T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/321 Esas
KARAR NO: 2022/394
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 01/04/2022
KARAR TARİHİ: 06/04/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 06/04/2022
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi ile; Davacı müvekkilinin 27.12.2020 tarihinde vefat etmiş olan merhum babaları ... ... bankası mudisi ve müşterisi olduğunu, ... bankasından 1999 yılında almış olduğu aşağıda çek numaraları yazılı 97 adet çekin hiç kullanılmadan kaybolduğunu, İş terki ve ofisin taşınması nedeniyle kaybolmuş ve bu güne kadar da bulunamadığını, bu nedenle de bankaya teslim edilmesi mümkün olmadığını, kaybolan Çek Yapraklarının Numarası :..,...,...,..,...,...,...,...,...,...,...,...,.... ;
Söz konusu çeklerin 12-13 yıl önce kaybolduğunu, bu güne kadar da bulunamadığını, Kaybolduğu için bankaya teslim edilemeyen çek yaprakları nedeniyle , davacı müvekkillerimin miras bırakanı merhum ...'nun " ... Bankası ... Şubesinde ki , Müşteri No : ... , Hesap No: ... ve İBAN No: ... olan hesaba ve hesapta bulunan 40.503.49.TL ve 7.468.2. USD parasına ... bankası tarafından bloke konulduğunu, değişen 5941 Sayılı Çek Kanununun Geçici 3.Maddesi "Bankaların müşterilerine verdikleri eski çek defterleri ile ilgili olarak , muhatap bankanın ödemekle yükümlü olduğu tutara ilişkin sorumluluğu da sona ermiştir. " gereğince Blokenin kaldırılması için bankaya yazılı olarak başvuruda bulunulduğunu banka talebe olumsuz cevap verdiğini ve söz konusu çeklerin mahkeme kararı ile iptal edilmesi halinde ancak blokeyi kaldırabileceğini bildirdiğini ileri sürerek, çeklerin zayi nedeniyle İPTALİNE karar verilmesi , ...'nun " ... Bankası ... Şubesinde ki , Müşteri No : ... , İBAN No: ... ve Hesap No: ... ve olan hesap üzerinde ki davalı banka tarafından konulmuş olan blokenin kaldırılmasına karar verilmesini, tüm mahkeme harç ve masraflarının ve vekalet ücretinin de davalı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Mahkememizin 06.04.2022 tarihli tensip ara kararı ile blokenin kaldırılmasına karar verilmesi talebinin iş bu davadan tefrikine karar verildiği; iş bu yargılamanın zayi olduğu iddiasına dayalı çek iptali talebi yönünden yürütülmesine karar verilmiştir.
İstem; 6102 sayılı TTK.nun 818/s maddesi delaletiyle 757 ve devamı maddeleri kapsamında düzenlenen zayi nedeniyle çek iptaline ilişkin çekişmesiz yargı işidir.
Bu nitelikteki davanın mutlak olarak çek hamili tarafından açılması gerektiği gerek yasadaki düzenlemeler ve gerekse de Yargıtay kararları ile belirgindir. Davanın istemde bulunan sıfatı nedeniyle dinlenebilir (mesmu) olmaması halinde çekişmesiz yargı koluna dahil olan ve mutlak olarak reddi mucip bir istemin ele alınarak karar verilmesi Anayasa'nın 141/4 maddesindeki dava ve usul ekonomisi kurallarına uygun olduğu gibi 6100 sayılı HMK'nun 320.maddesinde mahkemenin mümkün olan hallerde tarafları duruşmaya davet etmeden dosya üzerinden karar vereceği düzenlemesi de nazara alındığında somut olayın belirginliğine bağlı olarak hakim duruşma açmama yönündeki takdir hakkını kullanabilecektir.
Her ne kadar davacılar mahkememize açmış olduğu dava ile dava dilekçesinde belirttiği 97 adet boş çekin iptalini talep etmiş ise de; dava dilekçesi içeriğinden açıkça anlaşıldığı üzere davacıların murisinin iptali talep edilen 97 adet boş çekin keşidecisi diğer bir ifadeyle hesap sahibi olduğu anlaşıldığı, davacıların meşru hamil ( alacaklı ) sıfatının bulunmadığı, oysa kıymetli evrak kaybından kaynaklanan hasımsız iptal davası açma hakkının alacaklı sıfatını taşıyan meşru hamile ait bulunduğu, keşideci-hesap sahibinin böyle bir dava açamayacağı, yine iptali talep edilen 97 adet boş çek yaprağının kıymetli evrak niteliğinin de bulunmadığı anlaşılmakla davacının meşru hamil (alacaklı) sıfatı olmadığından kıymetli evrak niteliği de bulunmadığından dinlenebilirlik koşulu oluşmadığı nedeniyle davanın hasımsız olduğu da gözetilerek usulden reddine tensiben karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1)Davacı hesap sahibi-keşideci konumunda olduğundan ayrıca 97 adet boş çek yaprağının iptali istenemeyeceğinden dinlenebilirlik koşulu oluşmadığı nedeniyle davanın usulden REDDİNE,
2)Davacı tarafından harç peşin alındığından başkaca harç alınmasına YER OLMADIĞINA,
3)Kullanılmayan gider avansının HMK 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra davacıya İADESİNE,
4)HMK'nın uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince davacının talebi halinde gerekçeli kararın taraflara TEBLİĞİNE,
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 ila 360'ncı madde hükümleri uyarınca, mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye verilecek dilekçe ile kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İSTİNAF yolu açık olmak üzere dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda tensiben karar verildi.06/04/2022
Katip ...
¸e-imza
Hakim ...
¸e-imza