T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/782 Esas
KARAR NO: 2022/905
DAVA: Ticari Nitelikteki Banka Garanti Sözleşmesinden Kaynaklanan Davalar (Menfi Tespit)
DAVA TARİHİ: 30/12/2021
KARAR TARİHİ: 14/10/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 14/10/2022
Mahkememizde görülmekte olan Ticari Nitelikteki Banka Garanti Sözleşmesinden Kaynaklanan Davalar (Menfi Tespit) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde; müflis ....., Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ..... Esas sayılı dosyasından konkordato mühleti talep ettiğini, 28/09/2018 tarihinde şirkete 3 ay geçici mühlet verildiğini, 27/12/2018 tarihli durulmada geçici mühletin 2 ay uzatılmasına karar verildiğini, Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesi, 21/02/2019 tarihinde ..... hakkında kesin mühlet talebini reddettiğini ve şirketin iflasına karar verdiğini, müflis ..... Sanayi Şirketinin, Müvekkili bankanın ...şubesiyle 15/01/2018 tarihli genel kredi sözleşmesi imzaladığını, anılan sözleşmenin 11. maddesine göre, müşterinin ve kefillerin banka nezdinde bulunan tüm hesapları ile menkul kıymetleri, müşteri lehine gelmiş gelecek havaleler, alacakları, her nam altında olursa olsun adına ödenecek hibe ve ödemeler üzerinde rehin hakkı bulunmakta olup, bankanın borçluya ihtarda bulunulmasına gerek olmaksızın alacağa mahsup edebileceği kabul edildiğini, konkordato mühleti boyunca, ..... tarafından müvekkil bankaya temlik cirosu ile ciro edilen ve çek tevdi bordrosuyla müvekkili bankaya teslim edilen çeklerin vadesi geldikçe tahsil edildiğini ve davalının borcuna mahsup edildiğini, ....., konkordato mühlet yargılaması yapan Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesine başvurarak çek bedellerinin tarafına ödenmesini talep ettiğini, ancak mahkemenin, söz konusu talebin maddi hukuku ilgilendiren bir talep olduğu ve konkordato mühlet yargılamasına konu yapılamayacağı gerekçesiyle reddine karar verdiğini, müflis şirket yetkilisinin aynı talebi iflas idaresine sunduğunu, iflas idaresini hukuka ve mevzuata aykırı olarak şirket yetkilisinin talebini kabul ettiğini, İflas idaresinin kararına karşı Bakırköy .... İcra Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasından şikayet yoluna başvurulduğunu, ancak şikayetin haksız bir şekilde reddedildiğini, iflas idaresinin işlemlerine karşı şikayet hakkında verilen karar İcra İflas Kanunu 363. Madde gereğince kesin olduğunu, Bakırköy .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasından 06/10/2021 tarihinde düzenlenen ikinci alacaklılar kurulu toplantısında iflas idaresi memurlarının görevine son verildiği için, husumetin Müflis .....'ya izafeten Bakırköy .... İcra Müdürlüğüne yöneltilerek, İflas Müdürlüğünün 22/12/2021 tarihli kararı gereğince müvekkili bankanın borçlu olmadığını talep etme zorunluluğu doğduğunu, İcra hukuk mahkemesinin kararı maddi anlamda kesin hüküm teşkil etmediğini, iflas müdürlüğünün yetkisini aşan bir karar verdiğini belirterek Bakırköy .... İcra ve İflas Müdürlüğünün ... Esas müdürlüğünce 22/12/2021 tarihinde verilen karar sebebiyle borçlu olmadığının tespitinie yargılama bitene kadar ihtiyati tedbir kararının teminatsız olarak verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE YARGILAMANIN ÖZETİ:
Dava; Bakırköy 1.İflas Müdürlüğünün kararından kaynaklı menfi tespit istemine ilişkindir.
