T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/1201 Esas
KARAR NO: 2023/389 Karar
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 28/12/2022
KARAR TARİHİ: 12/04/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 25/05/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket .... San. Tic. A.Ş.'nin araç bakım, onarım ve boya faaliyetleri yürüten ticari bir şirket olduğunu, müvekkili şirket ile davalı arasında aracın onarımına karşılık ücret ödeneceği konusunda anlaşmaya varıldığını, bu anlaşmaya göre müvekkilinin, davalıya ait ... plakalı aracın bakım ve onarımını yapacağını, davalının da bu hizmete karşılık olarak müvekkili şirket tarafından keşide edilecek faturaları ödeyeceğini, davalı takip borçlusuna ait aracın bakım ve onarım hasar dosyasının ...'e ait ... hasar dosyası olup bakım, onarım ve işçilik nedeniyle Seri ... numaralı, 15.06.2022 vade tarihli, 165.200,00 TL bedelli fatura keşide edilerek gönderildiğini ancak vade tarihinde fatura karşılığı borcun davalı tarafından ifa edilmediğini, bunun üzerine davalı şahıs aleyhinde Gaziosmanpaşa ... İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyası ile takip tarihinden itibaren yasal faiz uygulanarak icra takibi başlatıldığını, akabinde davalı tarafından icra takibine haksız ve mesnetsiz olarak itiraz edildiğini, borçlunun haksız ve hukuka aykırı itirazı üzerine Bakırköy Arabuluculuk Bürosu'nun ... numaralı dosyası ile ticari alacaktan doğan zorunlu arabuluculuk başvurusu yapıldığını, 18.07.2022 tarihli toplantı ile sürecin anlaşamama nedeniyle sonuçlandığını iddia ederek; Gaziosmanpaşa .... İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyasına haksız olarak edilen itirazın iptaline ve takibin devamına; alacağın likit olmasından dolayı %40'tan aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmolunmasına, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava dilekçesi davalıya tebliğ edilmiş, davalı tarafından davaya karşı yazılı cevap dilekçesi ibraz edilmemiş, davalı adına duruşmalara katılan olmamıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; araç hasar onarım bedelinden kaynaklı fatura alacağının tahsili için girişilen icra takibine vaki itirazın İİK'nun 67.maddesi gereğince iptali ile takibin devamına ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.
Mahkememizce taraflara usulüne uygun davetiye tebliğleri yapılarak taraf teşkili sağlanmış ve davanın esasına başlanmıştır.
Uyuşmazlığın; Araç hasar onarım bedelinden kaynaklı fatura alacağına dayalı olarak başlatılan icra takibine davalı borçlu tarafından yapılan itirazın haklı olup olmadığı, davacının itirazın iptali ile icra inkar tazminatı taleplerinin kabul edilip edilemeyeceği, takibin yetkili icra dairesinde açılıp açılmadığı hususlarından kaynaklandığı tespit edilmiştir.
Gaziosmanpaşa ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası UYAP sistemi üzerinden celp edilmiş olmakla incelenmesinde; davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine araç hasar onarım bedeline dayalı faturadan kaynaklı 165.200,00-TL alacağın tahsili için icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalı borçluya 22/06/2022 tarihinde tebliğ edildiği, davalı borçlu vekilinin 24/06/2022 tarihli dilekçesi ile yetkiye, borca, faize ve diğer tüm ferilerine itiraz ettiği, davalı vekilinin itirazı üzerine 27/06/2022 tarihinde icranın durdurulması kararı verildiği, işbu itirazın iptali davasının yasal 1 yıllık süre içerisinde açıldığı görülmüştür.
Türkiye Noterler Birliğinden; ... plakalı araca ait araç tescil özet raporu celp edilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır.
... Kooperatifi'nden (...Sigorta); ... numaralı hasar dosyasının bir sureti celp edilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır.
İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğüne ve Güneşli Vergi Dairesi Müdürlüğüne müzekkere yazılarak; davalının gerçek kişi ya da şahıs firması olarak tacir kaydının bulunup bulunmadığı, vergi mükellefi olup olmadığı, hangi defterleri tuttuğu, işletme hesabına göre mi bilanço usulüne göre mi defter tuttuğu, Vergi Usul Kanunu'nun 176-177.maddeleri kapsamında esnaf mı yoksa tacir mi olduğu hususlarının araştırılarak mahkememize bu hususla ilgili bilgi verilmesi istenmiş, cevabi yazılar ve ekleri dosyaya kazandırılmıştır.
İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğüne yazılan müzekkereye verilen cevapta; davalının gerçek kişi ticari işletme kaydının bulunmadığının bildirildiği görülmüştür.
Güneşli Vergi Dairesi Müdürlüğüne yazılan müzekkereye verilen cevapta; davalının 15/09/2020 tarihinden itibaren otomobil ve hafif motorlu kara taşıtlarının diğer perakende ticareti (ambulans ve minibüs benzeri motorlu yolcu taşıtları dahil (3,5 tondan daha az)) (aracılar ile internet, tv. Vb. üzerinden Ticaret Dahil) faaliyetinden dolayı mükellefiyet kaydının olduğu, işletme hesabına göre (2. Sınıf tüccar) defter tuttuğu hususlarının tespit edildiği görülmüştür.
