T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/64 Esas
KARAR NO: 2022/1150 Karar
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 18/01/2022
KARAR TARİHİ: 14/12/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 16/01/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı şirket arasında davalı şirketin müvekkili şirkete ürün hazır edip teslim etmesi için bir anlaşma sağlandığını, bu anlaşma neticesinde müvekkili şirket tarafından borçlu şirkete 130.000,00-TL tutarında bir ön ödeme yapıldığını, taraflar arasındaki anlaşmaya göre borçlu şirkete ödenen 130.000,00-TL tutarındaki ürünlerin tamamının 20/07/2021 tarihinde müvekkili şirkete teslim edilmiş olması gerektiğini, ancak sadece ürünlerin 78.883,00 TL tutarına karşılık gelen kısmının müvekkili şirkete teslim edildiğini, müvekkili şirketin ısrarlı hatırlatmalarına rağmen borçlu şirket tarafından ürünlerin teslim edilmemesi üzerine ürünlerin teslim edilmeyen kısmı bakımından oluşan 51.117,00 TL borç için para iadesinin yapılması gerektiğinin borçlu şirkete bildirildiğini ancak defalarca kez yapılan bildirimlere rağmen borçlu şirket tarafından bugün ödenecek, yarın ödenecek gibi geçiştirici bahaneler ile ödeme yapılmaktan kaçınıldığını, taraflar arasında telefon üzerinden yapılan yazışmaların içeriğinden de anlaşılacağı üzere borçlu şirket tarafından 51.117,00-TL tutarındaki ürünlerin teslim edilmediği ve bu tutarın müvekkili şirkete ödeneceği hususunun açıkça ikrar edildiğini, nitekim borçlu şirket tarafından antetli kağıtları üzerine çıkartılan "...." başlıklı döküm yazısında da borçlu şirketin müvekkili şirketten alınan tutarın 130.000,00 TL olduğu, teslim edilen işin tutarının 78.883,00 TL olduğu, borçlu şirketin 51.117,00 TL bedel kadar borçlu olduğu hususlarına ilişkin açık beyanı bulunduğunu, müvekkili şirketin borçlu şirketten alacağı ürünler ile yurt dışına göndereceği malların paketlemesinin gerçekleştirileceğini, borçlu şirket tarafından ürünlerin kararlaştırılan teslim tarihinde teslim edilmemesi nedeniyle müvekkili şirketin ürünlerinin paketlenmesini zamanında yaptıramadığını, aradan geçen süre ve döviz kurunda meydana gelen artış nedeni ile çok daha yüksek bir tutar ödeyerek ürünlerin teminini başka bir firmadan sağlamak zorunda kaldığını, müvekkili şirketin hem maddi hem de manevi olarak mağdur edildiğini, teslim edilmeyen ürün bedeli olan 51.117,00 TL'nin tahsili için borçlu aleyhine başlatılan Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasında takibin borçlunun itirazı üzerine durduğunu, davalının itirazında haksız ve kötü niyetli olduğunu iddia ederek, borçlunun borca, faize ve ferilerine itirazının iptaline, Bakırköy ... İcra Müdürlüğün nezdinde ... esas numarası ile başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali ile icra takibinin devamına, alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı taraf ile ürünlerin imalatı ve teslimi için 406.400,00-TL karşılığında anlaşma sağlandığını, anlaşma akabinde davacı tarafça toplamda 80.000,00 TL'nin banka havalesi yoluyla 50.000,00-TL'nin ise çek ile ödendiğini, teklif formunda belirtilen ürünlerin sayıları ve fiyatları üzerinden müvekkili şirket ile davacı şirketin anlaşma sağlaması akabinde müvekkili şirketin ürünlerin üretimi için baskı ve kesim aletlerinin siparişe göre oluşturulduğunu ve üretime geçilme aşamasının sağlandığını, davacı şirketin teklif formundan anlaşılacağı üzere ürünlerin tamamı için 406.400,00 TL ödemeyi kabul ettiğini, ancak anlaşma tutarının sadece 130.000,00-TL'lik kısmının ödendiğini, akabinde müvekkili şirketin sipariş edilen ürünlerin tamamının üretimine hazır hale gelmesi amacıyla baskı ve kesim aletleri imal ederek davacı