Mahkememizce ''... Somut davada davacı taraf iflas iflas idaresi müdürlüğünün kararı uyarınca karar kapsamında menfi tespit talebinde bulunmuş ise de açılan dava İİK 72. madde ve HMK'nun 106. maddesi anlamında bir tespit davası sayılmasının olanağı yoktur çünkü davacı Genel kredi sözleşmesi kapsamında dava dışı müflis şirketten kredinin teminatı olarak aldığı çeklerin kredi borçlusu sözleşmenin tarafı şirketin iflas etmesi nedeniyle iflas müdürlüğünün İİK 184. maddesi kapsamında bu karardan bir anlamda muaf tutulmasını talep etmiştir. Davacı kredi ilişkisi kapsamında zaten alacaklı konumda olup sözleşmenin taraf olmayan iflas idaresine karşı menfi tespit talebinde bulunması abesle iştigal eder. Davacı esasen şirketin konkordato sürecinde Çeklerin tedbiren iadesi talebinin ara kararla red edildiği devam eden süreçte konkordato talebinin reddi ve iflasın karar verilmesi sonrasında iflas müdürlüğünce İİK'nun 184. maddesi İflas açıldığı zamanda müflisin haczi kabil bütün malları hangi yerde bulunursa bulunsun bir masa teşkil eder ve alacakların ödenmesine tahsis olunur. İflasın kapanmasına kadar müflisin uhdesine geçen mallar masaya girer. Hükmü gereğince işlem yaptığı anlaşılmış olup müdürlük yasa kapsamında çeklerin iadesini talep ettiği görülmüş ve sıra cetveline esas olmak üzere alacakılar arasında eşitliği sağlamak adına bu işlemi yaptığı gibi artık konkordato mahkemesince verilen tedbir red kararının da geçerliliği kalmadığı gibi iflas müdürlüğünün bu işlemine karşı davacının İİK 16. madde kapsamında İcra Hukuk mahkemesine başvurması gerekirken görevli olmayan mahkememizde bu başvuruyu yapması yerinde görülememiştir.
Dava, iflas idaresinin 16.05.2019 ve Bakırköy ... İcra Müdürlüğü'nün 22. 12.2021 tarihli karar nedeniyle borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda mahkemenin görevsizlik nedeniyle davanın usulden reddine dair karar verilmiş olup, işbu karara yönelik davacı vekilince istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.
Dosyada yer alan bilgi ve belgelerin incelenmesinde; davalı müflis şirketin 21.02.2019 tarihinde iflasına karar verildiği, davalı şirket ile davacı arasında 15.01.2018 tarihli genel kredi sözleşmesi imzalandığı, Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ..... Esas sayılı dosyasında davalı şirketle ilgili konkordato davası açıldığı ve iş bu davada tedbirler uygulandığı, konkordato mühleti boyunca davalı tarafından davacıya temlik cirosu ile teslim edilen ve çek tevdi bordrosuyla teslim edilen çeklerin vadesi geldiğinde tahsil edildiği ve davalının da borcuna mahsup edildiği, ancak davalının konkordato döneminde çek bedellerinin kendi tarafına ödenmesini talep ettiği anlaşılmaktadır.
İstinaf kararında da belirtildiği gibi , Dava konusu somut olayda, taraflar arasında düzenlenen genel kredi sözleşmesi ve bu sözleşmeden kaynaklı davacıya temlik edildiği temlik cirosu ile ciro edilen ve çek tevdi bordrosuyla teslim edilen çeklerin tahsil edilerek davalının borcuna mahsup edildiğinin kararlaştırıldığı, Bakırköy ... İcra Dairesi'nce 22.12.2021 tarihli karar tensip tutanağı ile her ne olursa olsun davacı şirketin Çorlu şube müdürlüğüne müzekkere yazılarak uhdesinde bulunan paraların iflas müdürlüğü hesabına yatırılmasına, tahsil olmuş çeklerin bedelinin de iflas müdürlüğü hesabına yatırılması yönünde karar ihdas edildiği anlaşılmakla muarazanın giderilmesi ve menfi tespit davası açıldığı anlaşılmıştır.
