T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/666 Esas
KARAR NO: 2023/197
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 20/07/2022
KARAR TARİHİ: 27/02/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 02/03/2023
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin hamili bulunduğu, ... TİC. LTD.ŞTİ. tarafından keşide edilmiş olan ...bank ... Şubesi, ... seri nolu 10.10.2022 vade tarihli, 77.728,96 TL’lik çekin kaybolduğunu veya çalındığını, söz konusu çekin müvekkili adına düzenlendiğini, sahte kaşe veya imza taklidi suretiyle ciro edilmesi veya muhatap bankaya ibrazı ihtimalinin mevcut olduğunu, açıklanan nedenlerle, 1 adet 77.728,96 TL lik çek hakkında ödeme yasağı konulması ve muhakeme sonucunda çekin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava; TTK'nın 818/1-s maddesi atfıyla aynı yasanın 757 ve takip eden maddelerine göre açılan zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkin çekişmesiz yargı işidir.
Anılan yasa hükmü gereğince zayi nedeniyle çek iptali davası açma hakkı lehtar veya hamile tanınmış bir haktır. Keşidecinin bu hakkı yoktur. İlanı yaptırılan çek yönünden davacının hamil sıfatında olması nedeniyle aktif husumet ehliyetinin varlığı kabul edilmiştir.
Çeklerde de kıyasen uygulanması gereken TTK.nın 759. maddesi uyarınca çeki eline geçiren bilinmiyorsa, çekin iptaline karar verilmesi istenebilir. İptal isteminde bulunan kişi, çek elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve çekin suretini ibraz etmek veya çekin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür.
Çeklerin bedelinin % 15'i tutarı teminat karşılığında çek üzerine ödeme yasağı konulmuştur.
TTK 760 maddesine uygun olarak aynı yasanın 762 maddesi hükmünde öngörülen Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi'nde zayii olduğu iddia edilen çeklerle ilgili 3 defa ilan yaptırılmıştır.
Mahkememizce talebe konu çekin ibraz edilip edilmediği hususunda ... Bankası Genel Müdürlüğüne müzekkere yazılmış, yazı cevabında talebe konu çekin .... Bankası .... Şubesine ibraz edildiğini, takas uygulamaları kapsamında 10/10/2022 tarihinde 97-(Mahkeme kararı olan çek) koduyla işlem gördüğünü, çekin bedelinin ödenmediğini, yetkili hamil ... TC kimlik numaralı ... 'ın 13/12/2022 tarihli dilekçesi ile, talebe konu çekin TTK. 790 ve 792. Maddeleri gereğince yetkili, yasal ve meşru hamilinin kendisi olduğunu ve talebe konu çek hakkında İstanbul .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile icra takibine başlandığının beyan edildiği, talebe konu çekin ibraz edilip edilmediği hususunda .... Bankası A.ş. 'ye müzekkere yazılmış ve bankanın yazı cevabında ilgili çekin hamilinin ... TC kimlik numaralı ... olduğunun bildirildiği, talep eden vekili tarafından çekin yetkili hamili olduğu bildirilen ... aleyhinde İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası ile menfi tespit ve talebe konu çekin istirdadı davası açıldığı, dolayısıyla talebe konu çekin kayıp olmadığı anlaşıldığından aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere ;
1-Talebe konu çek hakkında karar verilmesine YER OLMADIĞINA,
2-Talebe konu çek hakkında konulan ödeme yasağının açılan istirdat davası sonuçlanıp kesinleşinceye kadar DEVAMINA,
3-HMK.nun 392/2 maddesi uyarınca karar kesinleştiği tarihten itibaren 1 ay içinde tazminat davası açılmadığı taktirde ve talep halinde teminatın DAVACIYA İADESİNE,
4-Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gerekli 179,90-TL harçtan davacı tarafça peşin yatırılan 80,70-TL harcın mahsubuna, bakiye 99,20-TL harcın davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerinde BIRAKILMASINA,
6-Kullanılmayan gider avansının HMK 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra DAVACIYA İADESİNE,
7-HMK'nın uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince davacının talebi halinde gerekçeli kararın taraflara TEBLİĞİNE,
Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere talep edenin yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 27/02/2023
Katip ...
¸e-imza
Hakim ...
¸e-imza