tarafın ödediği kısımdan karşılanmak suretiyle 51.117,00 TL'nin üretim masrafı olarak kullanıldığını, baskı ve kesim aletlerinin tamamlanması akabinde davacı tarafın ödemiş olduğu tutardan kalan kısım olan 78.883,00-TL'lik ürün üretildiğini ve davacı tarafında ikrar ettiği üzere teslim edilerek davacı tarafa fatura kesildiğini, anlaşılan tutarların tamamının davaca tarafça ödenmemesi ile müvekkili şirketin baskı ve kesim aletlerinin imal edilmesi ile zarara uğradığını, VUK 231/5 maddesi uyarınca faturanın malın teslimi akabinde 7 gün içinde düzenleneceğinin hükme bağlandığını, teslimi gerçekleşen malların 07/10/2021 tarihinde 78.883,00-TL tutarınca faturasının düzenlendiğini, davacı tarafın iddia ettiği 51.117.00-TL'lik tutarın sipariş edilen ürünlerin kalıpları ve kesim aletlerinin imal edilmesinde kullanıldığını, bilirkişi marifetiyle hesaplandığında istenilen ürünlerin baskı ve kesim malzemelerinin her iş için ayrı oluşturulacağını ve bu kısım için de üreticiye mali yük yüklediğini, davacı tarafın talep ettiği ürünlerin teslimi için baskı ve kesim aletlerinin üretildiğini ve ödenen bakiyenin kalan kısmı için siparişin bir kısmı imal edilerek teslim edildiğini, teklif formundan anlaşılacağı üzere tutarın büyük bir kısmının ödenmemesi akabinde üretime geçilmediğini ve malların teslimi için davacı tarafın üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmemesi sebebiyle müvekkili şirketin zor durumda kaldığını savunarak; davanın reddine karar verilmesini, davacı yanın kötü niyetli olması sebebiyle %20 kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
YARGILAMANIN ÖZETİ, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, satış sözleşmesinden kaynaklı borcun eksik ifa edildiği iddiasına dayalı ödenen bedelin iadesi için başlatılan icra takibine vaki itirazın İİK'nun 67.maddesi gereğince iptali ile takibin devamına ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.
Mahkememizce taraflara usulüne uygun davetiye tebliğleri yapılarak taraf teşkili sağlanmış ve davanın esasına başlanmıştır.
Uyuşmazlığın, taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında davalının yüklendiği edimi tam ve anlaşma şartlarına uygun olarak yerine getirip getirmediği, eksik ifa olup olmadığı, davacının eksik ifa olması halinde davalıdan ödediği bedeli iade talep edip edemeyeceği, iade talep edebileceği miktar bulunup bulunmadığı, davacının taraflar arasındaki ticari ilişkiye istinaden ödenen miktarın malların teslim edilmemesi nedeniyle iadesi talebi borç sebebi olarak gösterilerek 51.117-TL alacağın tahsili talebiyle başlattığı Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyasına davalı tarafından yapılan itirazın haklı olup olmadığı, icra takibine davalı tarafça yapılan itirazın iptali talebi ile davacının icra inkar tazminatı, davalının kötü niyet tazminatı talepleri yönünden şartların oluşup oluşmadığı hususlarından kaynaklandığı tespit edilmiştir.
Bakırköy .. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası UYAP sistemi üzerinden celp edilmiş, incelenmesinde; davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine taraflar arasındaki ticari ilişkiye istinaden ödenen miktarın malların teslim edilmemesi nedeniyle iadesi talebi borç sebebi olarak gösterilerek 51.117-TL asıl alacağın tahsili için icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalı şirkete 07/12/2021 tarihinde tebliğ edildiği, davalı borçlu vekilinin UYAP sistemi üzerinden gönderdiği dilekçesi ile 14/12/2021 tarihinde asıl alacağa, faiz ve tüm ferilerine itiraz ettiği görülmüştür.
İstanbul Ticaret Sicili Müdürlüğünden; davalı şirketin sicil kayıtları celp edilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır.