İtirazın iptali davasının görülebilmesi için usulüne uygun şekilde yapılmış, geçerli bir icra takibinin bulunması gerekir. Ortada, geçerli bir takibin bulunmadığı durumlarda, itirazın iptali davasının görülebilmesine usulen olanak yoktur. İcra dairesinin yetkisine itiraz edildiği hallerde, bu itiraz usulünce incelenerek sonuçlandırılmadığı sürece, açıklanan şekilde geçerli bir takibin bulunmayacağı açıktır. Yetki itirazı esas hakkındaki itirazla birlikte yapılır. (Hukuk Genel Kurulu'nun 2013/19-1520 Esas- 2014/524 Karar nolu ilamı)
Araç tamir ve bakım sözleşmeleri TBK'nın 470 vd. md anlamında eser sözleşmesi niteliği arz etmektedir.
TBK'nun 470 maddesinde Eser Sözleşmesi:"Yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi, iş sahibinin de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği sözleşmedir" şeklinde tanımlanmıştır.
İlamsız bir takipte yetkili icra dairesi İİK 50. maddesinin yollaması ile HMK genel hükümlerine göre belirlenecektir. HMK 6. maddesine göre genel yetkili icra dairesi, davalı gerçek veya tüzel kişinin takibin yapıldığı tarihteki "yerleşim yeri" icra dairesidir. HMK 7. maddesine göre ise borçlu birden fazla ise takip, bunlardan birinin yerleşim yeri icra dairesinde yapılabilir. Sözleşmeden doğan davalar, sözleşmenin ifa edileceği yer icra dairesinde ve mahkemesinde de açılabilir.(HMK 10. mad.)
6100 sayılı HMK'nun "Yetki itirazının ileri sürülmesi " başlıklı 19.maddesinde;
"MADDE 19- (1) Yetkinin kesin olduğu davalarda, mahkeme yetkili olup olmadığını, davanın sonuna kadar kendiliğinden araştırmak zorundadır; taraflar da mahkemenin yetkisiz olduğunu her zaman ileri sürebilir.
(2)Yetkinin kesin olmadığı davalarda,yetki itirazının, cevap dilekçesinde ileri sürülmesi gerekir.
Yetki itirazında bulunan taraf, yetkili mahkemeyi; birden fazla yetkili mahkeme varsa seçtiği mahkemeyi bildirir. Aksi takdirde yetki itirazı dikkate alınmaz.
(3) Mahkeme, yetkisizlik kararında yetkili mahkemeyi de gösterir.
(4) Yetkinin kesin olmadığı davalarda, davalı, süresi içinde ve usulüne uygun olarak yetki itirazında bulunmazsa, davanın açıldığı mahkeme yetkili hâle gelir." hükmüne yer verilmiş olup icra dairesindeki yetki yönünden de bu hüküm kıyasen uygulanacaktır.
Davalı takip tarihi itibariyle "... Mah. ... Cad. No:73 İç Kapı No:64 Bağcılar/İstanbul" adresinde mernise kayıtlı olup (İİK 50 ve HMK 6.md) icra takibinde ve davada davalının mernise kayıtlı olduğu adresinin bulunduğu yer icra daireleri ve mahkemeleri genel yetkili olduğu gibi davacının iş yeri adresinin ".... Mah. ... Cad. No:28 Bağcılar/İstanbul" olduğu, alacaklının bu hususta seçimlik hakkı bulunduğu, ancak eldeki takibin Gaziosmanpaşa icra dairesinde başlatıldığı anlaşılmaktadır.
Somut olay; yukarıda anlatılan tespit ve yasal düzenlemeler çerçevesinde değerlendirildiğinde, davacı tarafından davalı aleyhine Gaziosmanpaşa ... İcra Müdürlüğü nezdinde başlatılan icra takibine karşı davalı tarafından takibin yetkisiz icra dairesinde açıldığına ve yerleşim yeri olan Bağcılar ilçesinin bağlı bulunduğu Bakırköy icra dairesinin yetkili olduğuna dair yetki itirazında bulunduğu, İİK'nun 50 maddesi atfı ile HMK'nun 6 maddesi uyarınca genel yetkili icra dairesinin davalı/takip borçlusunun ikametgahı olan Bağcılar ilçesinin bağlı olduğu Bakırköy icra daireleri olduğu, davacı iş yeri adresinin Bağcılar/İstanbul olduğu anlaşılmakta olup, Bağcılar ilçesinin Bakırköy yargı çevresinde bulunduğu, takibin ise Gaziosmanpaşa İcra Dairesi'nde başlatıldığı, itirazın iptali davalarında, usulüne uygun bir takibin mevcudiyeti, dolayısıyla takibin yetkili icra dairesinde başlatılmış olması özel dava şartı olup, davalı/takip borçlusu tarafından yasal süre içerisinde sunulan borca itiraz dilekçesinde icra dairesinin yetkisine de itiraz edildiğinden ve yetkili icra dairesinde yapılmış geçerli bir takip bulunmadığı anlaşıldığından davanın yetkili icra dairesinde takip yapılmasına ilişkin özel dava şartı noksanlığı nedeniyle HMK'nun 114/2 ve 115/2. Maddeleri uyarınca usulden reddine karar verilmesi gerektiği sonucuna varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Davanın 6100 sayılı HMK'nun 114/2 fıkrası gereğince icra dairesinin yetkisizliği nedeni ile özel dava şartı yokluğundan aynı yasanın 115/2 fıkrası gereğince USULDEN REDDİNE,
2-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken alınması gereken 179,90-TL karar ve ilam harcının, davacı tarafça peşin yatırılan 1.995,21-TL'den mahsubu ile kalan 1.815,31-TL'nin karar kesinleştiğinde talep halinde davacı tarafa iadesine,
3-Arabuluculuk sonuç tutanağı tarihi itibariyle yürürlükte bulunan tarifeye göre tahakkuk eden 1.560,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye GELİR KAYDINA,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Kalan gider avansının karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
6-HMK'nın uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara TEBLİĞİNE,
Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 12/04/2023
Katip ...
¸
Hakim ...
¸