HSK'nun 25.11.2021 tarihli 1232 sayılı kararı ile 15.12.2021 tarihinden sonra açılacak finans davalarına olabildiğince farklı dairelerde bakılmak üzere ihtisas mahkemeleri belirlenmiştir. Bu itibarla; “1) 13.01.2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 4. maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinden, 2) 22.11.2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969. maddelerinden, 3) 19.10.2005 tarihli ve 5411 sayılı Bankacılık Kanunu’ndan (142. maddesinde düzenlenenler hariç), 4) 23.02.2006 tarihli ve 5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu’ndan, 5) 21.11.2012 tarihli ve 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu’ndan, 6) 06.12.2012 tarihli ve 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’ndan, 7) 20.06.2013 tarihli ve 6493 sayılı Ödeme ve Menkul Kıymet Mutabakat Sistemleri, Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para Kuruluşları Hakkında Kanun’dan, Kaynaklanan ve asliye ticaret mahkemesinin görev alanına giren ticari davalara ve ticari nitelikteki çekişmesiz yargı kapsamında gelecek işlere; a) İki veya üç asliye ticaret mahkemesi bulunan yerlerde 2 numaralı, b) Dört veya beş asliye ticaret mahkemesi bulunan yerlerde 4 numaralı, c) Altı veya daha fazla asliye ticaret mahkemesi bulunan yerlerde 6 numaralı, d) On veya daha fazla asliye ticaret mahkemesi bulunan yerlerde 6 ve 7 numaralı, e) On dört veya daha fazla asliye ticaret mahkemesi bulunan yerlerde 6, 7 ve 8 numaralı, f) Yirmi veya daha fazla asliye ticaret mahkemesi bulunan yerlerde 6, 7, 8 ve 9 numaralı asliye ticaret mahkemelerinin bakmasına, (Örneğin asliye ticaret mahkemelerine bu kapsamda gelecek dava ve işlere; a) Kayseri’de iki asliye ticaret mahkemesi bulunması nedeniyle 2 numaralı, b) Konya’da dört asliye ticaret mahkemesi bulunması nedeniyle 4 numaralı, c) İzmir’de yedi asliye ticaret mahkemesi bulunması nedeniyle 6 numaralı, d) İstanbul Anadolu’da on üç asliye ticaret mahkemesi bulunması nedeniyle 6 ve 7 numaralı, e) Ankara’da on dört asliye ticaret mahkemesi bulunması nedeniyle 6, 7 ve 8 numaralı, f) İstanbul’da yirmi bir asliye ticaret mahkemesi bulunması nedeniyle 6, 7, 8 ve 9 numaralı asliye ticaret mahkemelerinin bakmasına) ve dosya sayısına göre genel tevziden de iş verilmeye devam edilmesine” karar verilmiştir.
Dosya kapsamından, HSK'nun 25.11.2021 tarihli 1232 sayılı kararında “Bu kapsamda görülmekte olan dava ve işlerin iş bölümüne dayanılarak mezkûr mahkemelere gönderilmemesine, 15.12.2021 tarihinden itibaren gelecek yeni dava ve işlerin ise anılan ihtisas mahkemelerine tevzi edilmesine ve dosya sayısına göre genel tevziden de iş verilmeye devam edilmesine” şeklinde düzenleme yapıldığı dikkate alındığında iş bu eldeki davanın ilk olarak 30.12.2021 tarihinde mahkememizde açıldığı, eldeki davanın açılış zamanı gözetildiğinde zaman bakımından HSK'nun 25.11.2021 tarihli 1232 sayılı kararı kapsamına göre ihtisas mahkemesi göre alanında kaldığı analşılmıştır. Sonuç olarak Talebin Genel Nakdi Kredi Sözleşmesinden kaynaklı menfi tespit talebi olduğu; bu tür taleplerde Bakırköy .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin yetkili olduğu değerlendirilerek, görev ilişkisi olmadığı da nazara alınarak Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesine tevzii için dosyanın Bakırköy tevzi bürosuna gönderilmesi kararı vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Mahkememizin görevli olmaması karşısında işbu dosyanın Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesi'ne tevzii edilmek üzere tevzii bürosuna GÖNDERİLMESİNE,
2-Esasın bu şekilde kapatılmasına,
Dair; Davacı vekilinin yüzüne karşı KESİN olmak üzere oy birliği ile karar verildi.14/10/2022
Başkan ... ¸
e-imza
Üye ...
¸e-imza
Üye ...
¸e-imza
Katip ...
¸e-imza