Mahkememiz dosyası, tarafların iddia ve savunmaları, sundukları deliller, dosya kapsamı belgeler, Bakırköy .... İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyası ve tüm dosya kapsamına göre; her iki tarafa ait ticari defter ve kayıtlar incelenmek sureti ile; takip tarihi itibari ile taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında davalının davacıya borcunun bulunup bulunmadığı hususlarında rapor düzenlenmek üzere mali müşavir bilirkişi ile taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında davalının yüklendiği edimi tam ve anlaşma şartlarına uygun olarak yerine getirip getirmediği, eksik ifa olup olmadığı, davacının eksik ifa olması halinde davalıdan ödediği bedeli iade talep edip edemeyeceği, iade talep edebileceği miktar bulunup bulunmadığı hususlarında rapor düzenlenmek üzere sektör bilirkişisi (ambalaj, kutu) ve makine mühendisi bilirkişiden oluşan bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından 14/09/2022 havale tarihli rapor tanzim edilerek mahkememiz dosyasına ibraz edilmiş;
14/09/2022 havale tarihli bilirkişi raporunun incelenmesinde özetle;"... Davacının, davalı şirkete 130.000,00-TL tutarında ödeme yapmış olduğu, ancak davalının sadece 78.883,00-TL tutarına karşılık gelen ürünü teslim ettiğinin raporda yer verilen faturadan anlaşıldığı, bu durumda davalı tarafından 51.117,00-TL bedel kadar eksik ürün teslim edilmiş olduğu, ancak davalı şirketin 51.117,00-TL bedel kadar sipariş edilen ürünlerin tamamının üretimine hazır hale gelmesi amacıyla baskı ve kesim aletleri için harcama yapmış olduğunu gerekçe göstererek borcu olmadığını iddia ettiği, davalı şirketin sözleşmede belirtilen kağıt kutu ve zarf imalatı için temin ettiği veya imal ettiği baskı kalıbı ve aletlerinin teknik çizim, proje ve ayrıca imalat faturalarını dava dosyasına sunmadığı, sözleşme konusu kutu ve zarfların özel boyut ve malzemeden mi yoksa standart ölçü ve malzemelerden mi imal edileceği ve ayrıca bu sipariş için yeni kalıp ve alet ile baskı malzemesi alınacağının belli olmadığı, tüm bu bilgi ve belgelerin dava dosyasına sunulması halinde teknik değerlendirmelerin yapılmasının mümkün olabileceği, dolayısıyla davalının 51.117,00-TL tutarındaki sipariş edilen ürünlerin imalatı için aldığı kalıplarını ve kesim aletlerini teknik yönden detaylı olarak açıklaması ve belgelemesi gerektiği, dosyaya mübrez belge, bilgi, takip dosyası, davacı ve davalı taraf ticari defterleri ile sınırlı olarak yapılan tespit, inceleme ve değerlendirmeler neticesinde; dava konusunun, davacının, davalı ile olan taraflar arasındaki ticari ilişkiye istinaden ödenen miktarın malların teslim edilmemesi sebebiyle oluşan alacağının tahsili amacıyla yürüttüğü takibe yapılan itirazın iptali talebinden ibaret olduğu, davacının 2021 yılı ticari defterlerinin tehine delil niteliğinin bulunduğu, davacının ticari defterlerine göre; takip tarihi (26.11.2021) itibariyle davacının davalıdan 51.117,00-TL alacaklı olduğu, davalının 2021 yılı ticari defterlerinin tehine delil niteliğinin bulunduğu, davalının ticari defterlerine göre; takip tarihi (26.11.2021) itibariyle davalının davacıdan 1.117,00-TL alacaklı olduğu, takip tarihi itibariyle taraf ticari defterleri arasındaki farkın 50.000,00-TL(51.117,00-TL + 1.117,00-TL) olduğu, bu farkın davacı şirket tarafından davalı şirkete düzenlenen çek bordrosunun davalı şirket ticari defterlerinde kayıtlı olmamasından kaynaklı olduğu, taraf ticari defterleri arasındaki farkı oluşturan Çek Bordrosu incelendiğinde; bordro açıklamasında “..detaylı dökümü yapılan 1(bir) adet çek karşılığı, ... San. Tic. Ltd. Şti. firmasının cari hesabına 50.000,00-TL borç bakiyesi olarak işlenmiştir” ibaresinin bulunduğu ve teslim alan kısmında davalı şirket yetkilisi ...'ın isim ve imzasının bulunduğu, davacı ...Ş.'nin davalı ... Amb. Şirketine yapmış olduğu 130.000,00-TL ödemesinin karşılığı olarak, davalının sadece 78.883,00-TL tutarına karşılık gelen ürünü teslim ettiği, bu durumda davalının 51.117,00-TL bedel kadar eksik ürün teslim etmiş olduğu, davalı ... Amb. Şirketinin, sözleşmedeki ürünlerin imalatı için 51.117,00-TL bedel kadar kalıp ve kesim âleti harcaması yaptığını iddia ettiği, ancak dava dosyasında bu kalıp ve kesim aletlerinin teknik çizim, proje ve imalat fatura bilgilerinin eksik olmasından ve ayrıca sözleşme konusu ürünlerin standart üretim olan boyut ve şekillerde olmadığına dair belgenin eksikliğinden dolayı teknik yönden değerlendirilmesinin mümkün olmadığı, bu nedenle 51.117,00-TL bedel kadar kalıp ve kesim aleti harcamasının teknik yönden gerekli olup olmadığının değerlendirmesinin yapılamadığı" değerlendirme ve tespitlerinin yapıldığı anlaşılmıştır.
