Tüm dosya içeriğine göre; davacının adresi itibariyle mahkememizin yetkisinde bulunan ve ilanları yaptırılan dava konusu çeklerin belirlenip ilan olunan süresi içinde muhatap banka şubesine veya mahkememize sunulmaması nedeniyle iptaline karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının davasının KABULÜ İLE,
- ...bank A.Ş ... şubesine ait, Keşidecisi ...(Keşideci Vkn :...) , ... seri no'lu, 26/05/2020 keşide tarihli, 20.000TL bedelli çekin zayi nedeniyle İPTALİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 80,70 TL harcın, davacı tarafça peşin olarak yatırılan 59,30 TL harçtan mahsubu ile bakiye kalan 21,40 TL harcın davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerinde bırakılmasına,
4-Kullanılmayan gider avansının HMK 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra davacıya iadesine,
5-Ödeme yasağının karar kesinleşinceye kadar devamına,
6-HMK 392/2 maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden itibaren bir ay içinde tazminat davası açılmadığı takdirde ve talep halinde teminatın davacıya iadesine,
7-HMK'nın uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine,
Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 19/04/2022
Katip ...
¸e-imza
Hakim ...
¸e-imza