Bilirkişi raporu taraf vekillerine tebliğ edilmiş, taraf vekilleri tarafından bilirkişi raporuna karşı beyan ve itiraz dilekçeleri sunulmuştur.
6100 Sayılı HMK 'nın 190/1 ve 191. Maddeleri ile 4721 Sayılı TMK'nın 6. Maddesi incelendiğinde;
İspat yükü
MADDE 190- (1) İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir.
Karşı ispat
MADDE 191- (1) Diğer taraf, ispat yükünü taşıyan tarafın iddiasının doğru olmadığı hakkında delil sunabilir. Karşı ispat faaliyeti için delil sunan taraf, ispat yükünü üzerine almış sayılmaz.
İspat yükü
MADDE 6- (1)Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür.
Demek sureti ile herkesin dayanmış olduğu vakıaların ispatıyla mükellef olduğunu belirtmiştir. Bu bağlamda davacı yan iddia etmiş olduğu davacı ile davalı arasındaki parke satım sözleşmesinin varlığını ispat etmekle mükelleftir.
Mahkememizce yapılan yargılama, yukarıda açıklanan yasal düzenlemeler, iddia, savunma, sunulan ve toplanan deliller, Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün .... Esas sayılı takip dosyası, 14/09/2022 havale tarihli bilirkişi raporu kapsamında; tüm dosya birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında karton kutu ve zarf alım satımından kaynaklanan ticari bir ilişki bulunduğu, bu ilişki kapsamında davacı tarafça davalıya mal bedeli olarak 130.000,00-TL ödeme yapıldığı, davalı şirketin 78.883,00-TL tutarına karşılık gelen ürün teslimini yaptığı, bakiye 51.117,00-TL tutarındaki ürünün ise teslim edilmediği ve bedelinin de iade edilmediği iddia edilerek davalı hakkında icra takibine girişildiği, davalı tarafça borca ve ferilerine itiraz edilmesi üzerine işbu itirazın iptali istemli davanın açıldığı, taraflar tacir sıfatına haiz olup uyuşmazlığın ticari nitelik arz ettiği, HMK'da yapılan değişiklik gereğince uyuşmazlık değeri 500.000,00 TL'nın altında olduğundan davada basit yargılama usulünün uygulandığı, taraflarca delil olarak ticari defterlere dayanıldığından TTK'nun 83 ile 85 ve HMK'nun 222'nci maddeleri uyarınca tarafların ticari defter ve belgeleri ile dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verildiği, 14/09/2022 havale tarihli bilirkişi raporuna göre; tarafların 2021 yıllarına ait ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu ve sahipleri lehine delil niteliğini taşıdığı, davacının ticari defterlerine göre; takip tarihi itibariyle davacının davalıdan 51.117,00-TL alacaklı olduğu, davalının ticari defterlerine göre; takip tarihi itibariyle davalının davacıdan 1.117,00-TL alacaklı olduğu, takip tarihi itibariyle taraf ticari defterleri arasındaki farkın 50.000,00-TL(51.117,00-TL - 1.117,00-TL) olduğu, bu farkın davacı şirket tarafından davalı şirkete düzenlenen çek bordrosunun davalı şirket ticari defterlerinde kayıtlı olmamasından kaynaklı olduğu, davacının davalı şirkete yapmış olduğu 130.000,00-TL ödemesinin karşılığı olarak, davalının sadece 78.883,00-TL tutarına karşılık gelen ürünü teslim ettiği, bu durumda davalının 51.117,00-TL bedel kadar eksik ürün teslim etmiş olduğu, davalı şirketin 51.117,00-TL bedel kadar sipariş edilen ürünlerin tamamının üretimine hazır hale gelmesi amacıyla baskı ve kesim aletleri için harcama yapmış olduğunu gerekçe göstererek borcu olmadığını iddia ettiği, davalı şirketin sözleşmede belirtilen kağıt kutu ve zarf imalatı için temin ettiği veya imal ettiği baskı kalıbı ve aletlerinin teknik çizim, proje ve ayrıca imalat faturalarını dava dosyasına sunmadığı, sözleşme konusu kutu ve zarfların özel boyut ve malzemeden mi yoksa standart ölçü ve malzemelerden mi imal edileceği ve ayrıca bu sipariş için yeni kalıp ve alet ile baskı malzemesi alınacağının belli olmadığı hususlarının tespit edildiği anlaşılmakla; 6100 Sayılı HMK'nun 190. ve 4721 Sayılı TMK'nun 6. maddeleri gereğince ispat yükünün kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa ait olduğu, davalı şirket her ne kadar sipariş edilen ürünlerin imalatı için 51.117,00-TL bedel kadar kalıp ve kesim âleti harcaması yaptığını iddia etmiş ise de, dosyaya bu kalıp ve kesim aletlerinin teknik çizim, proje ve imalat fatura bilgilerini sunmadığı, kaldı ki taraflar arasında üretim aşamasındaki masrafların davacıya yükletileceğine dair bir anlaşma bulunmadığı, davalı tarafça bu iddiasının ispatlanamadığı değerlendirilerek dosya kapsamında yapılan inceleme, taraflar arasındaki mesaj kayıtları ve hükme esas alınan bilirkişi raporu ile davalının davacıya 51.117,00-TL bedel kadar eksik ürün teslim etmiş olduğu, davacının icra takibi başlatmakta haklı olduğu sonuç ve vicdani kanaatine varılarak davanın kabulü ile davalının Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın iptaline, takibin bu miktar üzerinden davacının takip talebindeki miktarı aşılmamak üzere takip tarihinden itibaren ticari faiz uygulanmak sureti ile devamına, icra takibine konu alacağın davalı tarafından bilinebilir, hesaplanabilir ve likit olması sebebiyle itirazın iptaline konu asıl alacak miktarının %20'si oranında (10.223,40 TL) icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde tüm hususları içerir hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
Davanın KABULÜ ile;
1-Davalının Bakırköy .... İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın İPTALİ ile; takibin bu miktar üzerinden davacının takip talebindeki miktarı aşılmamak üzere takip tarihinden itibaren ticari faiz uygulanmak sureti ile DEVAMINA,
2-İcra takibine konu alacağın davalı tarafından bilinebilir, hesaplanabilir ve likit olması sebebiyle itirazın iptaline konu asıl alacak miktarının %20'si oranında (10.223,40 TL) icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 3.491,80-TL harçtan davacı tarafça peşin yatırılan 617,37-TL peşin harç ile icra dosyasına yatırılan 255,59-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 2.618,84-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat KAYDINA,
4-Arabuluculuk sonuç tutanağı tarihi itibariyle yürürlükte bulunan tarifeye göre tahakkuk eden 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye irat KAYDINA,
5-Davacı tarafça sarf edilen 80,70-TL başvurma harcı, 617,37-TL peşin harç, 255,59-TL icra dosyasına yatırılan peşin harç, 86,60-TL posta gideri, 4.500,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 5.540,26-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T gereğince hesaplanıp takdir olunan 9.200,00-TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
7-Kullanılmayan gider avansının HMK 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra davacı tarafa iadesine,
8-HMK'nın uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine,
Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı davalı vekilinin e duruşma sistemi ile yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 14/12/2022
Katip ...
¸
Hakim ...
¸